Akademik araştırmalar, anlaşılır dil

Verianla | Akademik Araştırmalardan Türkçe Ekonomi ve Bilim İçerikleri

12 Kasım 2026, Perşembe
VERİANLA Bağımsız bilim yayıncılığı
Menüyü aç veya kapat
...
Home / Sağlık Bilimleri / Tıp Araştırmaları / Ayak Tabanları, Avuç İçleri ve Tırnaklardaki Yaygın Mantar Enfeksiyonlarının Düşük Doz Gıda Sınıfı Hidrojen Peroksite Yanıtı: Bir Vaka Raporu
Tıp Araştırmaları

Ayak Tabanları, Avuç İçleri ve Tırnaklardaki Yaygın Mantar Enfeksiyonlarının Düşük Doz Gıda Sınıfı Hidrojen Peroksite Yanıtı: Bir Vaka Raporu

Dermatofitoz, keratin içeren deri ve tırnak dokularını tutabilen dermatofit mantarlarla ilişkili yüzeysel enfeksiyonlar için kullanılan bir klinik terimdir.

10/11/2026  Veri Anla  118 görüntüleme
Ayak Tabanları, Avuç İçleri ve Tırnaklardaki Yaygın Mantar Enfeksiyonlarının Düşük Doz Gıda Sınıfı Hidrojen Peroksite Yanıtı: Bir Vaka Raporu

Dermatofitoz, keratin içeren deri ve tırnak dokularını tutabilen dermatofit mantarlarla ilişkili yüzeysel enfeksiyonlar için kullanılan bir klinik terimdir. Bu çalışma, avuç içleri, parmak araları, ayak tabanları ve tırnakları etkileyen yaygın lezyonları bulunan 45 yaşındaki tek bir kadında, ağızdan verilen düşük konsantrasyonlu gıda sınıfı hidrojen peroksit (food-grade hydrogen peroxide, FGHP) ile izlenen klinik seyri bildiren bir vaka raporudur. Çalışma kontrollü bir tedavi deneyi değildir; mevcut hastadaki dermatofit enfeksiyonu kültür, direkt mikroskopi veya histopatoloji ile doğrulanmamıştır.

Kaynakta hasta, üç aylık bir FGHP döngüsü içinde ilk ay 40 mL %0,5 FGHP'yi günde üç kez, ikinci ay 40 mL %1 FGHP'yi günde üç kez ve üçüncü ay yeniden 40 mL %0,5 FGHP'yi günde üç kez kullanmıştır. Kaynak bu üç aylık rejimin üç kez uygulandığını ve döngüler arasında birer aylık tedavisiz aralar bulunduğunu bildirmektedir. Ayak tabanındaki ülserlere ayrıca günlük olarak kaynağın “off-the-counter” olarak tanımladığı %3 hidrojen peroksit uygulanmıştır. Bu bilgiler yalnız vaka yöntemini belgelemektedir; FGHP kullanımı için bir doz veya tedavi önerisi değildir.

İlk üç aylık döngünün sonunda distrofik tırnakların döküldüğü ve kaşıntının durduğu bildirilmiştir. İkinci döngüden sonra avuç içi ve parmak arası lezyonlarda belirgin klinik düzelme görülmüş; üçüncü döngü sonrasında avuç içlerinin görünümü normale dönmüş, paronişi çözülmüş ve yeni tırnaklar oluşmuştur. Ayak tabanındaki tinea pedis lezyonlarının tedavi döneminin sonunda temizlendiği, ülserlerin ise iki ay sonra iz bırakmadan iyileştiği raporlanmıştır. İlk %1'lik FGHP döneminin başlangıcında kısa süreli bulantı bildirilmiştir.

Bu sonuçlar FGHP ile klinik iyileşmenin aynı zaman döneminde meydana geldiğini göstermektedir; ancak tek vaka tasarımı nedeniyle iyileşmenin ne kadarının oral FGHP'ye, eşzamanlı topikal %3 hidrojen peroksite, daha önce uygulanan tedavilere, hastalığın doğal seyrine veya başka etkenlere ait olduğu belirlenemez. Kontrol grubu, randomizasyon, körleme veya karşılaştırmalı etkinlik analizi bulunmamaktadır.

En kritik yöntemsel sınırlılık, mevcut hastadaki dermatofitoz tanısının laboratuvarla doğrulanmamış olmasıdır. Hasta dökülen tırnakları mikrobiyolojik inceleme için saklamadığı için mevcut vakada fungal hif, kültür veya tür tanımlaması yapılamamıştır. Laboratuvarla doğrulanan enfeksiyon ayak ülserlerindeki ikincil Pseudomonas aeruginosa enfeksiyonudur; önceki başka bir hastada gösterilmiş fungal hifler mevcut vakanın laboratuvar doğrulaması olarak kullanılamaz.

Kaynağın sonuç cümlesi de kanıt sınırını tamamen kapatmamaktadır: yazarlar düşük konsantrasyonlu FGHP'nin potansiyel faydasına dikkat çekerken uygun dozun, farmakokinetiğin ve güvenlik profilinin ayrıca araştırılması gerektiğini açıkça belirtmektedir. Bu nedenle çalışma oral hidrojen peroksitin dermatofitoz için kanıtlanmış, standart veya güvenliği belirlenmiş bir tedavi olduğunu göstermemektedir.

Dermatofitoz, tinea manuum, tinea pedis ve tinea unguium ne anlama gelir?

Dermatofitoz, dermatofit olarak adlandırılan filamentöz mantarların keratin açısından zengin yüzeysel dokuları tutmasıyla ilişkili enfeksiyon grubudur. Çalışma üç anatomik klinik terimi birlikte kullanmaktadır:

  • Tinea manuum: el ve özellikle avuç içi derisinin dermatofit enfeksiyonu.
  • Tinea pedis: ayak, ayak tabanı veya parmak aralarının dermatofit enfeksiyonu.
  • Tinea unguium / onikomikoz: tırnakların fungal enfeksiyonu.

Kaynak tinea manuum için kuru, pullu veya pudramsı lezyonlar ve kaşıntı/yanma; tinea unguium için tırnak yatağından ayrılma, subungual hiperkeratoz, renk değişikliği ve kronik durumda tırnak distrofisi gibi genel klinik özellikleri tartışmaktadır. Bu genel bilgiler mevcut hastada her bulgunun ayrı laboratuvar testiyle doğrulandığı anlamına gelmez.

Hastanın hastalık seyri

Kaynağa göre hastalık yaklaşık iki yıl önce sağ avuç içinde ağrılı, kaşıntılı ve pullanan bir lezyonla başlamıştır. Deri koyulaşmış ve kalınlaşmış; lezyon parmak aralarına, komşu parmaklara ve daha sonra sağ elin işaret ve orta parmak tırnaklarına yayılmıştır.

Yaklaşık bir ay içinde sol avuç da etkilenmiştir. Hastalığın başlangıcından üç ay sonra iki ayak tabanında da kaşıntı gelişmiş; kaşıma sonrasında derinin soyulması ve ülserasyon meydana gelmiştir.

Hastanelerde fungal etkeni belirleyen laboratuvar incelemesi yapılmamıştır. Tinea manuum, tinea pedis ve tinea unguium tanıları klinik görünüm temelinde konmuştur.

Kaynak ayrıca başka bir dermatoloji merkezinde palmo-plantar psoriasis ayırıcı tanısı konduğunu ve bu tanıya yönelik tedavinin de başarılı olmadığını bildirmektedir. Bu durum, mevcut vakanın kesin etiyolojik tanısı açısından önemlidir.

Önceki tedaviler

Hastanın eşinden alınan bilgiye göre daha önce 200 mg/gün itraconazole yedi gün boyunca ve Daktarin krem kullanılmış, ancak lezyonların yayılması devam etmiştir. Kaynak bunu önceki antifungal tedavilerin etkisizliği şeklinde yorumlamaktadır.

Bununla birlikte çalışmada dermatofit türü tanımlanmamış ve antifungal duyarlılık testi yapılmamıştır. Bu nedenle önceki tedaviye yanıt alınmaması tek başına antifungal direnç kanıtı değildir. Yazarlar dirençli bir dermatofit suşunu olası açıklamalardan biri olarak tartışmaktadır.

Haziran 2024'te ayak tabanı ülserlerinde ikincil Pseudomonas aeruginosa enfeksiyonu laboratuvarla doğrulanmış ve hasta için cotrimoxazole reçete edilmiştir. Bu bakteriyel enfeksiyon, klinik tablonun fungal olduğu varsayılan bileşeninden ayrı değerlendirilmelidir.

Bu Vaka Raporu Oral FGHP'nin Dermatofitozda Etkili ve Güvenli Bir Tedavi Olduğunu Kanıtlar mı?

Hayır. Çalışma yalnız tek hastanın klinik seyrini bildirir; kontrol grubu, randomizasyon, körleme, laboratuvarla doğrulanmış fungal başlangıç ve bitiş ölçümü veya karşılaştırmalı etkinlik analizi bulunmadığından oral FGHP'nin dermatofitozu nedensel olarak tedavi ettiğini veya kullanılan dozların genel olarak güvenli olduğunu kanıtlayamaz. Yazarlar da uygun doz, farmakokinetik ve güvenlik profilinin gelecekte ayrıca araştırılması gerektiğini belirtmektedir.

Tek vaka neden nedenselliği göstermez?

Vaka raporu, belirli bir hastada belirli bir zaman sıralamasını ayrıntılı biçimde belgeleyebilir. Bu tasarım beklenmedik klinik gözlemlerin fark edilmesi ve yeni araştırma soruları oluşturulması açısından değerlidir.

Ancak aynı tasarım “tedavi uygulanmasaydı ne olurdu?” sorusuna cevap veremez. Bu karşı-olgusal karşılaştırmanın bulunmaması nedeniyle gözlenen düzelmenin tek başına tedaviden kaynaklandığı belirlenemez.

Bu vakada yorum ayrıca eşzamanlı müdahaleler nedeniyle karmaşıktır. Oral FGHP'nin yanında ülserlere günlük %3 hidrojen peroksit uygulanmıştır. Bundan önce laboratuvarla doğrulanan Pseudomonas enfeksiyonu için cotrimoxazole kullanılmıştır. Bu nedenle özellikle ayak ülserlerinin iyileşmesi tek bir müdahaleye güvenilir biçimde ayrılamaz.

Bu Hastadaki Dermatofitoz Laboratuvarla Doğrulandı mı?

Hayır. Mevcut hastanın dermatofitoz tanısı klinik görünüm temelinde konmuştur; dökülen tırnakların hasta tarafından atılması nedeniyle fungal kültür, histopatoloji veya başka bir mikolojik doğrulama yapılamamıştır. Kaynakta fungal hiflerin histopatolojik olarak gösterildiği hasta, yazarların daha önce bildirdiği farklı bir 25 yıllık onikomikoz vakasıdır ve mevcut hastanın laboratuvar doğrulaması değildir.

Klinik düzelme ile mikolojik kür arasındaki fark

Klinik düzelme, görünür lezyonların, kaşıntının, paronişinin veya tırnak distrofisinin gerilemesi gibi hasta ve hekim tarafından gözlenebilen değişiklikleri ifade eder.

Mikolojik kür ise fungal etkenin uygun laboratuvar yöntemiyle artık gösterilememesi anlamında daha farklı bir kanıt düzeyidir. Bu çalışmada tedavi sonrasında negatif fungal kültür, negatif direkt mikroskopi veya negatif histopatolojik değerlendirme yapılmamıştır.

Dolayısıyla kaynakta gözlenen sonuçlar “klinik çözülme/iyileşme” olarak aktarılmalıdır; mevcut hastada laboratuvarla doğrulanmış mikolojik eradikasyon olduğu söylenemez.

Gıda sınıfı hidrojen peroksit bu çalışmada ne anlama geliyor?

Kaynak, food-grade hydrogen peroxide (FGHP) terimini stabilizatör içermediğini belirttiği bir hidrojen peroksit ürünü için kullanmaktadır. Çalışmada %35 konsantre FGHP'nin Amerika Birleşik Devletleri'ndeki bir ticari kaynaktan alındığı ve araştırma ekibi lideri tarafından ticari içme suyu kullanılarak %1 ve %0,5 çözeltilere seyreltildiği bildirilmiştir.

“Gıda sınıfı” adlandırması bu vaka raporunun söz konusu ürünün ağızdan kullanım için klinik olarak güvenli bir dozunun belirlendiği anlamına gelmez. Makalenin sonuç bölümünde dahi uygun doz ve güvenlik profilinin araştırılması gerektiği belirtilmiştir.

Fenton Reaksiyonu Bu Vakada Doğrudan Gösterildi mi?

Hayır. Makale Fenton reaksiyonunu hidrojen peroksidin olası antimikrobiyal etkisini açıklayan biyokimyasal bir mekanizma olarak tartışmaktadır; ancak mevcut hastada hidroksil radikali oluşumu, doku hidrojen peroksit düzeyi, demir durumu, fungal oksidatif hasar veya katalaz/peroksidaz aktivitesi ölçülmediği için bu mekanizmanın vakadaki klinik iyileşmenin nedeni olduğu doğrudan gösterilmemiştir.

Yazarların mekanizma yorumu nedir?

Yazarlar endojen hidrojen peroksidin nötrofiller ve makrofajların doğal savunma süreçlerinde rol oynadığını ve Fenton reaksiyonuyla güçlü oksidan hidroksil radikallerinin oluşabildiğini tartışmaktadır.

Makalenin tartışmasında normal hücrelerin katalaz, peroksidaz ve başka antioksidan sistemlerle oksidatif strese karşı daha iyi korunabileceği, buna karşılık patojenlerin etkilenebileceği yönünde bir açıklama sunulmaktadır.

Bu açıklama mevcut vakada ölçülmüş bir mekanistik sonuç değildir. Çalışma oksidatif stres belirteçleri, fibroblast fonksiyonu, fungal hücre hasarı veya Fenton reaksiyon ürünlerini deneysel olarak incelememiştir.

Tırnakların yeniden oluşması nasıl yorumlanmıştır?

Mevcut vakada tırnakların yaklaşık 12 aylık dönemde yeniden oluştuğu bildirilmiştir. Yazarlar bunu önceki iki FGHP vaka bildirimindeki tırnak rejenerasyonu gözlemleriyle karşılaştırmaktadır.

Önceki 25 yıllık hastalık öyküsüne sahip hastada enfekte tırnaklar dökülmüş fakat 18 ay sonunda yeni tırnak oluşmamıştır. Önceki 52 yıllık vakada ise bazı tırnakların yeniden oluştuğu ve tam rejenerasyonun yaklaşık 18 ay sürdüğü bildirilmiştir.

Yazarlar bu farkların tırnak germinal merkezlerinin dermatofitlerden kalıcı veya geçici olarak etkilenmesiyle ilişkili olabileceğini tartışmaktadır. Ancak mevcut çalışma tırnak matriksini histolojik olarak incelememiş ve bu mekanizmayı ölçmemiştir.

Kaynak klinik fotoğrafları ne gösteriyor?

Kaynağın sayfa 5–6'daki başlangıç fotoğrafları iki avuç içindeki koyu/pullu lezyonları ve parmak arası tutulumu, el tırnaklarındaki değişiklikleri, iki ayak tabanındaki geniş ülser alanlarını ve ayak tırnaklarındaki distrofi/paronişi görünümünü göstermektedir.

Sayfa 7'deki takip fotoğraflarında avuç içi yüzeyinin klinik görünümünün düzelmiş olduğu, parmak arası lezyonların kaybolduğu, el ve ayak tırnaklarında yeni büyüme olduğu ve ayak tabanı ülserlerinin görünür olarak iyileştiği gösterilmektedir.

Bu klinik fotoğraflar gerçek hastaya ait gözlemsel kanıttır. Verianla bunların generatif benzerlerini üretmez; yapay bir “önce/sonra hasta” görüntüsü kaynağın gerçek klinik kanıtının yerine geçemez.

Çalışmanın Yöntemi ve Bulguları

FGHP'nin hazırlanması

Kaynakta kullanılan konsantre FGHP %35 olarak bildirilmiştir. Bu konsantre ürün araştırma ekibi lideri tarafından ticari içme suyuyla seyreltilerek %1 ve %0,5 çözeltiler hazırlanmıştır.

Kaynak, seyreltmenin laboratuvar kalite kontrolünü, son çözeltilerin analitik H₂O₂ konsantrasyon doğrulamasını, pH değerlerini, depolama sıcaklığını veya hazırlandıktan sonraki stabilite süresini raporlamamaktadır.

Kaynakta bildirilen ana oral uygulama döngüsü

DönemKaynakta bildirilen uygulamaSıklıkEk koşul
1. ay40 mL %0,5 FGHPGünde üç kezKaynak “aç karnına” uygulandığını bildiriyor
2. ay40 mL %1 FGHPGünde üç kezKısa süreli bulantı bu dönemin ilk dozlarında bildirilmiştir
3. ay40 mL %0,5 FGHPGünde üç kezÜç aylık döngünün son ayı

Bu üç aylık yapı kaynakta bir FGHP tedavi döngüsü/course olarak tanımlanmaktadır.

Üç ana döngü ve tedavisiz aralar

Birinci üç aylık döngünün ardından bir ay FGHP verilmemiştir. Daha sonra ikinci üç aylık döngü uygulanmış ve yine bir aylık tedavisiz dönem bırakılmıştır. Ardından üçüncü üç aylık döngü uygulanmıştır.

Kaynak bu ana programı toplam dokuz aylık FGHP uygulaması ve iki aylık tedavisiz ara, yani toplam yaklaşık 11 aylık takip/tedavi dönemi olarak tanımlar.

Bununla birlikte yöntem kısmı dermatofitozun tamamen iyileşmesinden iki ay sonra, kalan dermatofitleri temizlemek amacıyla bir dördüncü döngü daha uygulandığını da bildirir. Dördüncü döngünün süresi ve önceki üç aylık rejimle tam olarak aynı olup olmadığı ayrıca açıklanmamıştır.

Kaynak vaka raporunun yöntem ve sonuç zamanlamasından Verianla için hazırlanmış ölçeksiz açıklayıcı şema. Dördüncü döngünün süresi ve toplam dokuz aylık FGHP hesabıyla ilişkisi kaynakta açık değildir.

Eşzamanlı topikal uygulama

Oral uygulamanın yanında kaynak, ayak tabanındaki nekrotik ve Pseudomonas ile enfekte ülserlere günlük olarak %3 “off-the-counter” hidrojen peroksit uygulandığını bildirmektedir.

Bu eşzamanlı müdahale özellikle ayak tabanı ülserlerinin ve yüzeysel lezyonların iyileşmesini oral FGHP'den bağımsız biçimde değerlendirmeyi zorlaştırmaktadır.

Hasta nasıl takip edildi?

Kaynak, hastanın ilerlemesinin telefon görüşmeleri ve eşiyle yapılan WhatsApp yazışmaları üzerinden yakından izlendiğini bildirir. Hasta Kasım 2025'te araştırmacılar tarafından yeniden fiziksel olarak değerlendirilmiştir.

Kaynak standartlaştırılmış dermatolojik skor, kör değerlendirici, lezyon alanı ölçümü, kaşıntı ölçeği, fotoğrafik puanlama sistemi veya doğrulanmış hasta-bildirimli sonuç ölçeği raporlamamaktadır.

İlk ana döngü sonunda bildirilen sonuçlar

  • Distrofik tırnakların döküldüğü bildirildi.
  • Kaşıntının durduğu bildirildi.
  • Hasta genel olarak kendisini daha iyi hissettiğini ifade etti.
  • Dökülen tırnaklar hasta tarafından atıldığı için planlanan mikrobiyolojik inceleme yapılamadı.

İkinci ana döngü sonundaki klinik seyir

Kaynak avuç içi derisinin önemli ölçüde iyileştiğini ve normal rengine dönmeye başladığını, parmak arası lezyonların da iyileşmekte olduğunu bildirmektedir.

Üçüncü ana döngü sonrasında bildirilen sonuçlar

Üçüncü döngünün tamamlanmasından yaklaşık bir ay sonra, Temmuz 2025 civarında, avuç içi görünümünün normale döndüğü, palmar çizgilerin yeniden belirgin hale geldiği ve parmak arası lezyonların tamamen iyileştiği bildirilmiştir.

Sağ elin işaret ve orta parmak tırnaklarının yeniden oluştuğu ve paronişinin çözüldüğü raporlanmıştır. Ayak parmaklarında da paronişi ve parmak arası lezyonların çözüldüğü ve yeni tırnakların oluştuğu bildirilmiştir.

Tinea pedis olarak yorumlanan klinik lezyonların tedavi döneminin sonunda kaybolduğu, ayak tabanı ülserlerinin ise yaklaşık iki ay daha sonra iz bırakmadan kapandığı bildirilmiştir.

Advers etki

Kaynakta belirgin olarak bildirilen advers olay, ilk tedavi döngüsünün ikinci ayında %1 FGHP kullanımının ilk birkaç dozundan sonra gelişen kısa süreli bulantıdır.

Yazarlar bulantının soğuk su içilmesi sonrasında geçtiğini bildirmektedir. Bununla birlikte çalışma tedavi sırasında seri biyokimya, hematoloji, oksidatif stres, gastrointestinal değerlendirme veya farmakokinetik güvenlik izlemi raporlamamaktadır.

Tedaviden yedi ay sonraki biyokimyasal sonuçlar

TestSonuçKaynak referans aralığıKaynak aralığına göre durum
Na⁺147 mmol/L35–150Aralık içinde
K⁺4,4 mmol/L3,5–5,5Aralık içinde
Cl⁻114 mmol/L96–108Kaynak aralığının üzerinde
Ca²⁺1,26 mmol/L1,12–1,42Aralık içinde
Üre2,3 mmol/L1,7–8,3Aralık içinde
Kreatinin89,7 mmol/L50,0–105,0Aralık içinde
Protein80,8 mmol/L60,0–85,0Aralık içinde
Albumin41,9 mmol/L35,0–53,0Aralık içinde
Globulin38,9 mmol/L20,0–35,0Kaynak aralığının üzerinde
ALT20,7 mmol/L5,0–45,0Aralık içinde
AST22,8 mmol/L3,0–37,0Aralık içinde
ALP145,4 mmol/L55,0–306,0Aralık içinde
GGT22,4 mmol/L1,0–39,0Aralık içinde
Total bilirubin7,9 mmol/L6,0–20,0Aralık içinde
Direkt bilirubin2,6 mmol/L0,0–9,0Aralık içinde
İndirekt bilirubin5,3 mmol/L0,0–12,0Aralık içinde

Birim notu: Yukarıdaki birimler kaynak Tablo 1'de basıldığı biçimde korunmuştur. Verianla kaynak tablodaki olası birim sorunlarını sessizce düzeltmemektedir.

Tedaviden yedi ay sonraki hematolojik sonuçlar

TestSonuçKaynak referans aralığıKaynak aralığına göre durum
Hb11,2 g/dL11,5–15,0Kaynak aralığının altında
HCT%30,7%35,0–40,0Kaynak aralığının altında
MCV89,3 fL82,0–100,0Aralık içinde
MCHC37,0 g/L37,0–54,0Alt sınırda
WBC3,81 × 109/L3,5–9,5Aralık içinde
RBC3,43 × 1012/L3,8–5,0Kaynak aralığının altında
Platelet280 × 109/L150–450Aralık içinde

Laboratuvar sonuçlarında kaynak-içi tutarsızlık

Makalenin anlatı metni tedavi bittikten yedi ay sonraki incelemelerde yükselmiş globulin dışında kan sayımı, üre-elektrolitler, kreatinin, iyonize kalsiyum ve karaciğer fonksiyon testlerinin referans aralığında olduğunu belirtmektedir.

Bununla birlikte makalenin kendi tablolarında Cl⁻ 114 ile verilen 96–108 aralığının üzerinde; Hb 11,2 ile 11,5–15,0 aralığının altında; HCT %30,7 ile %35–40 aralığının altında ve RBC 3,43 ile 3,8–5,0 aralığının altındadır. Globulin 38,9 ile 20–35 aralığının üzerindedir.

Dolayısıyla “yalnız globulin referans dışındaydı” ifadesi kaynak tablolarıyla tam olarak uyuşmamaktadır. Verianla hangi klinik yorumun doğru olması gerektiğini kaynak adına yeniden belirlememekte, yalnız iç tutarsızlığı görünür kılmaktadır.

Geç dönem laboratuvar testi güvenliği kanıtlar mı?

Tedavi bittikten yedi ay sonra alınmış tek bir laboratuvar paneli, o tarihte ölçülen değerler hakkında bilgi verir. Çalışma tedavi öncesi aynı kapsamda başlangıç laboratuvar tablosu, her doz döneminde seri laboratuvar izlemi veya tedavi sırasında farmakokinetik ölçüm vermemektedir.

Bu nedenle geç dönem paneli, tedavi sırasında hiç geçici biyokimyasal veya hematolojik değişiklik oluşmadığını gösteremez ve kullanılan oral FGHP rejiminin genel güvenlik profilini belirleyemez.

Çalışmanın desteklediği ve desteklemediği sonuçlar

Çalışmanın desteklediğiÇalışmanın desteklemediği
Tek bir hastada oral FGHP ve eşzamanlı topikal HP kullanılan dönemde belirgin klinik düzelme gözlenmiştir.Oral FGHP'nin gözlenen düzelmenin tek veya kesin nedeni olduğu.
Distrofik tırnakların döküldüğü ve daha sonra yeni tırnakların oluştuğu klinik olarak belgelenmiştir.FGHP'nin tırnak rejenerasyon merkezlerini doğrudan yeniden aktive ettiğinin kanıtlandığı.
Avuç içi, parmak arası ve ayak lezyonlarının görünümü takip fotoğraflarında düzelmiştir.Mevcut hastada başlangıç ve bitişte dermatofitlerin laboratuvarla gösterilip eradike edildiği.
Kısa süreli bulantı bildirilmiştir.Kullanılan oral rejimin uzun dönem genel güvenliğinin belirlenmiş olduğu.
Tedavi bittikten yedi ay sonra bir biyokimya ve hematoloji paneli yapılmıştır.Tedavi boyunca hiçbir sistemik değişiklik oluşmadığının kanıtlandığı.
Yazarlar Fenton reaksiyonunu olası etki açıklaması olarak tartışmaktadır.Bu hastada Fenton reaksiyonunun tedavi mekanizması olarak doğrudan ölçüldüğü.
Ayak ülserleri daha sonra klinik olarak kapanmıştır.Ülser iyileşmesinin yalnız oral FGHP'ye bağlı olduğu.
Kaynak yeni kontrollü araştırmalar için hipotez oluşturan bir vaka gözlemi sunmaktadır.FGHP'nin dermatofitoz için standart tedavi olarak önerilebileceği.

Çalışmanın güçlü yönleri

  • Uzun süre izlenen ayrıntılı bir klinik vaka seyri sunulmuştur.
  • Avuç içi, tırnak ve ayak lezyonlarının başlangıç ve takip fotoğrafları yayımlanmıştır.
  • Oral uygulamanın konsantrasyon, hacim ve zaman sırası ana metinde raporlanmıştır.
  • Kısa süreli bulantı gibi gözlenen advers etki ayrıca belirtilmiştir.
  • Tedavi sonrası biyokimya ve hematoloji tabloları yayımlanmıştır.
  • Yazarlar mevcut vakanın fungal etiyolojisinin laboratuvarla doğrulanamamasını açıkça temel sınırlılık olarak kabul etmiştir.
  • Uygun doz ve güvenlik için ek farmakokinetik çalışmalar gerektiği açıkça ifade edilmiştir.

Çalışmanın temel sınırlılıkları

  • Örneklem yalnız bir hastadır.
  • Kontrol veya karşılaştırma grubu yoktur.
  • Randomizasyon ve körleme yoktur.
  • Mevcut hastadaki dermatofitoz laboratuvarla doğrulanmamıştır.
  • Başlangıçta fungal kültür, direkt mikroskopi veya fungal tür tanımlaması raporlanmamıştır.
  • Tedavi sonunda mikolojik kür testi yapılmamıştır.
  • Dökülen tırnaklar hasta tarafından atıldığı için planlanan mikrobiyolojik inceleme yapılamamıştır.
  • Oral FGHP ile birlikte ayak tabanı ülserlerine %3 topikal hidrojen peroksit uygulanmıştır.
  • Daha önce laboratuvarla doğrulanan Pseudomonas enfeksiyonu için cotrimoxazole kullanılmıştır.
  • Önceki antifungallere yanıtsızlık görülse de antifungal direnç testi yapılmamıştır.
  • Klinik iyileşme için standartlaştırılmış hastalık skoru veya kör fotoğraf değerlendirmesi kullanılmamıştır.
  • Tedavi sırasında seri farmakokinetik veya sistematik toksisite izlemi raporlanmamıştır.
  • Laboratuvar paneli tedavi bittikten yedi ay sonra alınmıştır.
  • Yazarların laboratuvar sonuçlarını özetleyen cümlesi kendi Tablo 1–2 referans aralıklarıyla tamamen uyumlu değildir.
  • Özet üç döngü bildirirken yöntem kısmında daha sonra ek bir dördüncü döngü bulunmaktadır.
  • Dördüncü döngünün süresi ve toplam FGHP kullanım süresine nasıl dahil edildiği net değildir.
  • Fenton reaksiyonu ve normal hücrelerin korunmasına ilişkin biyolojik açıklamalar bu hastada doğrudan ölçülmemiştir.

Gelecek araştırma gereksinimi

Yazarların kendi sonuç bölümünde vurguladığı temel gereksinim FGHP için farmakokinetik çalışma yapılması, uygun dozun belirlenmesi ve güvenlik profilinin araştırılmasıdır.

Mevcut vaka raporunun ortaya çıkardığı klinik hipotezin daha güçlü biçimde sınanabilmesi için ayrıca etiyolojik olarak doğrulanmış hastalar, başlangıç ve tedavi sonu mikolojik ölçümler, uygun karşılaştırma grupları ve sistematik güvenlik izlemi gerekecektir. Bu cümle mevcut vaka raporunun kanıt sınırının yöntemsel açıklamasıdır; çalışmada böyle bir kontrollü deney gerçekleştirilmemiştir.

Çalışmanın temel bilimsel mesajı

Bu makalenin savunulabilir temel mesajı “hidrojen peroksit dermatofitozu tedavi eder” değildir. Kaynak, yaygın el, ayak ve tırnak lezyonları bulunan tek bir hastada düşük konsantrasyonlu oral FGHP kullanılan dönemde belirgin klinik çözülme ve tırnak yenilenmesi gözlendiğini bildiren bir vaka raporudur.

Bu gözlem yeni kontrollü araştırmalar için hipotez oluşturabilir. Ancak mevcut hastada fungal tanının laboratuvarla doğrulanmamış olması, eşzamanlı topikal hidrojen peroksit kullanımı, kontrol grubunun bulunmaması ve güvenli dozun belirlenmemiş olması nedeniyle etkinlik ve güvenlik genellemesi yapılamaz.

Kaynak ve Yöntem Notu

Özgün başlık: The Response of Extensive Fungal Infections of the Soles of Feet, Palms, and Nails to Low-Dose Food-Grade Hydrogen Peroxide: A Case Report

Yazarlar: Seth Ayettey; Albert Amoah; Mary Ayettey-Adamafio; Emmanuel Tagoe; Hannah Ayettey; Hector Addo; Ruth Ayettey Brew; Isabella Quakyi; Richard Cheng.

Sorumlu yazar: Seth Ayettey.

Eş katkı: Kaynakta eş birinci yazarlık veya eş katkı beyanı bulunmamaktadır.

Kurum 1: Department of Anatomy, University of Ghana Medical School, College of Health Sciences, University of Ghana, Accra, Ghana.

Kurum 2: Department of Medicine and Therapeutics, University of Ghana Medical School, College of Health Sciences, University of Ghana, Accra, Ghana.

Kurum 3: Dental and Maxillofacial Department, Korle Bu Teaching Hospital, Accra, Ghana.

Kurum 4: Department of Medical Laboratory Sciences, School of Biomedical and Allied Health Sciences, College of Health Sciences, University of Ghana, Accra, Ghana.

Kurum 5: National Radiotherapy Oncology and Nuclear Medicine Centre, Korle Bu Teaching Hospital, Accra, Ghana.

Kurum 6: Department of Obstetrics and Gynaecology, Holy Family Hospital, Techiman, Ghana.

Kurum 7: Department of Biological Environmental and Occupational Health Sciences, School of Public Health, College of Health Sciences, University of Ghana, Accra, Ghana.

Kurum 8: Cheng Integrative Health Centre, Columbia, South Carolina, USA.

Dergi: Acta Microbiologica Hellenica.

Yayınevi: MDPI, Hellenic Society for Microbiology adına.

Kaynak türü: Case Report — tek hastalık klinik vaka raporu.

Bibliyografik kayıt: Acta Microbiologica Hellenica, 2026, 71(4), Article 41.

DOI: 10.3390/amh71040041

Resmî kayıt: MDPI / Acta Microbiologica Hellenica, DOI 10.3390/amh71040041.

Yayın zaman çizelgesi: Received: 16 Eylül 2026; Accepted: 6 Ekim 2026; Published: 12 Ekim 2026.

Academic Editor: Georgia Vrioni.

Hakemlik durumu: Acta Microbiologica Hellenica, kendisini uluslararası hakemli açık erişimli bir tıbbi mikrobiyoloji dergisi olarak tanımlamaktadır. İncelenen belge yayımlanmış Case Report'tur.

Lisans: Creative Commons Attribution — CC BY.

Preprint durumu: İncelenen kaynak yayımlanmış dergi makalesidir; kaynakta ayrı preprint kimliği belirtilmemiştir.

Hasta: 45 yaşındaki kadın; avuç içleri, parmak araları, el/ayak tırnakları ve iki ayak tabanını etkileyen klinik lezyonlar.

Tanı sınırı: Mevcut hastadaki dermatofitoz klinik görünüme dayanılarak tanımlanmış; fungal etken laboratuvarla doğrulanmamıştır.

Doğrulanan eş enfeksiyon: Ayak tabanı ülserlerinde Pseudomonas aeruginosa laboratuvarla doğrulanmıştır.

Önceki tedaviler: Kaynak, itraconazole 200 mg/gün yedi gün, Daktarin krem ve Pseudomonas için cotrimoxazole kullanımını bildirmektedir.

FGHP kaynağı: %35 gıda sınıfı hidrojen peroksit stok çözeltisi ticari bir ABD kaynağından elde edilmiş; %1 ve %0,5 çözeltiler araştırma ekibi lideri tarafından ticari içme suyuyla hazırlanmıştır.

Ana oral rejim: İlk ay 40 mL %0,5 FGHP günde üç kez; ikinci ay 40 mL %1 FGHP günde üç kez; üçüncü ay 40 mL %0,5 FGHP günde üç kez. Kaynak bunu tek üç aylık döngü olarak tanımlamaktadır.

Ana döngü sayısı: Kaynak özet ve ana programda üç döngü ve döngüler arasında iki adet bir aylık tedavisiz ara bildirmektedir.

Ek dördüncü döngü: Yöntem metni, dermatofitozun tamamen iyileşmesinden iki ay sonra rezidüel dermatofitleri temizlemek amacıyla dördüncü bir döngü daha uygulandığını bildirmektedir. Dördüncü döngünün ayrıntısı ve toplam dokuz aylık uygulama hesabıyla ilişkisi açık değildir.

Eşzamanlı topikal uygulama: Ayak tabanındaki nekrotik/Pseudomonas ile enfekte ülserlere günlük %3 hidrojen peroksit.

Takip: Telefon görüşmeleri ve hastanın eşiyle WhatsApp iletişimi; Kasım 2025'te araştırmacılar tarafından yeniden değerlendirme.

Ana klinik sonuç: Kaynak distrofik tırnakların dökülmesini, kaşıntının sona ermesini, el/ayak lezyonlarının klinik çözülmesini, paronişinin gerilemesini ve yeni tırnak oluşumunu bildirmektedir.

Ülser sonucu: Tinea pedis olarak tanımlanan klinik lezyonların tedavi sonunda temizlendiği, ayak tabanı ülserlerinin iki ay sonra iz bırakmadan iyileştiği bildirilmiştir.

Advers olay: İlk ana döngünün %1 FGHP kullanılan ikinci ayında ilk birkaç dozla ilişkili kısa süreli bulantı.

Laboratuvar izlemi: Tedavi bittikten yedi ay sonra biyokimya ve hematoloji paneli.

Laboratuvar kaynak-içi tutarsızlığı: Metin yükselmiş globulin dışındaki değerlerin referans aralığında olduğunu bildirirken kaynak tablolarındaki referans aralıklarına göre Cl⁻, Hb, HCT ve RBC de referans dışındadır.

Fenton reaksiyonu sınırı: Fenton reaksiyonu makalenin mekanistik tartışmasıdır; mevcut hastada reaksiyon ürünleri veya ilgili biyokimyasal yol doğrudan ölçülmemiştir.

Kontrol grubu: Yok.

Randomizasyon: Yok.

Körleme: Yok.

Formal istatistiksel analiz: Yok; çalışma tek vaka raporudur.

Mikolojik başlangıç/sonuç doğrulaması: Mevcut hastada yok.

Etik kurul: Kaynak, hastanın durumunun kritik ve yaşamı tehdit edici olduğu gerekçesiyle etik onay talep edilmediğini bildirmektedir.

Bilgilendirilmiş onam: Hastadan onam alınmış; imzalı onamın redakte edilmiş bir beyanının MDPI'ye sunulduğu bildirilmiştir.

Finansman: Araştırma dış finansman almamıştır.

Çıkar çatışması: Yazarlar çıkar çatışması bildirmemiştir.

Veri erişilebilirliği: Kaynak, araştırma verilerinin makale metninde tamamen sunulduğunu belirtmektedir.

Yazar katkıları — Methodology: Seth Ayettey, Albert Amoah, Mary Ayettey-Adamafio, Emmanuel Tagoe, Hannah Ayettey, Hector Addo, Ruth Ayettey Brew, Isabella Quakyi ve Richard Cheng.

Investigation: Seth Ayettey.

Resources: Seth Ayettey ve Albert Amoah.

Data curation: Seth Ayettey, Albert Amoah, Mary Ayettey-Adamafio, Emmanuel Tagoe, Hannah Ayettey, Hector Addo, Ruth Ayettey Brew ve Isabella Quakyi.

Writing — original draft: Seth Ayettey ve Albert Amoah.

Writing — review & editing: Seth Ayettey, Albert Amoah, Mary Ayettey-Adamafio, Emmanuel Tagoe, Hannah Ayettey, Hector Addo, Ruth Ayettey Brew, Isabella Quakyi ve Richard Cheng.

Temel yorum sınırı: Bu vaka raporu araştırılması gereken bir klinik gözlem sunmaktadır. Oral FGHP'nin dermatofitozda kanıtlanmış etkinlik, optimal doz veya genel güvenlik profilini belirlemez ve tıbbi kullanım talimatı olarak yorumlanmamalıdır.


Paylaş:

Yorumlar incelendikten sonra yayımlanır. Gönderdiğiniz yorum onay sürecine alınır ve uygun bulunduğunda görünür hâle gelir.

Bir yorum bırakın

E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır. Gerekli alanlar * ile işaretlenmiştir