Дерматофитоз — курамында кератин бар тери менен тырмак ткандарын жабыркатышы мүмкүн болгон дерматофит козу карындарга байланышкан үстүртөн инфекциялар үчүн колдонулган клиникалык термин. Бул изилдөө алакандарында, манжалардын ортосунда, тамандарында жана тырмактарында кеңири таралган жабыркоолору бар 45 жаштагы бир аялда ооз аркылуу берилген төмөн концентрациядагы азык-түлүк класстагы суутек пероксиди (food-grade hydrogen peroxide, FGHP) менен коштолгон клиникалык жүрүштү баяндаган клиникалык учур жөнүндө отчет. Изилдөө көзөмөлдөнгөн дарылоо сыноосу эмес; бул бейтаптагы дерматофиттик инфекция культура, түз микроскопия же гистопатология менен тастыкталган эмес.
Булакка ылайык, бейтап үч айлык FGHP циклинин ичинде биринчи айда 40 mL %0,5 FGHPни күнүнө үч жолу, экинчи айда 40 mL %1 FGHPни күнүнө үч жолу жана үчүнчү айда кайрадан 40 mL %0,5 FGHPни күнүнө үч жолу колдонгон. Булак бул үч айлык режим үч жолу жүргүзүлгөнүн жана циклдердин ортосунда бир айдан дарылоосуз тыныгуу болгонун билдирет. Тамандагы жараларга кошумча түрдө күн сайын булакта “off-the-counter” деп сүрөттөлгөн %3 суутек пероксиди колдонулган. Бул маалыматтар учурдун ыкмасын гана документтештирет; FGHP колдонуу үчүн доза же дарылоо сунушу болуп саналбайт.
Биринчи үч айлык циклдин аягында дистрофияланган тырмактар түшүп, кычышуу токтогону билдирилген. Экинчи циклден кийин алакандагы жана манжалардын ортосундагы жабыркоолордо байкаларлык клиникалык жакшыруу болгон; үчүнчү циклден кийин алакандардын көрүнүшү нормалдашып, паронихия жоюлуп, жаңы тырмактар өскөн. Тамандагы tinea pedis жабыркоолору дарылоо мезгилинин аягында жоголгону, ал эми жаралар эки айдан кийин из калтырбай айыкканы кабарланган. Биринчи %1 FGHP мезгилинин башында кыска мөөнөттүү жүрөк айлануу белгиленген.
Бул жыйынтыктар FGHP колдонулган мезгил менен клиникалык жакшыруу бир эле убакыт аралыгында болгонун көрсөтөт; бирок бир гана учурга негизделген дизайндан улам жакшыруунун канчасы ооз аркылуу берилген FGHPге, бир убакта колдонулган жергиликтүү %3 суутек пероксидине, мурдагы дарылоолорго, оорунун табигый жүрүшүнө же башка факторлорго байланыштуу экенин аныктоо мүмкүн эмес. Көзөмөл тобу, рандомизация, сокурлоо же салыштырма натыйжалуулук анализи жок.
Эң маанилүү методологиялык чектөө — бул бейтаптагы дерматофитоз диагнозунун лабораториялык түрдө тастыкталбаганы. Бейтап түшүп калган тырмактарды микробиологиялык изилдөө үчүн сактабагандыктан, бул учурда козу карын гифалары, культура же түрдү аныктоо жүргүзүлгөн эмес. Лаборатория менен тастыкталган инфекция — тамандын жараларындагы экинчилик Pseudomonas aeruginosa инфекциясы; мурда башка бейтапта көрсөтүлгөн козу карын гифаларын бул учурдун лабораториялык ырастоосу катары колдонууга болбойт.
Булактын жыйынтык сүйлөмү да далилдин чегин толук жаппайт: авторлор төмөн концентрациядагы FGHPнин мүмкүн болгон пайдасына көңүл буруу менен бирге, ылайыктуу дозаны, фармакокинетиканы жана коопсуздук профилин өзүнчө изилдөө керек экенин ачык белгилешет. Ошондуктан бул изилдөө ооз аркылуу берилген суутек пероксиди дерматофитоз үчүн далилденген, стандарттуу же коопсуздугу аныкталган дарылоо экенин көрсөтпөйт.
Дерматофитоз, tinea manuum, tinea pedis жана tinea unguium эмнени билдирет?
Дерматофитоз — дерматофит деп аталган жипче сымал козу карындардын кератинге бай үстүртөн ткандарды жабыркатуусу менен байланышкан инфекциялар тобу. Изилдөө үч анатомиялык клиникалык терминди чогуу колдонот:
- Tinea manuum: колдун жана өзгөчө алакандын терисинин дерматофиттик инфекциясы.
- Tinea pedis: буттун, тамандын же манжалардын арасынын дерматофиттик инфекциясы.
- Tinea unguium / онихомикоз: тырмактардын козу карын инфекциясы.
Булак tinea manuum үчүн кургак, кабырчыктуу же упадай жабыркоолорду жана кычышуу/күйүү сезимин; tinea unguium үчүн тырмак төшөгүнөн ажыроо, субунгвалдык гиперкератоз, түстүн өзгөрүшү жана өнөкөт учурда тырмак дистрофиясы сыяктуу жалпы клиникалык белгилерди талкуулайт. Бул жалпы маалыматтар бул бейтапта ар бир белги өзүнчө лабораториялык тест менен тастыкталган дегенди билдирбейт.
Бейтаптагы оорунун жүрүшү
Булакка ылайык, оору болжол менен эки жыл мурун оң алаканда ооруткан, кычыштырган жана кабырчыктанган жабыркоо менен башталган. Тери карарып, калыңдаган; жабыркоо манжалардын арасына, жанаша манжаларга жана кийин оң колдун сөөмөйү менен ортоңку манжасынын тырмактарына жайылган.
Болжол менен бир айдын ичинде сол алакан да жабыркаган. Оору башталгандан үч ай өткөндөн кийин эки таманда тең кычышуу пайда болуп, кашыгандан кийин тери сыйрылып, жаралануу болгон.
Ооруканаларда козу карын козгогучун аныктоочу лабораториялык текшерүү жүргүзүлгөн эмес. Tinea manuum, tinea pedis жана tinea unguium диагноздору клиникалык көрүнүшкө негизделип коюлган.
Булак ошондой эле башка дерматология борборунда палмо-плантардык псориаз деген дифференциалдык диагноз коюлуп, ага багытталган дарылоо да ийгиликтүү болбогонун билдирет. Бул жагдай ушул учурдун так этиологиялык диагнозу үчүн маанилүү.
Мурунку дарылоолор
Бейтаптын жубайынан алынган маалыматка ылайык, мурда жети күн бою 200 mg/күн itraconazole жана Daktarin крем колдонулган, бирок жабыркоолордун жайылышы улана берген. Булак муну мурдагы антимикоздук дарылоолордун натыйжасыздыгы катары түшүндүрөт.
Ошол эле учурда изилдөөдө дерматофиттин түрү аныкталган эмес жана антимикоздук сезгичтик тести жасалган эмес. Ошондуктан мурдагы дарылоого жооп болбогону өзүнчө эле антимикоздук туруктуулуктун далили эмес. Авторлор туруктуу дерматофит штаммын мүмкүн болгон түшүндүрмөлөрдүн бири катары талкуулашат.
Июнь 2024тө таман жараларында экинчилик Pseudomonas aeruginosa инфекциясы лаборатория менен тастыкталып, бейтапка cotrimoxazole жазылган. Бул бактериялык инфекция клиникалык көрүнүштүн козу карындык деп болжолдонгон бөлүгүнөн өзүнчө бааланышы керек.
Бул Клиникалык Учуp жөнүндө Отчет Ооз Аркылуу Берилген FGHP Дерматофитоздо Натыйжалуу жана Коопсуз Дарылоо Экенин Далилдейби?
Жок. Изилдөө бир гана бейтаптын клиникалык жүрүшүн баяндайт; көзөмөл тобу, рандомизация, сокурлоо, лаборатория менен тастыкталган козу карындык баштапкы жана акыркы өлчөө же салыштырма натыйжалуулук анализи болбогондуктан, ооз аркылуу берилген FGHP дерматофитозду себептик түрдө дарылайт же колдонулган дозалар жалпысынан коопсуз деп далилдей албайт. Авторлор да ылайыктуу дозаны, фармакокинетиканы жана коопсуздук профилин келечекте өзүнчө изилдөө керек экенин белгилешет.
Эмне үчүн бир эле учур себептүүлүктү көрсөтпөйт?
Клиникалык учур жөнүндө отчет белгилүү бир бейтаптагы белгилүү убакыттык ырааттуулукту майда-чүйдөсүнө чейин документтештире алат. Мындай дизайн күтүлбөгөн клиникалык байкоолорду таануу жана жаңы изилдөө суроолорун түзүү үчүн баалуу.
Бирок ошол эле дизайн “дарылоо колдонулбаса эмне болмок?” деген суроого жооп бере албайт. Мындай контрфактуалдык салыштыруу жок болгондуктан, байкалган жакшыруу дарылоонун өзүнөн гана келип чыкканын аныктоо мүмкүн эмес.
Бул учурда түшүндүрмө бир убактагы кийлигишүүлөрдөн улам дагы татаал. Ооз аркылуу берилген FGHP менен бирге жараларга күн сайын %3 суутек пероксиди колдонулган. Буга чейин лаборатория менен тастыкталган Pseudomonas инфекциясы үчүн cotrimoxazole колдонулган. Ошондуктан айрыкча таман жараларынын айыгуусун ишенимдүү түрдө бир гана кийлигишүүгө таандык кылууга болбойт.
Бул Бейтаптагы Дерматофитоз Лаборатория Менен Тастыкталганбы?
Жок. Бул бейтаптагы дерматофитоз диагнозу клиникалык көрүнүшкө негизделип коюлган; түшүп калган тырмактар бейтап тарабынан ташталгандыктан, козу карын культурасын, гистопатологияны же башка микологиялык ырастоону жүргүзүүгө мүмкүн болгон эмес. Булакта козу карын гифалары гистопатологиялык түрдө көрсөтүлгөн бейтап авторлор мурда баяндаган башка 25 жылдык онихомикоз учуруна таандык жана бул бейтаптын лабораториялык ырастоосу эмес.
Клиникалык жакшыруу менен микологиялык айыгуунун айырмасы
Клиникалык жакшыруу — көрүнүп турган жабыркоолордун, кычышуунун, паронихиянын же тырмак дистрофиясынын азайышы сыяктуу бейтап жана дарыгер байкай ала турган өзгөрүүлөр.
Микологиялык айыгуу болсо козу карын козгогучу ылайыктуу лабораториялык ыкма менен эми аныкталбай калганын билдирген башка далил деңгээли. Бул изилдөөдө дарылоодон кийин терс козу карын культурасы, терс түз микроскопия же терс гистопатологиялык баалоо жүргүзүлгөн эмес.
Ошондуктан булакта байкалган натыйжалар “клиникалык жоголуу/жакшыруу” деп берилүүгө тийиш; бул бейтапта лаборатория менен тастыкталган микологиялык эрадикация болгон деп айтууга болбойт.
Азык-түлүк класстагы суутек пероксиди бул изилдөөдө эмнени билдирет?
Булак food-grade hydrogen peroxide (FGHP) терминин стабилизатор камтыбайт деп көрсөтүлгөн суутек пероксиди продуктусу үчүн колдонот. Изилдөөдө %35 концентрацияланган FGHP Америка Кошмо Штаттарындагы коммерциялык булактан алынганы жана изилдөө тобунун жетекчиси тарабынан коммерциялык ичүүчү суу менен %1 жана %0,5 эритмелерге чейин суюлтулганы билдирилген.
“Азык-түлүк класстагы” деген аталыш бул учур жөнүндө отчет ошол продуктунун ооз аркылуу колдонууга клиникалык жактан коопсуз дозасын аныктаган дегенди билдирбейт. Макаланын жыйынтык бөлүмүндө да ылайыктуу доза менен коопсуздук профили изилдениши керек экени айтылган.
Фентон Реакциясы Бул Учурда Түздөн-Түз Көрсөтүлгөнбү?
Жок. Макала Фентон реакциясын суутек пероксидинин мүмкүн болгон микробго каршы таасирин түшүндүргөн биохимиялык механизм катары талкуулайт; бирок бул бейтапта гидроксил радикалынын пайда болушу, ткандардагы суутек пероксидинин деңгээли, темирдин абалы, козу карындын оксидативдик жабыркашы же каталаза/пероксидаза активдүүлүгү өлчөнбөгөндүктөн, бул механизм клиникалык жакшыруунун себеби экени түздөн-түз көрсөтүлгөн эмес.
Авторлор механизмди кандай түшүндүрүшөт?
Авторлор эндогендик суутек пероксиди нейтрофилдер менен макрофагдардын табигый коргонуу процесстеринде роль ойной турганын жана Фентон реакциясы аркылуу күчтүү оксидант болгон гидроксил радикалдары пайда болушу мүмкүн экенин талкуулашат.
Макаланын талкуусунда нормалдуу клеткалар каталаза, пероксидаза жана башка антиоксиданттык системалар аркылуу оксидативдик стресстен жакшыраак корголушу мүмкүн, ал эми патогендер тескерисинче жабыркашы мүмкүн деген түшүндүрмө берилет.
Бул түшүндүрмө ушул учурда өлчөнгөн механистикалык натыйжа эмес. Изилдөө оксидативдик стресс маркерлерин, фибробласт функциясын, козу карын клеткаларынын жабыркашын же Фентон реакциясынын продуктуларын эксперименттик түрдө изилдеген эмес.
Тырмактардын кайра өсүшү кандай чечмеленген?
Бул учурда тырмактар болжол менен 12 айлык мезгилде кайра өскөнү билдирилген. Авторлор муну мурдагы эки FGHP учур баяндамасындагы тырмак регенерациясы боюнча байкоолор менен салыштырышат.
Мурда 25 жылдык оору тарыхы бар бейтапта инфекцияланган тырмактар түшкөн, бирок 18 айдын аягында жаңы тырмак өскөн эмес. Мурдагы 52 жылдык учурда болсо айрым тырмактар кайра өскөнү жана толук регенерация болжол менен 18 айга созулганы кабарланган.
Авторлор бул айырмачылыктар тырмактын герминалдык борборлорунун дерматофиттерден туруктуу же убактылуу жабыркашы менен байланыштуу болушу мүмкүн деп талкуулашат. Бирок бул изилдөө тырмак матрицасын гистологиялык изилдеген эмес жана бул механизмди өлчөгөн эмес.
Булактагы клиникалык сүрөттөр эмнени көрсөтөт?
Булактын 5–6-беттериндеги баштапкы сүрөттөр эки алакандагы кара/кабырчыктуу жабыркоолорду жана манжалар арасынын катышуусун, кол тырмактарындагы өзгөрүүлөрдү, эки тамандагы кеңири жара аймактарын жана бут тырмактарындагы дистрофия/паронихия көрүнүшүн көрсөтөт.
7-беттеги кийинки көзөмөл сүрөттөрүндө алакан бетинин клиникалык көрүнүшү жакшырганы, манжалар арасынын жабыркоолору жоголгону, кол жана бут тырмактарында жаңы өсүү болгону жана таман жаралары көзгө көрүнөөрлүк айыкканы көрсөтүлгөн.
Бул клиникалык сүрөттөр чыныгы бейтапка тиешелүү байкоочу далил. Verianla алардын генеративдик окшошторун жаратпайт; жасалма “дарылоого чейин/кийин бейтап” сүрөтү булактын чыныгы клиникалык далилинин ордун баса албайт.
Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары
FGHPнин даярдалышы
Булакта колдонулган концентрацияланган FGHP %35 деп көрсөтүлгөн. Бул концентрат изилдөө тобунун жетекчиси тарабынан коммерциялык ичүүчү суу менен суюлтулуп, %1 жана %0,5 эритмелер даярдалган.
Булак суюлтуунун лабораториялык сапат контролун, акыркы эритмелердин аналитикалык H₂O₂ концентрациясын ырастоону, pH көрсөткүчтөрүн, сактоо температурасын же даярдалгандан кийинки туруктуулук мөөнөтүн билдирбейт.
Булакта көрсөтүлгөн негизги ооз аркылуу колдонуу цикли
| Мезгил | Булакта көрсөтүлгөн колдонуу | Жыштык | Кошумча шарт |
|---|---|---|---|
| 1. ай | 40 mL %0,5 FGHP | Күнүнө үч жолу | Булак “ач карынга” колдонулганын билдирет |
| 2. ай | 40 mL %1 FGHP | Күнүнө үч жолу | Кыска мөөнөттүү жүрөк айлануу ушул мезгилдин алгачкы дозаларында билдирилген |
| 3. ай | 40 mL %0,5 FGHP | Күнүнө үч жолу | Үч айлык циклдин акыркы айы |
Бул үч айлык түзүлүш булакта бир FGHP дарылоо цикли/course катары аныкталат.
Үч негизги цикл жана дарылоосуз тыныгуулар
Биринчи үч айлык циклден кийин бир ай FGHP берилген эмес. Андан соң экинчи үч айлык цикл жүргүзүлүп, кайра бир айлык дарылоосуз мезгил калтырылган. Андан кийин үчүнчү үч айлык цикл жүргүзүлгөн.
Булак бул негизги программаны жалпысынан тогуз айлык FGHP колдонуу жана эки айлык дарылоосуз тыныгуу, башкача айтканда болжол менен 11 айлык көзөмөл/дарылоо мезгили катары сүрөттөйт.
Ошол эле учурда ыкма бөлүмүндө дерматофитоз толук айыккандан эки ай өткөн соң калган дерматофиттерди жок кылуу максатында дагы бир төртүнчү цикл жүргүзүлгөнү айтылат. Төртүнчү циклдин узактыгы жана мурдагы үч айлык режим менен толук бирдей болгон-болбогону өзүнчө түшүндүрүлгөн эмес.
Бир убактагы жергиликтүү колдонуу
Ооз аркылуу колдонуу менен катар булак тамандагы некроздук жана Pseudomonas менен инфекцияланган жараларга күн сайын %3 “off-the-counter” суутек пероксиди колдонулганын билдирет.
Бул бир убактагы кийлигишүү айрыкча таман жараларынын жана үстүртөн жабыркоолордун айыгышын ооз аркылуу берилген FGHPден көз карандысыз баалоону кыйындатат.
Бейтап кандай көзөмөлдөнгөн?
Булак бейтаптын жүрүшү телефон сүйлөшүүлөрү жана анын жубайы менен WhatsApp аркылуу кат алышуу менен жакындан көзөмөлдөнгөнүн билдирет. Бейтап Ноябрь 2025те изилдөөчүлөр тарабынан кайрадан физикалык баалоодон өткөн.
Булак стандартташтырылган дерматологиялык баллды, сокур баалоочуну, жабыркоо аянтын өлчөөнү, кычышуу шкаласын, фотографиялык баалоо системасын же валидацияланган бейтап билдирген жыйынтык шкаласын көрсөтпөйт.
Биринчи негизги циклдин аягында билдирилген жыйынтыктар
- Дистрофияланган тырмактар түшкөнү билдирилди.
- Кычышуу токтогону билдирилди.
- Бейтап жалпы абалы жакшыраак экенин айткан.
- Түшүп калган тырмактар бейтап тарабынан ташталгандыктан, пландалган микробиологиялык изилдөө жүргүзүлгөн эмес.
Экинчи негизги циклдин аягындагы клиникалык жүрүш
Булак алакандын териси кыйла жакшырып, кадимки түсүнө кайта баштаганын, манжалардын ортосундагы жабыркоолор да жакшырып жатканын билдирет.
Үчүнчү негизги циклден кийин билдирилген жыйынтыктар
Үчүнчү цикл аяктагандан болжол менен бир ай өткөн соң, Июль 2025 чамасында, алакандардын көрүнүшү нормалдашып, алакан сызыктары кайра даана болуп, манжалардын ортосундагы жабыркоолор толук айыкканы билдирилген.
Оң колдун сөөмөйү жана ортоңку манжасынын тырмактары кайра өскөнү жана паронихия жоголгону кабарланган. Бут манжаларында да паронихия жана манжалар арасынын жабыркоолору жоголуп, жаңы тырмактар өскөнү билдирилген.
Tinea pedis деп чечмеленген клиникалык жабыркоолор дарылоо мезгилинин аягында жоголгону, таман жаралары болсо болжол менен дагы эки айдан кийин из калтырбай жабылганы билдирилген.
Терс таасир
Булакта так көрсөтүлгөн терс окуя — биринчи дарылоо циклинин экинчи айында %1 FGHP колдонулганда алгачкы бир нече дозадан кийин пайда болгон кыска мөөнөттүү жүрөк айлануу.
Авторлор жүрөк айлануу муздак суу ичкенден кийин өткөнүн билдиришет. Ошол эле учурда изилдөө дарылоо маалында сериялык биохимия, гематология, оксидативдик стресс, ичеги-карын баалоосу же фармакокинетикалык коопсуздук мониторингин билдирбейт.
Дарылоодон жети ай кийинки биохимиялык жыйынтыктар
| Тест | Жыйынтык | Булактагы референстик аралык | Булак аралыгына ылайык абал |
|---|---|---|---|
| Na⁺ | 147 mmol/L | 35–150 | Аралыкта |
| K⁺ | 4,4 mmol/L | 3,5–5,5 | Аралыкта |
| Cl⁻ | 114 mmol/L | 96–108 | Булак аралыгынан жогору |
| Ca²⁺ | 1,26 mmol/L | 1,12–1,42 | Аралыкта |
| Мочевина | 2,3 mmol/L | 1,7–8,3 | Аралыкта |
| Креатинин | 89,7 mmol/L | 50,0–105,0 | Аралыкта |
| Белок | 80,8 mmol/L | 60,0–85,0 | Аралыкта |
| Альбумин | 41,9 mmol/L | 35,0–53,0 | Аралыкта |
| Глобулин | 38,9 mmol/L | 20,0–35,0 | Булак аралыгынан жогору |
| ALT | 20,7 mmol/L | 5,0–45,0 | Аралыкта |
| AST | 22,8 mmol/L | 3,0–37,0 | Аралыкта |
| ALP | 145,4 mmol/L | 55,0–306,0 | Аралыкта |
| GGT | 22,4 mmol/L | 1,0–39,0 | Аралыкта |
| Жалпы билирубин | 7,9 mmol/L | 6,0–20,0 | Аралыкта |
| Түз билирубин | 2,6 mmol/L | 0,0–9,0 | Аралыкта |
| Кыйыр билирубин | 5,3 mmol/L | 0,0–12,0 | Аралыкта |
Бирдик боюнча эскертүү: Жогорудагы бирдиктер булактагы Таблица 1де басылган түрүндө сакталды. Verianla булак таблицасындагы мүмкүн болгон бирдик каталарын унчукпай оңдобойт.
Дарылоодон жети ай кийинки гематологиялык жыйынтыктар
| Тест | Жыйынтык | Булактагы референстик аралык | Булак аралыгына ылайык абал |
|---|---|---|---|
| Hb | 11,2 g/dL | 11,5–15,0 | Булак аралыгынан төмөн |
| HCT | %30,7 | %35,0–40,0 | Булак аралыгынан төмөн |
| MCV | 89,3 fL | 82,0–100,0 | Аралыкта |
| MCHC | 37,0 g/L | 37,0–54,0 | Төмөнкү чек арада |
| WBC | 3,81 × 109/L | 3,5–9,5 | Аралыкта |
| RBC | 3,43 × 1012/L | 3,8–5,0 | Булак аралыгынан төмөн |
| Platelet | 280 × 109/L | 150–450 | Аралыкта |
Лабораториялык жыйынтыктардагы булак ичиндеги дал келбестик
Макаланын баяндоочу тексти дарылоо аяктагандан жети ай кийинки текшерүүлөрдө жогорулаган глобулинден башка кан анализи, мочевина-электролиттер, креатинин, иондошкон кальций жана боор функциясы тесттери референстик аралыкта болгонун билдирет.
Бирок макаланын өз таблицаларында Cl⁻ 114 менен берилген 96–108 аралыгынан жогору; Hb 11,2 менен 11,5–15,0 аралыгынан төмөн; HCT %30,7 менен %35–40 аралыгынан төмөн жана RBC 3,43 менен 3,8–5,0 аралыгынан төмөн. Глобулин 38,9 менен 20–35 аралыгынан жогору.
Демек, “референстен тышкары болгону глобулин гана болгон” деген билдирүү булак таблицалары менен толук дал келбейт. Verianla кайсы клиникалык түшүндүрмө туура болушу керектигин булактын ордуна кайра аныктабайт, болгону ички дал келбестикти ачык көрсөтөт.
Кийинки мезгилдеги лабораториялык тест коопсуздукту далилдейби?
Дарылоо аяктагандан жети ай өткөн соң алынган бир лабораториялык панель ошол күндөгү өлчөнгөн көрсөткүчтөр тууралуу маалымат берет. Изилдөө дарылоого чейинки ошол эле деңгээлдеги баштапкы лабораториялык таблицаны, ар бир доза мезгилиндеги сериялык лабораториялык мониторингди же дарылоо учурундагы фармакокинетикалык өлчөөлөрдү бербейт.
Ошондуктан кийинки мезгилдеги панель дарылоо учурунда убактылуу биохимиялык же гематологиялык өзгөрүүлөр такыр болбогонун көрсөтө албайт жана колдонулган оозеки FGHP режиминин жалпы коопсуздук профилин аныктай албайт.
Изилдөө колдогон жана колдобогон жыйынтыктар
| Изилдөө колдойт | Изилдөө колдобойт |
|---|---|
| Бир бейтапта оозеки FGHP жана бир убакта жергиликтүү HP колдонулган мезгилде байкаларлык клиникалык жакшыруу болгон. | Оозеки FGHP байкалган жакшыруунун жалгыз же так себеби болгону. |
| Дистрофияланган тырмактар түшүп, кийин жаңы тырмактар өскөнү клиникалык жактан документтештирилген. | FGHP тырмак регенерация борборлорун түздөн-түз кайра активдештиргени далилденгени. |
| Алакан, манжалар арасы жана буттагы жабыркоолордун көрүнүшү кийинки сүрөттөрдө жакшырган. | Бул бейтапта башында жана аягында дерматофиттер лаборатория менен көрсөтүлүп, толугу менен жок кылынганы. |
| Кыска мөөнөттүү жүрөк айлануу билдирилген. | Колдонулган оозеки режимдин узак мөөнөттүү жалпы коопсуздугу аныкталганы. |
| Дарылоо аяктагандан жети ай кийин биохимия жана гематология панели жасалган. | Дарылоо бою эч кандай системалык өзгөрүү болбогону далилденгени. |
| Авторлор Фентон реакциясын мүмкүн болгон таасирдин түшүндүрмөсү катары талкуулашат. | Бул бейтапта Фентон реакциясы дарылоо механизми катары түз өлчөнгөнү. |
| Таман жаралары кийин клиникалык түрдө жабылган. | Жаралардын айыгуусу оозеки FGHPге гана байланыштуу болгону. |
| Булак жаңы көзөмөлдөнгөн изилдөөлөр үчүн гипотеза түзгөн клиникалык байкоону сунуштайт. | FGHP дерматофитоз үчүн стандарттуу дарылоо катары сунушталууга тийиш экени. |
Изилдөөнүн күчтүү жактары
- Узак убакыт көзөмөлдөнгөн деталдуу клиникалык учурдун жүрүшү берилген.
- Алакан, тырмак жана бут жабыркоолорунун баштапкы жана кийинки сүрөттөрү жарыяланган.
- Оозеки колдонуудагы концентрация, көлөм жана убакыт ырааттуулугу негизги текстте көрсөтүлгөн.
- Кыска мөөнөттүү жүрөк айлануу сыяктуу байкалган терс таасир өзүнчө белгиленген.
- Дарылоодон кийинки биохимия жана гематология таблицалары жарыяланган.
- Авторлор бул учурдагы козу карын этиологиясынын лаборатория менен тастыкталбаганын негизги чектөө катары ачык кабыл алышкан.
- Ылайыктуу доза жана коопсуздук үчүн кошумча фармакокинетикалык изилдөөлөр керек экени ачык айтылган.
Изилдөөнүн негизги чектөөлөрү
- Үлгү бир гана бейтаптан турат.
- Көзөмөл же салыштыруу тобу жок.
- Рандомизация жана сокурлоо жок.
- Бул бейтаптагы дерматофитоз лаборатория менен тастыкталган эмес.
- Башында козу карын культурасы, түз микроскопия же козу карын түрүн аныктоо билдирилген эмес.
- Дарылоонун аягында микологиялык айыгуу тести жүргүзүлгөн эмес.
- Түшүп калган тырмактар бейтап тарабынан ташталгандыктан, пландалган микробиологиялык изилдөө жүргүзүлгөн эмес.
- Оозеки FGHP менен бирге таман жараларына %3 жергиликтүү суутек пероксиди колдонулган.
- Мурда лаборатория менен тастыкталган Pseudomonas инфекциясы үчүн cotrimoxazole колдонулган.
- Мурунку антимикоздук дарыларга жооп болбогону менен антимикоздук туруктуулук тести жүргүзүлгөн эмес.
- Клиникалык жакшыруу үчүн стандартташтырылган оору баллы же сокур сүрөт баалоосу колдонулган эмес.
- Дарылоо учурунда сериялык фармакокинетикалык же системалуу уулуулук мониторинги билдирилген эмес.
- Лабораториялык панель дарылоо аяктагандан жети ай кийин алынган.
- Авторлордун лабораториялык жыйынтыктарды жыйынтыктаган сүйлөмү өзүнүн Таблица 1–2 референстик аралыктары менен толук дал келбейт.
- Кыскача маалымат үч циклди билдиргени менен, ыкма бөлүмүндө кийин кошумча төртүнчү цикл бар.
- Төртүнчү циклдин узактыгы жана жалпы FGHP колдонуу мөөнөтүнө кандай кошулганы так эмес.
- Фентон реакциясы жана нормалдуу клеткалардын корголушуна байланыштуу биологиялык түшүндүрмөлөр бул бейтапта түз өлчөнгөн эмес.
Келечектеги изилдөө муктаждыгы
Авторлор өздөрүнүн жыйынтык бөлүмүндө баса белгилеген негизги муктаждык — FGHP үчүн фармакокинетикалык изилдөө жүргүзүү, ылайыктуу дозаны аныктоо жана коопсуздук профилин изилдөө.
Бул клиникалык учурдан чыккан гипотезаны күчтүүрөөк текшерүү үчүн этиологиялык жактан тастыкталган бейтаптар, баштапкы жана дарылоодон кийинки микологиялык өлчөөлөр, ылайыктуу салыштыруу топтору жана системалуу коопсуздук мониторинги да керек болот. Бул сүйлөм ушул учурдун далил чегинин методологиялык түшүндүрмөсү; изилдөөдө мындай көзөмөлдөнгөн сыноо жүргүзүлгөн эмес.
Изилдөөнүн негизги илимий билдирүүсү
Бул макаланын коргоого боло турган негизги билдирүүсү “суутек пероксиди дерматофитозду дарылайт” деген эмес. Булак колунда, бутунда жана тырмактарында кеңири жабыркоолору бар бир бейтапта төмөн концентрациядагы оозеки FGHP колдонулган мезгилде байкаларлык клиникалык жоголуу жана тырмактардын жаңыланышы байкалганын билдирген клиникалык учур жөнүндө отчет.
Бул байкоо жаңы көзөмөлдөнгөн изилдөөлөр үчүн гипотеза түзүшү мүмкүн. Бирок бул бейтаптагы козу карын диагнозунун лаборатория менен тастыкталбаганы, бир убакта жергиликтүү суутек пероксиди колдонулганы, көзөмөл тобунун жоктугу жана коопсуз доза аныкталбаганы себептүү натыйжалуулук жана коопсуздук боюнча жалпылоо жасоого болбойт.
Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү
Түпнуска аталыш: The Response of Extensive Fungal Infections of the Soles of Feet, Palms, and Nails to Low-Dose Food-Grade Hydrogen Peroxide: A Case Report
Авторлор: Seth Ayettey; Albert Amoah; Mary Ayettey-Adamafio; Emmanuel Tagoe; Hannah Ayettey; Hector Addo; Ruth Ayettey Brew; Isabella Quakyi; Richard Cheng.
Жооптуу автор: Seth Ayettey.
Тең салым: Булакта тең биринчи авторлук же тең салым жөнүндө билдирүү жок.
Мекеме 1: Department of Anatomy, University of Ghana Medical School, College of Health Sciences, University of Ghana, Accra, Ghana.
Мекеме 2: Department of Medicine and Therapeutics, University of Ghana Medical School, College of Health Sciences, University of Ghana, Accra, Ghana.
Мекеме 3: Dental and Maxillofacial Department, Korle Bu Teaching Hospital, Accra, Ghana.
Мекеме 4: Department of Medical Laboratory Sciences, School of Biomedical and Allied Health Sciences, College of Health Sciences, University of Ghana, Accra, Ghana.
Мекеме 5: National Radiotherapy Oncology and Nuclear Medicine Centre, Korle Bu Teaching Hospital, Accra, Ghana.
Мекеме 6: Department of Obstetrics and Gynaecology, Holy Family Hospital, Techiman, Ghana.
Мекеме 7: Department of Biological Environmental and Occupational Health Sciences, School of Public Health, College of Health Sciences, University of Ghana, Accra, Ghana.
Мекеме 8: Cheng Integrative Health Centre, Columbia, South Carolina, USA.
Журнал: Acta Microbiologica Hellenica.
Басма: MDPI, Hellenic Society for Microbiology атынан.
Булактын түрү: Case Report — бир бейтапка тиешелүү клиникалык учур жөнүндө отчет.
Библиографиялык жазуу: Acta Microbiologica Hellenica, 2026, 71(4), Article 41.
DOI: 10.3390/amh71040041
Расмий жазуу: MDPI / Acta Microbiologica Hellenica, DOI 10.3390/amh71040041.
Жарыялоо убакыт сызыгы: Received: 16 Сентябрь 2026; Accepted: 6 Октябрь 2026; Published: 12 Октябрь 2026.
Academic Editor: Georgia Vrioni.
Рецензия статусу: Acta Microbiologica Hellenica өзүн эл аралык рецензияланган ачык жеткиликтүү медициналык микробиология журналы катары мүнөздөйт. Каралган документ жарыяланган Case Report болуп саналат.
Лицензия: Creative Commons Attribution — CC BY.
Preprint статусу: Каралган булак жарыяланган журналдык макала; булакта өзүнчө preprint идентификатору көрсөтүлгөн эмес.
Бейтап: 45 жаштагы аял; алакандарын, манжалардын арасын, кол/бут тырмактарын жана эки таманын жабыркаткан клиникалык өзгөрүүлөр.
Диагностикалык чек: Бул бейтаптагы дерматофитоз клиникалык көрүнүшкө негизделип аныкталган; козу карын козгогучу лаборатория менен тастыкталган эмес.
Тастыкталган кошумча инфекция: Таман жараларындагы Pseudomonas aeruginosa лаборатория менен тастыкталган.
Мурунку дарылоолор: Булак itraconazole 200 mg/күн жети күн, Daktarin крем жана Pseudomonas үчүн cotrimoxazole колдонулганын билдирет.
FGHP булагы: %35 азык-түлүк класстагы суутек пероксидинин запас эритмеси коммерциялык АКШ булагынан алынган; %1 жана %0,5 эритмелер изилдөө тобунун жетекчиси тарабынан коммерциялык ичүүчү суу менен даярдалган.
Негизги оозеки режим: Биринчи айда 40 mL %0,5 FGHP күнүнө үч жолу; экинчи айда 40 mL %1 FGHP күнүнө үч жолу; үчүнчү айда 40 mL %0,5 FGHP күнүнө үч жолу. Булак муну бир үч айлык цикл катары аныктайт.
Негизги циклдердин саны: Булак кыскача маалыматта жана негизги программада үч циклди жана циклдердин ортосунда эки бир айлык дарылоосуз тыныгууну билдирет.
Кошумча төртүнчү цикл: Ыкма тексти дерматофитоз толук айыккандан эки ай өткөн соң калдык дерматофиттерди тазалоо үчүн төртүнчү цикл дагы жүргүзүлгөнүн билдирет. Төртүнчү циклдин деталдары жана жалпы тогуз айлык колдонуу эсеби менен байланышы так эмес.
Бир убактагы жергиликтүү колдонуу: Тамандагы некроздук/Pseudomonas менен инфекцияланган жараларга күн сайын %3 суутек пероксиди.
Көзөмөл: Телефон сүйлөшүүлөрү жана бейтаптын жубайы менен WhatsApp аркылуу байланыш; Ноябрь 2025те изилдөөчүлөр тарабынан кайра баалоо.
Негизги клиникалык жыйынтык: Булак дистрофияланган тырмактардын түшүшүн, кычышуунун токтошун, кол/бут жабыркоолорунун клиникалык жоголушун, паронихиянын азайышын жана жаңы тырмактардын өсүшүн билдирет.
Жаранын жыйынтыгы: Tinea pedis деп мүнөздөлгөн клиникалык жабыркоолор дарылоонун аягында жоголгону, таман жаралары эки айдан кийин из калтырбай айыкканы билдирилген.
Терс окуя: Биринчи негизги циклдин %1 FGHP колдонулган экинчи айында алгачкы бир нече доза менен байланышкан кыска мөөнөттүү жүрөк айлануу.
Лабораториялык көзөмөл: Дарылоо аяктагандан жети ай кийин биохимия жана гематология панели.
Лабораториядагы булак ичиндеги дал келбестик: Текст жогорулаган глобулинден башка көрсөткүчтөр референстик аралыкта болгонун айтса да, булак таблицаларындагы референстик аралыктарга ылайык Cl⁻, Hb, HCT жана RBC да референстен тышкары.
Фентон реакциясынын чеги: Фентон реакциясы макаланын механистикалык талкуусу; бул бейтапта реакция продуктулары же тиешелүү биохимиялык жол түздөн-түз өлчөнгөн эмес.
Көзөмөл тобу: Жок.
Рандомизация: Жок.
Сокурлоо: Жок.
Формалдуу статистикалык анализ: Жок; изилдөө бир клиникалык учур жөнүндө отчет.
Микологиялык баштапкы/акыркы ырастоо: Бул бейтапта жок.
Этика комитети: Булак бейтаптын абалы критикалык жана өмүргө коркунуч туудургандыктан этикалык уруксат талап кылынбаганын билдирет.
Маалымдалган макулдук: Бейтаптан макулдук алынган; кол коюлган макулдуктун редакцияланган билдирүүсү MDPIге берилгени маалымдалган.
Каржылоо: Изилдөө тышкы каржылоо алган эмес.
Кызыкчылыктардын кагылышы: Авторлор кызыкчылыктардын кагылышын билдиришкен эмес.
Маалыматтардын жеткиликтүүлүгү: Булак изилдөө маалыматтары макаланын текстинде толугу менен берилгенин билдирет.
Авторлордун салымы — Methodology: Seth Ayettey, Albert Amoah, Mary Ayettey-Adamafio, Emmanuel Tagoe, Hannah Ayettey, Hector Addo, Ruth Ayettey Brew, Isabella Quakyi жана Richard Cheng.
Investigation: Seth Ayettey.
Resources: Seth Ayettey жана Albert Amoah.
Data curation: Seth Ayettey, Albert Amoah, Mary Ayettey-Adamafio, Emmanuel Tagoe, Hannah Ayettey, Hector Addo, Ruth Ayettey Brew жана Isabella Quakyi.
Writing — original draft: Seth Ayettey жана Albert Amoah.
Writing — review & editing: Seth Ayettey, Albert Amoah, Mary Ayettey-Adamafio, Emmanuel Tagoe, Hannah Ayettey, Hector Addo, Ruth Ayettey Brew, Isabella Quakyi жана Richard Cheng.
Негизги түшүндүрмө чеги: Бул клиникалык учур изилденүүгө тийиш болгон байкоону сунуштайт. Оозеки FGHPнин дерматофитоздогу далилденген натыйжалуулугун, оптималдуу дозасын же жалпы коопсуздук профилин аныктабайт жана медициналык колдонуу көрсөтмөсү катары чечмеленбеши керек.
Пикир калтырыңыз
E-mail дарегиңиз жарыяланбайт. Милдеттүү талаалар * менен белгиленген