Utafiti huu ni utafiti wa uchunguzi wa kimaelezo unaochunguza usimamizi wa kiutawala wa vituo vya michezo vya vyuo vikuu kupitia tathmini za wasimamizi na walimu. Utafiti unawahusisha wasimamizi wote 5 na walimu 20 wanaofanya kazi katika jengo la michezo la Mohamed Khider University of Biskra nchini Algeria. Zana ya kukusanya data ni fomu mbili tofauti za hojaji: baada ya tathmini ya wataalamu, fomu ya wasimamizi ilikuwa na vipengele 19 na fomu ya walimu ilikuwa na vipengele 20, na fomu zote mbili ziliandaliwa katika mihimili mitatu mikuu. Watafiti walitathmini data kwa kutumia mgawo wa uaminifu wa alfa ya Cronbach, wastani wa arithmetiki na mkengeuko wa kawaida.
Mihimili mitatu ya utafiti ni athari ya usimamizi wa kiutawala kwa michezo ya chuo kikuu, nafasi ya rasilimali za nyenzo katika utendaji na matokeo ya michezo, na athari hasi za upungufu wa wasimamizi kwa vituo vya michezo na wanafunzi. Katika kundi la wasimamizi, wastani wa mihimili hii umetolewa mtawalia kama 2,40, 2,30 na 2,20; wastani wa mihimili yote ni 2,30. Katika kundi la walimu, wastani wa mihimili hiyo hiyo mitatu ni 2,28, 2,18 na 2,27; wastani wa mihimili yote ni 2,21.
Katika kundi la wasimamizi, wastani mbili kati ya zilizo juu zaidi za vipengele ziliripotiwa kuwa 2,80 katika vipengele vinavyohusu usimamizi kukuza na kuhamasisha michezo ya chuo kikuu na kushindwa kwa michezo ya chuo kikuu kuhusishwa na uhaba wa rasilimali za kifedha. Thamani ya chini zaidi katika kundi hilo ni 1,40 katika kipengele cha kuwapeleka wasimamizi kwenye kozi za mafunzo ndani ya nchi au mafunzo ya vitendo nje ya nchi kwa ajili ya mafunzo upya. Katika kundi la walimu, kipengele kinachosema kuwa usimamizi mbaya wa kituo cha michezo ni moja ya sababu za kushindwa kwa michezo ya chuo kikuu kiko juu kwa 2,45, huku tathmini ya utoshelevu wa rasilimali zilizopo ikiwa chini kwa 1,65.
Kikomo muhimu cha kisayansi cha utafiti ni kwamba, ingawa watafiti wanasema katika sehemu ya hitimisho kuwa usimamizi wa kiutawala una athari “significant” kwa vituo vya michezo, uchanganuzi wa kitakwimu ulioripotiwa unajumuisha tu alfa ya Cronbach, wastani wa arithmetiki na mkengeuko wa kawaida. Makala haitoi p-value, jaribio la nadharia tete, uwiano, urejeshi au jaribio jingine la umuhimu wa kitakwimu wa inferensia. Kwa hiyo, matokeo yanapaswa kusomwa kama tathmini za kimaelezo za washiriki; hayapaswi kufasiriwa kuwa “athari ya kisababishi yenye umuhimu wa kitakwimu imethibitishwa”.
Kutokana na matokeo, watafiti wanapendekeza kujengwa kwa vituo vya ziada vya michezo katika vyuo vikuu, kupatikana kwa vifaa vya michezo vya kutosha, kuwahusisha wataalamu, mafundi na wasimamizi katika usanifu na ujenzi wa vituo, kuwateua wafanyakazi wenye utaalamu katika usimamizi wa vituo vya michezo, na kuwasaidia wafanyakazi wanaowajibika kwa vituo kwa programu za mafunzo ya mara kwa mara.
Tatizo kuu la utafiti ni nini?
Tatizo kuu la utafiti linatokana na wazo kwamba michezo ya chuo kikuu haitegemei tu uwezo wa kimichezo wa wanafunzi au programu za michezo; ubora wa kimwili wa vituo, rasilimali zake za nyenzo na hasa namna rasilimali hizo zinavyosimamiwa pia huathiri utekelezaji wa shughuli za michezo.
Watafiti wanasisitiza kwamba vyuo vikuu ni taasisi muhimu katika kutambua wanamichezo wenye vipaji, kuwapeleka wanamichezo katika vilabu vya michezo na timu za taifa, kuandaa mashindano ya wanafunzi na kuendeleza michezo ya chuo kikuu. Ili muundo huu ufanye kazi vizuri, haitoshi tu kuwepo kwa vituo vya michezo; vinapaswa pia kuendeshwa kwa ufanisi katika kupanga, kuandaa, kutumia rasilimali, kutunza na kusimamia.
Swali kuu la utafiti lililoulizwa ni hali ya sasa ya usimamizi wa kiutawala wa vituo vya michezo katika taasisi za vyuo vikuu ni ipi, na namna hii ya usimamizi inaathirije utekelezaji wa shughuli za michezo.
Usimamizi wa kituo cha michezo unahusisha nini?
Katika utafiti huu, usimamizi wa kituo cha michezo haumaani tu matumizi ya kila siku ya muundo wa kimwili kama ukumbi wa michezo au uwanja; unamaanisha pia jumla ya majukumu ya kiutawala kama kupanga, kuandaa, kufanya maamuzi, kutumia bajeti na vifaa, matengenezo, uratibu na taasisi nyingine, uwezo wa wafanyakazi na kusaidia shughuli za michezo.
Kwa hiyo, “kituo kuwepo” na “kituo kusimamiwa kwa ufanisi” si jambo moja. Chuo kikuu kuwa na ukumbi wa michezo huonyesha miundombinu ya kimwili, ilhali kutenga bajeti ya matengenezo ya kituo, kupanga programu, kutoa mafunzo kwa wafanyakazi na kuandaa shughuli ni sehemu ya usimamizi.
Idadi lengwa na sampuli ya utafiti ziliundwaje?
Idadi lengwa ya utafiti inajumuisha wasimamizi 5 na walimu 20, jumla ya watu 25, wanaofanya kazi katika jengo la michezo la Mohamed Khider University of Biskra. Sampuli ya utafiti pia iliundwa na watu hao hao 25.
Chanzo kinaita uteuzi huu mass survey method. Kwa kuwa ukubwa wa idadi lengwa na sampuli ni sawa, badala ya kuchagua sampuli ndogo kutoka ndani ya idadi lengwa, idadi yote ya utafiti iliyofafanuliwa iliingizwa katika utafiti.
Jumla ya fomu 25 za hojaji ziligawiwa na fomu zote 25 zilirudishwa.
Utafiti unahusu kipindi gani?
Wigo wa muda uliotolewa na chanzo ni kutoka mwanzoni mwa Novemba 2022 hadi mwisho wa Mei 2023. Wigo wa mahali ni vituo vya michezo vya Mohamed Khider University of Biskra. Wigo wa watu ni wasimamizi na walimu wanaofanya kazi katika vituo hivyo.
Vigezo huru na tegemezi vya utafiti ni vipi?
Chanzo kinafafanua kigezo huru cha utafiti kuwa usimamizi wa kiutawala na kigezo tegemezi kuwa vituo vya michezo vya chuo kikuu.
Hata hivyo, katika utafiti huu kigezo huru hakikubadilishwa kwa majaribio na hakuna uingiliaji uliodhibitiwa uliofanywa kwenye kigezo tegemezi. Kwa hiyo, majina “independent/dependent variable” yanaonyesha mfumo wa utafiti wa chanzo; utafiti huu si jaribio la kisababishi la kimajaribio.
Hojaji iliandaliwaje?
Watafiti waliandaa awali kauli 18 kwa wasimamizi na 21 kwa walimu. Ili kutathmini uhalali wa zana ya kukusanya data, maoni ya wahadhiri 7 kutoka Institute of Physical Activity Science and Technology ndani ya University of Biskra yalipatikana.
Wataalamu waliombwa kutathmini uundaji wa lugha wa vipengele, uwazi wake, uhusiano wake na mada na kama vimewekwa kwa usahihi chini ya mhimili husika; pia waliombwa kupendekeza kufutwa, kubadilishwa au kuongezwa kwa vipengele walivyoona ni muhimu.
Baada ya tathmini hii:
- hojaji ya wasimamizi iliongezeka kutoka vipengele 18 hadi 19,
- hojaji ya walimu ilipungua kutoka vipengele 21 hadi 20,
- zana zote mbili ziligawanywa katika mihimili mitatu.
Chanzo kinaita mchakato huu “validity of the research tool”. Hata hivyo, hakijaripoti uchanganuzi wa vipengele, mgawo wa uhalali wa muundo au jaribio jingine la kiasi la uhalali. Kwa hiyo, tathmini ya uhalali iliyoripotiwa kimsingi ni tathmini ya maudhui/ufaa inayotegemea maoni ya wataalamu.
Alfa ya Cronbach Hupima Nini?
Alfa ya Cronbach ni mgawo wa uaminifu wa uthabiti wa ndani unaotathmini kiwango ambacho vipengele katika zana moja ya upimaji hutenda kwa uthabiti pamoja; katika utafiti huu, uaminifu wa mihimili mitatu na alama za jumla za hojaji za wasimamizi na walimu ulitathminiwa kwa kutumia alfa ya Cronbach.
Uwakilishi wa kawaida wa kihesabu wa alfa ya Cronbach ni huu:
\[ \alpha=\frac{k}{k-1}\left(1-\frac{\sum_{i=1}^{k}\sigma_i^2}{\sigma_T^2}\right) \]
Mlinganyo huu haujatolewa ndani ya makala; ni fomula ya jumla ya kitakwimu iliyotolewa ili kueleza maana ya mbinu iliyotumika katika utafiti.
- \(\alpha\): mgawo wa uaminifu wa alfa ya Cronbach.
- \(k\): idadi ya vipengele katika kipimo.
- \(\sigma_i^2\): variansi ya kila kipengele.
- \(\sigma_T^2\): variansi ya alama ya jumla ya vipengele vyote.
Mantiki ya fomula ni kutathmini kiwango ambacho vipengele hutembea pamoja. Vipengele vinapofanya kazi bila uhusiano kabisa, uthabiti wa ndani hupungua; katika vipengele vinavyopima kwa uthabiti muundo uleule, alfa kwa kawaida huongezeka. Hata hivyo, alfa peke yake haithibitishi kuwa hojaji ni “sahihi” kisayansi au ina mwelekeo mmoja tu.
| Kundi la washiriki | Mhimili wa 1 | Mhimili wa 2 | Mhimili wa 3 | Mihimili yote |
|---|---|---|---|---|
| Wasimamizi (n=5) | 0,78 | 0,84 | 0,84 | 0,82 |
| Walimu (n=20) | 0,75 | 0,81 | 0,78 | 0,78 |
Kwa kutegemea marejeo yao, waandishi wanasema kwamba mgawo wa uaminifu wa kiwango cha 0,60 unaweza kukubalika na wanatathmini thamani walizopata kuwa za juu/zinazokubalika kwa matumizi ya vitendo.
Ukubwa wa sampuli pia haupaswi kusahaulika: migawo ya alfa ya fomu ya wasimamizi ilihesabiwa kutokana na majibu ya wasimamizi 5 tu, huku migawo ya fomu ya walimu ikihesabiwa kutokana na majibu ya walimu 20. Makala haitoi confidence interval au uchanganuzi wa kutokuwa na uhakika kwa migawo ya alfa.
Wastani wa arithmetiki unaonyesha nini?
Wastani wa arithmetiki hufupisha kiwango cha kati cha alama ambazo washiriki hutoa kwa kipengele au mhimili. Muundo wa jumla ni:
\[ \bar{x}=\frac{1}{n}\sum_{i=1}^{n}x_i \]
Hapa \(\bar{x}\) ni wastani, \(n\) ni idadi ya majibu na \(x_i\) ni alama ya kila mshiriki. Fomula hii pia si mlinganyo asilia wa makala; ni maelezo ya kufundisha kuhusu takwimu iliyotumika.
Chanzo kinaainisha wastani kama “High”, “Medium” na “Low”. Hata hivyo, PDF haielezi chaguo za kipimo cha majibu kilichotumika wala mipaka sahihi ya alama kati ya makundi haya matatu. Kwa hiyo, Verianla haitengenezi mipaka ya alama ambayo haipo kwenye chanzo.
Mkengeuko wa kawaida unaonyesha nini?
Mkengeuko wa kawaida huonyesha jinsi majibu yalivyotawanyika kuzunguka wastani. Mkengeuko mdogo wa kawaida humaanisha majibu yako karibu zaidi, huku mkengeuko mkubwa wa kawaida ukimaanisha majibu yametawanyika zaidi.
Uwakilishi wa kawaida wa mkengeuko wa kawaida wa sampuli ni huu:
\[ s=\sqrt{\frac{\sum_{i=1}^{n}(x_i-\bar{x})^2}{n-1}} \]
Hata hivyo, chanzo hakisemi kilitumia programu gani au chaguo gani la hesabu katika mkengeuko wa kawaida. Kwa hiyo, fomula hii inalenga tu kufundisha mantiki ya mkengeuko wa kawaida; haitolewi kama uzalishaji upya wa moja kwa moja wa itifaki ya hesabu ya makala.
Je, Kauli “Significant Impact” katika Makala Inamaanisha Umuhimu wa Kitakwimu?
Hapana; ingawa chanzo kinatumia kauli “significant impact” katika muhtasari na sehemu ya hitimisho, uchanganuzi ulioripotiwa hauna p-value wala jaribio la umuhimu wa kitakwimu wa inferensia, kwa hiyo kauli hiyo inapaswa kufasiriwa katika Verianla kama “nafasi muhimu/yenye athari” na isibadilishwe kuwa maana ya “athari yenye umuhimu wa kitakwimu imethibitishwa”.
Taratibu za kitakwimu zilizoripotiwa na watafiti ni hizi:
- mgawo wa uaminifu wa alfa ya Cronbach,
- wastani wa arithmetiki,
- mkengeuko wa kawaida.
Chanzo hakiripoti yafuatayo:
- p-value,
- kizingiti cha umuhimu \(\alpha\),
- t-test,
- ANOVA,
- mgawo wa uwiano,
- mgawo wa urejeshi,
- confidence interval,
- ukubwa wa athari.
Kwa hiyo, utafiti unaeleza kwa namba maoni ya wasimamizi na walimu; haukadiri ukubwa wa athari ya kisababishi ya usimamizi kwa matokeo ya vituo kwa kutumia modeli ya kitakwimu.
Mbinu na Matokeo ya Utafiti
Mihimili mitatu ya utafiti
Hojaji zote mbili za wasimamizi na walimu zimeundwa kuzunguka mihimili mitatu mikuu:
- Athari ya usimamizi wa kiutawala kwa michezo ya chuo kikuu.
- Nafasi ya rasilimali za nyenzo katika kuboresha utendaji na matokeo katika vituo vya michezo vya chuo kikuu.
- Athari hasi ya upungufu wa wasimamizi kwa vituo vya michezo na wanafunzi.
| Mhimili | Wastani wa wasimamizi | SS wasimamizi | Tathmini ya wasimamizi | Wastani wa walimu | SS walimu | Tathmini ya walimu |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Athari ya usimamizi wa kiutawala kwa michezo ya chuo kikuu | 2,40 | 0,27 | Juu | 2,28 | 0,34 | Wastani |
| Nafasi ya rasilimali za nyenzo katika utendaji na matokeo | 2,30 | 0,49 | Wastani | 2,18 | 0,30 | Wastani |
| Athari hasi ya upungufu wa wasimamizi | 2,20 | 0,32 | Wastani | 2,27 | 0,51 | Wastani |
| Mihimili yote | 2,30 | 0,29 | Wastani | 2,21 | 0,18 | Wastani |
Matokeo ya mhimili wa kwanza kwa wasimamizi
| Kipengele | Wastani | SS | Tathmini ya chanzo |
|---|---|---|---|
| Kuwepo kwa athari ya usimamizi wa kiutawala kwa michezo ya chuo kikuu | 2,40 | 0,75 | Juu |
| Usimamizi dhaifu wa kiutawala kuzuia utekelezaji wa michezo | 2,20 | 0,63 | Wastani |
| Usimamizi kukuza na kuhamasisha michezo ya chuo kikuu | 2,80 | 0,63 | Juu |
| Uhuru wa kufanya maamuzi katika usimamizi wa kiutawala wa vituo vya michezo | 2,40 | 0,36 | Juu |
| Kutoa motisha ya kifedha/kimaadili kwa wanafunzi wanaoshiriki shughuli za michezo | 2,40 | 0,68 | Juu |
| Utoshelevu wa wasimamizi wanaosaidia kutekeleza majukumu | 2,60 | 0,57 | Juu |
| Kuwepo kwa sababu zinazozuia usimamizi wa kiutawala wa vituo vya michezo | 2,40 | 0,51 | Juu |
Katika mhimili huu, wastani wa juu zaidi ni 2,80 katika kipengele cha kukuza na kuhamasisha michezo ya chuo kikuu. Wastani wa chini zaidi ni 2,20 katika kipengele cha usimamizi dhaifu kuzuia utekelezaji wa michezo.
Matokeo ya wasimamizi kuhusu rasilimali za nyenzo
| Kipengele | Wastani | SS | Tathmini ya chanzo |
|---|---|---|---|
| Chanzo cha msaada wa nyenzo au kifedha | 2,40 | 0,89 | Juu |
| Bajeti iliyotengwa kuwa ya kutosha kwa mahitaji | 1,80 | 0,83 | Wastani |
| Kuwepo kwa zana na vifaa vinavyohitajika katika taasisi | 2,20 | 0,83 | Wastani |
| Kutenga sehemu ya bajeti kwa matengenezo na uboreshaji | 2,40 | 0,54 | Juu |
| Uhusiano wa kushindwa kwa michezo ya chuo kikuu na ukosefu wa rasilimali za kifedha | 2,80 | 0,44 | Juu |
| Uwezo wa bajeti kusaidia shughuli nje ya chuo kikuu | 2,20 | 0,83 | Wastani |
Ugunduzi mkubwa zaidi katika mhimili huu ni kwamba kipengele kinachohusisha ukosefu wa rasilimali za kifedha na kushindwa kwa michezo ya chuo kikuu kina wastani wa juu zaidi wa 2,80. Wastani wa tathmini ya iwapo bajeti iliyotengwa inatosheleza mahitaji ni 1,80.
Matokeo ya wasimamizi kuhusu uwezo wa usimamizi
| Kipengele | Wastani | SS | Tathmini ya chanzo |
|---|---|---|---|
| Kuwepo kwa wasimamizi wenye sifa/wa kutosha | 2,40 | 0,54 | Juu |
| Kuwahamasisha wanamichezo waliofanikiwa | 2,40 | 0,89 | Juu |
| Uandaaji na uratibu na taasisi nyingine | 2,60 | 0,54 | Juu |
| Wasimamizi kutekeleza vizuri majukumu waliyopewa | 2,20 | 0,44 | Wastani |
| Wahusika kuwa na uelewa sahihi na mpana wa usimamizi | 2,20 | 0,44 | Wastani |
| Kuwapa wasimamizi mafunzo upya kupitia kozi za ndani ya nchi au mafunzo ya vitendo nje ya nchi | 1,40 | 0,54 | Chini |
Thamani ya chini zaidi katika jedwali hili ni 1,40 na iko katika kipengele cha kuwapa wasimamizi mafunzo upya. Katika mjadala, watafiti wanafasiri matokeo haya kama ishara kwamba mafunzo upya ya wafanyakazi wanaowajibika kwa usimamizi wa kiutawala hayapewi umakini wa kutosha.
Tathmini za walimu kuhusu usimamizi wa kiutawala
| Kipengele | Wastani | SS | Tathmini ya chanzo |
|---|---|---|---|
| Kutoa uhuru kamili katika kusimamia shughuli za timu inayowakilishwa | 2,40 | 0,75 | Juu |
| Kutathmini mfumo wa sasa wa usimamizi kulingana na matokeo yaliyopatikana | 2,25 | 0,63 | Wastani |
| Usimamizi wa kiutawala unaotumika katika michezo ya chuo kikuu kufikia malengo | 2,25 | 0,63 | Wastani |
| Kutathmini kada zinazosimamia michezo ya chuo kikuu | 1,85 | 0,36 | Wastani |
| Wasimamizi kujaribu kukidhi mahitaji ya wanamichezo | 2,40 | 0,68 | Juu |
| Usimamizi dhaifu kusababisha kutotumika kwa rasilimali zilizopo | 2,30 | 0,57 | Wastani |
| Usimamizi mbaya wa vituo vya michezo kuwa moja ya sababu za kushindwa kwa michezo ya chuo kikuu | 2,45 | 0,51 | Juu |
Katika kundi hili, wastani wa juu zaidi ni 2,45 katika kipengele kinachouliza kama usimamizi mbaya wa vituo vya michezo ni moja ya sababu za kushindwa kwa michezo ya chuo kikuu.
Tathmini za walimu kuhusu rasilimali za nyenzo
| Kipengele | Wastani | SS | Tathmini ya chanzo |
|---|---|---|---|
| Kupata motisha kwa kushiriki mashindano ya michezo ya chuo kikuu | 2,40 | 0,50 | Juu |
| Usimamizi kutumia sera za kisayansi za kisasa na zenye ufanisi katika vituo vya michezo | 2,30 | 0,47 | Wastani |
| Kushindwa kwa michezo ya chuo kikuu kusababishwa tu na ukosefu wa rasilimali za kifedha | 2,05 | 0,60 | Wastani |
| Usimamizi kutoa majengo na viwanja vya michezo kwa shughuli za michezo | 2,40 | 0,50 | Juu |
| Tathmini ya jumla ya rasilimali zilizopo | 1,65 | 0,48 | Chini |
| Usimamizi kutoa msaada kwa rasilimali zinazohitajika wakati wa shughuli za michezo | 1,95 | 0,51 | Wastani |
Kuna jambo muhimu la kuzingatia hapa. Walimu walitathmini baadhi ya vipengele vya motisha na majengo/viwanja vya michezo kwa 2,40 kama juu, lakini walitathmini kipengele cha “rasilimali zilizopo” kwa 1,65 kama chini. Matokeo haya yanaonyesha kwamba kuwepo kwa rasilimali fulani na mtazamo kwamba mahitaji yote yanatimizwa kwa kiwango cha kutosha si jambo moja.
Aidha, kipengele cha “kushindwa kwa michezo ya chuo kikuu kusababishwa tu na ukosefu wa rasilimali za kifedha” kiko katika kiwango cha wastani kwa 2,05. Kwa hiyo, matokeo ya walimu hayaonyeshi ukosefu wa rasilimali za kifedha kama sababu pekee inayoeleza matatizo yote.
Matokeo ya walimu kuhusu uwezo wa usimamizi na uandaaji
| Kipengele | Wastani | SS | Tathmini ya chanzo |
|---|---|---|---|
| Uzoefu wa kushiriki katika michezo ya chuo kikuu | 2,30 | 0,75 | Wastani |
| Usimamizi kutoa mafunzo mazuri kwa wasimamizi | 2,30 | 0,63 | Wastani |
| Uhuru wa kufanya maamuzi kuhusu wanamichezo watakaoshiriki mashindano | 2,10 | 0,63 | Wastani |
| Kuwepo kwa mawasiliano na wasimamizi na wenyeviti wa michezo ya chuo kikuu | 2,30 | 0,36 | Wastani |
| Tathmini ya usimamizi wa sasa katika mashindano ya michezo | 2,25 | 0,68 | Wastani |
| Kuwepo kwa mipango au programu za usimamizi kwa ajili ya maendeleo ya michezo ya chuo kikuu | 2,35 | 0,57 | Juu |
| Tathmini ya nafasi ya usimamizi wa kiutawala katika kuendeleza michezo ya chuo kikuu | 2,30 | 0,51 | Wastani |
Katika mhimili huu, thamani ya juu zaidi ni 2,35 katika kipengele cha kuwepo kwa mipango au programu za usimamizi kwa ajili ya kuendeleza michezo ya chuo kikuu. Thamani ya chini zaidi ni 2,10 katika kipengele cha uhuru wa walimu kufanya maamuzi kuhusu wanamichezo watakaoshiriki mashindano.
Maoni ya wasimamizi na walimu yanapaswa kusomwaje pamoja?
Makundi haya mawili hayatoi tathmini sawa kabisa. Wasimamizi wanatathmini mhimili wa athari ya usimamizi wa kiutawala kwa michezo ya chuo kikuu kwa 2,40 kama “juu”, huku kwa walimu wastani wa mhimili huo huo ni 2,28 na uainishaji wa chanzo ni “wastani”. Mhimili wa rasilimali za nyenzo uko katika kiwango cha wastani katika makundi yote mawili.
Kwa wasimamizi, wastani wa mhimili wa tatu ni 2,20, na kwa walimu ni 2,27. Thamani hizi zilizo karibu zinaonyesha kwamba matatizo ya uwezo wa wasimamizi, uandaaji na usimamizi hayakupuuzwa kabisa na makundi yote mawili; hata hivyo, chanzo hakikujaribu tofauti hizi za makundi kwa takwimu.
Kwa hiyo, haiwezekani kusema kwamba tofauti kati ya 2,40 na 2,28 au kati ya 2,20 na 2,27 ni “za umuhimu wa kitakwimu”.
Tafsiri kuu za chanzo katika mjadala
Watafiti wanahoji kwamba usimamizi wa kiutawala ni muhimu katika kuendeleza michezo ya chuo kikuu na kwamba usimamizi dhaifu unaweza kuzuia kufikiwa kwa malengo.
Ukosefu wa rasilimali za kifedha pia unatafsiriwa kama moja ya matatizo muhimu. Katika kundi la wasimamizi, tathmini ya kutosheleza kwa bajeti kwa mahitaji kuwa ya chini kwa kiasi na kipengele kuhusu ukosefu wa rasilimali za kifedha kuwa na wastani wa juu ni miongoni mwa misingi mikuu ya tafsiri hii.
Watafiti pia wanatathmini kwamba taasisi inaratibu shughuli na mashirika mengine, lakini mafunzo upya ya wafanyakazi wa usimamizi hayapewi umuhimu wa kutosha.
Ingawa data za walimu zinaonyesha kuwepo kwa baadhi ya maeneo na vifaa vya michezo na kusaidiwa kwa ushiriki katika mashindano, tathmini ya jumla ya “rasilimali zilizopo” kuwa chini ni ugunduzi unaoashiria kwamba utoshelevu wa rasilimali si mkubwa katika kila upande.
Matokeo yanayoungwa mkono na utafiti
- Wasimamizi na walimu katika jengo la michezo la Biskra University lililochunguzwa wanatathmini usimamizi wa kiutawala kama kipengele muhimu kinachohusiana na michezo ya chuo kikuu.
- Rasilimali za nyenzo na uwezo wa vituo ni mhimili muhimu wa utafiti katika tathmini za makundi yote mawili.
- Katika kundi la wasimamizi, ukosefu wa rasilimali za kifedha unaonekana kama moja ya matatizo muhimu.
- Katika kundi la wasimamizi, kipengele cha mafunzo upya ya wasimamizi ni miongoni mwa tathmini za chini zaidi.
- Katika kundi la walimu, tathmini ya jumla ya rasilimali zilizopo iko katika kiwango cha chini.
- Walimu wametoa tathmini ya juu kwa kipengele kinachohusisha usimamizi mbaya wa vituo vya michezo na kushindwa kwa michezo ya chuo kikuu.
- Watafiti wanapendekeza utaalamu wa usimamizi, mafunzo ya wafanyakazi, na uwekezaji katika vituo na vifaa vya ziada.
Matokeo yasiyoungwa mkono na utafiti
- Athari ya kisababishi yenye umuhimu wa kitakwimu ya usimamizi wa kiutawala kwa utendaji wa michezo haijaonyeshwa kwa p-value.
- Haijaonyeshwa kwamba usimamizi mzuri huongeza utendaji wa kimichezo wa wanafunzi kwa asilimia fulani.
- Haijahesabiwa kwamba bajeti zaidi italeta ongezeko la utendaji la kiwango fulani.
- Tofauti kati ya makundi ya wasimamizi na walimu hazijajaribiwa kwa takwimu za inferensia.
- Matokeo hayajajumlishwa moja kwa moja kwa vyuo vikuu vyote nchini Algeria au nchi nyingine.
- Wanafunzi si sehemu ya moja kwa moja ya sampuli ya utafiti; baadhi ya matokeo kuhusu wanafunzi yanategemea tathmini za wasimamizi na walimu.
- Utendaji wa muda mrefu wa vituo au mabadiliko katika ushiriki wa wanafunzi hayajapimwa kwa utafiti wa ufuatiliaji.
Mapungufu ya kimbinu na ya kuripoti
Taasisi moja: Utafiti ulifanywa tu katika jengo la michezo la Mohamed Khider University of Biskra.
Idadi ndogo ya utafiti: Utafiti unahusisha jumla ya watu 25; kundi la wasimamizi lina watu 5 tu.
Data za kujiripoti: Matokeo yanategemea majibu ya hojaji; sensa ya moja kwa moja ya utendaji wa kituo, rekodi za matengenezo au jaribio la utendaji wa wanafunzi havikutumika.
Maelezo ya kipimo hayatoshi: PDF haielezi chaguo za majibu ya hojaji wala mipaka sahihi ya uainishaji wa “juu/wastani/chini”.
Utaratibu wa uhalali umeripotiwa kwa kiwango kidogo: Tathmini ya wataalamu saba imetolewa, lakini uhalali wa muundo/uchanganuzi wa vipengele haujaripotiwa.
Sampuli ya uaminifu ni ndogo: Hasa thamani za alfa ya Cronbach za hojaji ya wasimamizi zilihesabiwa kwa n=5; chanzo hakiripoti confidence interval wa migawo.
Nadharia tete hazijafafanuliwa wazi: Sehemu ya mbinu inasema matokeo yalichanganuliwa ili kubaini kama “nadharia tete zilithibitishwa au la”; hata hivyo, makala haitoi nadharia tete tofauti na wazi katika muundo wa H1/H2.
Hakuna jaribio la inferensia: Kwa kuwa chanzo kinaripoti tu wastani wa arithmetiki na mkengeuko wa kawaida, neno “significant” halipaswi kusomwa kama ushahidi wa umuhimu wa kitakwimu.
Mapendekezo ya watafiti
- Kujenga vituo vya ziada vya michezo katika taasisi za vyuo vikuu na kuhakikisha vifaa vya michezo vya kutosha vinapatikana.
- Kuwahusisha maafisa wa michezo, wataalamu, mafundi na wasimamizi katika usanifu na ujenzi wa vituo vya michezo.
- Kuwateua wataalamu wa usimamizi wa vituo vya michezo kusimamia vituo vya michezo vya vyuo vikuu.
- Kuandaa kozi za mafunzo/maendeleo kwa wasimamizi na wafanyakazi wa vituo vya michezo kwa kushirikiana na wataalamu wa usimamizi na utawala wa michezo.
- Kuimarisha nafasi ya vitengo vinavyowajibika kwa shughuli za michezo katika vyuo vikuu na kuvutia wanafunzi wengi zaidi katika aina za michezo wanazopendelea.
Maelezo ya Chanzo na Mbinu
Kichwa asilia: The Reality of Managing Sports Facilities in University Institutions.
Waandishi: Kaddour Azzeddine; Tahir Yasmine.
Mpangilio wa waandishi: Kaddour Azzeddine ni mwandishi wa kwanza, Tahir Yasmine ni mwandishi wa pili.
Ushirikiano wa mwandishi wa kwanza: University of Biskra, Algeria.
Ushirikiano wa mwandishi wa pili: University of Algiers 3, Algeria.
Corresponding author: Kaddour Azzeddine.
Barua pepe ya corresponding author: azzeddine.kaddour@univ-biskra.dz
Mchango sawa / uandishi mwenza wa kwanza: Haujatajwa katika chanzo.
Jarida: Journal of Sport Science Technology and Physical Activities.
Juzuu / toleo: Vol. 23, No. 1.
Kipindi cha uchapishaji: June 2026.
Kurasa: 189–202.
ISSN: 1112-4032.
eISSN: 2543-3776.
DOI: 10.5281/zenodo.19518575.
Tarehe ya kuwasilishwa: 09/07/2025.
Tarehe ya kukubaliwa: 03/10/2025.
Tarehe ya kuchapishwa: 01/06/2026.
Aina ya chanzo: Original Research Paper; utafiti wa uchunguzi wa kimaelezo.
Uhakiki: Sera rasmi ya jarida inaeleza matumizi ya double-blind peer review na tathmini ya angalau wahakiki wawili huru.
Mchapishaji: Institute of Physical and Sports Education, Abdelhamid Ibn Badis University of Mostaganem, Algeria.
Leseni: Creative Commons Attribution 4.0 International — CC BY 4.0.
Kiungo rasmi cha makala: https://revue.univ-mosta.dz/index.php/jsstpa/article/view/1452
Dokezo la DOI: DOI iko katika nafasi ya majina ya Zenodo; hata hivyo, ukurasa rasmi wa jarida unaonyesha DOI hii kama DOI ya makala ya jarida iliyochapishwa. Utafiti hauwasilishwi kama preprint bali kama makala ya jarida iliyochapishwa.
Maneno muhimu: Management; Sports Management; Sports facilities; university sports; University institution.
Taasisi ya utafiti: Jengo la michezo la Mohamed Khider University of Biskra.
Nchi ya utafiti: Algeria.
Kipindi cha utafiti: Mwanzo wa Novemba 2022–mwisho wa Mei 2023.
Idadi lengwa ya utafiti: Wasimamizi 5 + walimu 20 = watu 25.
Sampuli ya utafiti: Wasimamizi hao hao 5 na walimu 20; kwa kauli ya chanzo, mass survey method.
Zana ya kukusanya data: Hojaji.
Hali ya awali ya fomu ya wasimamizi: Vipengele 18.
Hali ya mwisho ya fomu ya wasimamizi: Vipengele 19, mihimili 3.
Hali ya awali ya fomu ya walimu: Vipengele 21.
Hali ya mwisho ya fomu ya walimu: Vipengele 20, mihimili 3.
Tathmini ya wataalamu: Wataalamu 7 kutoka University of Biskra Institute of Physical Activity Science and Technology.
Mbinu ya uaminifu: Alfa ya Cronbach.
Alfa ya Cronbach ya jumla ya fomu ya wasimamizi: 0,82.
Alfa ya Cronbach ya jumla ya fomu ya walimu: 0,78.
Uchanganuzi wa kitakwimu: Alfa ya Cronbach, wastani wa arithmetiki na mkengeuko wa kawaida.
Uchanganuzi wa inferensia ambao haujaripotiwa: p-value, t-test, ANOVA, uwiano, urejeshi, confidence interval na ukubwa wa athari havijaripotiwa.
Kigezo huru: Administrative management.
Kigezo tegemezi: University sports facilities.
Kikomo muhimu cha tafsiri: Chanzo kinatumia kauli “significant impact”; hata hivyo, kwa kuwa jaribio la umuhimu wa kitakwimu halijaripotiwa, kauli hii haipaswi kufasiriwa kwa maana ya p-value ya kitakwimu.
Kikomo cha kipimo cha hojaji: PDF haitoi wazi chaguo za majibu wala mipaka ya uainishaji wa juu/wastani/chini.
Kikomo cha kuripoti nadharia tete: Makala inasema uchanganuzi ulifanywa kutathmini nadharia tete; hata hivyo, nadharia tete rasmi hazijaandikwa kando.
Ufadhili: Makala haina tamko tofauti la ufadhili.
Mgongano wa maslahi: Makala haina tamko tofauti la mgongano wa maslahi.
Upatikanaji wa data: Hakuna tamko tofauti la upatikanaji wa data au hazina ya data ya wazi iliyotolewa.
CRediT / michango ya waandishi: Hakuna tamko tofauti la michango ya waandishi.
Kamati ya maadili / ridhaa ya washiriki: Katika makala iliyochunguzwa, hakuna namba tofauti ya kamati ya maadili au tamko la ridhaa yenye taarifa linaloonekana.
Acha maoni
Anwani yako ya barua pepe haitachapishwa. Sehemu za lazima zimewekewa alama ya *