Analog korku (analog horror), geç yirminci yüzyılın VHS kasetleri, analog televizyon, eski yayın grafikleri, gözetim kayıtları ve bozulmuş görüntü/ses estetiğini internet çağında korkunun hem anlatı nesnesi hem de görsel-işitsel dili olarak kullanan bir medya korkusu alt türüdür. Dylan Henty'nin çalışması, bu alt türü Mark Fisher'ın kapitalist gerçekçilik ve Freud'dan hareket eden ölüm dürtüsü kavramlarıyla incelemekte; ana vaka olarak Eve Casanas'ın 2022 tarihli YouTube dizisi The Nixonverse'ü çözümlemektedir. Çalışmanın temel yorumu, analog korkunun günümüzün teknoloji, medya, iklim, siyaset ve toplumsal krizleri karşısında hissedilen çaresizliği, dünyanın veya insanlığın yok oluşuna yönelik karanlık fantazilere dönüştürdüğüdür. Bu yok oluş fantazileri yalnız korku değil, çıkışı bulunamayan bir kriz durumunun sona ermesine yönelik çelişkili bir “rahatlama” arzusu olarak da okunmaktadır.

Henty, analog korkudaki eski medya teknolojilerinin yalnız nostaljik dekor olmadığını savunur. VHS paraziti, bozuk yayın, eski televizyon estetiği ve sahte arşiv görüntüleri, dijital çağın teknolojik aşırı yüküyle gerçek dünyanın maddi krizleri arasındaki çatışmayı görünür kılar. Analog geçmiş ilk bakışta daha güvenli ve daha anlaşılır bir dünya gibi görünebilir; ancak analog korku anlatılarında bu geçmiş de enfekte, bozulmuş veya tehditkâr hâle gelir.

Mark Fisher'ın kapitalist gerçekçilik kavramı çalışmada, kapitalizmin yalnız egemen ekonomik düzen olarak değil, alternatif bir toplumsal geleceğin hayal edilmesini dahi zorlaştıran kültürel bir sınır olarak nasıl işlediğini açıklamak için kullanılır. Henty'nin yorumunda analog korku karakterlerinin kozmik veya teknolojik canavarlar karşısındaki güçsüzlüğü, daha geniş bir “değiştiremiyoruz” hissinin kurmaca karşılığıdır.

Ölüm dürtüsü ise çalışmada basitçe “insan ölmek ister” anlamında kullanılmaz. Henty, Freud ve sonraki yorumcular üzerinden ölüm, yok oluş, tekrar, hareketsizlik ve bütün gerilimlerin son bulduğu mutlak bir duruma yönelik fantazilerin kültürel çekiciliğini tartışır. Analog korkunun dünya sonu anlatıları, çözülemeyen krizlerle yaşamanın yarattığı gerilimden kaçışı yok oluş üzerinden düşleyen fantaziler olarak okunur.

The Nixonverse bu iki kuramsal hattı birleştiren ana örnektir. Alternatif bir tarih içinde Richard Nixon tanrısal bir kozmik figüre dönüşür; yirminci ve yirmi birinci yüzyılın savaşları, Amerikan siyaseti, popüler kültürü ve tarihsel imgeleri gerçeküstü bir arşivde birbirine karışır. Serinin sonunda insanlığın kurtarılmaya değer olmadığına hükmedilmesi ve evrenin ortadan kaldırılması, Henty'nin analizinde kapitalist gerçekçilik ile ölüm dürtüsü fantazisinin birleştiği uç noktadır.

Ancak çalışma bir psikoloji deneyi veya siyasal nedensellik araştırması değildir. Analog korku tüketen insanların gerçekten belirli bir psikolojik dürtüye sahip olduğunu ölçmemekte; Trump dönemi, sahte haber veya sosyal medyanın belirli toplumsal sonuçlarını istatistiksel olarak test etmemektedir. Bulgular film ve medya çalışmaları içindeki kuramsal ve yorumlayıcı okumalardır.

Araştırmanın temel sorunu

Analog korku neden özellikle eski ve “ölü” medya teknolojilerini kullanarak günümüz hakkında konuşur? VHS kasetleri, analog televizyon sinyalleri, eski acil durum yayınları veya yirminci yüzyılın tarihsel fotoğraf estetiği neden internet çağının korku üretiminde yeniden ortaya çıkmaktadır?

Henty'nin çalışmasının çıkış noktası bu sorudur. Analog korku esasen dijital platformlarda üretilir ve tüketilir; buna rağmen biçimsel olarak analog geçmişi taklit eder. Dolayısıyla türün teknolojik yapısında baştan itibaren bir paradoks vardır: dijital teknoloji aracılığıyla analog teknolojiye dönülür.

Çalışma bu geri dönüşün salt nostalji olmadığını ileri sürer. Eski teknoloji, günümüzün dijital ve tekno-kapitalist dünyası karşısında kaybedilmiş güven, tarihsel süreklilik ve daha anlaşılır bir gerçeklik arzusunu temsil edebilir. Fakat analog korku bu güvenli geçmişi de bozarak nostaljiyi başarısız kılar.

Analog Korku Nedir?

Analog korku, yaklaşık 2015'ten itibaren internet ortamında belirginleşen ve geç yirminci yüzyıl analog medya biçimlerini sahte yayın, bozulmuş VHS kaydı, gözetim görüntüsü, eski televizyon programı veya kayıp arşiv materyali görünümünde yeniden üreten bir korku alt türüdür; Henty'nin çalışmasında bu eski medya estetiği çağdaş teknofobi, gerçeklik kaybı, toplumsal kriz ve tekno-kapitalizm hakkındaki kaygıların simgesel taşıyıcısıdır.

Analog olan neden dijital ortamda geri dönüyor?

Analog korkunun temel eserleri çoğunlukla YouTube gibi tamamen dijital platformlarda yayımlanır. Buna rağmen görüntüler VHS kaydı, CRT televizyon yayını, eski güvenlik kamerası veya bozulmuş eğitim filmi görünümündedir.

Bu durum basit bir retro tasarım tercihi değildir. Henty'ye göre analog teknoloji geçmişin belirli ve maddi bir medya düzenini temsil ederken günümüz interneti sınırsız, sürekli akan ve algoritmik olarak düzenlenen bir medya ortamıdır. Analog biçimin dijital sistem içinde yeniden canlandırılması, iki çağın birbirine karışmasına yol açar.

Türün korkusu da bu karışımdan doğar. Eski, tanıdık ve güvenilir görünen bir formatın içine imkânsız, kozmik veya teknolojik bir tehdit yerleştirildiğinde izleyicinin tarihsel ve görsel tanıma mekanizması bozulur.

Glitch ve bozulma neden önemlidir?

Analog korku görüntüyü yalnız bilgi taşıyan pencere gibi kullanmaz. Görüntünün bozulması, parazitlenmesi, sesin kesilmesi veya ekranın fiziksel olarak hatalı görünmesi anlatının parçasıdır.

Böylece teknoloji tehdidi gösteren tarafsız bir araç olmaktan çıkar ve tehdidin kendisine dönüşebilir. İzleyici “kameranın kaydettiği canavarı” izlemekle kalmaz; görüntü sisteminin kendisinin de güvenilir olmadığını hisseder.

Bu özellik, çalışmanın gerçeklik ve medya arasındaki ilişki hakkındaki daha geniş savına bağlanır. Günümüzün medya ortamında olayların kendisi ile ekran aracılığıyla dolaşan imgeleri arasındaki ayrımın zayıflaması, analog korkunun biçimsel olarak oynadığı temel gerilimlerden biridir.

Polikriz nedir ve makalede nasıl kullanılır?

Makale “polikriz” kavramını aynı dönemde gelişen ve birbirini etkileyen çok sayıda küresel yapısal kriz için kullanır. Kaynak literatürde iklim değişikliği, pandemiler, savaşlar, ekonomik ve siyasal krizler gibi farklı olayların birbirinden tamamen bağımsız olmayan bir kriz ortamı oluşturduğu düşüncesine gönderme yapılır.

Henty'nin ana ilgisi bu olayların tek tek nedenlerini açıklamak değildir. Araştırma, sürekli kriz hâlinin kültürel duygusunu inceler: geleceğin belirsiz görünmesi, tehditlerin üst üste binmesi ve bireyin bunları değiştirmek için sahip olduğu gücün yetersiz hissedilmesi.

Analog korkunun sürekli felaket, bulaşma, kozmik güç, yok oluş ve kontrol kaybı imgeleri bu duygusal ortamla ilişkilendirilir.

Kapitalist Gerçekçilik Analog Korkuyu Nasıl Açıklıyor?

Kapitalist gerçekçilik, Mark Fisher'ın kapitalizmin yalnız egemen düzen olarak değil, onun dışında tutarlı bir toplumsal alternatif düşünmenin dahi zorlaştığı kültürel bir gerçeklik duygusu olarak tanımladığı kavramdır; Henty, analog korkudaki yenilmez teknolojik veya kozmik tehditleri ve karakterlerin sürekli güçsüz kalmasını bu “alternatifsizlik” hissinin korku türündeki simgesel biçimleri olarak yorumlar.

“Alternatif yok” duygusu

Kapitalist gerçekçiliğin çalışmadaki önemi, açık siyasi propaganda meselesinden daha geniştir. Bir insan mevcut sistemden hoşnutsuz olsa bile onun yerine ne kurulabileceğini düşünmekte zorlanabilir. Sistem böylece yalnız kurumları değil, gelecek tahayyülünün sınırlarını da belirler.

Henty'nin analog korku okumasında bu kültürel sınır, karakterlerin karşısındaki yenilmez tehditlere dönüşür. Canavar veya teknoloji yalnız fiziksel olarak güçlü değildir; çoğu anlatıda ona karşı etkili bir çözüm hayal edilemez.

Sonuçta korkunun yapısı şu hâle gelir: sorun görülür, tehdidin büyüklüğü anlaşılır fakat değişimin yolu görünmez.

Dünyanın sonunu düşünmek neden sistemin sonunu düşünmekten daha kolay hâle geliyor?

Henty'nin Fisher ve Fredric Jameson çizgisinden aldığı temel düşünce, modern kültürün kimi zaman dünyanın tamamen yok oluşunu, mevcut toplumsal ve ekonomik düzenin köklü biçimde değişmesinden daha kolay hayal edebilmesidir.

Analog korku bu paradoksu son derece literal hâle getirir. İnsanlığın ortadan kalkması, gezegenin dönüştürülmesi, kozmik bir varlığın bütün sistemi ele geçirmesi veya bütün gerçekliğin silinmesi anlatısal açıdan mümkün görünürken daha iyi ve somut bir alternatif toplum çoğu kez görünmez.

Bu nedenle kıyamet fantazisi yalnız karamsarlık değildir; alternatif üretme kapasitesinin tıkanmasının da simgesidir.

Zombi ve revenant figürleri neden tartışmaya giriyor?

Makale analog korkuyu daha geniş yirmi birinci yüzyıl korku kültürüyle ilişkilendirir. Zombi, yeniden canlanan beden, makine-insan melezi ve kozmik güç tarafından dönüştürülen insan gibi figürler, kişinin mevcut kimliğinden ve yükümlülüklerinden tamamen kopmasını temsil edebilir.

Bu fantazinin iki yönü vardır. Bir tarafta kişinin insanlığını kaybetmesi korkunçtur. Diğer tarafta çalışma, sorumlulukların, ekonomik baskıların ve sürekli krizin son bulduğu bir “artık hiçbir şey yapmak zorunda olmama” durumunun karanlık bir rahatlama fantazisi taşıyabileceğini tartışır.

Bu ikili yapı ölüm dürtüsü tartışmasına geçiş sağlar.

Ölüm Dürtüsü Bu Çalışmada Nasıl Kullanılıyor?

Ölüm dürtüsü, bu makalede insanların veya izleyicilerin literal olarak ölmek istemesine ilişkin klinik bir teşhis olarak değil, ölüm, yok oluş, tekrar ve bütün gerilimlerin sona erdiği bir duruma yönelik karanlık fantazilerin neden kültürel olarak çekici olabileceğini açıklayan psikanalitik bir yorum çerçevesi olarak kullanılır.

Haz vermeyen şey neden izlenir?

Henty'nin Freud üzerinden ele aldığı temel paradoks budur. Korku anlatısı acı, ölüm, parçalanma, felaket veya insanlığın yok oluşu gibi gündelik hayatta kaçınılacak deneyimleri gösterir; buna rağmen izleyici bu anlatıları isteyerek tüketebilir.

Çalışma bunun basitçe “insan korkmayı sever” biçiminde açıklanamayacağını ileri sürer. Karanlık kurmaca, gerçek yaşamda çözülmesi zor kaygıların kontrollü bir anlatısal sonla işlenmesine olanak sağlayabilir.

Yok oluş nasıl “rahatlama” fantazisine dönüşür?

Polikriz içindeki sorunların çözümü görünmüyorsa, bütün sorunları ortadan kaldıran mutlak bir son kurmacada paradoksal biçimde rahatlatıcı olabilir. Sorunların çözülmesi değil, sorun yaşayabilecek öznenin veya dünyanın ortadan kalkması söz konusudur.

Henty'nin “abatement” olarak tartıştığı yapı bu noktada önemlidir: mücadele, arzu, kaygı ve hareketin sona ermesi.

Analog korkunun kıyamet senaryoları, kapitalist gerçekçiliğin “değişim mümkün değil” hissiyle birleştiğinde ölüm dürtüsü fantazisi farklı bir kültürel anlam kazanır. Değişim yapılamıyorsa anlatı bütünüyle silinmeyi düşler.

Bu gerçek bir psikolojik ölçüm müdür?

Hayır. Makale izleyicilere psikolojik test uygulamamış, ölüm dürtüsünü ölçmemiş ve analog korku izleme davranışının klinik veya deneysel nedenlerini araştırmamıştır.

Ölüm dürtüsü burada kültürel ürünleri yorumlamak için kullanılan psikanalitik bir kavramdır. Bu nedenle “analog korku izleyen insanlar ölüm arzusu taşır” biçimindeki bir sonuç kaynak tarafından desteklenmemektedir.

The Nixonverse neden merkezi vaka?

The Nixonverse, analog korkunun genellikle dolaylı olan tarih, siyaset ve çağdaş kriz göndermelerini son derece açık hâle getirdiği için Henty açısından kullanışlı bir vaka oluşturur.

Serinin alternatif evreninde Richard Nixon tanrısal bir kozmik figür hâline gelir. Tarihin akışını izler ve müdahale eder; kendi olağanüstü “çocuklarını” dünyaya gönderir ve insanlığın davranışlarını değerlendirir.

Bu anlatı İkinci Dünya Savaşı, Vietnam, Kore, Amerikan nükleer programı, başkanlık tarihi, popüler kültür ve uzay yarışı gibi birbirinden farklı tarihsel öğeleri gerçeküstü bir bütün içinde birbirine karıştırır.

Henty'nin yorumunda bu yapı, yirminci yüzyıl tarihini canlı bir süreç olmaktan çıkarıp sonsuz biçimde yeniden düzenlenebilen bir medya arşivine dönüştürmektedir.

Tanrı-Nixon neden “kurtarıcı” değildir?

God-Nixon, sıradan karakterlerin sahip olmadığı mutlak bir eyleme geçme gücüne sahiptir. Bu nedenle kapitalist gerçekçilik içinde kendisini güçsüz hisseden öznenin fantazideki tersidir: dünyayı gerçekten değiştirebilecek biri.

Fakat bu güç daha iyi bir dünya kurmak için kullanılmaz. Son çözüm evrenin ortadan kaldırılmasıdır.

Dolayısıyla kurtarıcı figür de gerçek bir alternatif üretemez. Değişim ile yok oluş aynı noktada birleşir.

Nixon ve Trump bağlantısı nasıl kuruluyor?

Henty, Casanas'ın Richard Nixon'ı kullanmasını Amerikan siyasal belleğinin ve kurumlara duyulan güven kaybının sembolik tarihi üzerinden okur. Nixon'ın Watergate ile özdeşleşmiş kültürel imgesi, serinin “bozulmuş tarih” mantığında güçlü bir işaret görevi görür.

Makale daha sonra bu figür ile Trump dönemi post-truth kültürü, sahte haber tartışmaları ve ortak gerçekliğe yönelik güvensizlik arasında tematik paralellikler kurar.

Bu paralellik bir siyaset bilimi modeli veya seçmen davranışı analizi değildir. Henty'nin film ve medya çalışmaları içindeki yorumudur ve The Nixonverse'ün sembolik yapısının nasıl okunabileceğine ilişkindir.

The Nixonverse'te Sahte Tarih ve Gerçeklik Yorgunluğu Nasıl İşliyor?

The Nixonverse, gerçek tarihî fotoğraf, televizyon yayını ve arşiv kaydı estetiğini imkânsız olaylarla birleştirerek izleyicinin “belge” ile “kurmaca” arasındaki güven ilişkisini bozar; Henty bu tekinsiz sahte arşivin, sürekli haber, sosyal medya, yanlış bilgi ve tarihsel görüntü akışı altında gelişen “gerçeklik yorgunluğu” ile duygulanımsal düzleşmenin korku estetiğindeki karşılığı olduğunu savunur.

Figure 1: D-Day Knight

Makaledeki ilk merkezî görüntü, The Nixonverse'ün “THE D-DAY KNIGHT” bölümünden alınmıştır. Görsel II. Dünya Savaşı fotoğrafına benzeyen siyah-beyaz bir kompozisyondur; ancak tarihsel savaş alanının üzerinde fizik kurallarına uymayan insanımsı bir figür bulunur.

Görselin gücü yalnız canavar tasarımından gelmez. Fotoğrafın genel dili izleyiciye tarihsel belge hissi verirken merkezdeki imkânsız figür bu güveni bozar.

Tanıdık olan ile olanaksız olanın aynı görüntüde bulunması tekinsizliği üretir.

Figure 2: Jesus in Vietnam

İkinci ana görüntü, Vietnam Savaşı estetiğini dinsel ve fantastik ikonografiyle çarpıştırır. Görüntü ilk örnekteki kontrollü tarihsel gerçekçilikten daha doygun, saldırgan ve açıkça yapaydır.

Henty bu estetik kırılmayı yalnız kötü veya düşük kaliteli montaj olarak değerlendirmez. Görselin rahatsız edici yapaylığı, izleyicinin tarihsel arşive ilişkin alışılmış güvenini bozarak anlamsal ve bedensel rahatsızlığı birlikte üretir.

Vietnam örneği ayrıca medya tarihini tartışmaya açar. Televizyon ve taşınabilir kameralar, savaş görüntülerinin Amerikan kamuoyuna önceki savaşlardan farklı biçimde ulaşmasını sağlamıştı. The Nixonverse, Henty'nin yorumunda, bu eski medya kırılmasını çağdaş internet ve sosyal medya kaynaklı bilgi parçalanmasıyla yan yana getirir.

Figure 3: Nixon Ay'da

Üçüncü ana görüntü Apollo dönemi uzay fotoğrafı ve kayıtlarını taklit ederken Richard Nixon'ı Ay yüzeyinde gerçeküstü biçimde gösterir.

Buradaki korku yalnız “Nixon Ay'da olamaz” bilgisinden doğmaz. Daha önemlisi, son derece tanıdık bir tarihsel kayıt dili kullanılarak gerçekliğin değiştirilmiş olmasıdır.

İzleyici aynı anda hem bunun kurmaca olduğunu bilir hem de tarihsel belgenin görsel otoritesine tepki verir.

Tekinsiz arşiv nasıl oluşuyor?

The Nixonverse, eski tarihsel imgeleri yalnız referans olarak kullanmaz; bütün seriyi başka bir gerçeklikten aktarılmış kayıp medya/arşiv materyali gibi çerçeveler.

Bu yöntem modern “lost media” kültürüyle birleşir. İnternet kullanıcılarının eski televizyon programları, reklâmlar, oyunlar veya kaybolmuş kayıtlar peşinde yürüttüğü dijital arşiv araştırmaları analog korkunun başlıca anlatı biçimlerinden biri hâline gelmiştir.

Ancak analog korkuda bulunan şey çoğu kez güvenli çocukluk veya geçmiş değildir. Arşivin içine korku çoktan girmiştir.

Dijital arşiv gerçekten ölümsüzlük sağlıyor mu?

Makale dijital arşivleme arzusunu insanın kendisini ve kültürünü zamana karşı koruma isteğiyle ilişkilendirir. Fotoğraf, video ve veri kalıcılaştırılır; böylece geçmişin yok olmayacağı hissi yaratılır.

The Nixonverse'ün finalinde bu paradoks aşırı bir biçim kazanır. God-Nixon evreni ortadan kaldırırken onu başka bir gerçeklikte kurmaca bir hikâyeye dönüştürerek aynı anda hem yok eder hem saklar.

Fakat Henty açısından bu gerçek kurtuluş değildir. Yaşamın kendisi yerine yalnız görüntüler ve kayıtlar kalır.

Duygulanımsal düzleşme nedir?

Makaledeki “affective flatness”, klinik bir psikiyatrik tanı olarak değil, aşırı miktarda şok edici, trajik ve çelişkili içeriğin sıradan medya akışı içinde yan yana gelmesi sonucunda kültürel tepkinin körelmesi anlamında kullanılır.

Bir savaş görüntüsünün hemen ardından eğlence videosu, reklâm veya başka bir kriz görüntüsünün gelmesi olayların duygusal ağırlığını eşitleyebilir. Henty, The Nixonverse'ün birbirine eklenen tarihsel felaket montajlarının sosyal medya akışı ve kesintisiz haber döngüsünün bu yapısını taklit ettiğini savunur.

Böylece korku yalnız görüntünün içeriğinde değil, korkunç şeylerin sıradan bilgi birimleri hâline gelmesindedir.

Gerçeklik yorgunluğu

“Reality fatigue” veya gerçeklik yorgunluğu, makalede ortak gerçekliğin sürekli tartışıldığı, yanlış ve doğru bilginin rekabet ettiği ve bireyin kesintisiz medya akışına maruz kaldığı ortamın yarattığı bilişsel-duygusal tükenmişliği açıklamak için kullanılır.

Analog korkuda güvenilir görünen televizyon sunucusu, acil durum ekranı veya tarihsel arşiv birden tehlikeli ve aldatıcı hâle gelebilir. Önceden bilgi güvenliği sağlayan formatların tehdit kaynağına dönüşmesi günümüzün medya güveni krizinin korku türündeki biçimidir.

Nostalji neden güvenli kaçış değildir?

Analog teknoloji ilk anda dijital dünyanın aşırı hızına karşı daha maddi, sınırlı ve tanıdık bir geçmişi simgeleyebilir. Ancak analog korku bu geçmişi de “enfekte” eder.

Eski televizyon yayını korkunç bir mesaj taşır, eski VHS kaseti kozmik bir tehdidi barındırır, arşivde aranan çocukluk görüntüsü güvenli değildir ve tarihsel fotoğraf başka bir gerçekliğin kanıtı gibi görünür.

Dolayısıyla geçmişe kaçış, şimdiki zamandan gerçekten çıkmayı sağlamaz. Bugünün korkuları geçmişin görüntülerine geri yazılır.

Hauntoloji ve geri dönen geçmiş

Çalışma Derrida, Fisher ve başka kültür kuramcılarından yararlanarak modern kültürün geçmiş tarafından “haunt” edilmesini tartışır. Geçmiş bitmiş değildir; medya görüntüleri, nostalji, arşivler ve popüler kültür aracılığıyla sürekli geri döner.

Ancak geri dönen şey geçmişin kendisi değildir. Günümüzün korkuları tarafından yeniden biçimlendirilmiş geçmiş görüntüleridir.

The Nixonverse'te Nixon, savaş, uzay yarışı, dinî ikonografi ve Amerikan popüler kültürü aynı düzlemde yeniden birleştirilir. Bu tarihsel sıkıştırma, Henty'nin yorumunda tarihin canlı bağlamını zayıflatırken görüntülerin sürekli kullanılabilir simgelere dönüşmesini gösterir.

Geçmiş neden çıkış yolu olmuyor?

Makalenin sonuç bölümündeki temel savlardan biri budur. Analog korku yeni olanın korkutucu ve kontrol edilemez görünmesine karşı eski biçimlere döner; fakat eski biçimler günümüzün sorunlarından bağımsız değildir.

Geçmişi sürekli yeniden canlandırmak ilerleme üretmeyebilir. Tam tersine, toplumun yeni alternatifler oluşturmak yerine eski sembollerin giderek daha fazla varyasyonunu üretmesine yol açabilir.

The Nixonverse'te tarihî “kurtarıcı” figürün nihayetinde dünyayı kurtaramaması bu çıkmazın anlatısal karşılığıdır.

Çalışmanın Yöntemi ve Bulguları

Araştırma tasarımı

Çalışma deneysel veri toplama, anket, görüşme, psikolojik ölçüm, hesaplamalı içerik analizi veya istatistiksel modelleme kullanmamaktadır. Araştırma film ve medya çalışmaları içinde kuramsal bir yakın okuma ve kültürel çözümleme olarak yapılandırılmıştır.

Yöntemin ilk aşaması iki temel kuramsal kavramı kurmaktır: Freud'un ölüm dürtüsü ve Mark Fisher'ın kapitalist gerçekçiliği.

Daha sonra bu kavramlar analog korkunun daha geniş türsel özellikleriyle ilişkilendirilir. Local58TV, Gemini Home Entertainment, The Monument Mythos, The Walten Files ve The Mandela Catalogue gibi örnekler destekleyici karşılaştırmalar sağlar.

Ana yakın okuma ise Eve Casanas'ın The Nixonverse dizisine odaklanır. Özellikle sahte tarihsel belgeler, görsel montajlar, karakterler, seri çerçevesi, Nixon figürü ve finaldeki yok etme/kurmacaya dönüştürme hareketi incelenir.

Kaynak görsellerinin analitik rolü

Birinci temel bulgu: Analog teknoloji yalnız nostalji değildir

Analog korku eski teknolojiyi güvenli geçmişe dönüş aracı olarak kullanıyor gibi görünse de bu teknoloji çoğu anlatıda korkunun taşıyıcısına dönüşür.

Bu nedenle nostalji tamamlanmaz. İzleyici geçmişe döner ancak geçmişin de günümüzün kaygıları tarafından bozulduğunu keşfeder.

İkinci temel bulgu: Canavarın yenilmezliği ideolojik bir çıkmazı temsil edebilir

Analog korkunun kozmik, teknolojik veya biyolojik tehditleri çoğu zaman bireyin kontrol edemeyeceği ölçektedir.

Henty, bu anlatı yapısını kapitalist gerçekçilikteki alternatifsizlik duygusuyla ilişkilendirir: mevcut dünyanın sorunları açık biçimde görülebilir fakat farklı bir gelecek düşünmek veya uygulamak neredeyse imkânsız görünür.

Üçüncü temel bulgu: Yok oluş fantazisi iki anlam taşır

Dünyanın yok olması korku anlatısının en büyük tehdididir; ancak aynı zamanda bütün kriz, yükümlülük ve mücadelelerin sona erdiği mutlak çözüm fantazisidir.

Bu nedenle analog korkunun kıyameti hem korkulan hem de karanlık biçimde arzulanan bir sondur. Çalışma bu ikiliği ölüm dürtüsü üzerinden yorumlar.

Dördüncü temel bulgu: The Nixonverse sahte tarihi bugünün eleştirisine dönüştürür

Casanas'ın dizisi yirminci yüzyıl olaylarını kronolojik ve nedensel bütünlük içinde yeniden anlatmaz. Nixon, İkinci Dünya Savaşı, Vietnam, popüler süper kahraman imgeleri, Ay programı ve kozmik korku aynı sahte arşivde yan yana getirilir.

Henty bu tarihsel kuralsızlığı hatadan çok yöntem olarak görür. İmkânsız tarih, izleyiciyi gerçek tarihe başka gözle bakmaya zorlar.

Beşinci temel bulgu: Medya aşırı yükü korkunun kendisi hâline gelir

Analog korkunun korkusu yalnız canavardan kaynaklanmaz. Parazit, aşırı ses, hızlı kurgu, bozuk arşiv ve sürekli yeni felaket görüntüleri modern medya tüketiminin biçimini taklit eder.

Böylece bilgi vermesi gereken medya sistemi duyusal ve anlamlandırma açısından saldırgan bir yapıya dönüşür.

Altıncı temel bulgu: Geçmişin sürekli varlığı tarihsel duyarlılığı güçlendirmek yerine azaltabilir

Fotoğraf ve videolar sayesinde geçmiş hiç olmadığı kadar erişilebilir olabilir. Fakat sürekli tekrarlanan tarihsel görüntüler zamanla sıradanlaşabilir ve olayların insani ağırlığı azalabilir.

Henty, The Nixonverse'ün tanıdık tarihsel imgeleri absürt ve korkunç biçimde bozmasının bu duygusal körelmeyi tekrar görünür hâle getirdiğini savunur.

Yedinci temel bulgu: Arşivleme yok oluş korkusunu çözmez

Dijital arşiv insan kültürünü koruma fantazisi sunar. Fakat yalnız görüntünün veya verinin kalması canlı insan dünyasının korunmasıyla aynı değildir.

The Nixonverse'ün yok edilen evreni başka bir gerçeklikte hikâyeye dönüştürmesi bu paradoksu dramatize eder: evren hem “ölür” hem de temsil olarak “ölümsüzleşir”.

Sekizinci temel bulgu: Kurtarıcı figür alternatifsizlik sorununu çözmez

God-Nixon sınırsız güce sahip görünmesine rağmen daha iyi bir toplumsal gelecek yaratmaz. Sonunda ya yok eder ya da kurmacaya dönüştürür.

Henty'nin yorumunda bu, değişimin büyük bir otorite veya tarihsel “kurtarıcı” tarafından dışarıdan gerçekleştirilmesini beklemenin de kapitalist gerçekçi çıkmazı aşamadığını gösterir.

Çalışmanın desteklediği yorum

Çalışma analog korkunun, çağdaş teknofobi, medya güvensizliği, kültürel nostalji, polikriz ve gelecek tahayyülü sorunlarını temsil etmek için eski medya estetiğini kullandığı yönündeki kuramsal yorumu desteklemektedir.

Çalışma ayrıca The Nixonverse'ün yok oluş fantazilerinin kapitalist gerçekçilik ile ölüm dürtüsünün kesiştiği bir kültürel yapı olarak okunabileceğini ayrıntılı biçimde savunmaktadır.

Çalışmanın desteklemediği yorum

Çalışma analog korku izleyicilerinin psikolojik olarak ölüm istediğini kanıtlamamaktadır.

Çalışma kapitalizmin belirli psikolojik bozukluklara doğrudan neden olduğunu deneysel olarak göstermemektedir.

Çalışma sosyal medya, Trump dönemi siyaseti veya sahte haber ile belirli bireysel davranışlar arasında nicel nedensellik ortaya koymamaktadır.

Çalışma bütün analog korku yapımlarının aynı politik ideolojiye sahip olduğunu da ileri sürmemektedir. Henty türün siyasal yönünün çoğu zaman belirsiz olabildiğini kabul eder ve The Nixonverse'ü özellikle daha açık siyasal/tarihsel göndermeleri nedeniyle seçer.

Yöntemsel güçlü yönler

Çalışmanın güçlü yönü farklı kuramsal gelenekleri tek bir medya olgusunu açıklamak için bir araya getirmesidir. Freud'un psikanalizi, Fisher'ın kapitalist gerçekçiliği, Jameson'ın postmodernizm tartışması, Derrida'nın geçmişin geri dönüşüne ilişkin yaklaşımı ve Baudrillard'ın hipergerçeklik düşüncesi birbirinden kopuk referanslar olarak değil, analog korkunun tarih, teknoloji ve yok oluş fantazisi arasındaki ilişkisini açıklayan katmanlar olarak kullanılır.

İkinci güçlü yön, biçim ile içerik arasındaki ilişkinin ayrıntılı incelenmesidir. Makale yalnız The Nixonverse'ün “ne anlattığını” değil, sahte fotoğraf, analog bozulma, doygun renk, arşiv estetiği ve medya formatının anlamı nasıl ürettiğini de tartışır.

Üçüncü güçlü yön, internet doğumlu ve görece yeni bir korku alt türünü daha uzun gotik, kozmik korku, found footage, zombi ve postmodern kültür gelenekleriyle ilişkilendirmesidir.

Temel sınırlılıklar

Çalışma tek bir ana vaka üzerinde yoğunlaşan yorumlayıcı bir medya analizidir. Bulgular analog korku türündeki bütün eserlerin üreticileri veya izleyicileri hakkında genellenemez.

Psikanalitik “ölüm dürtüsü” kavramının kültürel metne uygulanması teorik bir okumadır; klinik ölçüm değildir.

Kapitalist gerçekçilik ile analog korku arasındaki ilişki de nicel nedensellik olarak test edilmemiştir. Çalışmada “ilişki” veya “yansıtma” olarak okunan yapılar kültürel teoriye dayanmaktadır.

Trump, Nixon, sahte haber ve Amerikan kimliği bağlantıları belirli bir medya eserinin politik ve tarihsel yorumudur. Bu bölüm siyasal sistemlerin veya seçmenlerin deneysel analizi olarak okunmamalıdır.

Kaynakta yeni veri seti, istatistiksel test, deneysel örneklem veya formal kodlama şeması raporlanmamıştır. Dolayısıyla klasik nicel yeniden üretilebilirlik parametreleri bu çalışma türü için uygulanabilir değildir.

Kaynak ve Yöntem Notu

Özgün çalışma: Capitalist Realism and the Death Drive in Analog Horror and “The Nixonverse”

Yazar: Dylan Henty.

Kurum: Film and Media Studies, York St John University, York YO31 7EX, UK.

Dergi: Humanities.

Yayınevi/platform: MDPI.

Bibliyografik kayıt: Humanities, 2026, 15(6), Article 78.

DOI: 10.3390/h15060078.

Yayın süreci: Alınış 25 Şubat 2026; revizyon 14 Mayıs 2026; kabul 3 Haziran 2026; yayın 8 Haziran 2026.

Kaynak türü: Hakem değerlendirmesinden geçmiş, yayımlanmış film ve medya çalışmaları / beşerî bilimler araştırma makalesi.

Özel sayı: Media, Cultural Memory and Hauntology.

Lisans: Creative Commons Attribution (CC BY).

Ana inceleme nesnesi: Eve Casanas'ın 2022 tarihli YouTube analog korku dizisi The Nixonverse.

Destekleyici analog korku örnekleri: Local58TV, Gemini Home Entertainment, The Monument Mythos, The Walten Files, The Mandela Catalogue, Petscop ve başka internet-doğumlu korku metinleri.

Temel kuramsal çerçeve: Freud'un ölüm dürtüsü; Mark Fisher'ın kapitalist gerçekçilik ve hauntolojik kültür tartışmaları; Fredric Jameson'ın postmodernizm ve tarihselcilik krizi; Derrida'nın tarih, yapı ve hayaletimsi geri dönüş tartışmaları; Baudrillard'ın hipergerçeklik yaklaşımı; affect ve çağdaş internet korkusu literatürü.

Temel yöntem: Kuramsal kültür analizi, yakın metinsel ve görsel okuma, tür çözümlemesi ve medya-tarihsel karşılaştırma.

Kaynak görselleri: Makalenin üç merkezî görseli The Nixonverse'ten alınmış görüntü sabitleridir: “THE D-DAY KNIGHT”, “Jesus in Vietnam” ve “NIXON IS GOD”. Bunlar veri grafiği değil, görsel yakın okumanın nesneleridir.

Yeni veri: Makale yeni veri oluşturulmadığını bildirmektedir.

Finansman: Araştırma dış finansman almamıştır.

Çıkar çatışması: Yazar çıkar çatışması bildirmemiştir.

Yazar katkıları: Kaynakta ayrı bir Author Contributions veya CRediT bölümü bulunmamaktadır. Çalışma tek yazarlıdır; kaynakta bulunmayan görev dağılımı oluşturulmamıştır.

Temel yöntemsel sınır: Sonuçlar yorumlayıcı film ve medya çalışmaları bulgularıdır; psikolojik, sosyolojik veya siyasal nedensellik kanıtı değildir. Ölüm dürtüsü ve kapitalist gerçekçilik, eserlerin kültürel anlamını çözümlemek için kullanılan teorik araçlardır.

Telif ve yeniden kullanım notu: Makale CC BY lisanslıdır. Verianla metni buna rağmen kaynak makalenin paragraflarının veya sonuç bölümünün mekanik Türkçe çevirisi değildir. Argümanlar ve kaynak sınırları korunarak bağımsız öğretim yapısında yeniden anlatılmıştır. The Nixonverse'ten alınmış görüntü sabitlerinin üçüncü taraf görsel materyal niteliği nedeniyle Verianla'da birebir yeniden kullanım yerine özgün, kaynak-türevli bilimsel-edebî görselleştirme tercih edilmelidir.