Гидролизати сафедаи тухми бангдона (hemp seed protein hydrolysates, HPH) маводи гидролизати сафеда мебошад, ки бо таҷзияи сафедаҳои тухми бангдона ба пептидҳои хурдтар тавассути ферментҳои протеолитикӣ омода карда мешавад. Ин таҳқиқоти таҷрибавӣ заҳролудии умумии HPH-и бо flavourzyme омодашударо дар калламушҳои нарина ва модинаи Sprague-Dawley ҳангоми як воя ва истифодаи такрории даҳонӣ дар давоми 28 рӯз арзёбӣ кардааст. Дар таҳқиқоти як воя 2.000 ва 5.000 mg/kg ва дар таҳқиқоти вояҳои такрорӣ 500, 1.000 ва 2.000 mg/kg истифода шудааст. Дар ҳар ду таҳқиқот марг мушоҳида нашуд; вазни узвҳо, ҳолати умумии клиникӣ ва арзёбиҳои асосии биохимиявӣ ягон номусоидии аз нигоҳи токсикологӣ муҳимро нишон надоданд. Дар таҳқиқоти вояҳои такрорӣ дар гистологияи ҷигар ва гурда осеби патологие, ки ба HPH нисбат дода шавад, муайян нашуд.

Тибқи арзёбии муаллифон, сатҳи бе таъсири номусоиди мушоҳидашуда (no-observed adverse effect level, NOAEL) барои HPH дар истифодаи якка зиёда аз 5.000 mg/kg ва дар истифодаи ҳаррӯзаи 28-рӯза зиёда аз 2.000 mg/kg ҳисоб карда шудааст. Бо вуҷуди ин, ин таҳқиқот озмоиши заҳролудӣ дар калламуш аст; натиҷаҳо бехатарии истеъмоли дарозмуддат дар одамон, аллергенӣ ё самаранокии клиникиро ҳамчун ғизои функсионалии саломатӣ исбот намекунанд. Манбаъ махсусан қайд мекунад, ки дар оянда таҳқиқоти вояҳои такрории 90-рӯза ва генотоксикӣ бояд гузаронда шаванд.

Масъалаи таҳқиқот

Тухми бангдона ашёи хоми ғизоӣ мебошад, ки тақрибан %25 сафеда дорад ва таъсирҳои биологии омехтаҳои пептидӣ, ки аз сафедаҳои тухми бангдона тавассути гидролизи ферментативӣ ҳосил мешаванд, аз ҷумла таъсирҳои антиоксидантӣ, зиддиилтиҳобӣ ва вобаста ба фаъолияти рагҳо, дар таҳқиқоти қаблӣ омӯхта шудаанд. Аммо нишон додани фаъолияти биологӣ аз ҷониби як мавод худ аз худ далели бехатар будани он барои истифодаи даҳонӣ нест. Ҳангоми тағйир ёфтани манбаи сафеда, ферменти истифодашуда, дараҷаи гидролиз, шароити истеҳсол ва профили пептидҳои ҳосилшуда, хусусиятҳои токсикологӣ низ бояд алоҳида арзёбӣ шаванд.

Холигии адабиёт, ки муаллифони манбаъ нишон додаанд, набудани маълумоти мустақими заҳролудии умумии як воя ва вояҳои такрорӣ барои HPH дар хояндаҳо мебошад. Аз ин рӯ, таҳқиқот меомӯзад, ки як препарати муайяни HPH-и асосёфта ба flavourzyme дар калламушҳо ба вояҳои баланди даҳонӣ чӣ гуна посух медиҳад.

Гидролизати Сафедаи Тухми Бангдона HPH Чист?

Гидролизати сафедаи тухми бангдона (HPH) маводест, ки бо табдил додани сафедаҳои тухми бангдона тавассути гидролизи ферментативӣ ба маҳсулоти сафедавии дорои пептидҳо ва гурӯҳҳои аминӣ омода карда мешавад; HPH дар ин таҳқиқот аз гидролизи экстракти сафедаи тухми бангдонаи равғанзудошуда бо %2 flavourzyme дар 50°C барои 2 соат омода шудааст.

HPH дар ин таҳқиқот чӣ гуна истеҳсол шуд?

1. Тухми бангдонаи пӯстгирифтаи пайдоишаш Канада истифода шуд.
2. Равғани тухм бо фишор додан хориҷ карда шуда, кунҷораи боқимонда майда карда шуд.
3. Ба маводи равғанзудошуда ба андозаи 10 баробари вазнаш оби дистиллшуда илова карда шуд.
4. pH бо 2 N NaOH ба 12,0 танзим карда шуд.
5. Омехта дар 37°C барои 2 соат омехта карда шуд.
6. Дар 8.000×g, 4°C барои 30 дақиқа сентрифуга карда шуда, супернатант гирифта шуд.
7. Бо 2 N HCl pH ба 5,5 танзим карда шуда, сафеда таҳшин ва боз сентрифуга карда шуд.
8. Таҳшини сафеда дар об суспензия карда шуда, pH ба 7,0 расонда ва лиофилизатсия карда шуд.
9. Экстракти сафеда бо оби дистиллшуда дар таносуби 1:20 (w/v) омехта карда шуд.
10. Ултрасадои 300 W ва коркарди гармии 100°C ҳар кадом алоҳида барои 15 дақиқа татбиқ шуданд.
11. Омехта то 50°C хунук карда шуд ва pH боз ба 7,0 танзим гардид.
12. Ба андозаи %2 аз вазни субстрат flavourzyme илова шуда, гидролиз дар 50°C барои 2 соат анҷом дода шуд.
13. Фермент бо гарм кардан дар 90°C барои 20 дақиқа ғайрифаъол карда шуд.
14. Маҳсулот пас аз филтратсияи вакуумӣ ва лиофилизатсия дар таҷрибаҳо истифода шуд.

Дар манбаъ миқдори сафедаи HPH-и ниҳоӣ тақрибан %48,1 гузориш шудааст. Андозаи гидролиз, ки бо таҳлили TNBS гузориш шудааст, тақрибан дар сатҳи 40 μM leucine amino equivalent мебошад; барои ин натиҷа маълумоти хом дар дохили мақола нишон дода нашудааст.

Оё ин таҳқиқот заҳролудии CBD ё THC-ро меомӯзад?

Не. Маводи таҷрибавии таҳқиқот фраксияи сафеда мебошад, ки аз тухми бангдона экстраксия ва бо роҳи ферментативӣ гидролиз шудааст. Таҳқиқот заҳролудии CBD, THC ё ягон препарати дигари cannabinoid-и тозашударо арзёбӣ намекунад. Адабиёти cannabinoid вобаста ба растании бангдона танҳо як қисми заминаи умумии ашёи хоми таҳқиқот мебошад.

Ҳайвоноти таҷрибавӣ ва шароити нигоҳубин

Дар таҳқиқоти як воя ва вояҳои такрорӣ калламушҳои нарина ва модинаи Sprague-Dawley-и чорҳафтаина истифода шудаанд. Ҳайвонҳо пеш аз оғози таҷриба як ҳафта ба муҳит мутобиқ карда шуданд.

Вояи болоии 5.000 mg/kg чӣ гуна интихоб шуд?

Пеш аз таҷрибаи асосии як воя ба се калламуши модинаи SD 5.000 mg/kg HPH дода шуда, ҳайвонҳо 14 рӯз назорат карда шуданд. Азбаски нишонаи ғайриодӣ ё марг мушоҳида нашуд, муҳаққиқон аз вояи ҳаддии 2.000 mg/kg, ки дар арзёбии заҳролудии шадиди даҳонии OECD истифода мешавад, боло рафта, 5.000 mg/kg-ро ҳамчун вояи баландтарини таҳқиқоти асосии як воя интихоб карданд.

Тарҳи таҳқиқоти як воя

Тарҳи вояҳои такрории 28-рӯза

NOAEL Дар Ин Таҳқиқот Чӣ Маъно Дорад?

NOAEL баландтарин сатҳи вояеро ифода мекунад, ки дар шароити таҷрибавии омӯхташуда ягон таъсири номусоиди марбут ба моддаи санҷишӣ мушоҳида нашудааст; дар ин таҳқиқот, азбаски муаллифон дар сатҳҳои 5.000 mg/kg барои як воя ва 2.000 mg/kg барои истифодаи такрории 28-рӯза таъсири номусоиди токсикологӣ наёфтанд, онҳо арзёбӣ карданд, ки NOAEL-и воқеӣ аз ин вояҳои болоии санҷидашуда баландтар аст.

Ибораи “NOAEL >5.000 mg/kg” маънои онро надорад, ки ҳамаи вояҳои баландтар аз 5.001 mg/kg сар карда, ба таври таҷрибавӣ бехатар исбот шудаанд. Таҳқиқот танҳо то 5.000 mg/kg санҷиш гузаронидааст. Ба ҳамин монанд, дар таҳқиқоти 28-рӯза асоси таҷрибавии ибораи “NOAEL >2.000 mg/kg” ин аст, ки 2.000 mg/kg баландтарин вояи ҳаррӯза дар таҳқиқот буд.

NOAEL инчунин вояи мустақими истеъмоли инсон нест. Фармакокинетикаи байни намудҳо, масоҳати сатҳи бадан, давомнокии таъсир, стандартизатсияи маҳсулот, аллергенӣ ва маълумоти клиникии инсон арзёбии алоҳидаи бехатариро талаб мекунанд.

Усул ва Натиҷаҳои Таҳқиқот

Мушоҳида ва пайгирии клиникӣ

Чаҳорчӯби OECD TG420 ва TG407 ҳамчун асос истифода шудааст. Дар рӯзи аввали истифода ҳайвонҳо дар давоми чор соати баъд аз истифода бодиққат назорат карда шуданд; баъдан марг, рафтор, ҳаракатнокӣ, намуди зоҳирӣ ва нишонаҳои умумии заҳролудӣ ҳадди ақал ҳар рӯз пайгирӣ шуданд.

Дар таҳқиқоти як воя вазни бадан ҳар се рӯз ва дар таҳқиқоти 28-рӯза ҳар ҳафта чен карда шуд. Истеъмоли хӯрок ва глюкозаи хун бо глюкометр аз венаи дум ҳар ҳафта сабт шуданд.

Некропсия ва вазни узвҳо

Ҳайвонҳо пеш аз некропсия ҳадди ақал ҳашт соат гурусна нигоҳ дошта шуда, бо 2,2,2-tribromoethanol, ки бо номи avertin низ маълум аст, анестезия карда шуданд ва хуни дил гирифта шуд. Ҷигар, дил, гурда, шуш, сипурз, меъда ва узвҳои репродуктивии хоси ҷинс ба таври макроскопӣ санҷида ва баркашида шуданд.

Биохимияи хун

Плазма пас аз сентрифуга дар 15.000×g дар 4°C барои 20 дақиқа гирифта шуда, анализатори автоматии биохимиявии Indiko Plus истифода шуд.

Гистопатология

Дар охири таҳқиқоти вояҳои такрории 28-рӯза намунаҳои ҷигар ва гурда дар формалини %10 фиксация карда шуданд; пас аз коркарди стандартии бофта ва ҷойгиркунӣ дар парафин, буришҳо омода, бо Hematoxylin & Eosin (H&E) ранг ва бо микроскопи рӯшноӣ арзёбӣ шуданд. Манбаъ дар Figure 3 тасвирҳои намояндагиро бо калонкунии ×200 нишон медиҳад.

Таҳлили оморӣ

Натиҷаҳо ҳамчун миёна±хатои стандартӣ гузориш шудаанд. Барои муқоисаи байни гурӯҳҳо дар R 4.0.4 one-way ANOVA ва пас аз он санҷиши Tukey HSD post hoc истифода шудааст. Ҳадди аҳамияти оморӣ P<0,05 муайян карда шудааст.

Марг ва заҳролудии клиникӣ дар таҳқиқоти як воя

Дар ҳеҷ як ҳайвони нарина ё модина дар гурӯҳҳои назорат, 2.000 mg/kg ва 5.000 mg/kg дар давоми назорати 14-рӯза марг мушоҳида нашуд. Table 1 барои ҳамаи гурӯҳҳо дар ҳар ҳафта 0 нишонаи заҳролудии клиникӣ / 0 марг / 6 ҳайвони санҷидашударо гузориш кардааст.

Вазни бадан, хӯрок ва глюкоза дар як воя

Дар Figure 1A вазни бадани рӯзи 14 дар гурӯҳи наринаи 2.000 mg/kg нисбат ба гурӯҳи назорат пасттар буд (P<0,01). Азбаски ҳамин пастшавӣ дар гурӯҳи 5.000 mg/kg дида нашуд, он намунаи мунтазами бо зиёд шудани воя афзояндаро ташкил накард.

Дар Figure 1B барои истеъмоли хӯрок ва дар Figure 1C барои глюкозаи хун байни гурӯҳҳои HPH ва назорат фарқи аҳамиятнок гузориш нашудааст.

Вазни узвҳо дар як воя

Дар вазни нисбии ҷигар, дил, шуш, сипурз, меъда, гурда ва узвҳои репродуктивии хоси ҷинс ягон тағйири аҳамиятноки вобаста ба HPH мушоҳида нашуд. Дар санҷиши макроскопии узвҳо низ ягон бозёфти равшани патологӣ, ки ба HPH вобаста бошад, гузориш нашудааст.

Тағйири BUN дар биохимияи як воя

Ҳарчанд пастшавии BUN аз нигоҳи оморӣ аҳамиятнок буд, он дар дохили фосилаи меъёрии дар манбаъ истифодашуда боқӣ монд. Дар AST, ALT, ALP, albumin, кислотаи пешобӣ, холестерини умумӣ ва триглисерид фарқи аҳамиятноки байни гурӯҳҳо гузориш нашуд. Муаллифон бозёфти BUN-ро ҳамчун номусоидии токсикологӣ арзёбӣ накарданд.

Марг ва ҳолати умумӣ дар таҳқиқоти 28-рӯза

Додани ҳаррӯзаи даҳонии 500, 1.000 ва 2.000 mg/kg HPH дар давоми 28 рӯз дар ҳайвонҳои нарина ё модина марг ба вуҷуд наовард. Table 4 барои ҳамаи гурӯҳҳо дар давоми чор ҳафта 0/0/6-ро гузориш мекунад.

Вазни бадан, хӯрок ва глюкоза дар таҳқиқоти 28-рӯза

Дар Figure 2A байни вазни бадани ҳайвонҳои нарина ва модина ягон фарқи аҳамиятноки вобаста ба HPH мушоҳида нашуд. Дар Figure 2B гузориш шудааст, ки дар гурӯҳҳои HPH-и нарина дар ҳафтаи чорум истеъмоли хӯрок нисбат ба гурӯҳи назорат кам шуд. Дар модинаҳо ҳамин намуна гузориш нашудааст.

Глюкозаи хун дар Figure 2C дар давоми истифодаи чаҳорҳафтаина байни гурӯҳҳои нарина ва модина ба таври аҳамиятнок фарқ накард.

Вазни узвҳо дар таҳқиқоти 28-рӯза

Дар Table 5 вазни нисбии ҷигар, дил, шуш, сипурз, меъда, гурда, ғадудҳои болои гурда ва узвҳои репродуктивии хоси ҷинс муқоиса шудааст. Байни гурӯҳҳои HPH ва назорат ягон тағйири вазни узв, ки аз нигоҳи токсикологӣ аҳамиятнок бошад, гузориш нашудааст.

ALP дар биохимияи 28-рӯза

Гарчанде ALP дар гурӯҳҳои 500 ва 2.000 mg/kg ба таври аҳамиятнок паст буд, набудани ҳамин фарқ дар гурӯҳи 1.000 mg/kg муносибати монотонии воя-посухро нишон намедиҳад. Манбаъ қайд мекунад, ки қиматҳои ALP дар доираи фосилаҳои муқаррарии барои наринаҳо ва модинаҳо истифодашуда буданд.

Дар таҳқиқоти вояҳои такрорӣ барои AST, ALT, BUN, albumin, кислотаи пешобӣ, холестерини умумӣ ва триглисерид ягон тағйири аҳамиятноки вобаста ба HPH гузориш нашудааст. Гарчанде холестерини умумӣ дар гурӯҳҳои HPH тамоюли андаке болоравиро нишон дод, фарқ аз нигоҳи оморӣ аҳамиятнок набуд.

Оё Фарқи Аз Нигоҳи Оморӣ Аҳамиятнок Ҳамеша Маънои Заҳролудиро Дорад?

Не. Тафсири токсикологӣ танҳо ба қимати P такя намекунад; самт ва бузургии тағйир, муносибати воя-посух, фосилаи меъёрии биологӣ, мутобиқат бо дигар нишондиҳандаҳои узв ё биохимия ва ҳамтоии гистопатологӣ якҷоя арзёбӣ мешаванд. Дар ин таҳқиқот, гарчанде пастшавии BUN дар наринаҳо дар як воя ва пастшавии ALP дар модинаҳо дар вояҳои такрорӣ аз нигоҳи оморӣ аҳамиятнок буданд, муаллифон онҳоро ҳамчун бозёфти advers-и токсикологӣ арзёбӣ накарданд, зеро онҳо дар фосилаи муқаррарӣ боқӣ монданд, муносибати пайвастаи воя-посух нишон надоданд ва бо заҳролудии узв/гистология ҳамроҳ набуданд.

Гистопатологияи Figure 3 чиро нишон дод?

Дар буришҳои H&E-и ҷигар ва гурда гурӯҳҳои назоратии нарина ва модина ва гурӯҳҳои 500, 1.000 ва 2.000 mg/kg муқоиса шуданд. Манбаъ ягон осеби патологиро, ки ба HPH нисбат дода шавад, аз ҷумла дегенератсияи равғанӣ, илтиҳоб ё некрози ҳуҷайра гузориш накардааст.

Гистопатология танҳо ба ҷигар ва гурда дар таҳқиқоти вояҳои такрории 28-рӯза маҳдуд аст. Аз ин рӯ, хулосаи васеътаре ба шакли “дар ҳамаи бофтаҳо тағйири микроскопӣ нест” баровардан мумкин нест.

Натиҷаҳое, ки таҳқиқот дастгирӣ мекунад

• Препарати HPH-и омӯхташуда дар як воя то 5.000 mg/kg марг ба вуҷуд наовард.
• Препарати HPH-и омӯхташуда дар вояҳои 500, 1.000 ва 2.000 mg/kg ҳангоми истифодаи ҳаррӯзаи даҳонӣ дар давоми 28 рӯз марг ба вуҷуд наовард.
• Дар вазни узвҳо ягон тағйири аҳамиятноки вобаста ба HPH гузориш нашуд.
• Дар як воя дар гурӯҳи наринаи 5.000 mg/kg пастшавии BUN мушоҳида шуд, аммо манбаъ онро ҳамчун toxicological adverse effect тафсир накард.
• Дар таҳқиқоти 28-рӯза ALP дар гурӯҳҳои модинаи 500 ва 2.000 mg/kg паст шуд; тағйир нисбат ба воя монотонӣ нест ва дар доираи муқаррарӣ арзёбӣ шудааст.
• Дар таҳқиқоти 28-рӯза дар гистологияи ҷигар ва гурда осеби патологие, ки ба HPH нисбат дода шавад, дида нашуд.
• Тибқи арзёбии муаллифон, NOAEL дар як воя аз 5.000 mg/kg ва дар истифодаи такрории 28-рӯза аз 2.000 mg/kg зиёд аст.

Натиҷаҳое, ки таҳқиқот дастгирӣ намекунад

• Ин таҷриба исбот накардааст, ки HPH барои одамон бехатар аст.
• Бехатарии истеъмоли дарозмуддат ё тамоми умри HPH нишон дода нашудааст.
• Заҳролудии субхроникии 90-рӯза арзёбӣ нашудааст.
• Генотоксикӣ арзёбӣ нашудааст.
• Ин таҳқиқот санҷиши аллергенӣ нест.
• Самаранокии клиникии HPH ҳамчун ғизои функсионалии саломатӣ санҷида нашудааст.
• Таҳқиқот бехатарии CBD ё THC-ро арзёбӣ намекунад.
• Қиматҳои NOAEL наметавонанд мустақиман ҳамчун вояи истеъмоли инсон истифода шаванд.

Оё Ин Натиҷаҳо Бехатар Будани HPH-ро Дар Одамон Исбот Мекунанд?

Не. Ин таҳқиқот профили умумии заҳролудии HPH-ро, ки дар шароити муайяни истеҳсол омода шудааст, дар калламушҳои Sprague-Dawley ҳангоми як воя бо назорати 14-рӯза ва таъсири такрории даҳонии 28-рӯза арзёбӣ мекунад; барои истеъмоли музмин дар одамон, аллергенӣ, заҳролудии дарозмуддат ё бехатарии клиникӣ таҳқиқоти алоҳида лозиманд.

Маҳдудиятҳои методологии таҳқиқот

Маҳдудияти якум давомнокии таъсир аст. Давраи назорати таҳқиқоти як воя 14 рӯз ва давомнокии таҳқиқоти вояҳои такрорӣ 28 рӯз мебошад. Муаллифони манбаъ барои бехатарии дарозмуддаттар таҳқиқоти заҳролудии вояҳои такрории 90-рӯзаро зарур мешуморанд.

Маҳдудияти дуюм доираи заҳролудӣ аст. Таҳқиқот ба мушоҳидаи умумии клиникӣ, вазни бадан, истеъмоли хӯрок, глюкоза, вазни узвҳо, панели маҳдуди биохимиявӣ ва гистологияи ҷигар/гурда тамаркуз кардааст. Генотоксикӣ дар ин таҳқиқот санҷида нашудааст.

Маҳдудияти сеюм умумисозии байни намудҳо аст. Эквиваленти вояи mg/kg, ки дар калламуши SD таҳаммул шудааст, дар инсон мустақиман ҳамон рақам нест. Барои арзёбии бехатарии инсон инчунин таъсир, стандартизатсияи маҳсулот, ҳазм, метаболизм ва маълумоти клиникӣ лозиманд.

Маҳдудияти чорум махсусияти препарат аст. Натиҷаҳои таҳқиқот ба препарати HPH вобастаанд, ки аз тухми бангдона, раванди экстраксия, таносуби flavourzyme, давомнокии гидролиз ва таркиби маҳсулоти дар ин таҳқиқот истифодашуда вобаста мебошад. Наметавон фарз кард, ки ҳамаи гидролизатҳои сафедаи бангдона, ки бо равандҳои гуногуни истеҳсол омода шудаанд, профили якхелаи заҳролудӣ доранд.

Зарурати таҳқиқоти оянда

Муаллифони манбаъ санҷишҳои заҳролудии вояҳои такрории 90-рӯза ва генотоксикиро дар байни қадамҳои навбатии бехатарӣ нишон медиҳанд. Онҳо ҳамчунин таъкид мекунанд, ки стандартизатсия, фаъолияти биологӣ ва бехатарии HPH дар шароити гуногуни истеҳсол бояд якҷоя тасдиқ шаванд.

Аз ин рӯ, таҳқиқоти мавҷуда бояд на ҳамчун ҳуҷҷати ниҳоии бехатарии инсон дар занҷираи рушди ғизои функсионалии саломатӣ, балки ҳамчун қабати ибтидоии маълумоти бехатарӣ оид ба токсикологияи ҳайвонот арзёбӣ шавад.

Ёддошт оид ба Манбаъ ва Усул

Таҳқиқоти аслӣ: Single- and Repeated-Dose Toxicity Study of Hemp Seed Protein Hydrolysates

Унвони аслии кореягӣ: Hemp Seed 단백가수분해물의 단회 및 반복투여 독성 평가

Муаллифон: Junho Nam; Jae Jung Lee; Yoon Jeong Lee; Ju Hee Kim; Jun Ho Kim.

Муаллифи масъул: Jun Ho Kim.

Муассисаҳо: Department of Food Science and Biotechnology, Gyeongkuk National University; Milepost Co., Ltd.

Маҷалла: Journal of the Korean Society of Food Science and Nutrition / 한국식품영양과학회지.

Созмони нашркунанда: The Korean Society of Food Science and Nutrition.

Ҷилд / шумора / саҳифаҳо: 55(1), 49–56.

Сол: 2026.

DOI: 10.3746/jkfn.2026.55.1.49.

Ворид шуд: 16 октябри 2025.

Бознигарӣ шуд: 11 ноябри 2025.

Қабул шуд: 14 ноябри 2025.

Навъи манбаъ: Таҳқиқоти таҷрибавии in vivo оид ба заҳролудии ҳайвонот.

Литсензия: Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 (CC BY-NC 4.0).

Моддаи асосии санҷишӣ: Hemp seed protein hydrolysates (HPH).

Ферменти HPH: Flavourzyme; %2 аз вазни субстрат.

Шароити гидролиз: 50°C, 2 соат, pH 7,0.

Миқдори сафедаи HPH: Тақрибан %48,1.

Модели ҳайвонот: Калламушҳои нарина ва модинаи Sprague-Dawley.

Як воя: 2.000 ва 5.000 mg/kg; як истифодаи даҳонӣ; назорати 14-рӯза.

Вояҳои такрорӣ: 500, 1.000 ва 2.000 mg/kg; истифодаи ҳаррӯзаи даҳонӣ; 28 рӯз.

Андозаи гурӯҳ: Дар таҷрибаҳои асосӣ барои ҳар ҷинс ва гурӯҳи воя n=6.

Таҳқиқоти пешакии воя: 5.000 mg/kg; дар калламушҳои модина n=3; 14 рӯз.

Пайгирии клиникӣ: Ҳолати умумӣ, нишонаи заҳролудӣ, ҳаракатнокӣ, намуди зоҳирӣ ва марг.

Пайгирии иловагӣ: Вазни бадан, истеъмоли хӯрок ва глюкозаи хун.

Биохимия: AST, ALT, ALP, BUN, albumin, кислотаи пешобӣ, холестерини умумӣ ва триглисерид.

Гистопатология: Ҷигар ва гурда дар таҳқиқоти 28-рӯза; H&E; тасвирҳои намояндагии ×200.

Омор: R 4.0.4; one-way ANOVA; Tukey HSD; P<0,05.

Кумитаи ахлоқ: Gyeongkuk National University Animal Experiment Ethics Committee; рақами тасдиқ 2025-2-0527-02-01.

Натиҷаи асосии як воя: Марг ё таъсири умумии номусоиди аз нигоҳи токсикологӣ муҳим мушоҳида нашуд; тибқи арзёбии муаллифон NOAEL >5.000 mg/kg.

Натиҷаи асосии 28-рӯза: Марг, заҳролудии вазни узвҳо ё осеби гистопатологии ҷигар/гурда мушоҳида нашуд; тибқи арзёбии муаллифон NOAEL >2.000 mg/kg.

Маблағгузорӣ: 2025 Ministry of Education ва захираҳои Gyeongsangbuk-do тавассути Gyeongbuk RISE Center, Regional Innovation System & Education; B0080529001944.

Дастрасии маълумот: Дар PDF-и манбаъ Data Availability Statement-и алоҳида вуҷуд надорад.

Бархӯрди манфиатҳо: Дар PDF-и манбаъ изҳороти алоҳидаи Conflict of Interest вуҷуд надорад; набудани он фарз карда нашудааст.

Саҳми муаллифон: Дар PDF-и манбаъ бахши алоҳидаи CRediT/саҳми муаллифон вуҷуд надорад.

Ҳадди асосии тафсир: Натиҷаҳо ба арзёбии умумии заҳролудии кӯтоҳмуддат ва 28-рӯзаи як препарати муайяни HPH дар калламушҳо тааллуқ доранд; далели бехатарии истеъмоли инсон ё бехатарии дарозмуддат нестанд.