Бул изилдөө орточо жана оор гипоксиялык-ишемиялык энцефалопатияны (hypoxic ischaemic encephalopathy, HIE) башынан өткөргөн ымыркайлардын 1 жаштагы нейроөнүгүү профилдерин изилдеген ретроспективдүү жана сүрөттөмө клиникалык жазуулар изилдөөсү болуп саналат. HIE — төрөт маалындагы кычкылтектенүү жана кан агымынын бузулушу менен байланыштуу, жаңы төрөлгөндө неврологиялык функциянын бузулушу менен коштолгон гетерогендүү клиникалык синдром. Изилдөөдө Түштүк Африканын Йоханнесбург шаарындагы Chris Hani Baragwanath Academic Hospital мекемесинде көзөмөлдөнгөн 239 ымыркайдын Griffiths Mental Development Scales (GMDS) жыйынтыктары, HIEнин оордугу, неврологиялык татаалдашуулары жана терапиялык гипотермия (TH) колдонулган-колдонулбаганы бааланды. Когорттун жалпы өнүгүү упайлары 1 жашта орточо диапазондо болгону менен, оор HIE тобунда нейроөнүгүү бузулушу жана церебралдык шал кыйла көп кездешти. Терапиялык гипотермиянын колдонулушу нейроөнүгүү бузулушунун жана церебралдык шалдын азыраак жыштыгы менен байланыштуу болду; бирок ретроспективдүү дизайн жана дарылоо топторунун рандомизацияланбаганы себептүү бул байланыш өз алдынча себептик дарылоо таасири катары чечмеленбейт.
Изилдөөгө киргизилген 239 ымыркайдын 211и (%88,3) Sarnat 2-баскыч, башкача айтканда орточо HIE; 28и (%11,7) Sarnat 3-баскыч, башкача айтканда оор HIE тобунда болгон. Бүтүндөй когортто 41 ымыркайда (%17,1) нейроөнүгүү бузулушу (neurodevelopmental impairment, NDI), 22 ымыркайда (%9,2) церебралдык шал аныкталды. NDI орточо HIE тобунда 27/211 (%12,7), оор HIE тобунда 14/28 (%50) деп билдирилди. Церебралдык шал 2-баскыч тобунда 16 ымыркайда, 3-баскыч тобунда 6 ымыркайда кездешти. Оор HIE тобунда эпилепсия, көрүү бузулушу, төмөнүрөөк APGAR упайлары жана жогорураак Thompson упайлары да көбүрөөк же айкыныраак болгон.
Жалпысынан 166 ымыркайга (%69,5) терапиялык гипотермия колдонулган. Дарылоо алган топто NDI жана церебралдык шал азыраак кездешкен; изилдөөчүлөр NDI үчүн p = 0,005 жана церебралдык шал үчүн p = 0,002 деп билдиришкен. Ошентсе да эң оор клиникалык абалдагы айрым ымыркайлардын терапиялык гипотермияга ылайык келбеши, оор HIE тобунун кичине болушу, дарылоо жабдуусунун жеткиликтүүлүгү жана неонаталдык мезгилдеги өлүмдөр топторду түздөн-түз себептик салыштырууну чектейт. Мындан тышкары 12 айлык GMDS баалоосу өзгөчө майда тил бузулууларын жана кийинчерээк пайда болушу мүмкүн болгон когнитивдик же перцептивдик-мотордук көйгөйлөрдү жокко чыгарбайт.
Гипоксиялык-Ишемиялык Энцефалопатия Деген Эмне?
Гипоксиялык-ишемиялык энцефалопатия (HIE) булак изилдөөдө кош бойлуулуктун кеминде 35 жумасында төрөлгөн ымыркайда дем алууну баштоо же улантуудагы жетишсиздик менен байланышкан неврологиялык функциянын бузулушу катары каралган гетерогендүү жаңы төрөлгөндөр синдрому; аң-сезим деңгээлинин төмөндөшү же талмалар болушу мүмкүн жана рефлекстердин, булчуң тонусунун төмөндөшү коштолушу ыктымал. Бул изилдөөнүн көңүл борборунда жеңил HIE эмес, Sarnat 2-баскыч деп классификацияланган орточо жана Sarnat 3-баскыч деп классификацияланган оор HIE турат.
HIEнин нейроөнүгүү жагынан мааниси жаңы төрөлгөн мезгилдеги курч клиникалык көрүнүш менен гана чектелбейт. Булак макалада нейроөнүгүү бузулушу церебралдык шал, когнитивдик бузулуу, көрүү же угуу бузулушу, эпилепсия жана кийинки балалыкта окууга таасир этиши мүмкүн болгон майда өнүгүү көйгөйлөрүн камтышы мүмкүн экени айтылат. Ошондуктан изилдөөнүн негизги суроосу ымыркайдын аман калган-калбаганы гана эмес, аман калган балдардын ар кандай өнүгүү тармактарында кандай профиль көрсөтөрү болуп саналат.
Изилдөө боштугу
Авторлордун баштапкы пункту — HIEден кийинки татаалдашууларды изилдеген эмгектер бар болгону менен, ар түрдүү өнүгүү тармактарынын өз-өзүнчө кандай таасирленерин караган изилдөөлөрдүн чектүүрөөк болушу. Ошондуктан изилдөө 1 жаштагы балдарда жалпы өнүгүү упайын гана эмес, локомотордук, жеке-социалдык, угуу жана сүйлөө, көз-кол координациясы жана аткаруу тармактарын өзүнчө караган.
HIEнин оордугу кантип классификацияланды?
HIEнин оордугу неонаталдык жаткырылуу учурунда Sarnat жана Thompson баалоолору менен аныкталды. Sarnat 2-баскыч орточо HIE, 3-баскыч оор HIE деп кабыл алынды. Sarnat классификациясы аң-сезим абалы, активдүүлүк, булчуң тонусу, поза, рефлекстер жана автономдук функция сыяктуу клиникалык өзгөчөлүктөргө негизделет. Thompson упайы болсо тонус, аң-сезим деңгээли, талма, поза, Moro рефлекси, кармоо рефлекси, эмүү рефлекси, дем алуу үлгүсү жана фонтанель белгилерин упай менен баалаган башка клиникалык оордук куралы болуп саналат.
Баштапкы клиникалык маалыматтар HIE оорлошкон сайын неонаталдык көрүнүш да оорлошконун көрсөттү. 3-баскыч тобунда 1-мүнөттүк APGAR медианасы 2, 2-баскыч тобунда 3; 5-мүнөттүк APGAR медианасы тиешелүүлүгүнө жараша 4 жана 6 болгон. Кабыл алуудагы Thompson упайы 3-баскыч тобунда 14,0 ± 3,7; 2-баскыч тобунда 10 ± 3,0 деп билдирилди. APGAR жана Thompson айырмачылыктары статистикалык жактан маанилүү болгон.
Griffiths Mental Development Scales Бул Изилдөөдө Эмнени Өлчөдү?
Griffiths Mental Development Scales (GMDS) изилдөөдө болжол менен 12 айлык ымыркайлардын жалпы өнүгүү деңгээлин жана беш өзүнчө өнүгүү тармагын сандык баалаган стандартташтырылган нейроөнүгүү куралы. Жалпы Коэффициент (General Quotient, GQ) жалпы өнүгүү деңгээлин билдирсе, субшкалалар локомотордук өнүгүүнү, жеке-социалдык өнүгүүнү, угуу жана сүйлөөнү, көз-кол координациясын жана аткарууну өз-өзүнчө баалайт.
Изилдөөдө колдонулган GMDS 0–2 жаш шкаласынын экинчи, кеңейтилген жана кайра каралган версиясы. Тесттер GMDS боюнча даярдыгы жана сертификаты бар тажрыйбалуу клиницисттер тарабынан жүргүзүлгөн.
| Субшкала | Тармак | Бааланган өнүгүү өлчөмү |
|---|---|---|
| A | Локомотордук | Ири мотордук өнүгүү жана кыймыл көндүмдөрү |
| B | Жеке-социалдык | Жеке жана социалдык өнүгүү жүрүм-турумдары |
| C | Угуу жана сүйлөө | Угуу жана эрте тил/баарлашуу көндүмдөрү |
| D | Көз-кол координациясы | Көрүү-мотордук координация |
| E | Аткаруу | Өнүгүү аткаруу тапшырмалары |
NDI классификациясы GQ упайына жараша жүргүзүлдү. Булак изилдөө GQ > 85 маанисин ылайыктуу өнүгүү, 80–84 диапазонун жеңил NDI, 70–79 диапазонун орточо NDI жана 70тен төмөн маанини оор NDI деп классификациялаган. Оор NDI чеги булакта кошумча түрдө < −2 стандарттык четтөө катары аныкталган.
Эмне үчүн жалпы упай гана каралган жок?
Бирдей жалпы өнүгүү упайына ээ эки бала ар башка тармактарда ар кандай кыйынчылыктарга туш болушу мүмкүн. Ошондуктан субшкалалар мотордук өнүгүү менен эрте тилдин, социалдык функциянын же көз-кол координациясынын ортосундагы ар түрдүү үлгүлөрдү көрүнүктүү кылат. Изилдөөнүн маанилүү табылгаларынын бири — 2-баскыч жана 3-баскыч топторунун ортосунда көпчүлүк өнүгүү тармактарында айырма болгону менен, угуу жана сүйлөө субшкаласында статистикалык жактан маанилүү айырма аныкталбаганы.
12 айлык тил баалоосунун чеги
Авторлор 12 айлык GMDS угуу жана сүйлөө субшкаласы майда тил бузулууларын аныктоого жетиштүү сезимтал болбой калышы мүмкүн экенин өзгөчө талкуулашат. Биринчи жылдагы баалоолор негизинен прелингвистикалык көндүмдөр жана коммуникативдик ниет менен байланыштуу; татаалыраак сөз байлыгы жана кабыл алуучу тил өзгөчөлүктөрү экинчи жылы тез өнүгөт. Ошондуктан 12 айлык нормалдуу же орточо тил упайы кийинки жашта тил көйгөйү болбой турганын көрсөтпөйт.
Терапиялык гипотермия кандай каралды?
Терапиялык гипотермия (TH) HIEде нейропротектордук максатта колдонулган көзөмөлдөнгөн муздатуу ыкмасы. Бул ретроспективдүү изилдөөдө изилдөөчүлөр дарылоону кокустук негизде бөлүштүргөн эмес; клиникалык жардам учурунда TH колдонулган жана колдонулбаган ымыркайлардын кийинки нейроөнүгүү жыйынтыктарын жазуулар аркылуу салыштырышкан.
Оорукананын неонаталдык бөлүмү THге ылайыктуулукту аныктоо үчүн total body hypothermia (TOBY) критерийлерин колдонгон. Булакта көрсөтүлгөн чыгарып салуу шарттарына реанимациядан 30 мүнөт өткөндөн кийин өз алдынча дем алуунун болбошу, реанимациядан 20 мүнөт өткөндөн кийин жүрөк кагышынын 100 согуу/мүнөттөн төмөн болушу, төрөлгөндөн 6 сааттан кеч кайрылуу жана ири тубаса аномалия кирет. Айрым ымыркайлардын TH албашынын себеби клиникалык чыгарып салуу критерийлери болушу мүмкүн болгондой эле, талапка жараша аппараттын жеткиликсиздиги да болушу мүмкүн.
Булак изилдөө TH колдонуудагы максаттуу температураны, муздатуу мөөнөтүн жана кайра жылытуу протоколун бул изилдөөнүн ыкма бөлүмүндө майда-чүйдөсүнө чейин билдирбейт. Ошондуктан Verianla тексти булакта берилбеген бул техникалык параметрлерди толуктабайт.
Терапиялык Гипотермиянын Табылгаларын Кантип Чечмелөө Керек?
Бул изилдөөдө терапиялык гипотермия төмөнүрөөк NDI жана церебралдык шал жыштыгы жана айрым жогорураак GMDS упайлары менен байланыштуу болгон; бирок изилдөө ретроспективдүү жана дарылоону бөлүштүрүү рандомизацияланбагандыктан жыйынтыкты “TH бул когортто байкалган айырмачылыктардын жалгыз себеби болду” деп чечмелөөгө болбойт. THге ылайыктуулук критерийлери, жабдуунун жеткиликтүүлүгү, оорунун оордугу, неонаталдык мезгилдеги өлүмдөр жана өзгөчө оор HIE тобундагы чакан үлгү салыштырууларга таасир эте турган маанилүү тандоо жана чаташтыруучу факторлор.
Бул айырмалоо өтө маанилүү. Изилдөө чыныгы клиникалык жазуулар аркылуу күчтүү байланышты көрсөтөт; бирок рандомизацияланган көзөмөлдүү эксперимент дизайны болбогондуктан бул маалымат өз алдынча себептик таасирдин көлөмүн эсептебейт.
Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары
Изилдөө дизайны жана борбор
Изилдөө Йоханнесбургдагы Chris Hani Baragwanath Academic Hospital курамындагы Neonatal Neurodevelopmental Clinic жазууларынын ретроспективдүү жана сүрөттөмө анализи. Каралган мезгил 01 Январь 2015 менен 31 Декабрь 2020 аралыгындагы алты жылды камтыйт.
Киргизүү критерийлери
- Sarnat 2-баскыч же 3-баскыч HIE болушу,
- төрөлгөндөгү салмагы кеминде 2000 g болушу,
- 12 айлык GMDS баалоосу болушу,
- жана церебралдык шалы бар ымыркайларда GMDS баалоосу болбосо да учурдун изилдөөгө киргизилиши.
Үлгүнүн агымы
| Этап | n | Түшүндүрмө |
|---|---|---|
| Каралган жалпы файл | 355 | 2015–2020 мезгилиндеги клиникалык жазуулар |
| Чыгарылган | 116 | 66 1-баскыч HIE; 43 учурда 1 жаштагы GMDS жок; 5 учурда төрөлгөндөгү салмак < 2000 g; 2 учурда маалымат жетишсиз |
| Анализге киргизилген | 239 | Каралган жалпы топтун %67,3ү |
| Sarnat 2-баскыч | 211 | %88,3 |
| Sarnat 3-баскыч | 28 | %11,7 |
| TH алган жалпы саны | 166 | %69,5 |
| 2-баскычтын ичинде TH алган | 152 | %72 |
| 3-баскычтын ичинде TH алган | 14 | %50 |
Эскертүү: Булак текстинин жыйынтыктар бөлүмүндө 2-баскыч жана 3-баскыч топторунун ортосундагы TH колдонуу айырмасы үчүн p = 0,001 деп жазылган, ал эми Таблица 1 ошол эле салыштырууда p = 0,010 деп билдирет. Verianla булак ичиндеги бул айырманы унчукпай оңдобойт.
Маалымат чогултуу
Демографиялык маалыматтар неонаталдык файлдардан, Asphyxia жана Neonatal REDCap маалымат базаларынан алынып, Excel таблицасына өткөрүлгөн. GMDS өзгөрмөлөрү Neonatal Neurodevelopmental Clinic маалымат базасынан алынган. Клиникалык көзөмөлдө неврологиялык абал, эпилепсия, церебралдык шал, көрүү жана угуу бузулушу катталган. Церебралдык шал 1 жашта аныкталып, анын түрчөлөрү өзүнчө классификацияланган.
Статистикалык анализ
Анализ Statistica версия 13 менен жүргүзүлгөн. Категориялык өзгөрмөлөр сан жана үлүш катары, үзгүлтүксүз өзгөрмөлөр бөлүштүрүлүшүнө жараша орточо ± стандарттык четтөө же медиана жана квартилдер аралык аралык (IQR) түрүндө берилген. Категориялык салыштырууларда хи-квадрат же Fisher так тести, кыйшык бөлүштүрүлгөн үзгүлтүксүз өзгөрмөлөрдө Mann–Whitney U тести колдонулган. Статистикалык маанилүүлүк чеги p < 0,05 деп белгиленген.
Баштапкы өзгөчөлүктөр
| Өзгөрмө | Бүтүндөй когорт | 2-баскыч | 3-баскыч | p |
|---|---|---|---|---|
| Гестациялык жаш, жума | 38,8 ± 1,7 | 38,8 ± 1,8 | 39,2 ± 1,8 | 0,260 |
| Төрөлгөндөгү салмак, g | 3116 ± 503,4 | 3112 ± 485,6 | 3145 ± 631,5 | 0,820 |
| Кесарево жолу | 103 (%43,1) | 95 (%45,0) | 8 (%28,6) | 0,090 |
| HIV таасирине кабылган эмес | 206 (%86,2) | 183 (%86,7) | 23 (%82,1) | 0,330 |
| Эркек | 139 (%58,2) | 122 (%57,8) | 17 (%60,7) | 0,460 |
| APGAR, 1-мүнөт; медиана (IQR) | 3 (2–5) | 3 (2–5) | 2 (1–4) | 0,001 |
| APGAR, 5-мүнөт; медиана (IQR) | 6 (5–7) | 6 (5–7) | 4 (3–5) | < 0,001 |
| Кабыл алуудагы Thompson упайы | 10 ± 3,2 | 10 ± 3,0 | 14,0 ± 3,7 | < 0,001 |
| TH колдонулган | 166 (%69,5) | 152 (%72,0) | 14 (%50,0) | 0,010* |
| GMDS баалоо жашы, ай | 12,5 ± 1,6 | 12,5 ± 1,6 | 12,2 ± 0,8 | 0,400 |
* Таблица 1де билдирилген маани. Ушул эле салыштыруу жыйынтыктар текстинде p = 0,001 деп берилген.
Нейроөнүгүү бузулушунун бөлүштүрүлүшү
Жалпысынан 41 ымыркайда (%17,1) NDI аныкталды. NDI бар балдардын көбүндө бузулуу оор деңгээлде болгон: 26/41 (%63,4) оор, 7/41 (%17,1) орточо жана 8/41 (%19,5) жеңил класста болгон.
| Топ | Жалпы NDI | Жеңил | Орточо | Оор |
|---|---|---|---|---|
| Sarnat 2-баскыч | 27 | 6 (%22,2) | 6 (%22,2) | 15 (%55,6) |
| Sarnat 3-баскыч | 14 | 2 (%14,3) | 1 (%7,1) | 11 (%78,6) |
| Жалпы | 41 | 8 (%19,5) | 7 (%17,1) | 26 (%63,4) |
NDIнин кездешүү жыштыгы 3-баскыч тобунда 14/28 (%50), 2-баскыч тобунда 27/211 (%12,7–12,8; булактын ичинде тегеректөө айырмасы бар) деп билдирилип, топтордун ортосундагы айырма p < 0,001 болгон. NDI пайда болгондон кийинки жеңил/орточо/оор бөлүштүрүүнүн 2-баскыч менен 3-баскычтын ортосундагы айырмасы боюнча Сүрөт 2де p = 0,32 көрсөтүлгөн.
Неврологиялык татаалдашуулар
| Татаалдашуу | Бүтүндөй когорт | 2-баскыч | 3-баскыч | p |
|---|---|---|---|---|
| Көрүүнүн жоголушу / сокурдук | 8 (%3,3) | 2 (%0,9) | 6 (%21,4) | < 0,001 |
| Угуу бузулушу | 6 (булакта %3,1) | 4 (%1,9) | 2 (%7,1) | 0,190 |
| Эпилепсия | 21 (%8,8) | 14 (%6,6) | 7 (%25,0) | 0,005 |
| Церебралдык шал | 22 (%9,2) | 16 (%7,5) | 6 (%21,4) | 0,020 |
Таблица 3тө бүтүндөй когорт үчүн угуу бузулушу n = 6 жана %3,1 деп билдирилген. Жалпы үлгү n = 239 болгондуктан бул сан менен пайыз түз арифметикалык жактан шайкеш келбейт; Verianla булактын жарыяланган маанисин өзгөртпөстөн бул шайкешсиздикти көрүнүктүү бойдон калтырат.
Церебралдык шалы бар 22 ымыркайдын 7синде аралаш түр, 4үндө спастикалык түр, 2синде дистониялык түр, 2синде оң гемиплегия билдирилген; 7 учурдун түрчөсү көрсөтүлгөн эмес.
HIE оордугуна жараша GMDS өнүгүү профили
| GMDS көрсөткүчү | Бүтүндөй топ | 2-баскыч | 3-баскыч | p |
|---|---|---|---|---|
| GQ | 103 (93–109) | 103 (95–109) | 89,5 (69–105) | 0,002 |
| A — Локомотордук | 101 (89–109) | 101 (91–109) | 96,0 (55–104) | 0,030 |
| B — Жеке-социалдык | 99 (87–105) | 100 (89–105) | 91,0 (60,5–103) | 0,040 |
| C — Угуу жана тил | 107 (100–114) | 107 (100–114) | 107,0 (84–114) | 0,480 |
| D — Көз-кол координациясы | 100 (89–111) | 104 (90–111) | 97,0 (56–106) | 0,030 |
| E — Аткаруу | 101 (90–109) | 101 (92–110) | 98,0 (61,5–104) | 0,040 |
Жалпы GQ медианасы бүтүндөй когортто нормалдуу/орточо диапазондо болгону менен, 3-баскыч тобунун GQ мааниси 2-баскыч тобунан маанилүү түрдө төмөн болгон. 2-баскыч тобу локомотордук, жеке-социалдык, көз-кол координациясы жана аткаруу тармактарында жогорураак упай алган. Угуу жана тил субшкаласында болсо баскычтардын ортосундагы айырма маанилүү болгон эмес.
Терапиялык гипотермия менен жыйынтыктардын байланышы
NDI TH алган жана албаган топтордо тиешелүүлүгүнө жараша 21 жана 20 учурда кездешип, булак p = 0,005 деп билдирген. Церебралдык шал TH алгандарда 9 (%5,4), TH албагандарда 13 (%17,8) учурда аныкталып, айырма p = 0,002 деп билдирилген.
Булактын жыйынтык текстинде NDI үчүн TH алган топ “21 [%12,1]” деп берилген. Изилдөөнүн башка бөлүгүндө TH алган жалпы бейтап саны 166 деп билдирилгендиктен жарыяланган пайыздык маани менен жалпы топтун көлөмүнүн ортосунда ачык бөлгүч белгисиздиги бар. Ошондуктан бул жерде такталбаган жаңы пайыз эсептелип, булак жыйынтыгы өзгөртүлбөйт.
Оор HIE тобунда TH салыштыруусу
| Көрсөткүч | TH, n = 14 | TH жок, n = 14 | p |
|---|---|---|---|
| GMDS жашы, ай | 12,0 (12–13) | 12,5 (12–13) | 0,25 |
| GQ | 101 (83–107) | 69 (43–100) | 0,02 |
| A — Локомотордук | 101 (77–109) | 63 (46–97) | 0,02 |
| B — Жеке-социалдык | 97 (89–105) | 55 (37,5–99) | 0,03 |
| C — Угуу жана тил | 111 (103–115) | 78 (48–110) | 0,03 |
| D — Көз-кол координациясы | 100 (95–106) | 55 (31–106) | 0,15 |
| E — Аткаруу | 101 (84–106) | 68 (29–101) | 0,04 |
3-баскыч тобунда TH алган ымыркайлардын GQ медианасы 101, TH албагандардыкы 69 болгон. Локомотордук, жеке-социалдык, угуу/тил жана аткаруу субшкалаларында да статистикалык жактан маанилүү айырмачылыктар билдирилген. Көз-кол координациясынын айырмасы p = 0,15 менен изилдөөнүн маанилүүлүк чегинен өткөн эмес. Бул салыштыруу болгону 14кө каршы 14 ымыркайдан турганы жана TH колдонулушун аныктаган клиникалык факторлор рандомизацияланбаганы үчүн жыйынтыктар күчтүү байланышты көрсөткөнү менен себептик таасирдин көлөмү катары бааланбашы керек.
Изилдөөнүн күчтүү жактары
- Алты жылдык чыныгы клиникалык көзөмөл маалыматтарынын колдонулушу.
- 239 ымыркайдан турган салыштырмалуу чоң жалпы клиникалык үлгү.
- GMDSтин клиникада күнүмдүк жана стандартташтырылган түрдө колдонулушу.
- Жалпы өнүгүү гана эмес, беш өзүнчө өнүгүү тармагынын изилдениши.
- HIE оордугу менен нейроөнүгүү татаалдашууларынын бирге бааланышы.
Негизги чектөөлөр
- Ретроспективдүү жана сүрөттөмө дизайн себептүүлүктү баалай албайт; байланыштарды гана көрсөтөт.
- Оор HIE тобу болгону 28 ымыркайдан турат жана орточо HIE тобунан кыйла кичине.
- Эң оор HIE учурларынын бир бөлүгү неонаталдык мезгилде каза болгондуктан 1 жашта көзөмөлдөнгөн оор HIE тобу баштапкы спектрдин баарын чагылдырбашы мүмкүн.
- TH алуу ыктымалдыгы топтордун ортосунда бирдей эмес жана клиникалык ылайыктуулук менен аппараттын жеткиликтүүлүгүнө байланыштуу болгон.
- 12 айлык GMDS өзгөчө майда тил бузулууларын жетиштүү кармабай калышы мүмкүн.
- Бир жаштагы нормалдуу өнүгүү упайлары кийинки мектеп жашындагы неврологиялык, когнитивдик же перцептивдик-мотордук көйгөйлөрдү жокко чыгарбайт.
Изилдөө колдогон жыйынтыктар
- Бул когортто оор HIE 1 жашта жогорураак NDI жана церебралдык шал жыштыгы менен байланыштуу болгон.
- HIE оордугу жогорулаган сайын APGAR жана Thompson упайлары да оорураак баштапкы көрүнүштү чагылдырган.
- TH колдонулган ымыркайларда айрым жагымсыз нейроөнүгүү жыйынтыктары азыраак кездешкен.
- GMDSтин көпчүлүк өнүгүү тармактарында 3-баскыч тобунун упайлары 2-баскыч тобунан төмөн болгон.
- Бир жаштан кийин, өзгөчө 2 жаш жана андан кийинки стандартташтырылган нейроөнүгүү көзөмөлү маанилүү.
Изилдөө колдобогон жыйынтыктар
- Бул изилдөө TH байкалган бардык айырмачылыктардын түз жана жалгыз себеби экенин далилдебейт.
- Бир жаштагы нормалдуу GMDS жыйынтыгы узак мөөнөттүү өнүгүү сөзсүз нормалдуу болорун көрсөтпөйт.
- Жыйынтыктарды бардык өлкөлөрдөгү же бардык саламаттык сактоо системаларындагы HIE популяцияларына түздөн-түз жалпылоого болбойт.
- Изилдөө жеңил, Sarnat 1-баскыч HIEнин нейроөнүгүү жыйынтыгын караган негизги анализ эмес.
- Изилдөө жаңы TH температурасы же мөөнөтү протоколун салыштырган эмес.
Этика
Изилдөө University of the Witwatersrand Human Research Ethics Committee тарабынан M220248 номери менен жактырылган. Asphyxia маалымат базасы үчүн M1511100 жана Neonatal REDCap маалымат базасы үчүн M151196 этикалык каттоо номерлери билдирилген. Изилдөө ретроспективдүү болгондуктан маалымдалган макулдуктан баш тартылган жана катышуучулардын анонимдүүлүгү изилдөө номерлерин колдонуу менен корголгон.
Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү
Түпнуска изилдөө: Developmental profiles of infants with hypoxic ischaemic encephalopathy at a tertiary hospital in South Africa
Авторлор: Ayanda Myaka-Gama; Sibongile Mbatha; Sarah Lowick; Kebashni Thandrayen; Firdose L. Nakwa.
Жооптуу автор: Ayanda Myaka-Gama.
Мекеме: Department of Paediatrics and Child Health, School of Clinical Medicine, Faculty of Health Sciences, Chris Hani Baragwanath Academic Hospital, University of the Witwatersrand, Johannesburg, South Africa.
Журнал: African Journal of Disability.
Басма/лицензия ээси: AOSIS.
Том жана макала номери: 15(0), a1729.
DOI: 10.4102/ajod.v15i0.1729.
Макаланын түрү: Original Research; ретроспективдүү, сүрөттөмө клиникалык жазуулар изилдөөсү.
Даталар: Кабыл алынды 02 Апрель 2025; кабыл алууга бекитилди 28 Октябрь 2025; жарыяланды 23 Февраль 2026.
Лицензия: Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0).
Каржылоо: Авторлор изилдөө мамлекеттик, коммерциялык же коммерциялык эмес каржылоочу уюмдан атайын грант албаганын билдиришкен.
Кызыкчылыктардын кагылышы: Авторлор изилдөөгө ылайыксыз таасир эте турган каржылык же жеке мамилелер жок экенин билдиришкен.
Маалыматтардын жеткиликтүүлүгү: Табылгаларды колдогон маалыматтарды жооптуу автор Ayanda Myaka-Gamaдан суроо боюнча алууга болот; этикалык чектөөлөрдөн улам ачык жеткиликтүү эмес.
Изилдөөнүн келип чыгышы: Макала University of the Witwatersrand Faculty of Health Sciences алкагында Июль 2024тө даярдалган ошол эле аталыштагы Master of Medicine in Paediatrics диссертациясына жарым-жартылай негизделген.
Авторлордун салымы: Ayanda Myaka-Gama маалыматтарды курациялоо, формалдуу анализ, каржылоону алуу, изилдөө, долбоорду башкаруу, ресурстар, текшерүү, визуалдаштыруу жана баштапкы долбоорду жазуу иштерине катышкан. Sibongile Mbatha, Sarah Lowick жана Firdose L. Nakwa концептуалдаштыруу, маалыматтарды курациялоо, формалдуу анализ, изилдөө, методология, долбоорду башкаруу, ресурстар, программалык камсыздоо, кеңеш берүү/көзөмөл, текшерүү, визуалдаштыруу жана кароо-түзөтүү салымдарын кошкон. Kebashni Thandrayen маалыматтарды курациялоо, формалдуу анализ, изилдөө, долбоорду башкаруу, ресурстар, программалык камсыздоо, кеңеш берүү/көзөмөл, текшерүү, визуалдаштыруу жана кароо-түзөтүү иштерине салым кошкон. Бардык авторлор жыйынтыктарды талкуулоого катышып, акыркы версияны жактырышкан жана табылгалардын бүтүндүгү үчүн жоопкерчилик алышкан.
Verianla кайра баяндоо эскертүүсү: Бул мазмун түпнуска изилдөөнүн илимий жыйынтыктарын өзгөртпөстөн үйрөтүүгө жана которууга коопсуз түркчө илимий өзөккө айландыруу максатында даярдалган. Булактагы Сүрөт 1 жана Сүрөт 2нин пикселдик же дизайн көчүрмөсү колдонулган эмес; алардагы фактылык маалыматтар өз алдынча таблица жана түшүндүрмө түзүмү менен кайра берилген. Булактагы p-маани жана пайыздык шайкешсиздиктер унчукпай оңдолбой, тиешелүү жерлерде ачык белгиленген.
Пикир калтырыңыз
E-mail дарегиңиз жарыяланбайт. Милдеттүү талаалар * менен белгиленген