Emosiyaya həssas süni intellekt rəyi, tələbənin emosional vəziyyəti barədə çıxarışın tədris mesajının məzmununa və ya təqdimat formasına daxil edildiyi rəy yanaşmasıdır. Bu kəşfiyyat xarakterli sinif araşdırması belə bir emosional çıxarışın texniki dəqiqliyini ölçmək əvəzinə tələbələrin üç fərqli təqdimat strategiyasını necə qiymətləndirdiyini araşdırdı: əsaslandırması və reflektiv sualı olan izahlı emosional çıxarış, eyni emosional iddianın izahsız verilməsi və heç bir emosional çıxarış edilməyən neytral rəy. Cənubi Koreyadakı bir universitetdə 78 bakalavr tələbəsi 90 dəqiqəlik dərs fəaliyyətində üç şərtdən birinə təsadüfi şəkildə təyin edildi. Tələbələr tapşırıqları tamamladıqdan sonra qavranılan dəqiqlik, şərh edilə bilmə, emosional rahatlıq, yenidən istifadə istəyi, qavranılan faydalılıq və etibar olmaqla altı ölçünü 7 ballıq Likert şkalasında qiymətləndirdi.

Altı meyarın hamısında eyni sıralama müşahidə olundu: izahlı çıxarış ən yüksək, emosional çıxarışın edilməməsi orta, izahsız çıxarış isə ən aşağı balları aldı. Ümumi təsviri indeks izahlı çıxarış üçün 6,28 ± 0,20, emosional çıxarışın edilməməsi üçün 4,52 ± 0,26 və izahsız çıxarış üçün 2,51 ± 0,23 idi. Altı əsas nəticə üçün birtərəfli ANOVA analizlərinin hamısı p < 0,001 səviyyəsində əhəmiyyətli idi və η² dəyərləri 0,84–0,91 aralığında bildirildi. Tukey HSD müqayisələrində bütün ikili fərqlər düzəldilmiş p < 0,001 səviyyəsində idi.

Araşdırmanın diqqətəlayiq nəticələrindən biri, emosiyalar haqqında heç bir çıxarış etməyən neytral yanaşmanın izahsız emosional iddia təqdim etməkdən altı ölçünün hamısında daha müsbət qiymətləndirilməsidir. Bu nəticə təhsil süni intellektində “emosiyanı hər halda təxmin etmək” əvəzinə iddianın tələbəyə necə əsaslandırıldığının və lazım gəldikdə çıxarış etməməyin də dizayn qərarı kimi nəzərə alınmasının vacibliyinə işarə edir.

Bununla belə, təcrübədə real vaxtlı avtomatik emosiyanın tanınması sistemi istifadə olunmayıb. Emosional mesajlar Wizard-of-Oz quruluşu ilə əvvəlcədən müəyyənləşdirilmiş şablonlardan nəzarətli şəkildə göstərilib. Bundan əlavə, izahlı şərt yalnız əsaslandırma deyil, reflektiv sual da ehtiva etdiyi və yalnız çıxarış şərtlərindəki iştirakçılar daha sonra ikinci emosional panel aldığı üçün nəticələr “izahın təkbaşına təsiri” kimi şərh edilməməlidir. Nəticə dəyişənləri tələbələrin qavrayış və qəbul qiymətləndirmələridir; araşdırma öyrənmə nailiyyətində və ya uzunmüddətli davranışda yaxşılaşmanı sübut etmir.

Tədqiqatın əsas problemi

Təhsil texnologiyalarında emosiyanın tanınması üzrə işlər uzun müddət “sistem tələbənin emosiyasını nə qədər düzgün təsnif edə bilir?” sualına fokuslanıb. Lakin texniki olaraq yaradılmış emosional etiket tələbəyə göstərildiyi anda yalnız model çıxışı olmaqdan çıxır; tələbə baxımından şəxsi, sosial və pedaqoji mesaja çevrilir.

Sistem tələbənin “gərgin”, “özünəinamlı”, “darıxmış” və ya “çətinlik çəkən” olduğuna dair iddia təqdim etdikdə tələbə təkcə nəticənin düzgün olub-olmadığına deyil, sistemin bu nəticəyə niyə gəldiyinə, mesajın müdaxiləedici olub-olmadığına və onu düzgün təmsil edib-etmədiyinə də reaksiya verə bilər.

Buna görə araşdırmanın əsas elmi boşluğu emosiyanın aşkarlanma dəqiqliyindən çox, çıxarılmış emosional məlumatın tələbəyə necə təqdim edilməsinin necə qavranılmasıdır.

Tədqiqat sualları

Araşdırma iki əsas suala fokuslandı:

1. Tələbələr izahlı çıxarış, izahsız çıxarış və şüurlu şəkildə çıxarış etməmə strategiyalarını tələbə yönümlü altı qiymətləndirmə ölçüsündə necə müqayisə edirlər?
2. Emosional çıxarış etməmək tələbələr tərəfindən izahsız emosional çıxarışdan daha müsbət qiymətləndirilirmi?

Wizard-of-Oz Metodu Bu Araşdırmada Nə Deməkdir?

Wizard-of-Oz metodu bu araşdırmada rəy panellərinin real vaxtlı emosiyanın tanınması alqoritmi tərəfindən yaradılması əvəzinə əvvəlcədən hazırlanmış şablonların müəyyən edilmiş qarşılıqlı əlaqə nöqtələrində nəzarətli şəkildə təqdim olunması deməkdir; beləliklə araşdırma avtomatik emosiyanın aşkarlanma dəqiqliyini deyil, eyni sinif mühitində müxtəlif rəy təqdimat strategiyalarının tələbələr tərəfindən necə şərh edildiyini müqayisə edib.

Bu fərq nəticələrin şərhi üçün mərkəzidir. Araşdırmanın “AI-supported learning” kontekstində aparılması təcrübə zamanı müstəqil modelin tələbənin üzünü, səsini və ya fizioloji siqnallarını analiz edərək real vaxtda emosiyasını çıxardığı demək deyil.

Wizard-of-Oz quruluşu tədqiqatçılara rəyin vaxtını və dil çərçivəsini standartlaşdırmağa imkan verib. Beləcə təcrübənin fokusu emosional çıxarış texnologiyasının texniki performansından tələbə təcrübəsinə keçirilib.

Üç rəy şərti

İlk rəy nöqtəsində panellər mümkün qədər oxşar vizual quruluşda təqdim edildi. Çıxarış edilməyən panelin hündürlüyü belə sadə uzunluq təsirini azaltmaq məqsədilə uyğunlaşdırıldı.

Bununla belə, təcrübə tam simmetrik deyildi. A və B şərtlərindəki tələbələr sonrakı qarşılıqlı əlaqə nöqtəsində ikinci emosional panel alarkən C şərtindəkilər almadı. Buna görə təcrübə ən düzgün şəkildə “tələbəyə yönəlmiş üç fərqli rəy strategiyasının nəzarətli müqayisəsi” kimi təsvir edilməlidir.

Sensible AI nədir?

Məqalədəki Sensible AI araşdırmada öyrədilmiş yeni maşın öyrənməsi modeli və ya texniki sistem arxitekturası deyil. Müəlliflər bunu izah edilə bilən süni intellekt, öyrənmədə emosiya və rəy araşdırmaları ilə məsuliyyətli süni intellekt ədəbiyyatındakı mövcud anlayışları birləşdirən evristik şərh lensi kimi istifadə edirlər.

Mənbə Figure 1-in elmi funksiyası bu anlayışları proqram axını kimi göstərmək deyil, təcrübə nəticələrinin etik və pedaqoji baxımdan hansı anlayışlarla şərh edilə biləcəyini sistemləşdirməkdir.

Emosional çıxarış niyə həssas AI problemidir?

Emosional vəziyyətlər birbaşa müşahidə olunan fiziki dəyişənlər deyil. Üz hərəkəti, səs, qarşılıqlı əlaqə sürəti və ya davranış nümunəsi kimi işarələrdən edilən çıxarışlar mədəniyyət, kontekst, neyromüxtəliflik və fərdi ifadə formasından təsirlənə bilər.

Buna görə sistemin “tələbə bunu hiss edir” formasında təqdim etdiyi etiket texniki qeyri-müəyyənliyi gizlətdikdə tələbənin öz təcrübəsi ilə ziddiyyət təşkil edə bilər. Araşdırmanın şərh çərçivəsi emosional çıxarışın qəti daxili vəziyyətin müəyyənləşdirilməsi kimi təqdim olunması əvəzinə qiymətləndirməyə açıq hipotez kimi çərçivələndirilməsini müdafiə edən ədəbiyyatla əlaqələndirilib.

Emosional Çıxarış Etməmək Niyə İzahsız Çıxarışdan Daha Müsbət Qiymətləndirildi?

Bu sinif təcrübəsində tələbələr əsaslandırması verilməyən emosional iddia ilə müqayisədə neytral və emosional çıxarış ehtiva etməyən mesajı qavranılan dəqiqlik, şərh edilə bilmə, emosional rahatlıq, yenidən istifadə istəyi, faydalılıq və etibar ölçülərinin hamısında daha yüksək qiymətləndirdi; nəticə göstərir ki, emosional iddianın tələbənin qiymətləndirə biləcəyi kontekstual əsas təqdim edilmədən verilməsi heç bir emosional iddia irəli sürməməkdən daha az qəbulolunan ola bilər.

Araşdırma bu nəticəni “emosiya aşkarlanmasını tamamilə dayandırmaq lazımdır” kimi şərh etmir. Daha məhdud çıxarış budur: emosional iddianın əsası tələbəyə anlaşılan şəkildə təqdim edilə bilmirsə non-inference, yəni emosiya haqqında hökm verməmək, legitim dizayn strategiyası ola bilər.

Bu yanaşma süni intellektin daha çox məlumat çıxarmasını avtomatik olaraq daha yaxşı təhsil dəstəyi ilə eyniləşdirmir. Bəzi hallarda geri durmaq qeyri-müəyyən və ya müdaxiləedici psixoloji iddia yaratmaqdan daha uyğun ola bilər.

İzah niyə güclü fərq yaratmış ola bilər?

İzahlı şərtdəki tələbələr sistemin emosional hipotezi hansı müşahidə olunan tapşırıq işarələri ilə əlaqələndirdiyini görə bilirdilər. Beləcə rəy yalnız “sistem sənin nə hiss etdiyini bilir” formasında iddia deyil, tələbənin qiymətləndirə biləcəyi təklifə çevrilirdi.

Lakin mənbə məlumatlarından “yalnız izahın” bu nəticəni yaratdığını demək olmaz. A şərti əsaslandırma ilə yanaşı qısa reflektiv sual da ehtiva edirdi. Buna görə araşdırmanın birbaşa sınaqdan keçirdiyi şey daha düzgün olaraq izahlı və reflektiv istiqamətləndirmə ehtiva edən təqdimat strategiyasıdır.

Tədqiqatın Metodu və Nəticələri

İştirakçılar və sinif mühiti

Araşdırma Cənubi Koreyadakı bir universitetdə “Introduction to Data Analysis” adlı bakalavr dərsinin 90 dəqiqəlik sessiyasında həyata keçirildi.

Mənbə ümumilikdə 78 iştirakçının üç şərtə təsadüfi təyin edildiyini bildirir, lakin metod mətnində hər şərt üçün ayrıca n sayını açıq şəkildə vermir. Buna görə Verianla ümumi sayını üçə bölərək şərt başına iştirakçı sayı yaratmır.

Təcrübə axını

A və B şərtlərindəki iştirakçılar ilk şərtə məxsus paneldən sonra sessiyanın daha sonrakı nöqtəsində ikinci emosional panel də aldılar. C şərtində ikinci panel yox idi.

Ölçmə aləti

Təcrübədən sonra 18 maddəlik sorğu tətbiq edildi. Hər maddə 1 = “qətiyyən razı deyiləm” ilə 7 = “tamamilə razıyam” arasında qiymətləndirildi.

Hər konstrukt üç maddədən ibarət idi və üç maddənin ortalaması mürəkkəb bal kimi istifadə olundu.

Altı mürəkkəb şkalanın daxili tutarlılığı yüksək idi; Cronbach's α dəyərləri 0,88–0,90 aralığında bildirildi.

Statistik metod

Üç rəy şərti arasındakı fərqlər hər nəticə üçün birtərəfli ANOVA ilə araşdırıldı. Daha sonra hansı şərtlər arasında fərq olduğunu qiymətləndirmək üçün Tukey HSD post hoc müqayisələri aparıldı.

Mənbədə altı əsas nəticə üçün F(2,75) dəyərləri 195,44 ilə 368,90 arasında, bütün p dəyərləri p < 0,001 və η² dəyərləri 0,84 ilə 0,91 arasında bildirilib.

Üç strategiyanın əsas rəqəmsal müqayisəsi

Bütün altı ölçüdə eyni sıralamanın görülməsi ümumi nümunənin yalnız bir nəticə dəyişənindən qaynaqlanmadığını göstərir.

Qavranılan dəqiqlik

İzahlı çıxarış orta hesabla 6,44 ± 0,37 ilə ən yüksək, çıxarışın edilməməsi 4,49 ± 0,52 ilə orta, izahsız çıxarış isə 2,33 ± 0,55 ilə ən aşağı bal aldı.

Şərt təsiri F(2,75) = 368,90, p < 0,001 və η² = 0,91 kimi bildirildi.

Şərh edilə bilmə

İzahlı çıxarışın şərh edilə bilmə balı 6,56 ± 0,39 idi. Çıxarışın edilməməsi 4,35 ± 0,59, izahsız çıxarış 2,65 ± 0,53 bal aldı.

Şərt təsiri F(2,75) = 293,35, p < 0,001 və η² = 0,89 kimi bildirildi.

Emosional rahatlıq

Orta ballar izahlı çıxarışda 5,93 ± 0,82, çıxarışın edilməməsində 4,54 ± 0,42 və izahsız çıxarışda 2,49 ± 0,62 idi.

Şərt təsiri F(2,75) = 196,82, p < 0,001 və η² = 0,84 kimi bildirildi.

Yenidən istifadə istəyi

İzahlı çıxarış 6,20 ± 0,53; çıxarışın edilməməsi 4,54 ± 0,61; izahsız çıxarış 2,47 ± 0,64 bal aldı.

Şərt təsiri F(2,75) = 217,07, p < 0,001 və η² = 0,85 idi.

Qavranılan faydalılıq

İzahlı çıxarış 6,31 ± 0,29; çıxarışın edilməməsi 4,55 ± 0,62; izahsız çıxarış 2,51 ± 0,62 bal aldı.

Şərt təsiri F(2,75) = 254,18, p < 0,001 və η² = 0,87 kimi bildirildi.

Etibar

Etibar ortalaması izahlı çıxarışda 6,24 ± 0,54, çıxarışın edilməməsində 4,65 ± 0,65 və izahsız çıxarışda 2,62 ± 0,64 idi.

Şərt təsiri F(2,75) = 195,44, p < 0,001 və η² = 0,84 kimi bildirildi.

Tukey HSD: izahlı və izahsız çıxarış fərqləri

Tukey HSD: emosional çıxarış etməmə ilə izahsız çıxarış fərqləri

Bu cədvəl araşdırmanın ən mühüm nəticələrindən birini birbaşa göstərir: izahsız emosional iddia yalnız izahlı strategiyadan deyil, heç bir emosional iddia irəli sürməyən neytral strategiyadan da daha aşağı qiymətləndirilib.

Ümumi təsviri indeks

Müəlliflər altı mürəkkəb balın ortalamasından əlavə olaraq izahlı “overall index” yaradıblar. Bu indeks altı müstəqil şkalanı əvəz edən yeni təsdiqlənmiş psixometrik konstrukt kimi təqdim edilməməlidir; mənbə onu təsviri xülasə kimi müəyyən edir.

Bu xülasə indeks üçün F(2,75) = 1462,21, p < 0,001 və η² = 0,97 bildirilib. Bu rəqəm altı əsas şkalanın müşahidə edilən sıralamasını bir təsviri dəyər altında xülasə edir.

Açıq uçlu tələbə şərhləri

Açıq uçlu şərhlər ayrıca əhatəli keyfiyyət analizi kimi istifadə edilməyib; kəmiyyət nəticələrinə izahlı kontekst verib.

İzahlı çıxarış qrupundakı tələbələr rəyi daha çox anlaşılan, məntiqli və ya mənalandırmağa kömək edən kimi təsvir ediblər. İzahsız çıxarış şərtində isə rəy daha çox çaşdırıcı, ixtiyari və ya etibar edilməsi çətin kimi ifadə olunub. Çıxarış edilməyən şərtdə cavablar daha qarışıq idi: bəzi tələbələr neytral yanaşmanı müsbət hesab edərkən bəziləri izahla birlikdə daha çox rəyin faydalı ola biləcəyini bildirib.

Araşdırmanın güclü tərəfləri

• Eyni sinif kontekstində tələbəyə yönəlmiş üç fərqli emosional rəy strategiyasını birbaşa müqayisə etməsi.
• İştirakçıları üç şərtə təsadüfi təyin etməsi.
• Emosional çıxarışın texniki dəqiqliyindən fərqli olaraq tələbə şərhini birbaşa nəticə dəyişəni etməsi.
• Qavranılan dəqiqlik, şərh edilə bilmə, rahatlıq, faydalılıq, etibar və yenidən istifadə istəyini ayrıca ölçməsi.
• Altı şkalanın yüksək daxili tutarlılıq göstərməsi.
• Wizard-of-Oz istifadə edərək mesajların vaxtını və təqdimatını nəzarətdə saxlaması.
• Emosional çıxarış etməməyin də legitim dizayn strategiyası ola biləcəyini eksperimental müqayisəyə daxil etməsi.
• Məxfilik, razılıq, tələbə agentliyi və rəyin müdaxiləedici ola bilməsi kimi etik məsələləri təcrübə dizaynının mərkəzində saxlaması.

Araşdırmanın məhdudiyyətləri

• Bir universitet, bir dərs və bir 90 dəqiqəlik sessiya ilə məhduddur.
• Bütün iştirakçılar koreyalı bakalavr tələbələridir.
• Araşdırma tamamilə ingilis dilində aparılıb, ingilis dili iştirakçıların ana dili deyil.
• Wizard-of-Oz istifadə edildiyinə görə real avtomatik emosional çıxarışda yarana biləcək təsnifat xətası, gecikmə və real vaxtlı qeyri-sabitlik sınaqdan keçirilməyib.
• İzahlı şərt izah ilə reflektiv sualı eyni vaxtda ehtiva etdiyi üçün bu iki komponentin təsirləri ayrışdırıla bilmir.
• Yalnız çıxarış şərtləri ikinci emosional panel aldığı üçün təkrar məruz qalmanın töhfəsi ayrıca təcrid edilməyib.
• Əsas nəticələr təcrübədən sonrakı özünəhesabat ballarıdır.
• Öyrənmə performansı, yardım axtarma, davamlılıq və uzunmüddətli davranış dəyişikliyi birbaşa nəticə kimi sınaqdan keçirilməyib.
• Araşdırma bütün mədəniyyətlər, təhsil səviyyələri və ya avtomatik emosiyanın aşkarlanması sistemləri üçün universal strategiya sıralamasını sübut etmir.

Araşdırmanın dəstəklədiyi nəticələr

• Bu sinif təcrübəsində izah və reflektiv istiqamətləndirmə ehtiva edən emosional rəy altı tələbə qiymətləndirmə ölçüsündə ən yüksək balları aldı.
• İzahsız emosional çıxarış altı ölçünün hamısında ən aşağı balları aldı.
• Emosiya barədə çıxarış etməyən neytral strategiya izahsız çıxarışdan bütün ölçülərdə daha müsbət qiymətləndirildi.
• Tələbənin emosional iddianı anlaya və qiymətləndirə biləcəyi kontekstin təqdim olunması emosiyaya həssas təhsil AI-sının qəbulunda mühüm dizayn dəyişənidir.
• Non-inference, yəni uyğun şərtlərdə emosional iddia irəli sürməmək, təhsil AI-sında legitim cavab strategiyası kimi araşdırılmağa dəyər.

Araşdırmanın dəstəkləmədiyi nəticələr

• İzahın avtomatik emosiyanın tanınması dəqiqliyini artırdığı göstərilməyib.
• Təcrübədə real vaxtlı üz, səs və ya fizioloji emosiyanın tanınması sistemi sınaqdan keçirilməyib.
• İzahlı emosional rəyin tələbələrin öyrənmə ballarını artırdığı sübut edilməyib.
• Emosional çıxarışın edilməməsinin bütün təhsil mühitlərində avtomatik emosional sistemlərdən üstün olduğu sübut edilməyib.
• İzahın təkbaşına təsiri ayrıca ölçülməyib; izah və reflektiv sual eyni şərtdə birləşdirilib.
• Sensible AI-nin dörd ölçüsü eksperimental olaraq ayrıca sınaqdan keçirilməyib.
• Diversity Adaptation və Educator–AI Partnership ölçülərinin səbəb təsirləri bu araşdırmadan çıxarıla bilməz.
• Nəticələr uzunmüddətli davranış, akademik nailiyyət və ya öyrənmənin davamlılığı barədə sübut təqdim etmir.

Gələcək tədqiqatlar

Müəlliflər nəticələrin müxtəlif qurumlar, təhsil səviyyələri, mədəni kontekstlər və ana dil mühitlərində uzunmüddətli və çoxmərkəzli araşdırmalarla sınaqdan keçirilməsini təklif edirlər.

Digər mühüm istiqamət Wizard-of-Oz quruluşundan real avtomatik emosional çıxarış sistemlərinə keçiddir. Belə araşdırmalar real vaxtlı təsnifat xətaları, qeyri-müəyyənlik, gecikmə və qeyri-sabitlik yarandıqda izahlı rəyin üstünlüyünün davam edib-etmədiyini araşdıra bilər.

Gələcək təcrübələrdə əsaslandırma, reflektiv sual və təkrar məruz qalma ayrı amillərə çevrilərək mövcud A şərtindəki birləşmiş təsirin hansı komponentlərdən qaynaqlandığı ayrışdırıla bilər.

Mənbə həmçinin tələbə və ya müəllimin emosional çıxarışı təsdiqləyə, düzəldə və ya rədd edə bildiyi human-in-the-loop sistemlərin; baxış, üz hərəkəti, duruş, prosodiya və qarşılıqlı əlaqə tempi kimi multimodal işarələrin; eləcə də qeyri-müəyyənliyin kommunikasiyası və non-inference qərarlarının araşdırılmasını təklif edir.

Etik təhlükəsizlik yanaşması

İştirakçılara araşdırmanın məqsədi, hansı qarşılıqlı əlaqə məlumatlarının toplandığı və məlumatlarını sildirmək və ya araşdırmadan çıxmaq hüquqları izah edilib. Emosional və qarşılıqlı əlaqə məlumatları anonimləşdirilib və təhlükəsiz şəkildə saxlanılıb.

Çıxarış şərtlərində emosional mesajlar müvəqqəti və diaqnostik olmayan hipotezlər kimi çərçivələndirilib. Çıxarışın edilməməsi isə texniki sistem xətası kimi deyil, etibarlı strategiya kimi qəbul edilib.

Mənbə və Metod Qeydi

Özgün iş: How Learners Interpret Emotion-Aware Feedback in AI-Supported Learning: Evidence from a Classroom Study.

Müəlliflər: Hyeji Kim; Jongyoul Park.

Məsul müəllif: Jongyoul Park.

Qurum 1: AI Convergence and Open Sharing System, Seoul National University of Science and Technology, Seoul, Republic of Korea.

Qurum 2: Department of Applied Artificial Intelligence, Seoul National University of Science and Technology, Seoul, Republic of Korea.

Jurnal: AI in Education.

Nəşriyyat: MDPI, Basel, Switzerland.

Cild / nömrə / məqalə: 2(2), 16.

DOI: 10.3390/aieduc2020016.

Məqalə növü: Resenziyalı Article; qruplararası randomizə edilmiş, Wizard-of-Oz əsaslı kəşfiyyat xarakterli sinif araşdırması.

Tarixlər: Qəbul üçün təqdim 16 Aprel 2026; reviziya 08 May 2026; qəbul 11 May 2026; nəşr 20 May 2026.

Lisenziya: Creative Commons Attribution (CC BY).

Nümunə: 78 bakalavr tələbəsi; 19–26 yaş; mənbə tərəfindən cins baxımından balanslı kimi təsvir olunub.

Dərs mühiti: Cənubi Koreyadakı bir universitetdə 90 dəqiqəlik “Introduction to Data Analysis” sessiyası.

Dil: Bütün tapşırıq təlimatları, interfeys mesajları və yazılı tələbə cavabları ingilis dilində aparılıb; iştirakçıların hamısı koreyalı bakalavr tələbələri idi.

Təcrübə şərtləri: İzahlı emosional çıxarış; izahsız emosional çıxarış; emosional çıxarış edilməyən neytral rəy.

Eksperimental tətbiq: Əvvəlcədən müəyyənləşdirilmiş mesajların sabit qarşılıqlı əlaqə nöqtələrində göstərildiyi Wizard-of-Oz quruluşu. Real vaxtlı avtomatik emosiyanın təsnifatı performansı sınaqdan keçirilməyib.

Nəticə dəyişənləri: Qavranılan dəqiqlik, şərh edilə bilmə, emosional rahatlıq, yenidən istifadə istəyi, qavranılan faydalılıq və etibar.

Şkala: 18 maddə; hər konstrukt üçün üç maddə; 1–7 Likert şkalası.

Etibarlılıq: Cronbach's α = 0,88–0,90.

Statistika: Birtərəfli ANOVA və Tukey HSD post hoc müqayisələri.

Təsir böyüklüyü: Altı əsas nəticə üçün η² = 0,84–0,91.

Etika komitəsi: Seoul National University of Science and Technology Institutional Review Board; IRB No. 2025-0021-01.

Razılıq: Araşdırmadakı bütün iştirakçılardan məlumatlandırılmış razılıq alınıb.

Məlumat əlçatanlığı: İnsan iştirakçıların məxfiliyi və etik məhdudiyyətlər səbəbilə məlumatlar ictimaiyyət üçün açıq deyil; əsaslandırılmış tələb əsasında məsul müəllifdən əldə edilə biləcəyi bildirilib.

Maliyyələşdirmə: Araşdırma qismən Korea government (MSIT) tərəfindən maliyyələşdirilən Institute of Information & communications Technology Planning & Evaluation (IITP) RS-2026-25518137 qrantı ilə (%50) və Korea government (MCST) tərəfindən maliyyələşdirilən Korea Creative Content Agency (KOCCA) RS-2024-00340342 qrantı ilə (%50) dəstəklənib.

Maraqlar toqquşması: Müəlliflər maraqlar toqquşması bildirməyiblər. Maliyyələşdirən qurumların araşdırma dizaynı, məlumat toplama, analiz, şərh, məqalə yazılması və ya nəşr qərarında rolu olmadığı qeyd edilib.

Müəllif töhfələri: Hyeji Kim konseptuallaşdırma, metodologiya, proqram təminatı, doğrulama, formal analiz, araşdırma, məlumat kürasiyası, ilkin mətnin yazılması və vizuallaşdırmanı; Jongyoul Park resurslar, nəzarət və maliyyənin əldə edilməsini həyata keçirib. Nəzərdən keçirmə və redaktə hər iki müəllif tərəfindən aparılıb.

Əsas metodoloji məhdudiyyət: Bir dərs və bir sessiya, əsasən özünəhesabat nəticələri, Wizard-of-Oz əvəzinə real avtomatik emosiyanın tanınmasının sınaqdan keçirilməməsi, izah ilə reflektiv sualın eyni şərtdə birləşdirilməsi və ikinci panelə məruz qalmanın A/B ilə C arasında simmetrik olmaması nəticələrin şərh sahəsini məhdudlaşdırır.

Sensible AI qeydi: Mənbə bu anlayışı yeni texniki arxitektura və ya müstəqil təsdiqlənmiş nəzəriyyə kimi deyil, nəticələri izah edilə bilən AI, öyrənmə elmi və məsuliyyətli AI ədəbiyyatı işığında şərh etmək üçün istifadə olunan evristik analitik lens kimi müəyyən edir.

Figure 1 qeydi: Dörd analitik ölçü və onları kəsən Ethical Safeguards strukturu konseptual sxemdir; sistem arxitekturası deyil.

Figure 2 qeydi: Quiz, reflection, üç şərtə məxsus rəy, applied task və post-task evaluation axınını göstərir. İkinci emosional panelin yalnız çıxarış şərtlərində olması mənbə dizaynının real asimmetriyasıdır.

Figure 3 / Table 2 qeydi: Altı qiymətləndirmə ölçüsünün mənbədə dəqiq orta ± SD dəyərləri verildiyi üçün Verianla-da rəqəmsal qrafikin yenidən çəkilməsi üçün uyğundur.

Verianla yenidən anlatım qeydi: Bu məzmun özgün nəşrin tam tərcüməsi və ya paraqraf-paraqraf yenidən yazılması deyil. Tədqiqat problemi, üç eksperimental şərt, Wizard-of-Oz metodu, Sensible AI şərh lensi, statistik nəticələr, etik sərhədlər və metodoloji qeyri-müəyyənliklər qorunaraq müstəqil və öyrədici Azərbaycan dilində elmi nüvə yaradılıb.