Kuzaliwa mdogo kulingana na umri wa ujauzito (Small for Gestational Age, SGA) ni hali ya ukuaji inayofafanuliwa kwa uzito wa kuzaliwa, urefu wa kuzaliwa au vyote viwili kuwa chini ya thamani rejea zinazotarajiwa kwa umri wa ujauzito. Ingawa watoto wengi waliozaliwa SGA huonyesha ukuaji wa kufidia katika utoto wa mapema, baadhi yao wanaweza kupata ufupi wa kudumu. Utafiti huu wa nyuma wa vituo vingi ulitathmini mwenendo wa ukuaji wa watoto 49 wa SGA ambao ukuaji wao wa kufidia haukuwa wa kutosha na walipokea matibabu ya homoni rekombinanti ya ukuaji wa binadamu (recombinant human growth hormone, rhGH), kuanzia mwanzo wa matibabu hadi kimo cha utu uzima.

Wastani wa kimo ulikuwa −3,08 ± 0,56 SDS mwanzoni mwa matibabu na ukafikia −1,75 ± 0,63 SDS katika kimo cha utu uzima. Ongezeko la jumla la kimo kutoka mwanzo wa matibabu hadi kimo cha utu uzima lilikuwa +1,35 ± 0,67 SDS (p<0,001). Sehemu kubwa zaidi ya ongezeko la kimo ilitokea kabla ya balehe kuanza: kutoka mwanzo wa matibabu hadi mwanzo wa balehe kulikuwa na ongezeko la +1,09 ± 0,75 SDS, huku ongezeko la ziada kutoka mwanzo wa balehe hadi kimo cha utu uzima likiwa dogo zaidi kwa +0,25 ± 0,54 SDS.

Pengo kutoka kimo lengwa cha familia pia lilipungua. Thamani ya ΔH–TH ilikuwa −1,81 ± 0,80 SDS mwanzoni na ikawa −0,45 ± 0,79 SDS katika kimo cha utu uzima. Kulingana na ufafanuzi wa kimo lengwa wa ±1,5 SDS katika utafiti, %86 ya wagonjwa walifikia kiwango cha kimo lengwa cha familia katika utu uzima na %14 walibaki chini ya kiwango lengwa.

Kwa walioanza matibabu kabla ya umri wa 7, ongezeko la jumla la kimo lilikuwa kubwa kuliko kwa walioanza wakiwa na umri wa 7 au baadaye (+1,53 ± 0,14 dhidi ya +1,13 ± 0,57 SDS; p=0,0387). Hata hivyo, mpaka wa umri wa 7 haukuwa kigezo cha kitabibu kilichowekwa kabla ya utafiti, bali ulikuwa uchanganuzi wa post hoc uliofanywa kwa kuchagua hatua iliyotenganisha matokeo vizuri zaidi ndani ya kohoti. Aidha, kwa kuwa hakukuwa na kundi dhibiti lisilotibiwa, utafiti haupimi moja kwa moja athari ya kisababishi ya rhGH ikilinganishwa na ukuaji wa asili.

Tatizo la utafiti

Fasihi ya chanzo inaeleza kwamba takribani %10–15 ya watoto waliozaliwa SGA hawaonyeshi ukuaji wa kufidia wa kutosha katika miaka ya kwanza ya maisha na kwamba kimo chao cha utu uzima kinaweza kuathiriwa vibaya. Kwa watoto wanaofaa wenye ufupi wa kudumu, matibabu ya rhGH hutumiwa kuharakisha ukuaji na kuleta kimo cha utu uzima karibu na uwezo wa ukuaji wa kijeni.

Hata hivyo, mwitikio kwa rhGH si sawa kwa watoto wote wa SGA. Vigezo kama umri wa kuanza matibabu, kimo cha mwanzo, umri wa mifupa, kimo cha wazazi, muda wa matibabu na kimo kilichofikiwa wakati wa kuingia balehe vinaweza kuathiri matokeo ya ukuaji wa muda mrefu.

Swali kuu la utafiti huu si tu “je, watoto waliopokea rhGH walikua warefu?”. Watafiti walitathmini ukuaji ulitokea katika kipindi gani, balehe ilichangia kiasi gani katika kimo cha mwisho cha utu uzima na ni sifa zipi za mwanzo zilizotabiri ongezeko la kimo.

Kuzaliwa Mdogo Kulingana na Umri wa Ujauzito (SGA) ni Nini?

SGA ni kuwa na uzito wa kuzaliwa, urefu wa kuzaliwa au vyote viwili chini ya thamani rejea inayotarajiwa kwa umri wa ujauzito; katika utafiti huu, utambuzi wa SGA ulithibitishwa kwa kulinganisha uzito na urefu wa kuzaliwa kutoka rekodi za watoto wachanga na majedwali rejea ya watoto wachanga ya Italia, na watoto waliopokea matibabu ya rhGH walitakiwa kuwa na kimo cha mwanzo wa matibabu cha ≤−2,5 SDS kulingana na umri na jinsia.

Kwa nini SDS hutumiwa?

Alama ya mkengeuko wa kawaida (Standard Deviation Score, SDS) huonyesha ni mikengeuko mingapi ya kawaida ambayo kimo, uzito au kipimo kingine cha mtoto kiko mbali na wastani wa idadi rejea ya umri na jinsia sawa.

Kwa mfano, SDS ya kimo ya −3 humaanisha kwamba kimo cha mtoto kiko takribani mikengeuko mitatu ya kawaida chini ya wastani rejea. Kuongezeka kwa SDS kutoka −3,08 hadi −1,75 wakati wa matibabu huonyesha kwamba kimo kimekuwa nyuma kwa kiwango kidogo zaidi ikilinganishwa na idadi rejea.

Ni watoto gani waliotathminiwa katika utafiti?

Utafiti uliwahusisha watoto waliokuwa SGA kwa uzito au urefu wa kuzaliwa, ambao hawakuonyesha ukuaji wa kutosha wa kufidia baada ya kuzaliwa, waliokuwa na kimo cha ≤−2,5 SDS wakati wa kuanza rhGH, waliokuwa na utoaji wa kawaida wa homoni ya ukuaji na waliokamilisha matibabu ya rhGH hadi kufikia kimo cha utu uzima.

Waliondolewa watoto wenye magonjwa yanayoweza kuvuruga ukuaji kwa muda mrefu, wale ambao hawakukamilisha ufuatiliaji wa kawaida, wenye upungufu wa homoni ya ukuaji au upungufu wa homoni nyingi za pituitari, pamoja na watoto wenye hitilafu za kromosomu, maumbile yasiyo ya kawaida, kondrodisplasia au sindromu nyingine.

Lengo la matibabu ya rhGH lilikuwa nini?

Lengo kuu la matibabu halikuwa kuongeza tu kasi ya ukuaji kwa muda mfupi, bali kuleta kimo cha utu uzima cha mtoto karibu iwezekanavyo na uwezo wa ukuaji wa kifamilia/kijeni. Kwa hiyo, utafiti haukufuatilia tu mabadiliko kamili ya kimo, bali pia tofauti kati ya kimo cha mtoto na kimo lengwa cha familia kilichokokotolewa.

Kimo lengwa kilikokotolewaje?

Katika chanzo, kimo lengwa cha familia (Target Height, TH) kilifafanuliwa kama ifuatavyo:

TH = (kimo cha baba + kimo cha mama) / 2 ± 6,5 cm

Kulingana na fomula ya chanzo, +6,5 cm ilitumika kwa mtoto wa kiume na −6,5 cm kwa mtoto wa kike.

Katika kila muda wa ufuatiliaji, tofauti kati ya SDS ya kimo cha mtoto na SDS ya kimo lengwa cha familia ilikokotolewa:

ΔH–TH = SDS ya kimo cha mtoto − SDS ya kimo lengwa

Kadiri thamani hii inavyokaribia sifuri, ndivyo kimo cha mtoto kinavyokaribia kimo lengwa cha familia. Thamani hasi huonyesha kwamba mtoto yuko chini ya lengo la kifamilia.

Ongezeko la kimo lilikokotolewaje?

Ongezeko la kimo (Height Gain, HG) lilikokotolewa kwa kutoa SDS ya kimo cha mwanzo wa matibabu kutoka SDS ya kimo katika hatua yoyote ya ufuatiliaji:

HG = SDS ya kimo katika hatua ya ufuatiliaji − SDS ya kimo T0

Ongezeko la jumla la kimo (Total Height Gain, THG) lilifafanuliwa kama tofauti kati ya SDS ya kimo cha utu uzima na SDS ya kimo cha mwanzo wa matibabu:

THG = SDS ya kimo cha utu uzima − SDS ya kimo T0

Fomula hizi hazipimi ongezeko la moja kwa moja la kimo kwa sentimita, bali mabadiliko ya nafasi iliyosanifishwa ikilinganishwa na idadi rejea.

Kimo cha utu uzima kilifafanuliwaje?

Kimo cha mgonjwa kilikubaliwa kuwa kimo cha utu uzima wakati kiliongezeka kwa chini ya 1 cm kwa mwaka mmoja au umri wa mifupa ulipofikia miaka 15 kwa wasichana na 17 kwa wavulana.

Iwapo tofauti ya SDS kati ya kimo cha utu uzima na kimo lengwa ilikuwa ndani ya mipaka ya ±1,5, kimo cha utu uzima kiliainishwa kuwa “ndani ya kiwango cha kimo lengwa”; ikiwa kilikuwa chini ya −1,5 SDS, “chini ya kiwango cha kimo lengwa”; na ikiwa kilikuwa juu ya +1,5 SDS, “juu ya kiwango cha kimo lengwa”.

Balehe ilitathminiwaje?

Balehe ilitathminiwa kwa vigezo vya Marshall–Tanner. Mwanzo wa balehe (P0) ulifafanuliwa kwa wasichana kama kuonekana kwa chipukizi la matiti; kwa wavulana kama ujazo wa korodani kufikia 4 mL kwa kutumia orchidomita ya Prader.

Hatua za ufuatiliaji ziliundwa kama mwanzo wa matibabu T0, mwaka wa kwanza T1, mwaka wa pili T2, mwanzo wa balehe P0, mwaka wa kwanza wa balehe P1, mwaka wa pili wa balehe P2 na kimo cha utu uzima AH.

Je, Mpaka wa Miaka Saba ni Kigezo cha Kitabibu cha Matibabu?

Hapana. Mpaka wa umri wa 7 katika utafiti haukuwa kigezo cha mwongozo wa kitabibu kilichofafanuliwa mapema; watafiti walichagua mpaka huu baada ya uchanganuzi kama hatua iliyotenganisha vizuri zaidi matokeo ya kimo katika kohoti yao. Kwa hiyo, ulinganisho wa walio chini na juu ya umri wa 7 unapaswa kuchukuliwa kuwa wa uchunguzi na usifanywe kuwa hitimisho la jumla kwamba “kuanza kabla ya umri wa 7 hutoa faida fulani kwa uhakika”.

Katika sehemu ya mbinu za utafiti pia imeelezwa wazi kwamba hakuna marekebisho rasmi yaliyofanywa kwa ulinganisho mwingi. Kwa kuzingatia pamoja ukubwa mdogo wa sampuli na uteuzi wa mpaka baada ya kuona data, thamani ya p ya kikundi kidogo ni matokeo ya kuzalisha nadharia kwa tafiti zijazo zaidi kuliko kigezo cha kuthibitisha uamuzi wa kitabibu.

Utafiti unaunga mkono

• Kwa watoto hawa 49 wa SGA waliopokea rhGH, SDS ya kimo iliboreka kwa kiasi kikubwa kutoka mwanzo wa matibabu hadi kimo cha utu uzima.
• Sehemu kubwa ya ongezeko la jumla la kimo ilitokea kabla ya kuanza kwa balehe.
• Pengo la SDS kutoka kimo lengwa cha familia lilipungua kwa kiasi kikubwa wakati wa matibabu.
• Kimo cha utu uzima kilikuwa ndani ya kiwango cha kimo lengwa cha familia kilichofafanuliwa na utafiti kwa %86 ya wagonjwa.
• Umri mdogo wa kuanza matibabu ulihusishwa kwa kujitegemea na ongezeko kubwa zaidi la kimo katika uchanganuzi wa vigezo vingi.
• SDS ya kimo mwanzoni mwa matibabu pia ilihusishwa kwa kujitegemea na ongezeko la kimo.
• Katika kundi la kuanza mapema, ongezeko la jumla la kimo lilikuwa kubwa zaidi katika ulinganisho wa uchunguzi.
• Hakukuwa na tofauti yenye maana kati ya wavulana na wasichana katika ongezeko la jumla la kimo.

Utafiti hauungi mkono

• Athari ya kisababishi ya rhGH ikilinganishwa na watoto wa SGA wasiotibiwa haikupimwa katika utafiti huu; hakukuwa na kundi dhibiti.
• Umri wa 7 si mpaka wa ulimwengu wa kuanza matibabu uliothibitishwa kitabibu.
• Haikuonyeshwa kwamba SDS ya kimo cha utu uzima ilikuwa kwa uhakika juu zaidi kwa walioanza kabla ya umri wa 7; katika ulinganisho wa kimo cha utu uzima p=0,059.
• Haiwezi kusemwa kwamba balehe haikuchangia ukuaji kabisa; mchango ulikuwepo lakini ulikuwa mdogo kuliko kabla ya balehe.
• Utafiti hauonyeshi kwamba rhGH hutoa mwitikio sawa kwa watoto wote wa SGA.
• Utafiti si uchanganuzi mpana wa usalama wa muda mrefu au ufanisi wa gharama.
• Haijaonyeshwa kwamba vigezo vya kuanza matibabu nchini Italia vinaweza kutumika moja kwa moja katika mifumo tofauti ya afya.

Mbinu na Matokeo ya Utafiti

Muundo wa utafiti na vituo

Utafiti ni mapitio ya nyuma ya rekodi za matibabu za wagonjwa waliofuatiliwa katika Gaetano Martino University Hospital Pediatric Endocrinology Centre huko Messina na Anna Meyer University Pediatric Hospital Pediatric Endocrinology Unit huko Florence.

Jumla ya watoto 49 walijumuishwa katika utafiti. Wagonjwa wote walipokea matibabu ya rhGH; hakuna kundi dhibiti lisilotibiwa lililoundwa.

Uainishaji wa SGA

%28 ya wagonjwa waliainishwa kuwa SGA kwa urefu wa kuzaliwa pekee, %36 kwa uzito wa kuzaliwa pekee na %36 kwa uzito na urefu wa kuzaliwa kwa pamoja.

Mbinu ya matibabu

Kulingana na vigezo vya AIFA Note 39 vya Italia, wagonjwa katika utafiti walichukuliwa kuwa wanafaa kwa matibabu ya rhGH baada ya umri wa miaka minne ikiwa kimo chao kilikuwa chini ya −2,5 SDS kwa umri na jinsia na kasi yao ya ukuaji ilikuwa chini ya 0 SDS.

Dozi ya matibabu ilirekebishwa wakati wa ufuatiliaji kulingana na mwitikio wa ukuaji na viwango vya IGF-1, na iliendelea hadi kupatikana kwa kimo cha utu uzima na/au umri wa mifupa wa utu uzima.

Dokezo la kipimo cha chanzo: PDF inaripoti dozi ya mwanzo ya rhGH kama “0,035 ± 0,01 µg/kg/siku”. Kipimo hiki hakijabadilishwa kwa kutumia taarifa kutoka nje ya chanzo.

Uchanganuzi wa takwimu

Uchambuzi ulifanywa kwa STATA/SE 19.0 for macOS na kiwango cha umuhimu wa kitakwimu kiliwekwa kuwa p<0,05. Migawanyo ilitathminiwa kwa jaribio la Kolmogorov–Smirnov.

Jaribio la Wilcoxon signed-rank lilitumika kulinganisha SDS ya kimo T0 na thamani za ΔH–TH na nyakati zilizofuata. Katika ulinganisho wa vikundi viwili kulingana na jinsia au umri wa kuanza matibabu, jaribio la t la Student au Mann–Whitney U ilitumika kulingana na mgawanyo.

Vigezo vinavyoweza kuhusiana na ongezeko la kimo vilichunguzwa kwa uchanganuzi wa uhusiano wa Spearman. Uchambuzi wa urejeshaji wa kigezo kimoja na vigezo vingi ulifanywa kwa viashiria vinavyowezekana vya ongezeko la kimo.

Kwa kuwa utafiti ulikuwa wa nyuma, uchanganuzi wa nguvu wa a priori haukufanywa. Hesabu ya post hoc ya waandishi, iliyotegemea tofauti ya ongezeko la jumla la kimo kati ya vikundi vya kuanza mapema na kuchelewa, ilionyesha nguvu ya takribani %70–75.

Mwenendo wa kimo na tofauti ya kimo lengwa kwa muda

SDS ya kimo na umbali kutoka kimo lengwa kwa ujumla huboreka kutoka mwanzo hadi P2. Hata hivyo, katika mpito kutoka P2 hadi kimo cha utu uzima, SDS ya kimo na ΔH–TH huwa hasi zaidi tena. Kwa hiyo, mwenendo wa ukuaji si “mstari wa moja kwa moja unaoboreka kila hatua katika mwelekeo uleule”.

Sehemu Kubwa ya Ongezeko la Kimo Ilitokea Lini?

Katika utafiti, sehemu kubwa ya ongezeko la jumla la kimo ilitokea kabla ya balehe kuanza: kutoka T0 hadi P0 kulikuwa na ongezeko la +1,09 ± 0,75 SDS, huku kutoka P0 hadi kimo cha utu uzima kukiwa na ongezeko la ziada la +0,25 ± 0,54 SDS pekee; kwa hiyo, kiwango cha kimo kilichofikiwa kabla ya balehe kinaonekana kuwa muhimu hasa kwa matokeo ya kimo cha utu uzima.

Ongezeko la jumla la kimo T0–AH liliripotiwa kuwa +1,35 ± 0,67 SDS. Waandishi wanatafsiri matokeo haya kuwa ongezeko kubwa la ukuaji wakati wa balehe kwa watoto wa SGA huenda lisifidie kabisa pengo la kimo lililokuwepo tayari.

Tofauti kati ya Kielelezo 1 na Jedwali 2

Kwenye ukurasa wa 7 wa chanzo, Kielelezo 1 kinaweka ongezeko la kimo ikilinganishwa na mwanzo kuwa +0,32 katika T1, +0,44 katika T2, +1,09 katika P0, +1,41 katika P1, +1,69 katika P2 na +1,34 SDS katika kimo cha utu uzima.

Kinyume chake, katika Jedwali 2, wastani wa thamani za SDS ya kimo katika T0, T1 na T2 ni −3,08, −2,53 na −2,18. Chanzo hakielezi sababu ya tofauti hii ya mapema kati ya kielelezo na jedwali. Verianla haiunganishi mawasilisho haya mawili ya data ili kuunda mfululizo mpya mmoja.

Kukaribia kimo lengwa

ΔH–TH ilipungua kutoka −1,81 ± 0,80 SDS mwanzoni hadi −0,96 ± 0,82 katika T2, −0,75 ± 0,90 katika P0 na −0,14 ± 1,18 SDS katika P2. Katika kimo cha utu uzima, tofauti ilikuwa −0,45 ± 0,79 SDS.

Chanzo kilikokotoa uboreshaji wa jumla wa pengo la kimo lengwa kutoka T0 hadi kimo cha utu uzima kuwa +1,37 ± 0,68 SDS (p<0,001).

Kimo cha utu uzima kilikuwa ndani ya kiwango cha kimo lengwa cha familia kwa %86 ya wagonjwa na chini ya kiwango lengwa kwa %14.

Mgongano wa kimo lengwa ndani ya chanzo

Licha ya matokeo ya %86 kuwa ndani ya kiwango cha kimo lengwa katika sehemu ya matokeo, baadaye katika majadiliano imeandikwa kwamba kimo cha utu uzima “kilisalia chini ya kiwango cha kimo lengwa katika visa vingi”. Kauli hizi mbili hazipatani. Mgawanyo wa %86/%14 katika sehemu ya matokeo ya kiasi umehifadhiwa bila kubadilishwa, na sentensi inayokinzana katika majadiliano haikutumiwa kama matokeo huru.

Kuanza matibabu mapema na kuchelewa

Kundi lililoanza mapema liliingia balehe likiwa na SDS ya kimo ya juu zaidi na liliendeleza faida hiyo katika vipindi vya P1–P2. Hata hivyo, p=0,059 katika ulinganisho wa kimo cha utu uzima iko juu ya kiwango cha kawaida cha p<0,05.

Aidha, %69 ya kundi la kuanza mapema walikuwa wasichana na vikundi vilitofautiana pia kwa umri wa utambuzi. Kwa hiyo, ulinganisho ghafi wa vikundi vidogo si ulinganisho uliogawiwa kwa nasibu wa idadi mbili zinazolingana kikamilifu.

Je, Kuanza rhGH Mapema Kuliongeza Kimo cha Utu Uzima kwa Uhakika?

Utafiti huu unaunga mkono kwamba kuanza mapema kunahusishwa na ongezeko kubwa zaidi la jumla la kimo, lakini tofauti ya SDS ya kimo cha utu uzima kati ya vikundi vya chini na juu ya umri wa 7 haikufikia umuhimu wa kitakwimu (p=0,059) na hakuna udhibiti usiotibiwa/uliogawiwa kwa nasibu; kwa hiyo, ukubwa sahihi wa athari ya kisababishi ya kuanza mapema kwa kimo cha utu uzima hauwezi kukokotolewa kutokana na utafiti huu.

Matokeo kulingana na jinsia

Hakukuwa na tofauti yenye maana kati ya wavulana na wasichana katika SDS ya kimo, BMI SDS au ongezeko la jumla la kimo katika T0, T1, T2, P0, P1, P2 na kimo cha utu uzima.

Hata hivyo, wasichana walianza matibabu ya rhGH katika umri mdogo zaidi kuliko wavulana: 4,99 ± 0,48 miaka dhidi ya 8,72 ± 0,58 miaka (p<0,001). Balehe pia ilianza mapema kwa wasichana kama ilivyotarajiwa: 9,57 ± 0,26 miaka dhidi ya 11,89 ± 0,32 miaka (p<0,001).

Uchanganuzi wa uhusiano

Uhusiano hasi ulipatikana kati ya ongezeko la kimo na umri wa mifupa wa mwanzo (rho=−0,3548; p=0,0342). Umri mkubwa zaidi wa mifupa ulihusishwa na ongezeko dogo zaidi la kimo.

Kimo cha utu uzima kilionyesha uhusiano chanya na kimo lengwa kwa rho=0,4330 (p=0,0099), na kimo cha mama kwa rho=0,4964 (p=0,0027), na na SDS ya kimo mwanzoni mwa balehe kwa rho=0,4933 (p=0,0019).

SDS ya kimo mwanzoni mwa balehe ilionyesha uhusiano hasi wenye nguvu na umri wa kuanza rhGH (rho=−0,7320; p<0,001). Uhusiano na umri wa mifupa wa mwanzo ulikuwa rho=−0,7004, na uhusiano na muda wa matibabu ulikuwa rho=0,5788.

Urejeshaji wa vigezo vingi

Thamani hasi ya β ya umri wa kuanza matibabu huonyesha kwamba, vigezo vingine vilivyotajwa katika modeli vikidhibitiwa, umri mkubwa zaidi wa kuanza unahusishwa na ongezeko dogo zaidi la jumla la kimo.

Kwa SDS ya kimo T0, aya ya matokeo inatoa kiwango cha kujiamini cha %95 kutoka −1,625 hadi −0,805; Jedwali 5 linatoa −1,625 hadi −0,080. Kwa hiyo, kiwango cha kujiamini hakijawasilishwa kama thamani moja sahihi.

Ufuatiliaji wa kimetaboliki

Thamani za HOMA ziliongezeka wakati wa ufuatiliaji na zikafikia takribani kiwango cha 2,5 wakati wa balehe. Waandishi hawakuripoti tatizo la kimetaboliki ya glukosi lenye umuhimu wa kitabibu au kusitishwa kwa matibabu kwa sababu hiyo.

Hata hivyo, matokeo haya hayathibitishi vipengele vyote vya usalama wa kimetaboliki wa rhGH. Utafiti hauna kundi la kulinganisha lisilotibiwa, na upinzani wa insulini wa kifizyolojia wa balehe pia hubadilika katika kipindi hicho.

Uchunguzi kuhusu balehe

Ukuaji wa balehe katika utafiti kwa ujumla ulianza ndani ya kiwango cha umri wa kifizyolojia na ukaendelea kwa kawaida. Waandishi wanaripoti kwamba wakati wa matibabu ya rhGH hawakuona muundo usio wa kawaida kitabibu katika kuanza kwa balehe, umri wa hedhi ya kwanza au maendeleo ya sifa za pili za kijinsia.

Hata hivyo, kwa kuwa hakuna kundi dhibiti, hitimisho kali la kisababishi kama “rhGH haiathiri kwa namna yoyote muda wa balehe” haliwezi kutolewa.

Vikwazo vikuu

Sampuli ina watoto 49 pekee. Muundo wa nyuma unaweza kuacha sababu zisizodhibitiwa katika maamuzi ya matibabu, mpangilio wa ufuatiliaji na ubora wa rekodi.

Kujumuisha wagonjwa tu waliofuatiliwa katika kituo hicho hicho kutoka kuanza rhGH hadi kimo cha utu uzima na waliokamilisha matibabu kunaweza kusababisha uteuzi wa kikundi kidogo chenye mafanikio makubwa ya ufuatiliaji wa muda mrefu.

Kwa kuwa hakuna kundi dhibiti la SGA lisilotibiwa, haiwezekani kulinganisha moja kwa moja ni kiasi gani cha ukuaji ulioonekana kilitokana na rhGH na ni kiasi gani kilitokana na ukuaji wa asili na maendeleo ya balehe.

Mpaka wa umri wa 7 ulichaguliwa post hoc na hakuna marekebisho ya ulinganisho mwingi yaliyotumika. Kwa hiyo, thamani za p zinazotegemea mpaka zinapaswa kuchukuliwa kuwa za uchunguzi, si za kuthibitisha.

Nguvu ya post hoc ilikadiriwa kuwa takribani %70–75. Utafiti unaweza kuwa haukuwa na uwezo wa kutosha kugundua tofauti ndogo zaidi lakini zenye umuhimu wa kitabibu.

Kanuni za AIFA Note 39 nchini Italia huenda zilisogeza kuanza kwa matibabu hadi umri wa baadaye kiasi. Matokeo hayawezi kujumlishwa moja kwa moja kwa mifumo ya afya inayoruhusu matibabu ya mapema zaidi.

Data za ufanisi wa gharama na ubora wa maisha hazikupatikana katika kohoti hii.

Maelezo ya Chanzo na Mbinu

Utafiti asilia: Early Initiation of rhGH Therapy Significantly Improves Height Gain and Reduces the Gap to Target Height in Children Born Small for Gestational Age: A Multicenter Retrospective Study

Waandishi: Letteria Anna Morabito; Malgorzata Wasniewska; Cecilia Lugarà; Emanuela Pignatone; Domenico Corica; Renato Vaiasuso; Alessandra Cipriani; Giovanni Luppino; Roberto Coco; Giorgia Pepe; Tiziana Abbate; Stefano Stagi; Tommaso Aversa.

Mwandishi anayewasiliana: Cecilia Lugarà.

Taasisi:

• Department of Human Pathology in Adulthood and Childhood “Gaetano Barresi”, University of Messina, Messina, Italy.
• Department of Health Sciences, University of Florence, Florence, Italy.
• Auxoendocrinology Center, Anna Meyer Children’s Hospital, Florence, Italy.

Jarida: Children.

Mchapishaji: MDPI.

Taarifa ya uchapishaji: 2026; Juzuu 13; Toleo 5; Makala 641.

DOI: 10.3390/children13050641

Kiungo rasmi cha DOI: https://doi.org/10.3390/children13050641

Tarehe: Kuwasilishwa 25 Machi 2026; marekebisho 19 Aprili 2026; kukubaliwa 30 Aprili 2026; kuchapishwa 3 Mei 2026.

Aina ya chanzo: Utafiti wa nyuma wa rekodi za matibabu wa vituo vingi.

Idadi ya vituo: Vituo viwili vya endokrinolojia ya watoto.

Sampuli: Watoto 49 wa SGA ambao ukuaji wa kufidia baada ya kuzaliwa haukuwa wa kutosha, walipokea matibabu ya rhGH na walifuatiliwa hadi kimo cha utu uzima.

Kundi dhibiti: Hakuna.

Matokeo makuu: SDS ya kimo, ongezeko la kimo, ongezeko la jumla la kimo, kimo cha utu uzima na tofauti ya SDS kati ya kimo cha mtoto na kimo lengwa cha familia.

Programu ya takwimu: STATA/SE 19.0 for macOS.

Mbinu za takwimu: Kolmogorov–Smirnov, Wilcoxon signed-rank, jaribio la t la Student, Mann–Whitney U, uhusiano wa Spearman na urejeshaji wa kigezo kimoja/vigezo vingi.

Kiwango cha umuhimu: p<0,05.

Ulinganisho mwingi: Hakuna marekebisho rasmi yaliyotumika kwa sababu ya muundo wa uchunguzi na sampuli ndogo.

Mpaka wa kikundi kidogo wa umri wa 7: Haukuwekwa mapema; hatua iliyotoa utengano mkubwa zaidi wa matokeo ya kimo katika kohoti ilichaguliwa post hoc.

Maadili: Utafiti ulifanywa kwa mujibu wa Azimio la Helsinki. Kulingana na kanuni za eneo au taifa, mapitio na idhini tofauti ya kamati ya maadili hazikuonekana kuwa muhimu kwa ukusanyaji wa data za uchunguzi wa nyuma.

Ridhaa iliyoarifiwa: Imeelezwa kwamba ridhaa iliyoarifiwa ilipatikana kutoka kwa watu waliojumuishwa katika utafiti.

Ufadhili: Hakukuwa na ufadhili wa nje.

Upatikanaji wa data: Data haziko wazi kwa umma kutokana na vikwazo vya faragha na maadili; zinaweza kupatikana kutoka kwa mwandishi anayewasiliana kwa ombi lenye msingi.

Mgongano wa maslahi: Waandishi hawakuripoti mgongano wa maslahi.

Michango ya waandishi: Uundaji wa dhana L.A.M., S.S. na M.W.; mbinu Tommaso Aversa na C.L.; programu C.L.; uthibitishaji D.C. na M.W.; usimamizi wa data G.L., Tiziana Abbate, R.V. na G.P.; rasimu ya kwanza L.A.M., A.C. na C.L.; mapitio/uhariri R.C. na E.P.; usimamizi ulifanywa na Tommaso Aversa na S.S.

Leseni: Creative Commons Attribution (CC BY). Chanzo hakitaji nambari ya toleo kando.

Mpaka mkuu wa kisayansi: Mabadiliko ya kohoti moja iliyotibiwa kwa muda yalichunguzwa. Kwa kuwa hakuna udhibiti uliogawiwa kwa nasibu au usiotibiwa, ukubwa wa athari ya kisababishi ya rhGH ikilinganishwa na ukuaji wa asili hauwezi kuamuliwa.

Maelezo ya uripoti ndani ya chanzo: Kuna tofauti isiyoelezwa kati ya thamani za ongezeko la kimo T1/T2 katika Kielelezo 1 na Jedwali 2; matokeo ya %86 kuwa ndani ya kiwango cha kimo lengwa katika sehemu ya matokeo yanakinzana na sentensi ya “wengi wako chini ya lengo” katika majadiliano; kiwango cha kujiamini cha vigezo vingi cha SDS ya kimo cha mwanzo kinatofautiana kati ya aya ya matokeo na Jedwali 5; kuna tatizo la ishara/mpangilio katika baadhi ya viwango vya kujiamini vya kigezo kimoja; dozi ya mwanzo ya rhGH imechapishwa katika chanzo kwa kipimo cha µg/kg/siku na haijabadilishwa na Verianla kwa kutumia taarifa za nje.