Эфир майы (essential oil, EO) — өсүмдүк материалындагы учуучу жана көбүнчө липофилдик кошулмалар топтолгон көп компоненттүү табигый аралашма. Бул изилдөө Pinus sylvestris жана Picea abies ийнелеринен алынган эфир майларынын химиялык курамын жана рак клеткаларына тийгизген таасирин лабораториялык шартта салыштырып, клетканын жашоого жөндөмдүүлүгү, иммунфлуоресценция жана митохондриялык респирометрия тажрыйбаларын тармактык фармакология жана молекулалык docking анализдери менен бириктирген.

GC–MS анализи эки эфир майы тең монотерпендерге бай экенин көрсөткөн. Pinus sylvestris эфир майынын негизги компоненти %35,27 α-пинен, ал эми Picea abies эфир майынын негизги компоненти %31,40 β-пинен деп аныкталган. Pinus EO мындан тышкары %20,58 β-пинен, %15,60 3-карен, %10,20 лимонен жана %8,18 β-кариофиллен камтыган.

Клетканын жашоого жөндөмдүүлүгү боюнча тажрыйбаларда A375 меланома, HT-29 колоректалдык аденокарцинома жана PANC-1 панкреатикалык аденокарцинома клеткалары, ал эми залалдуу эмес шилтеме катары имморталдаштырылган HaCaT кератиноциттери колдонулган. Эки эфир майы тең залалдуу клеткаларда концентрацияга көз каранды цитотоксикалуулукту көрсөткөн, бирок Pinus EO үч рак клетка линиясынын баарында Picea EO га караганда төмөн IC50 маанилерин берген.

Эң күчтүү салыштырмалуу тандалмалуулук HT-29 клеткаларында байкалган. Pinus EO нун HT-29 IC50 мааниси 21,01 ± 2,64 µg/mL жана тандалмалуулук индекси 14,72 болсо, Picea EO үчүн бул маанилер тиешелүүлүгүнө жараша 65,92 ± 2,88 µg/mL жана 6,72 болгон.

100 µg/mL менен жүргүзүлгөн иммунфлуоресценциялык тажрыйбалар өзгөчө HT-29 жана PANC-1 клеткаларында ядронун конденсациясын/бөлүнүшүн, клеткалардын тоголоктонушун, адгезиянын жоголушун жана β-актин цитоскелетинин бузулушун көрсөткөн. Бул өзгөрүүлөр апоптозго окшош клетка өлүмүн болжолдойт; бирок апоптозго мүнөздүү молекулалык маркерлер өлчөнбөгөндүктөн, изилдөө апоптоз түздөн-түз далилденди деп ырастабайт.

Жогорку чечмелүүлүктөгү респирометрия эфир майына дуушар болгондон кийин LEAK дем алуусунун жогорулап, OXPHOS менен байланышкан дем алуунун азайышын көрсөткөн жалпы митохондриялык үлгүнү аныктаган. Бул түзүлүш протон агып чыгышы жана ажырашууга окшош фенотип менен шайкеш; бирок ATP деңгээли, митохондриялык мембрана потенциалы жана ROS түздөн-түз өлчөнбөгөндүктөн, чыныгы митохондриялык uncoupling механизми тастыкталган эмес.

Тармактык фармакология Pinus EO үчүн колоректалдык рак менен дал келген 80, Picea EO үчүн 79 болжолдуу белоктук бута аныктаган. EP300 эки тармакта тең маанилүү жалпы буталардын бири катары аныкталып, молекулалык docking үчүн тандалган. β-Кариофиллен EP300 ге карата −6,6 kcal/mol менен изилденген эфир майы компоненттеринин арасында эң ыңгайлуу болжолдуу байланышуу упайын көрсөткөн. Ошол эле учурда docking жыйынтыгы белокко түздөн-түз байланышуу же EP300 модуляциясын далилдебейт.

Жыйынтыгында, изилдөө Pinus жана Picea ийнелеринин эфир майлары айрым адамдын рак клетка моделдеринде изилдөөгө татыктуу in vitro антипролиферативдик касиеттерди көрсөткөнүн колдойт. Бул жыйынтыктар клиникалык натыйжалуулуктун, адамдардагы коопсуздуктун же ракты дарылоонун далили эмес; стандартташтыруу, андан аркы преклиникалык тажрыйбалар жана in vivo тастыктоо талап кылынат.

Изилдөө чечүүгө аракет кылган көйгөй

Эфир майларынын ар түрдүү рак моделдериндеги биологиялык таасирлери мурда изилденгенине карабастан, ийне жалбырактуу дарактардан алынган майларга байланыштуу далилдер үзүндү мүнөздө. Изилдөөлөр көбүнчө бир өсүмдүк түрүнө, бир рак клетка линиясына же бир биологиялык жыйынтык көрсөткүчүнө басым жасайт.

Бул изилдөөдөгү адабияттык боштук мындан да так: Pinus sylvestris жана Picea abies ийне эфир майларын бирдей тажрыйбалык шартта химиялык курамы, рак клеткаларына тандалмалуулугу жана митохондриялык биоэнергетикасы боюнча түз салыштыруу чектелүү. Ошондой эле химиялык курам менен мүмкүн болгон молекулалык буталардын байланышын эксперименттик клетка маалыматтары жана эсептөөчү тармактык анализ менен бир изилдөөнүн ичинде бириктирген иштер аз.

Өсүмдүктөр кайдан алынган?

Бир жылдык Picea abies жана Pinus sylvestris ийнелери Румыниянын Чыгыш Карпат тоолорундагы Vrancea аймагынан алынган. Picea ийнелери Апрель–Май 2025, Pinus ийнелери Май–Июнь 2025 мезгилинде чогултулган.

Өсүмдүк материалы адистер тарабынан тастыкталып, гербарий үлгүлөрү Picea үчүн VSNH.BUASTM–130, Pinus үчүн VSNH.BUASTM–132 номурлары менен сакталган. Ийнелер экстракцияга чейин караңгы шартта 25 °C температурада кургатылып, майда кылып майдаланган.

Эфир майлары кантип алынган?

Ар бир өсүмдүк үчүн 100 g кургак жана майдаланган ийне материалы Craveiro тибиндеги түзүлүштө 100 °C температурада 4 саат буу/гидродистилляцияга дуушар кылынган. Конденсацияланган эфир майы аналитикалык даражадагы суусуз натрий сульфатынын үстүндө кургатылып, жабык янтарь түстөгү айнек бөтөлкөлөргө өткөрүлүп, анализге чейин −18 °C температурада сакталган.

Экстракция чыгымы Picea EO үчүн кургак өсүмдүк материалынын салмагынын %0,43, Pinus EO үчүн %0,48 түзгөн.

GC–MS эмне үчүн колдонулган?

Газ хроматографиясы–масс-спектрометрия (GC–MS) татаал эфир майы аралашмасындагы компоненттерди хроматографиялык жол менен бөлүп, массалык спектрлер аркылуу аныктоого мүмкүндүк берген аналитикалык ыкма. Бул изилдөөдө GC–MS эки майда кайсы терпендер бар экенин жана алардын жалпы хроматографиялык аянттагы болжолдуу пайыздарын аныктоо үчүн колдонулган.

Анализ Agilent 6890 GC жана Agilent 5973 MSD quadrupole системасы менен жүргүзүлгөн. VF-5MS капиллярдык колонкасы 30 m × 0,25 mm ички диаметрге жана 0,25 µm пленка калыңдыгына ээ. Ташуучу газ — гелий, агым ылдамдыгы 1 mL/мүнөт. Мештин температурасы 50 °C ден 250 °C ге 6 °C/мүнөт ылдамдыкта жогорулатылган; иондоштуруу 70 eV де жүргүзүлүп, 50–600 m/z аралыгы сканерленген.

Эки эфир майынын химиялык профилдери бирдей беле?

Жок. Эки майда тең монотерпен көмүрсуутектери үстөмдүк кылганы менен, катыштар жана кошумча компоненттер олуттуу айырмаланган.

Булактагы талкууга ылайык, монотерпен көмүрсуутектери Picea EO нун болжол менен %88,96, Pinus EO нун болжол менен %86,68 бөлүгүн түзөт. Pinus EO болжол менен %11,22 сесквитерпен камтыса, Picea EO үлгүсүндө сесквитерпен аныкталган эмес.

Бул химиялык профиль түргө таандык туруктуу өзгөчөлүк катары чечмеленбеши керек. Изилдөөчүлөр эфир майынын курамына географиялык келип чыгыш, мезгил, ийненин жашы, айлана-чөйрө шарттары жана экстракция процедурасы таасир этиши мүмкүн экенин өзгөчө белгилешет.

Бул Изилдөө Pinus же Picea Эфир Майлары Ракты Дарылай турганын Көрсөтөбү?

Жок. Изилдөө адамдын клетка линияларында жүргүзүлгөн in vitro тажрыйбаларды жана эсептөөчү in silico бута божомолдорун гана камтыйт; жаныбарларда натыйжалуулук, адамдарда доза, коопсуздук, фармакокинетика, дарылоонун ийгилиги же клиникалык пайда текшерилген эмес жана авторлор кеңири in vivo тастыктоо керек экенин ачык белгилешет.

Колдонулган клетка моделдери

HaCaT клеткалары “нормалдуу адам тканы” менен маанилеш эмес. Алар имморталдаштырылган клетка линиясы болгондуктан, баштапкы кератиноциттердин жана чыныгы ткандын биологиялык касиеттерин толук кайра жарата алышпайт.

Клетканын жашоого жөндөмдүүлүгү кантип өлчөнгөн?

Клеткалар 96 уялуу пластиналарга ар бир уяга \(1\times10^4\) клетка тыгыздыгында себилип, болжол менен %80–85 конфлюэнцияга жеткирилген.

Pinus EO жана Picea EO 10, 50, 100, 250 жана 500 µg/mL концентрацияларда берилген. Акыркы DMSO өлчөмү тажрыйба жана ташуучу контролдордо %0,5 (v/v) деңгээлинде кармалган. Оң контроль катары 5-фторурацил колдонулган.

Эфир майына 24 сааттык таасирден кийин Alamar Blue кошулуп, дагы 3 саат инкубация жүргүзүлгөн. Флуоресценция 528 nm козголуу жана 590 nm эмиссия толкун узундуктарында Synergy HTX Multi-Mode Microplate Reader менен окулган.

Ар бир тажрыйба үч көз карандысыз биологиялык кайталоо менен жүргүзүлгөн; ар бир биологиялык кайталоодо үч техникалык кайталоо болгон жана техникалык кайталоолордун орточосу статистикалык анализге киргизилген.

IC50 эмнени билдирет?

IC50 бул тажрыйбада клетканын жашоого жөндөмдүүлүгүн контроль деңгээлинин болжол менен жарымына түшүрүү үчүн талап кылынган эфир майынын концентрациясынын төрт параметрлүү логистикалык регрессия менен бааланган мааниси. Төмөн IC50 ошол эле тажрыйбалык шартта жогорку цитотоксикалык потенциалды көрсөтөт; бирок бул маани клиникалык доза эмес.

Үч залалдуу клетка линиясынын баарында Pinus EO нун IC50 мааниси Picea EO га караганда төмөн. Эң төмөн IC50 маанилери HT-29 колоректалдык аденокарцинома клеткаларында өлчөнгөн.

Тандалмалуулук индекси кантип эсептелген?

Булак изилдөөдө тандалмалуулук индекси (SI) залалдуу эмес HaCaT клеткаларынын IC50 маанисинин тиешелүү рак клетка линиясынын IC50 маанисине катышы катары эсептелген:

\[ SI=\frac{IC_{50,\;HaCaT}}{IC_{50,\;kanser}} \]

IC50 маанилеринин экөө тең µg/mL менен берилгендиктен, катыш өлчөмсүз. Жогорку SI учурдагы клетка линиясы системасында HaCaT менен рак клеткасынын ортосунда цитотоксикалуулук боюнча чоң айырманы билдирет. Бул катыш клиникалык терапиялык индекс эмес.

Эки май үчүн тең эң жогорку SI мааниси HT-29 клеткаларында байкалган. Pinus EO үч залалдуу моделдин баарында Picea EO га караганда жогорку SI маанисине ээ.

100 µg/mL эмне үчүн кийинки тажрыйбаларга тандалган?

100 µg/mL концентрациясы клетканын жашоого жөндөмдүүлүгүндө статистикалык жактан маанилүү төмөндөөнү пайда кылып, ошол эле учурда иммунфлуоресценция жана респирометрия үчүн жетиштүү тирүү клеткаларды калтыргандыктан тандалган.

Бирок бул тандоонун маанилүү чектөөсү бар. Ар бир клетка линиясынын жана эки эфир майынын IC50 мааниси ар башка болгондуктан, 100 µg/mL бардык шарттарда бирдей салыштырмалуу биологиялык дозаны билдирбейт. Ошондуктан ар башка клетка линияларынын механистикалык жооп өлчөмдөрүн түздөн-түз “кайсынысы intrinsik түрдө сезгич?” деп салыштыруу туура эмес.

Апоптоз Бул Изилдөөдө Түздөн-Түз Далилдендиби?

Жок. Hoechst менен көрүнгөн ядронун конденсациясы/бөлүнүшү, клетканын тоголоктонушу, адгезиянын жоголушу жана β-актин цитоскелетинин бузулушу апоптозго окшош морфологияга шайкеш; бирок каспазанын активдешүүсү же башка апоптозго мүнөздүү молекулалык маркерлер түздөн-түз өлчөнбөгөндүктөн, изилдөөчүлөр жыйынтыкты апоптоздун так далили катары чечмелешпейт.

Иммунфлуоресценциялык түзүлүш

Клеткалар 12 уялуу пластиналарга ар бир уяга \(2\times10^5\) клетка себүү менен даярдалып, 100 µg/mL Pinus EO же Picea EO менен 24 саат иштетилген.

β-Актин 1:2000 суюлтулган моноклоналдык биринчи антитело жана Alexa Fluor Plus 488-конъюгацияланган 1:500 экинчи антитело менен сүрөткө алынган. Ядролор Hoechst 33342 менен боёлгон. Сүрөттөр EVOS M5000 системасында 40× объектив менен алынган; ар бир биологиялык кайталоо үчүн кокусунан тандалган беш кайталанбаган талаа саналган.

Staurosporin 5 µM апоптоз үчүн оң контроль катары колдонулган.

HT-29 жана PANC-1 клеткаларында Pinus EO Picea EO га караганда ядролук өзгөрүүлөрдүн жогорку үлүшүн пайда кылган. Бирок бардык эфир майы топторундагы көрсөткүчтөр оң контроль staurosporin ден төмөн болгон.

LEAK Дем Алуусунун Жогорулашы жана OXPHOS Азайышы Эмнени Билдирет?

Бул изилдөөдөгү жалпы респирометриялык үлгү эфир майынын таасиринен кийин протон градиенти ATP синтезине азыраак натыйжалуу байланышып жатканын көрсөтүшү мүмкүн болгон LEAK дем алуусунун жогорулашы менен OXPHOS байланышкан дем алуунун азайышынын бирге көрүнүшү болуп саналат; бул ажырашууга окшош митохондриялык фенотипке шайкеш, бирок ATP, мембрана потенциалы жана протон агып чыгышы түздөн-түз өлчөнбөгөндүктөн, чыныгы uncoupling механизми далилденген эмес.

Митохондриялык респирометрия кантип жүргүзүлгөн?

Oxygraph-2k жогорку чечмелүүлүктөгү респирометрия системасы колдонулган. Ар бир өлчөө камерасына \(2\times10^6\) клетка кошулуп, тест камерасына 100 µg/mL Pinus EO же Picea EO берилген.

Субстрат–uncoupler–ингибитор титрлөө протоколунда кезеги менен digitonin, glutamat жана malat, ADP, сукцинат, олигомицин, FCCP, rotenon жана antimycin A колдонулуп, ар кандай митохондриялык дем алуу абалдары өлчөнгөн.

State 2CI Комплекс I субстраттары бар учурда ADP менен активдешпеген LEAK абалын; OXPHOSCI Комплекс I колдогон кычкылдануу фосфорлануусун; OXPHOSCI+II Комплекс I жана II биргелешип колдогон OXPHOS кубаттуулугун; State 4CI+II олигомицинден кийинки фосфорланбаган LEAK абалын; ETSCI+II максималдуу uncoupled электрон ташуу кубаттуулугун жана ETSCII Комплекс II ге байланышкан электрон ташуу кубаттуулугун билдирет.

A375 клеткаларында эмне болду?

HT-29 клеткаларында эмне болду?

PANC-1 клеткаларында эмне болду?

Булак кычкылтек агымын pmol O₂/s катары өлчөп, клетка санына нормалдаштырган. Бул таблицалар клетка линияларынын ортосунда түздөн-түз intrinsik сезгичтикти салыштыруу үчүн колдонулбашы керек; бардык респирометрия тажрыйбалары бирдей 100 µg/mL номиналдык доза менен жүргүзүлгөн, бирок бул доза ар бир клетка линиясынын IC50 маанисине жараша ар башка салыштырмалуу таасир жараткан.

Электрон ташуу кубаттуулугу жогорулап жатып, OXPHOS эмне үчүн азайышы мүмкүн?

Изилдөөдө айрым ETS абалдарынын жогорулашы клетка көбүрөөк ATP өндүргөнүн билдирбейт. FCCP менен өлчөнгөн ETS кубаттуулугу электрон ташуу чынжырынын фосфорлануудан ажыратылган максималдуу ташуу кубаттуулугун билдирет.

Ал эми OXPHOS абалдары электрон ташуунун ADP фосфорлануусу жана ATP синтези менен байланышкан бөлүгүн билдирет. Ошондуктан жогорулаган максималдуу ETS кубаттуулугу менен азайган OXPHOS бир эле клеткада катар кездешип, энергиялык байланыштын бузулганын көрсөтүшү мүмкүн.

Булак ATP өндүрүлүшүн түздөн-түз өлчөбөгөндүктөн, бул чечмелөө энергия алмашуусуна байланышкан механистикалык гипотеза деңгээлинде калууга тийиш.

Статистикалык анализ

Клетканын жашоого жөндөмдүүлүгү үчүн бир факторлуу ANOVA жана Dunnett көп жолу салыштыруу тести колдонулган. Респирометрия үчүн дем алуу параметри жана дарылоо фактор болгон эки факторлуу ANOVA, андан кийин Bonferroni көп жолу салыштыруу тести колдонулган.

Ядронун конденсациясы/бөлүнүшү боюнча маалыматтар ар бир клетка линиясы үчүн өзүнчө бир факторлуу ANOVA жана Dunnett тести менен бааланган. ANOVA божомолдору Shapiro–Wilk тести менен текшерилип, маанилүүлүк босогосу \(p<0,05\) деп белгиленген.

Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары

Эксперименттик жана эсептөөчү изилдөө чынжыры

Тармактык фармакология эмне үчүн HT-29/колоректалдык ракка багытталган?

HT-29 клеткалары клетканын жашоого жөндөмдүүлүгү боюнча тажрыйбада эки эфир майына тең эң төмөн IC50 жана эң жогорку тандалмалуулук индекстерин көрсөткөн. Ошондуктан эсептөөчү тармактык фармакология баскычында колоректалдык рак тандалган.

Буталар кантип тандалган?

GeneCards тан колоректалдык рак үчүн relevance score боюнча алдыңкы 1000 белок-коддоочу ген алынып, UniProt дал келүүлөрүнө айландырылган.

GC–MS менен аныкталган эфир майы компоненттеринин SMILES түзүлүштөрү PubChem ден алынып, SwissTargetPrediction аркылуу мүмкүн болгон биологиялык буталар болжолдонгон. InteractiVenn менен эфир майы буталары жана колоректалдык рак белоктору кесилишкен.

Pinus EO үчүн 80, Picea EO үчүн 79 жалпы болжолдуу бута табылган.

Компонент–бута тармактары

Cytoscape 3.10.4 колдонулуп компонент–бута тармактары түзүлгөн. Pinus EO тармагы 95 түйүн жана 467 кыр, Picea EO тармагы 97 түйүн жана 496 кыр камтыган.

Бул тармактардагы кырлар эксперименттик белок байланышын билдирбейт; алар SwissTargetPrediction тарабынан эсептөө жолу менен болжолдонгон байланыштарды көрсөтөт.

Белок–белок өз ара аракеттенүү анализи

Жалпы буталар STRING маалымат базасында адам белоктору үчүн талданган; ишеним деңгээли >0,700 жана жалган табуу көрсөткүчү %5 деп коюлган.

Pinus EO үчүн байланышсыз беш бута чыгарылгандан кийин PPI тармагы 75 түйүн жана 548 кырдан турган. HIF1A, CTNNB1, HSP90AA1, JUN, RELA, PTGS2, BCL2 жана EP300 жогорку даражалуу түйүндөрдүн арасында болгон.

Picea EO PPI тармагы 72 түйүн жана 476 кырдан түзүлүп, HIF1A, CTNNB1, HSP90AA1, EP300, PTGS2 жана STAT1 жогорку байланышкан түйүндөрдүн арасынан табылган.

CytoHubba MCC рейтингин жана degree, closeness centrality, betweenness centrality метрикаларын бирге баалаган.

Байытуу анализинин чечмелениши

Pinus EO нун болжолдуу буталарында апоптозду жөнгө салуу жана VEGFA–VEGFR2 сигналдашуусу кирген ар кандай биологиялык процесстер байыган. Picea EO до да апоптоз жана VEGFA–VEGFR2 менен байланышкан терминдер байкалган.

Бул жыйынтыктардын иммунфлуоресценция тажрыйбасында көрүнгөн апоптозго окшош морфология менен концептуалдык шайкештиги маанилүү; бирок тармактык байытуу эксперименттик механизмдин тастыкталышы эмес.

EP300 Молекулалык Docking Жыйынтыгы Эмнени Көрсөтөт жана Эмнени Көрсөтпөйт?

Docking анализи тандалган эфир майы компоненттеринин EP300 bromodomain байланышуу аймагына эсептөөдө кандай позиция жана энергиялык упайлар менен жайгаша аларын болжолдойт; β-кариофиллен −6,6 kcal/mol менен изилденген эфир майы компоненттеринин арасында эң ыңгайлуу упай көрсөткөн, бирок бул жыйынтык EP300 ге чыныгы клеткалык байланышуу, бутаны ээлөө же EP300 функциясынын өзгөрүшүн далилдебейт.

EP300 эмне үчүн тандалган?

EP300 эки эфир майынын PPI анализинде жалпы маанилүү буталардын бири катары табылып, жогорку чечмелүүлүктөгү, аныкталган кичине молекула байланышуу чөнтөгүн камтыган эксперименттик кристалл түзүлүшү болгондуктан структуралык docking үчүн ылайыктуу деп эсептелген.

Колдонулган адам EP300 bromodomain түзүлүшү PDB ID 5NU5.

Docking протоколу

AutoDock Vina 1.1.2 PyRx 0.8 ичинде колдонулган. Белок түзүлүшүндө Chain A калтырылып, суу жана белок эмес компоненттер алынып салынган.

Grid борбору:

\[ x=40.373,\quad y=5.164,\quad z=11.258\;\text{Å} \]

Grid өлчөмдөрү:

\[ 17.486\times15.407\times14.300\;\text{Å} \]

Exhaustiveness мааниси 8 деп коюлган.

Кристаллдагы биргелешкен 99E лиганд ошол эле шарттарда кайра dock жасалып, кристалл конформациясына карата RMSD мааниси 1,64 Å болгон. Бул процедура docking геометриясынын алгылыктуу түрдө кайра өндүрүлөрүн текшерүү үчүн колдонулган.

Шилтеме 99E лиганддын −7,9 kcal/mol упайы изилденген бардык эфир майы компоненттеринен ыңгайлуураак. Ошондуктан β-кариофилленди “EP300 үчүн күчтүү тастыкталган ингибитор” деп чечмелөөгө болбойт.

β-Кариофиллен кандай өз ара аракеттенүүлөрдү көрсөткөн?

Болжолдуу моделде β-кариофиллен Val1079, Leu1084 жана Val1138 менен алкил байланыштарын; Pro1074, Ile1086, Tyr1089, Tyr1131 жана Asn1132 менен van der Waals байланыштарын көрсөткөн. Кадимки суутек байланышы табылган эмес.

Бул өз ара аракеттенүү профили кошулманын гидрофобдук мүнөзүнө шайкеш, бирок эсептөөчү жайгаштыруу гипотезасы гана.

D-Лимонен үчүн жыйынтык

D-Лимонен −4,6 kcal/mol болжолдуу упай көрсөткөн; Phe1075, Val1079, Ala1128 жана Val1138 менен гидрофобдук алкил/π-алкил байланыштары жана көптөгөн van der Waals байланыштары болжолдонгон. Бул комплекс үчүн да кадимки суутек байланышы табылган эмес.

Изилдөө колдогон жыйынтыктар

Pinus жана Picea ийне эфир майлары сыналган үч залалдуу клетка линиясында 24 саат ичинде концентрацияга көз каранды цитотоксикалуулукту пайда кылган.

Pinus EO учурдагы тажрыйбалык шартта A375, HT-29 жана PANC-1 клеткаларынын баарында Picea EO га караганда төмөн IC50 көрсөткөн.

Эң жогорку салыштырмалуу тандалмалуулук HT-29 клеткаларында байкалган.

100 µg/mL колдонулгандан кийин ядро жана цитоскелет өзгөрүүлөрү апоптозго окшош клетка морфологиясына шайкеш болгон.

Респирометрия LEAK жогорулашы жана OXPHOS азайышына шайкеш жалпы митохондриялык өзгөрүү үлгүсүн көрсөткөн.

Тармактык фармакология жана docking EP300 кошо ар кандай буталарды кийинки тажрыйбаларда изилдөө үчүн эсептөөчү гипотезаларды жараткан.

Изилдөө колдобогон жыйынтыктар

Эфир майлары адамдарда ракты дарылайт же шишикти кичирейтет деп көрсөтүлгөн эмес.

Адам үчүн коопсуз доза аныкталган эмес.

Фармакокинетика, метаболизм жана системалык уулуулук изилденген эмес.

Апоптоз молекулалык маркерлер менен тастыкталган эмес.

ATP өндүрүшүнүн азайганы түздөн-түз өлчөнгөн эмес.

Митохондриялык uncoupling түздөн-түз далилденген эмес.

EP300 же PTGS2/COX-2 эфир майынын таасиринин чыныгы клеткалык бутасы экени далилденген эмес.

Молекулалык docking чыныгы белок–лиганд байланышуу эмес.

HaCaT менен эсептелген тандалмалуулук баштапкы нормалдуу ткань же клиникалык коопсуздук индекси катары кабыл алынбашы керек.

Изилдөөнүн негизги чектөөлөрү

HaCaT модели: Имморталдаштырылган кератиноцит клетка линиясы баштапкы нормалдуу ткандын толук өкүлү эмес.

Бир механистикалык доза: Иммунфлуоресценция жана респирометрия 100 µg/mL де гана жүргүзүлгөн; бул доза IC50 маанилеринин айырмасы себептүү клетка линиялары арасында эквиваленттүү салыштырмалуу таасир эмес.

Апоптозду тастыктоо: Морфология апоптозго окшош; спецификалык апоптоз маркерлери өлчөнгөн эмес.

Митохондриялык тастыктоо: ATP, ROS жана митохондриялык мембрана потенциалы түздөн-түз өлчөнгөн эмес.

GeneCards тандоосу: Алдыңкы 1000 ген relevance score боюнча тандалган; бул упай биологиялык маанилүүлүктүн түз өлчөмү эмес.

Биожеткиликтүүлүк: Эфир майы компоненттери бута болжолдоонун алдында биожеткиликтүүлүк фильтринен өткөрүлгөн эмес.

Docking чеги: Болгону айрым маанилүү компоненттер жана EP300 боюнча теориялык өз ара аракеттенүү эсептелген.

In vivo жетишсиздиги: Жаныбар же организм деңгээлинде тастыктоо жүргүзүлгөн эмес.

Аралашманын татаалдыгы: Эфир майларынын таасири синергиялык, аддитивдик же антагонисттик компоненттик өз ара аракеттенүүлөрдөн келип чыгышы мүмкүн; жалпы таасирди бир гана кошулмага таандык кылуу туура эмес.

Химиялык өзгөрмөлүүлүк: Ботаникалык келип чыгыш, айлана-чөйрө шарттары, жыйноо убактысы жана экстракция ыкмасы эфир майынын курамын жана биологиялык кайталануучулугун өзгөртө алат.

Келечектеги изилдөөлөр үчүн булак колдогон багыттар

Ар түрдүү дозаларда иммунфлуоресценциялык жана митохондриялык тажрыйбаларды жүргүзүү, ATP жана мембрана потенциалын өлчөө, ROS баалоо, бута–өз ара аракеттенүү тажрыйбалары менен EP300 жана башка болжолдуу белокторду тастыктоо, кеңири залалдуу жана баштапкы нормалдуу клетка панелдерин колдонуу жана жыйынтыктарды in vivo моделдерде сыноо талап кылынат.

Эфир майларын клиникалык өнүктүрүүгө жакындатуу үчүн курамды стандартташтыруу, фармакокинетика, токсикологиялык баалоо жана биожеткиликтүүлүк сыяктуу касиеттерди да изилдөө керек болот.

Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү

Түпнуска изилдөө: In Vitro and In Silico Assessment of the Anti-Cancer Potential of Pinus sylvestris and Picea abies Needle Essential Oils

Авторлор: Silvia Gruin; Alexandra Mioc; Roxana Racoviceanu; Tamara Maksimovic; Mihaela Jorgovan; Alexandra Prodea; Elisabeta Atyim; Alexandra T. Lukinich-Gruia; Maria-Alexandra Pricop; Codruța Șoica.

Жооптуу автор: Alexandra Mioc.

Мекемелер: Faculty of Medicine жана Faculty of Pharmacy, “Victor Babeș” University of Medicine and Pharmacy; Research Centre for Experimental Pharmacology and Drug Design (X-Pharm Design); OncoGen Centre, Clinical County Hospital “Pius Branzeu”; Department of Applied Chemistry and Environmental Engineering and Inorganic Compounds, Polytechnic University of Timisoara, Румыния.

Журнал: Applied Sciences.

Басмакана: MDPI.

Библиографиялык жазуу: Applied Sciences, 2026, 16(17), Article 8839.

DOI: 10.3390/app16178839.

Расмий шилтеме: https://doi.org/10.3390/app16178839

Жарыялоо процесси: Алынган 27 Июль 2026; кайра каралган 2 Сентябрь 2026; кабыл алынган 3 Сентябрь 2026; жарыяланган 5 Сентябрь 2026.

Атайын чыгарылыш: Natural Products: Biological Activities and Applications.

Булак түрү: Рецензияланган жана жарыяланган эксперименттик/эсептөөчү изилдөө макаласы; in vitro жана in silico изилдөө.

Лицензия: Creative Commons Attribution (CC BY).

Өсүмдүк материалы: Румыниянын Чыгыш Карпаттарындагы Vrancea аймагынан алынган бир жылдык Picea abies жана Pinus sylvestris ийнелери.

Экстракция: Craveiro тибиндеги түзүлүштө 100 g кургак өсүмдүк материалы, 100 °C, 4 саат гидродистилляция; эфир майлары −18 °C температурада сакталган.

Химиялык анализ: Agilent 6890 GC + Agilent 5973 MSD; VF-5MS колонкасы; NIST11 массалык спектрлер китепканасы жана retention index салыштыруусу.

Клетка моделдери: HaCaT, A375, HT-29 жана PANC-1.

Клетканын жашоого жөндөмдүүлүгү: Alamar Blue; 10, 50, 100, 250 жана 500 µg/mL; 24 саат таасир; n=3 көз карандысыз биологиялык кайталоо жана ар бир кайталоодо үч техникалык кайталоо.

Иммунфлуоресценция: 100 µg/mL, 24 саат; β-актин/Alexa Fluor 488 жана Hoechst 33342; EVOS M5000, 40×; n=3 жана ар бир биологиялык кайталоого беш кокустук талаа.

Жогорку чечмелүүлүктөгү респирометрия: Oxygraph-2k; ар бир клетка камерасына \(2\times10^6\) клетка; 100 µg/mL эфир майы; субстрат–uncoupler–ингибитор титрлөө протоколу; n=3 көз карандысыз клетка даярдоосу.

Статистика: Бир факторлуу ANOVA + Dunnett; эки факторлуу ANOVA + Bonferroni; Shapiro–Wilk божомол текшерүүсү; \(p<0,05\).

Тармактык фармакология: GeneCards, UniProt, PubChem, SwissTargetPrediction, InteractiVenn, Cytoscape 3.10.4, STRING жана Metascape.

STRING шарттары: Ишеним деңгээли >0,700; FDR %5.

Docking: AutoDock Vina 1.1.2 / PyRx 0.8; EP300 bromodomain PDB ID 5NU5; exhaustiveness 8; протокол redocking RMSD мааниси 1,64 Å.

Негизги эксперименттик жыйынтык: Pinus EO жана Picea EO сыналган залалдуу клеткаларда концентрацияга көз каранды in vitro цитотоксикалуулукту көрсөткөн, эң жогорку салыштырмалуу тандалмалуулук HT-29 клеткаларында байкалган.

Негизги эсептөөчү жыйынтык: EP300 эки май үчүн жалпы маанилүү болжолдуу буталардын бири катары аныкталган; β-кариофиллен изилденген эфир майы компоненттеринин ичинде эң ыңгайлуу EP300 docking упайын көрсөткөн.

Каржылоо/жарыялоо колдоосу: “Victor Babeș” University of Medicine and Pharmacy Timișoara изилдөөнү жарыялоо чыгымдарын жабууга колдоо көрсөткөн.

Этика комитети: Колдонулбайт.

Маалымдалган макулдук: Колдонулбайт.

Маалыматтардын жеткиликтүүлүгү: Түпнуска салымдар макаланын ичинде экени, кошумча суроолор жооптуу авторго жөнөтүлүшү мүмкүн экени билдирилген.

Кызыкчылыктардын кагылышы: Авторлор кызыкчылыктардын кагылышын билдиришкен эмес.

Авторлордун салымдары: Концептуалдаштыруу Silvia Gruin жана Codruța Șoica; ыкма Alexandra Mioc жана Silvia Gruin; программалык камсыздоо Alexandra T. Lukinich-Gruia жана Tamara Maksimovic; валидация Alexandra Mioc, Roxana Racoviceanu жана Alexandra T. Lukinich-Gruia; формалдык анализ Roxana Racoviceanu, Tamara Maksimovic, Maria-Alexandra Pricop жана Alexandra Mioc; изилдөө Silvia Gruin, Roxana Racoviceanu, Maria-Alexandra Pricop, Mihaela Jorgovan, Alexandra Prodea жана Elisabeta Atyim; маалымат курациясы Alexandra Mioc жана Alexandra Prodea; алгачкы долбоор Silvia Gruin, Elisabeta Atyim жана Mihaela Jorgovan; карап чыгуу Alexandra Mioc жана Codruța Șoica; визуалдаштыруу жана көзөмөл Codruța Șoica тарабынан жүргүзүлгөн.

Негизги чечмелөө чеги: Жыйынтыктар in vitro жана in silico деңгээлинде. Апоптоз, митохондриялык uncoupling, EP300 же PTGS2/COX-2 механизмдери түздөн-түз тастыкталган клиникалык же молекулалык механизмдер катары көрсөтүлбөшү керек.

Автордук укук жана кайра пайдалануу эскертүүсү: Булак макала CC BY лицензиясында. Бул Verianla мазмуну булак макаланын механикалык түркчө котормосу эмес; эксперименттик түзүлүш, өлчөөлөр, сандык жыйынтыктар жана чечмелөө чектери сакталып, көз карандысыз окутуу түзүлүшүндө кайра түзүлгөн. Чыныгы иммунфлуоресценциялык микроскопия сүрөттөрүнүн генеративдик моделдер менен жасалма окшошторун түзүү илимий жактан ылайыктуу эмес; сандык графиктер жана метод агымдары болсо булак маалыматтарынан оригиналдуу түрдө кайра чийилиши мүмкүн.