Летрозол + майы көп диета менен түзүлгөн поликистоздук энелик без синдрому чычкан модели, летрозол жараткан PCOS сымал репродуктивдик бузулууларды майы көп диетанын метаболикалык стресси менен бир эксперименттик системада бириктирген клиникага чейинки жаныбар модели. Изилдөөдө 24 ургаачы Sprague-Dawley чычканы үч топко бөлүнгөн: контролдук топ (CON), кадимки диетада летрозол берилген топ (LV) жана летрозолго кошумча майы көп диета берилген топ (HLV). Изилдөөчүлөр дене салмагын, глюкозага толеранттуулукту, ачкарындагы глюкозаны, сарысудагы липиддерди, боордун, висцералдык май тканынын, уйку безинин, энелик бездин жана жатындын гистологиясын; уйку бези менен энелик бездин иммунофлуоресценциясын жана метаболикалык ткандардагы ген экспрессиясын бирге баалашкан.

Изилдөөнүн негизги жыйынтыгы майы көп диета летрозол моделиндегибардыкбузулууларды бирдей деңгээлде күчөтпөгөнү; тескерисинче, айрым метаболикалык жана гистопатологиялык өзгөчөлүктөрдү тандалма түрдө күчөткөнү. HLV тобунда LV тобуна салыштырмалуу боордун майланышы айкыныраак, висцералдык адипоциттер чоңураак, боордогу PEPCK жана G6Pase экспрессиясы жогору, май тканынын SREBP-1c жана ACC экспрессиясы жогору жана энелик бездерде CYP19A1 менен AMH өзгөрүүлөрү айкыныраак болгон. Ал эми дене салмагы, ачкарындагы кан глюкозасы, сарысудагы липиддер, уйку безиндеги инсулин иммунофлуоресценция сигналы, панкреастык TUNEL позитивдүүлүгү жана көптөгөн негизги инсулин-сигнал гендери боюнча LV менен HLV ортосунда кошумча маанилүү начарлоо көрсөтүлгөн эмес.

Бул айырма өзгөчө маанилүү. Изилдөө “майы көп диета PCOSтагы ар бир метаболикалык жана репродуктивдик көрсөткүчтү дагы да начарлатат” деген жыйынтыкты колдобойт. Туурараак айтканда, майы көп диета летрозол менен түзүлгөн PCOS сымал шарттаглюкоза өндүрүүнүн айрым көрсөткүчтөрүн, липогенезди, май тканынын гипертрофиясын, боор гистопатологиясын жана энелик без көрсөткүчтөрүн тандалма түрдө күчөтөт.

Бул изилдөө адамдардагы дарылоо изилдөөсү эмес. Сарысудагы инсулин, айлануудагы андроген концентрациялары жана HOMA-IR түз өлчөнгөн эмес. Ошондуктан компенсацияланган гиперинсулинемиядан гиперандрогенизмге чейин созулган механизмдик чынжыр бул эксперимент менен түздөн-түз ырасталган эмес. Мындан тышкары, чычкандардын эструс цикли, энелик без физиологиясы жана майдын бөлүштүрүлүшү адамдардан айырмаланат. Жыйынтыктар PCOSтун метаболикалык-репродуктивдик огун изилдөө үчүн клиникага чейинки модель берет; бул клиникалык дарылоонун натыйжалуулугун же адамдарда ошол эле таасирлер сөзсүз пайда болорун билдирбейт.

Изилдөөнүн негизги көйгөйү эмнеде?

Летрозол ароматаза ферментин басаңдатуучу кошулма. Ароматаза андрогендерди эстрогендерге айлантууга катышкан ферменттик система, ал эми CYP19A1 тарабынан коддолгон ароматаза белогу бул айлануунун борборунда турат. Летрозол колдонулган кемирүүчү моделдер андрогендин ашыкчалыгы жана овуляциянын бузулушу сыяктуу PCOSтун маанилүү репродуктивдик өзгөчөлүктөрүн жарата алат. Бирок изилдөөчүлөрдүн баштапкы жүйөсү — бир гана летрозол берилген моделдер семирүү менен байланышкан PCOSто кездешкен метаболикалык бузулуулардын баарын же алардын оордугун жетиштүү чагылдырбай калышы мүмкүн.

Ошондуктан изилдөө летрозол жараткан эндокриндик/репродуктивдик стресске майы көп диетанын метаболикалык стрессин кошуп, кеңири PCOS сымал фенотип түзүүнү максат кылган. Бул жерде негизги эксперименттик суроо жөн гана “PCOS пайда болдубу?” эмес. Андан маанилүү суроо,майы көп диета летрозол фонунда кошулганда кайсы орган, молекула жана гистологиялык көрсөткүчтөр кошумча бузуларын.

Летрозол + Майы Көп Диета Модели Эмнени Чагылдырат?

Летрозол + майы көп диета модели летрозол жараткан PCOS сымал репродуктивдик/эндокриндик бузулууларды майы көп диета жараткан метаболикалык жүк менен бир чычканда бириктирип, боор, висцералдык май тканы, уйку бези жана энелик бездердин ортосундагы метаболикалык-репродуктивдик байланыштарды изилдөө үчүн колдонулган клиникага чейинки эксперименттик модель; бул модель адамдагы PCOSтун так көчүрмөсү же клиникалык диагноз модели эмес.

Үч топ эмне үчүн керек?

Бул дизайндагы эң маанилүү салыштырууLV менен HLV ортосунда. CON менен HLV ортосундагы чоң айырма өзү эле “бул өзгөрүүнү майы көп диета жаратты” дегенди билдирбейт; анткени HLV тобунда летрозол да, майы көп диета да бар. Майы көп диетанын летрозолго кошумча таасирин көрүү үчүн HLV LVден айырмаланабы же жокпу каралышы керек.

Майы көп диета так эмнени билдирет?

HLV тобуна берилген D12492 диетасынын энергия курамынын%60-ы майдан, %20-сы углеводдон жана %20-сы белоктоналынган. Диетанын жалпы энергия тыгыздыгы 5,24 kcal/g деп берилген. Бул жердеги “%60 kcal май” деген сөз жемдин салмагынын %60-ы май дегенди билдирбейт; жалпы метаболикалык энергиянын %60-ы май булактарынан алынганын билдирет. Булак CON жана LV топторуна берилген кадимки диетанын макронутриенттик курамын ушундай деталдуулукта бербейт.

Инсулин сигналы эмне үчүн борбордо?

Инсулин клеткага жеткенде метаболикалык жооп бир эле молекулага көз каранды эмес. Изилдөө көзөмөлдөгөн негизги огINSR → IRS → PI3K → AKTсигнал чынжыры. INSR — инсулин рецептору. IRS-1 жана IRS-2 рецептордон келген сигналды клетканын ичине өткөргөн адаптер белоктордун гендери. PI3K жана AKT болсо сигналды метаболикалык жоопко өткөрүүдөгү негизги аралык баскычтар. GLUT4 өзгөчө инсулинге жооп берген ткандарда глюкозанын клеткага кириши менен байланышкан.

Бирок бул изилдөөдө qPCR менен өлчөнгөн көрсөткүчтөр негизиненmRNA экспрессиясыэкенин унутпоо керек. Гендин mRNA көлөмүнүн азайышы тиешелүү сигнал жолундагы бузулуу менен шайкеш болушу мүмкүн; бирок ал өзү белоктун көлөмүн, фосфорлануу абалын же ферменттик активдүүлүктү түз өлчөбөйт. Изилдөөчүлөр да p-AKT жана p-INSR сыяктуу фосфорланууга мүнөздүү маркерлер менен кошумча ырастоо керек экенин белгилешет.

Боор боюнча дагы бир маанилүү нюанс бар. Гепатоциттердин негизги эки багыттуу глюкоза ташуучусу GLUT2. Булак боордогу GLUT4 mRNA азайышы төмөн деңгээлдеги гепатоциттик экспрессияны же боордогу паренхималык эмес клеткалардын салымын чагылдырышы мүмкүн экенин өзгөчө белгилейт. Ошондуктан боордогу GLUT4 жыйынтыгын “гепатоциттердин негизги глюкоза ташуучусу GLUT4 жана ал түздөн-түз өчтү” деп чечмелөөгө болбойт.

Глюконеогенез, липогенез жана май кислоталарынын оксиддешүүсү эмнени билдирет?

PEPCKжанаG6Pase, боордун жаңы глюкоза өндүрүү процесси болгон глюконеогенез менен байланышкан эки маанилүү ген. Бул гендердин экспрессиясынын жогорулашы булак изилдөөнүн чечмелөөсүндө эндогендик глюкоза өндүрүүнүн өсүшү багытындагы метаболикалык жылышка шайкеш келет.

SREBP-1c,FASжанаACCмай синтези/липогенез менен байланышкан жөнгө салуучулар. SREBP-1c липогендик ген программасын жөнгө салууга катышат; ACC май кислотасынын синтезинин эрте баскычтарынын бирин жөнгө салат; FAS май кислотасынын синтез комплексин билдирет. Булактын праймер таблицасы жана Figure 6 “FAS” деген аталышты колдонсо, талкуу текстинде кээде “FASN” жазылышы колдонулган; бул жерде булак таблицасы менен графиктериндеги аталыш сакталып, FAS колдонулду.

CPT1aжанаACOX1болсо май кислоталарынын оксидативдик пайдаланылышы менен байланышкан гендер. Экөөнүн тең LV жана HLV топторунда контролдон төмөн болушу май кислоталарынын оксиддешүүсүндө өзгөрүү бар экенине шайкеш; бирок LV менен HLV ортосунда кошумча маанилүү айырма билдирилген эмес.

Энелик бездерде кайсы түзүлүштөр бааланды?

Кorpus luteum, овуляциядан кийин фолликул өзгөрүп пайда болгон жана репродуктивдик цикл иштеп жатканын көрсөткөн маанилүү гистологиялык түзүлүш. Кorpus luteum санынын азайышы кадимки овулятордук циклдин бузулушуна шайкеш.

Антралдык фолликул, өнүгүүнүн кийинки баскычына жеткен, суюктук толгон антруму бар фолликул.Кисталык фолликулдаркеңейген жана кадимки фолликул өнүгүүсүнөн четтеген түзүлүштөрдү билдирет.Атретикалык фолликулболсо өнүгүүсүн уланта албай дегенерацияга өткөн фолликул. Изилдөөдө LV жана HLV топторунда corpus luteum жана антралдык фолликулдардын саны азайып, кисталык фолликулдар көбөйгөн; атретикалык фолликулдардын саны HLV тобунда LV тобунан да жогору болгон.

CYP19A1 жана AMH эмнени көрсөтөт?

CYP19A1, ароматаза ферментинин ген/белок аталышы менен байланышкан негизги маркер.AMH, anti-Müllerian гормону, энелик без фолликул чөйрөсү жана фолликулярдык өнүгүү менен байланышкан көрсөткүч. Изилдөөдө эки маркер тең иммунофлуоресценция менен бааланып, HLV тобунда LVге караганда күчтүүрөөк өзгөрүүлөр байкалган.

Бул жерде маанилүү өлчөө чеги бар: CYP19A1 флуоресценция сигналынын өсүшү ароматаза ферментинин активдүүлүгү же эстроген өндүрүшү түздөн-түз көбөйгөнүн далилдебейт. Летрозол өзү ароматазаны фармакологиялык түрдө басаңдатат жана бул изилдөөдө айлануудагы андроген/эстроген деңгээлдери түз өлчөнгөн эмес. Ошол сыяктуу AMH флуоресценциясынын өзгөрүшү өзү эле энелик бездин бардык функциясын түшүндүргөн өлчөм эмес.

Уйку безинде эмне өлчөндү?

Уйку безинин аралчаларында инсулин иммунофлуоресценциясы жана TUNEL боёосу колдонулган. Инсулин сигналынын төмөндөшү аралча түзүлүшүндөгү инсулин-позитивдүү клеткалык аянт/сигналдын өзгөрүшүн көрсөтсө, TUNEL тести DNA фрагментациясына шайкеш апоптоздук ядролук сигналды аныктоого аракет кылат.

TUNEL анализи уйку безинин аралчасы үчүн аныкталган ROI ичинде DAPI-позитивдүү ядролорду баалаган. Ошондуктан TUNEL жыйынтыгы “айлануудагы инсулиндин көлөмү” же “уйку бези канча инсулин бөлүп чыгарат” дегенди билдирбейт. Мындан тышкары, TUNEL боёосу инсулин менен кош белгиге ээ ар бир ядро сөзсүз β-клетка экенин өзү эле көрсөтпөгөндүктөн, жыйынтыкты эң коопсуз түрдөаралча аймагындагы апоптоздук сигналдеп окуу керек.

Изилдөө түздөн-түз колдогон жана колдобогон жыйынтыктар

Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары

Жаныбар экспериментинин деталдуу дизайны

Изилдөөдө жети жумалык ургаачы Sprague-Dawley чычкандары колдонулган. Жаныбарлар алынгандан кийин бир жума адаптациядан өткөрүлүп, андан соң ар биринде сегизден жаныбар болгон үч топко рандомизацияланган. Жалпы үлгү 24 чычкан.

Кармоо шарттары 23±2 °C температура, %50±10 салыштырма нымдуулук жана 12 саат жарык/12 саат караңгы цикл болгон. Жаныбарлар жемге жана сууга эркин жеткен.

CON тобуна жети жума бою күнүнө бир жолу ооз аркылуу дистилденген суу берилген. LV жана HLV топторуна летрозол 1 mg/kg дозасында, %1 карбоксиметилцеллюлозада суспензияланып, күнүнө бир жолу ооз аркылуу жети жума берилген. HLV тобу ошол эле мезгилде D12492 коддуу майы көп диетаны жеген. Булак кадимки диетанын энергия курамын деталдап бербейт.

Эксперимент аягында CO₂концентрациясы акырындап %30-га чейин көбөйтүлүп, эс-учун жоготкондон кийин жүрөк пункциясы менен кан алынган жана моюн омурткасын ажыратуу аркылуу эвтаназия аяктаган. Энелик без, жатын, боор, уйку бези жана висцералдык май тканы алынган. Сарысуды бөлүү үчүн кан 12.000 × gде 15 мүнөт центрифугаланып, сарысу −80 °Cде сакталган.

Дене салмагы жума сайын катталган. Макаладагы дене салмагы графиги 8-жумага чейин созулат; метод бир жумалык адаптациядан кийин жети жумалык колдонуу режимин сүрөттөйт. Демек график жалпы адаптация + колдонуу убакыт сызыгын камтыйт окшойт, бирок булак графикте адаптация жумасын өзүнчө белгилебейт.

Оозеки глюкоза толеранттуулук тести кантип жүргүзүлгөн?

Оозеки глюкоза толеранттуулук тести (OGTT) организм берилген глюкоза жүгүн убакыт ичинде канчалык тез жөнгө сала аларын изилдеген динамикалык тест. Чычкандар 12 саат ач кармалгандан кийин 2 g/kg D-глюкоза ооз аркылуу берилген; куйрук венасынан кан глюкозасы 0, 30, 60, 90 жана 120-мүнөттөрдө өлчөнгөн. Некропсияга чейинки ачкарындагы глюкоза да 12 саат ач кармагандан кийин көчмө глюкометр менен өлчөнгөн.

Сарысу биохимиясы

AST, ALT, триглицерид (TG), жалпы холестерин (TC) жана HDL-холестерин коммерциялык Fujifilm комплекттери менен өлчөнгөн; LDL-холестерин өндүрүүчүнүн нускамасына ылайык эсептелген. Абсорбанс DRI-CHEM NX500 аппараты менен окулган. AST жана ALT метод бөлүмүндө өлчөнгөн өзгөрмөлөрдүн арасында болсо да, булак макаланын негизги натыйжа баянында алар үчүн өзүнчө сандык жыйынтыктарды бербейт; ошондуктан бул жерде маанилер ойдон чыгарылган жок.

Гистология кантип жүргүзүлгөн?

Боор, уйку бези, висцералдык май тканы, энелик без жана жатын %10 нейтралдуу буферленген формалинде фиксацияланып, парафинге салынган жана HM325 Micro-Tome менен 4 µm калыңдыкта кесилген. Ар бир жаныбардын ар бир тканы үчүн үч кесим каралган. Кесимдер гематоксилин-эозин (H&E) менен боёлуп, Nikon Eclipse Ci-L Plus жарык микроскобу менен бааланган.

Энелик без кесимдеринде corpus luteum, кисталык фолликул жана атретикалык фолликулдар бааланып, тиешелүү морфометриялык өлчөөлөр жүргүзүлгөн. Висцералдык май тканында адипоцит диаметри ×200 чоңойтууда өлчөнгөн.

Боордун жабыркоо скоры кантип түзүлгөн?

Булак Kleiner негизиндеги NAFLD активдүүлүк ыкмасын азыркы MASLD терминологиясы менен колдонуп, төрт гистологиялык компонентти кошкон. Бул изилдөө үчүн жалпы скор 0–12 аралыгында.

Булак ичиндеги отчеттук эскертүү:Статистикалык методдо бул ordinal скор медиана жана квартилдер аралык диапазон (IQR) катары берилери айтылат; Figure 3 түшүндүрмөсү да box plotту медиана жана IQR деп сүрөттөйт. Бирок натыйжа текстинде CON, LV жана HLV скорлору 2,60±1,58; 4,60±1,53 жана 6,67±0,52 түрүндө “±” менен жазылган. Булак бул көрсөтүү айырмасын түшүндүрбөгөндүктөн, бул маанилер бул жерде орточо±SD деп кайра белгиленген жок.

Иммунофлуоресценция ыкмасы

Парафинге салынган уйку бези жана энелик без ткандары инсулин, AMH жана CYP19A1 антителолору менен 1:500 суюлтууда инкубацияланган; андан кийин Alexa Fluor 488/594 белгиленген экинчи антителолор 1:1.000 суюлтууда колдонулган. Ядролор DAPI камтыган монтаждык чөйрө менен көрүнүктүү кылынган. Сүрөттөр EVOS M5000 Imaging System менен бирдей экспозиция шарттарында алынып, ImageJ менен фон алынып салынгандан кийин флуоресценция интенсивдүүлүгү талданган.

ROI (region of interest), сүрөттө сандык анализ жүргүзүлө турган чектелген аймак. Уйку безинин аралчалары кол менен ROI катары аныкталып, ар башка сүрөттөрдө бирдей экспозиция шарттары сакталган. Бул топтордун ортосунда флуоресценция интенсивдүүлүгүн салыштырганда камера/экспозиция өзгөрүүсүнүн өлчөөгө жасалма таасирин азайтуу үчүн жасалган.

TUNEL тести жана колдонулган формула

TUNEL тести DNA фрагментациясына байланышкан ядролук сигналды белгилөө аркылуу апоптоздук клеткаларды аныктоо үчүн колдонулган ыкма. Булакта DeadEnd Fluorometric TUNEL System колдонулган. Кесимдер ксилол менен депарафиндештирилип, 20 µg/ml протеиназа K менен 37 °Cде 20 мүнөт иштетилип, аныктоо аралашмасы менен 37 °Cде караңгыда 60 мүнөт инкубацияланган.

Булакта колдонулган пайыздык эсеп:

\[ \text{TUNEL-pozitif hücre (\%)}= \frac{\text{TUNEL-pozitif DAPI çekirdek sayısı}} {\text{adacık ROI içindeki toplam DAPI-pozitif çekirdek sayısı}} \times 100 \]

Алым TUNEL босогосунан өткөн ядролордун саны. Бөлүм — ошол эле уйку бези аралчасы ROI ичиндеги жалпы DAPI-позитивдүү ядролордун саны. Натыйжа пайыз менен берилет. Бирдей босого бирдей экспозиция шартында тартылган бардык сүрөттөргө колдонулган. Ар бир жаныбарда бири-бирин каптабаган аралча аймактары бааланып, орточо пайыздык мааниси жаныбардын өкүлчүлүк мааниси катары колдонулган.

qPCR ыкмасы

Боордон жана висцералдык май тканынан жалпы RNA бөлүп алынган. Ар бир үлгүдө 50 mg ткань муз үстүндө 1 ml Easy Blue Reagent ичинде гомогенизацияланып, 12.000 × gде 15 мүнөт, 4 °Cде центрифугаланган. Ар бир үлгүдөн 5 µg RNA Prime Script RT Reagent Kit менен cDNAга айландырылып, сандык PCR TB Green PCR Master Mix менен жүргүзүлгөн. β-актин ички контрол/референс ген катары колдонулуп, CON тобу калибратор катары кабыл алынган.

2^−ΔΔCqЫкмасы Эмнени Эсептейт?

2^−ΔΔCqыкмасы qPCRде максат гендин экспрессиясын адегенде референс генге, андан соң контролдук топко нормалдаштырып, үлгүдөгү салыштырма mRNA деңгээлин эсептейт; бул изилдөөдө референс ген β-актин, калибратор болсо CON тобу жана натыйжа абсолюттук mRNA молекула саны эмес, контролго салыштырмалуу экспрессия.

Ыкманын математикалык жүрүшү төмөнкүдөй:

\[ \Delta C_q=C_{q,\text{hedef gen}}-C_{q,\beta\text{-aktin}} \]

Биринчи кадамда максат ген менен β-актиндин Cq айырмасы алынат. Ошентип баштапкы материал сыяктуу үлгүлөр аралык техникалык өзгөрмөлөрдүн бир бөлүгү референс генге карата нормалдаштырылат.

\[ \Delta\Delta C_q=\Delta C_{q,\text{örnek}}-\Delta C_{q,\text{CON}} \]

Экинчи кадамда эксперименттик үлгүнүн нормалдаштырылган мааниси контролдук топтун нормалдаштырылган мааниси менен салыштырылат.

\[ \text{Göreli ekspresyon}=2^{-\Delta\Delta C_q} \]

Акыркы кадам салыштырма fold change берет. Ошондуктан контролдук топтун мааниси болжол менен 1 болушу күтүлөт. Мисалы салыштырма маанинин болжол менен 0,5 болушу ыкманын шарттарынын негизинде максат mRNA контролдук деңгээлдин болжол менен жарымына барабар экенин; болжол менен 2 болсо контролдон болжол менен эки эсе экенин билдирет. Бул маанилер белок көлөмү же белок активдүүлүгү менен бирдей эмес.

Булак праймер тизмектерин деталдуу берет. qPCR метод баянындагы максат-ген тизмеси TNF, IL-1β жана IL-18 генин ачык санабаса да, булак праймер таблицасында бул үч ген бар жана Figure 6Dде алардын натыйжалары берилген. Ошондуктан сезгенүү гендери булакта чындап өлчөнгөн деп кабыл алынат, бирок метод параграфындагы бул аталыш жетишсиздиги өзүнчө белгилениши керек.

Статистикалык анализ кантип жүргүзүлгөн?

Анализдер GraphPad Prism 9.0 менен жүргүзүлгөн. Көпчүлүк сандык жыйынтыктар орточо ± стандарттык четтөө катары берилген. Үч топтун бир убакыт чекитиндеги салыштыруусунда бир багыттуу ANOVA колдонулуп, андан кийин бардык жуптук салыштыруулар үчүн Tukey post hoc тести колдонулган.

Дене салмагы жана OGTT сыяктуу бир эле жаныбар убакыт бою кайра-кайра өлчөнгөн маалыматтар үчүн топ × убакыт түзүмүндөгү эки багыттуу аралаш дизайн ANOVA колдонулган; ар бир убакыт чекитиндеги жуптук салыштыруулар Tukey тести менен жүргүзүлгөн.

Боордун гистопатологиялык скоры ordinal деп эсептелгендиктен Kruskal-Wallis тести жана андан кийин Dunn көп салыштыруу тести колдонулган. Статистикалык маанилүүлүк чегиP<0,05деп белгиленген. P мааниси бул чектен төмөн болушу топтор арасындагы байкалган айырма аныкталган нөлдүк гипотеза шартында статистикалык жактан күтүлбөгөн деңгээлде экенин көрсөтөт; P мааниси биологиялык таасирдин көлөмүн же клиникалык маанисин өзү эле көрсөтпөйт.

Метаболикалык жыйынтыктар

Дене салмагы үчүнчү жумадан тартып LV жана HLV топторунда контролдон жогору болуп, айырма төртүнчү жумадан кийин айкыныраак болгон. Ошого карабастан эксперимент аягында HLVнин LVден оор болушу статистикалык маанилүү эмес. Ошондуктан “майы көп диета летрозол тобунда дене салмагын маанилүү түрдө дагы көбөйттү” деп айтууга болбойт.

OGTT мындан да деталдуу көрүнүш көрсөткөн. Башында LV жана HLV глюкоза деңгээлдери контролдон жогору. 30-мүнөттө HLV LVден маанилүү түрдө жогору болгон (P<0,05). 60-мүнөттө да HLV LVден жогору экени билдирилген (P<0,01). Бирок 90 жана 120-мүнөттөрдө LV менен HLV ортосундагы айырма мындан ары маанилүү эмес. Демек майы көп диетанын таасири убакыт ийри сызыгынын бардык чекиттеринде бирдей эмес.

Эструс цикли vaginal smear менен бааланган. CON тобунда цикл туруктуу болсо, LV жана HLV топторунун көбүндө цикл бузулган. Бирок булак Materials and methods бөлүмүндө vaginal smear үлгүсүн алуу, боёо жана фаза классификациясынын деталдуу процедурасын өзүнчө түшүндүрбөйт; ошондуктан жыйынтык булакта берилген деңгээлде жеткирилген.

Энелик без жана жатын жыйынтыктары

Бул жыйынтыктардын маанилүү жагы — HLV тобу ар бир репродуктивдик көрсөткүчтө LVден жаман эмес. Мисалы, жатын диаметри HLVде LVге караганда чоңураак; демек летрозол тобундагы кичирейүү HLVде азыраак айкын. Ал эми атретикалык фолликул саны HLVде маанилүү түрдө жогору.

Corpus luteum көлөмү да көңүл бурууну талап кылат. Булактагы жыйынтык тексти LV контролдон төмөн экенин жана HLV 339,12±212,65 mm³ге “жарым-жартылай өсүү” көрсөткөнүн билдирет. Булак Figure 2-де LV–HLV салыштыруусунун үстүндө † белгиси көрүнөт. Текст бул жуптук салыштыруунун P маанисин өзүнчө түшүндүрбөгөндүктөн, бул жерде фигура менен тексттин отчет айырмасы сакталган.

Боор, уйку бези жана висцералдык май тканынын гистологиясы

Контролдук боордо лобулярдык түзүлүш сакталган. LV тобунда жеңил гепатоцит вакуолизациясы жана жергиликтүү липид тамчылары байкалса, HLV тобунда майдын кеңири топтолушу, гепатоцит баллондошуусу жана айкыныраак сезгенүү клеткаларынын инфильтрациясы байкалган.

Булак жыйынтык текстинде боор активдүүлүк скорлору CON үчүн 2,60±1,58, LV үчүн 4,60±1,53 жана HLV үчүн 6,67±0,52 деп жазылган. LV жана HLV контролдон жогору; HLV дагы LVден жогору деп билдирилген (P<0,05). Бирок жогоруда түшүндүрүлгөндөй, скорду берүү формасында медиана/IQR менен “±” көрсөтмөсүнүн ортосунда булак ичиндеги шайкешсиздик бар болгондуктан, бул маанилер кайра статистикалык классификацияланган жок.

Висцералдык май тканында орточо адипоцит диаметри CONдо 45,71±5,10 µm, LVде 57,38±7,50 µm жана HLVде 79,09±6,80 µm. HLV LVден да маанилүү түрдө чоң (P<0,0001). Бул майы көп диета летрозол фонуна кошкон эң айкын гистоморфометриялык таасирлердин бири.

Авторлор жети жумалык майы көп диета мезгилин көбүнчө эрте висцералдык май тканынын кайра түзүлүшүн — айрыкча адипоцит гипертрофиясын жана липогендик ген активдешүүсүн — камтыган мезгил катары чечмелешет. Туруктуу сезгенүү клеткаларынын инфильтрациясы узагыраак HFD таасиринде өнүгүшү мүмкүн деген баа болсо изилдөөнүн талкуусунда мурдагы адабиятка таянып берилген; бул эксперименттин түз убакыт-катар жыйынтыгы эмес.

Уйку безинин иммунофлуоресценциясы жана TUNEL жыйынтыктары

Эки PCOS тобу тең контролдук топко салыштырмалуу төмөн панкреастык инсулин флуоресценция сигналын жана жогорку TUNEL позитивдүүлүгүн көрсөткөн. Бирок HLV менен LV ортосунда кошумча маанилүү айырма табылган эмес. Демек бул жети жумалык протоколдо майы көп диета уйку безинин аралча жабыркоо көрсөткүчтөрүн летрозол жараткан деңгээлден ары күчөткөнү көрсөтүлгөн эмес.

Булак жыйынтык тексти 61,79/31,24/30,98 маанилерин “инсулин-позитивдүү аянт катышы” деп сүрөттөсө, Figure 4-түн y огу “relative insulin fluorescence intensity” деген терминди колдонот. Ушул терминологиялык айырмадан улам маанилер бул жерде физикалык пайыз бирдиги берилбей “иммунофлуоресценция өлчөөсү” катары сакталган.

Энелик без CYP19A1 жана AMH иммунофлуоресценциясы

CYP19A1 сигналы контролдук топто көбүнчө corpus luteum аймагында болсо, LV жана HLV топторунда фолликулярдык аймакта кеңири болгон. AMH сигналы да LV жана HLV топторунда жогорулап, эң күчтүү өзгөрүү HLVде байкалган. Бул табылгалар бириккен метаболикалык жана эндокриндик стресс шартында фолликулярдык микрочөйрө өзгөргөн деген чечмелөөгө шайкеш; бирок гормон синтези же айлануудагы гормон концентрациясы түз өлчөнбөгөндүктөн, мындан ары гормоналдык жыйынтык чыгарууга болбойт.

Боор жана май тканынын ген экспрессиясы

Бул таблица изилдөөнүн “тандалма күчөш” жыйынтыгын ачык көрсөтөт. Негизги инсулин-сигнал компоненттеринин көбү LV тобунда эле айкын азайган жана HLVде сан жагынан андан да төмөн көрүнсө да, булак текстине ылайык LV–HLV айырмаларынын көбү маанилүү эмес. Ал эми PEPCK, G6Pase, SREBP-1c жана ACC сыяктуу глюкоза өндүрүү/липогенез менен байланышкан айрым көрсөткүчтөр HLVде LVден да жогорулаган.

Сезгенүү гендери да бир багытта өзгөргөн эмес. TNF-α жана IL-1β HLVде LVден жогору; IL-18 болсо тескери багытта өзгөрүп, HLVде LVден маанилүү түрдө төмөн болгон. Ошого карабастан HLVдеги IL-18 деңгээли контролдон жогору бойдон калган. Ошондуктан “майы көп диета бардык сезгенүү маркерлерин дагы көбөйттү” деген жыйынтык булак тарабынан колдоого алынбайт.

INSR боюнча булак ичиндеги шайкешсиздик:жыйынтык баяны жана кыскача текст LV менен HLV ортосунда INSR, анын ичинде INSR/IRS-1/IRS-2/AKT/PI3K/GLUT4 көрсөткүчтөрүндө маанилүү айырма жок дейт. Бирок булак Figure 6Aдагы INSR графигинде LV–HLV ортосунда † белгиси бар жана фигура түшүндүрмөсүндө † P<0,05 LV–HLV салыштыруусун билдирет. Бул эки булак элементи бири-бирине туура келбегендиктен, Verianla бул жерде INSR үчүн LV–HLV айырмасын так илимий жыйынтык катары тандабайт.

Мындан тышкары, метод бөлүмү RNA боордон да, VATтан да алынганын айтат жана талкуу боор менен VATтагы инсулин-сигнал өзгөрүүлөрүн чогуу чечмелейт. Бирок булак Figure 6-нын сандык A–D панелдери боор, E панели болсо адипоздук липогенез маркерлери катары белгиленген. VAT үчүн INSR/IRS/PI3K/AKT/GLUT4 боюнча өзүнчө сандык маанилер PDFте өзүнчө панель болуп берилген эмес. Ошондуктан бул жерде VAT инсулин-сигнал гендери үчүн булакта көрсөтүлбөгөн өзүнчө сандык жыйынтыктар чыгарылган жок.

Майы Көп Диета Летрозол Тобундагы Бардык Бузулууларды Дагы Күчөттүбү?

Жок. Майы көп диетанын таасири тандалма: HLV тобунда LVге салыштырмалуу PEPCK, G6Pase, SREBP-1c, ACC, TNF-α, IL-1β, адипоцит диаметри, айрым энелик без көрсөткүчтөрү, CYP19A1 жана AMH сыяктуу өлчөөлөрдө кошумча өзгөрүүлөр байкалса; дене салмагы, ачкарындагы глюкоза, сарысудагы липиддер, панкреастык инсулин флуоресценциясы, TUNEL позитивдүүлүгү, FAS, CPT1a, ACOX1 жана көптөгөн негизги инсулин-сигнал маркерлеринде LV–HLV ортосунда кошумча маанилүү айырма көрсөтүлгөн эмес.

Изилдөөнүн негизги илимий чечмелөөсү

Модель летрозол жараткан репродуктивдик/эндокриндик бузулууларды майы көп диетанын метаболикалык стресси менен бир экспериментте бириктирип, боордо, висцералдык май тканында, уйку безинде жана энелик бездерде бир убактагы өзгөрүүлөрдү көрүнүктүү кылган. Эң күчтүү кошумча HFD таасирлери айрыкча боор стеатозунда, висцералдык адипоцит гипертрофиясында, боор глюконеогенези менен байланышкан гендерде, май тканынын липогенезинде жана айрым энелик без көрсөткүчтөрүндө байкалат.

Бирок изилдөө маалыматтары белгилүү бир түз сызыктуу механизмди башынан аягына чейин далилдебейт. Мисалы “инсулинге туруктуулук → компенсацияланган гиперинсулинемия → энелик без андроген өндүрүшүнүн өсүшү → фолликулярдык бузулуу” чынжыры биологиялык жактан талкууланган; бирок бул экспериментте сарысудагы инсулин, сарысудагы андрогендер же HOMA-IR өлчөнгөн эмес. Демек бул чынжыр бул чычкандарда чындыгында кайсы тартипте жүргөнү эксперименттик түрдө аныкталган эмес.

Негизги чектөөлөр

Биринчи чектөө — бул кемирүүчү модель. Чычкан менен адамдын эструс/менструалдык цикли, энелик без физиологиясы жана май тканынын бөлүштүрүлүшү боюнча маанилүү айырмачылыктар бар. Жыйынтыктарды адамдарга түз көчүрүү туура эмес.

Экинчи чектөө — инсулин-сигнал баалоосунун маанилүү бөлүгү mRNA экспрессиясына негизделет. Изилдөөчүлөр p-AKT жана p-INSR сыяктуу фосфорланууга мүнөздүү маркерлер жана кошумча иммуногистохимиялык ырастоо керек экенин белгилешкен.

Үчүнчү чектөө — сарысудагы инсулин, андроген концентрациялары жана HOMA-IR өлчөнгөн эмес. Бул жетишсиздик гиперинсулинемия-гиперандрогенизм байланышын ушул экспериментте түз далилдөөгө тоскоол болот.

Төртүнчү чектөө убакыт өлчөмүнө байланыштуу. Изилдөө жети жумалык HFD колдонуу аягында ткандарды баалаган. Бул PCOS сымал фенотип кайсы тартипте өнүгөрүн, кайтарымдуу же кайтарымсыз экенин жана узагыраак таасирде кандай өзгөрөрүн аныктаган longitudinal дизайн эмес.

Авторлор келечекте гормоналдык профилдерди, фертилдүүлүк жыйынтыктарын, AMH сыяктуу энелик без резервинин маркерлерин жана ичеги микробдук коомдорун убакыт боюнча көзөмөлдөөнү сунуштайт.

Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү

Түп нуска аталыш:High-fat diet exacerbates hepatic and adipose insulin signaling impairment and ovarian lesions in a rat model of letrozole-induced polycystic ovary syndrome

Авторлор:Sunju So, Sujin Kwon, La Yoon Choi, Dae Yong Kim, Mi Hye Kim.

Тең салым:Булак PDFте тең биринчи автор/тең салым тууралуу билдирүү табылган эмес.

Жооптуу автор:Mi Hye Kim.

Мекеме:College of Korean Medicine, Woosuk University, Jeonju, Jeonbuk State 54986, Republic of Korea.

Журнал:Molecular Medicine Reports.

Басмачы:Spandidos Publications.

Том / сан / макала:34 / 5 / Article 308.

DOI:10.3892/mmr.2026.14019.

Кабыл алынган дата:22 Июнь 2026.

Кабыл алуу датасы:28 Август 2026.

Онлайн жарыялоо:15 Сентябрь 2026.

Булак түрү:Түп нуска изилдөө макаласы; контролдолгон in vivo жаныбар эксперименти. Адам клиникалык изилдөөсү эмес.

Рецензиялоо:Molecular Medicine Reports журналынын расмий жарыялоо саясаты макалалар кабыл алынардан мурда рецензиядан өтөрүн жана кеминде эки академиялык рецензент тарабынан караларын билдирет.

Лицензия:Булак PDF жана PMC жазуусу Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) лицензиясын көрсөтөт. Ошондуктан булактагы гистология, иммунофлуоресценция жана түпкү схема сүрөттөрү так же жакын визуалдык адаптация менен кайра жарыяланган эмес. Verianlaдагы схема булакта ачык берилген илимий байланыштардын өз алдынча визуалдык түшүндүрмөсү гана.

Эксперимент этикасы:Woosuk University Institutional Animal Care and Use Committee, бекитүү no. WS-2024-04.

Каржылоо:National Research Foundation of Korea (NRF), Корея өкмөтү MSIT; грант no. RS-2024-00338574.

Маалымат жеткиликтүүлүгү:Изилдөөдө түзүлгөн маалыматтарды жооптуу автордон суроого болору айтылган.

Кызыкчылыктардын кагылышы:Авторлор кызыкчылыктардын кагылышы жок экенин билдиришкен.

Авторлордун салымы:MHK изилдөөнүн концептуалдаштырылышына жана дизайнына салым кошкон. SS, SK жана LYC маалымат анализине жана изилдөөгө катышкан. LYC, DYK жана MHK гистопатологиялык баалоого жана эксперименттик маалыматтарды чечмелөөгө салым кошкон; LYC, DYK жана MHK чийки маалыматтардын түп нускалуулугун ырастаганын билдиришкен. SS биринчи макала долбоорун даярдаган; MHK жана DYK кайра кароо жана көзөмөлдү камсыз кылган. Бардык авторлор акыркы текстти окуп, бекитишкен.

Булак ичиндеги отчеттук эскертүүлөр:(1) MASLD скоры метод жана фигура түшүндүрмөсүндө медиана/IQR катары аныкталса, жыйынтык тексти маанилерди “±” түрүндө берет. (2) INSR үчүн жыйынтык тексти LV–HLV айырмасын маанилүү эмес деп кабыл алса, Figure 6A LV–HLV ортосунда † белгисин көрсөтөт. (3) Жатын диаметринин LV–HLV айырмасы жыйынтык текстинде P<0,05 деп берилсе, Figure 2 графигинде ††† белгиси бар. (4) qPCR метод параграфында TNF, IL-1β жана IL-18 максат-ген тизмесинде аталбаганына карабастан, праймер таблицасы жана жыйынтык графиги бул гендерди камтыйт. (5) Булак боор жана VAT инсулин-сигнал бузулушун талкуулаганы менен, Figure 6-да VAT INSR/IRS/PI3K/AKT/GLUT4 үчүн өзүнчө сандык панель бербейт. Бул пункттар Verianla тарабынан унчукпай оңдолгон эмес, белгисиздик сакталган.

Негизги чечмелөө чеги:Изилдөө HFD+LET чычкан модели семирүү менен байланышкан PCOSтун айрым метаболикалык жана репродуктивдик өзгөчөлүктөрүн чогуу чагылдыра аларын колдойт. Бул адамдардагы клиникалык натыйжалуулуктун, дарылоо ийгилигинин же гиперинсулинемия-гиперандрогенизм убакыт тизмегинин түз далили эмес.