Бул изилдөөнүн негизги маселеси — безгекти дарылоодо колдонулган хлорохинди педиатриялык колдонууда кыйла кабыл алына тургандай кылууга болобу деген суроо. Хлорохин дифосфаты хлорохинге сезгич Plasmodium vivax безгегин дарылоодо маанилүү дары катары колдонулат. Бирок дарынын ачуу даамы, өзгөчө балдарда, дарылоону кыйындатышы мүмкүн. Балдарда доза көбүнчө дене салмагына жараша жөнгө салынат; ылайыктуу педиатриялык формуляция жок болгондо таблетканы бөлүү, майдалоо же катуу дозалык формалардан суюк препарат даярдоо сыяктуу ыкмалар колдонулат. Мындай аракеттер дарынын ачуу даамын күчөтүп, баланын дарыны түкүрүп салышына, кусушуна же дарылоону аягына чыгарбай калышына алып келиши мүмкүн.

Изилдөөнүн мааниси ушул жерде көрүнөт: Безгекке каршы дары биологиялык жактан натыйжалуу болушу гана жетишсиз; өзгөчө балдар үчүн дарыны ичүүгө мүмкүн болгон, көтөрүмдүү жана дарылоого карманууну колдогон формада берүү керек. Ошондуктан педиатриялык формуляция иштеп чыгуу фармацевтикалык технологиянын гана маселеси эмес, коомдук саламаттык сактоо үчүн да маанилүү тема.

Бул изилдөөдө колдонулган стратегия — хлорохинди ион алмаштыргыч чайыр менен комплекстештирүү. Ион алмаштыргыч чайырлар заряддалган дары молекулалары менен өз ара аракеттене алган полимердик ташуучулар. Мындай чайырлар ооз көңдөйүндө ачуу даамдуу дарынын эркин түрдө болушун азайтып, даам сезүүнү жашыра алат. Логика жөнөкөй: Эгер дары ооздо дароо бошонбосо, даам рецепторлору менен азыраак байланышат; ал эми ашказан сыяктуу кычкылдуулугу жана иондук курамы башка чөйрөгө жеткенде чайырдан бөлүнүп, сиңүү үчүн эркин түргө өтүшү мүмкүн.

Изилдөөдө колдонулган чайыр — полакрилин калийи жана коммерциялык аталышы Amberlite IRP88 деп көрсөтүлгөн. Хлорохин–чайыр комплекси 1:1 дары/чайыр катышында даярдалган. Реакция кычкыл чөйрөдө, pH 4,5–5,0 аралыгында, бөлмө температурасында жана жарыктан корголгон шартта 24 саат аралаштыруу менен жүргүзүлгөн. Андан кийин резинат вакуумдук фильтрация менен бөлүнүп, 30 °Cде, 1100 mbar басымда, 48 саат вакуумдук меште кургатылган. Изилдөөдө CLQ-R комплексиндеги негиздик хлорохиндин курамы %42,6 деп билдирилген.

Бул комплекстин максаты даамды гана жашыруу эмес. Идеалдуу даам жашыруучу стратегия дарынын безгекке каршы активдүүлүгүн бузбастан, сиңишин олуттуу өзгөртпөстөн жана жаңы уулуулук коркунучун жаратпастан иштеши керек. Ошондуктан изилдөөчүлөр CLQ-Rди бир нече багыттан баалашкан: Caco-2 клеткаларындагы жашоого жөндөмдүүлүк, P. falciparum боюнча in vitro антиплазмодиялык активдүүлүк, адамдын кызыл кан клеткаларындагы гемолиз, чычкандардагы плазма концентрациясы-убакыт профили, биохимиялык параметрлер, P. berghei ANKA менен жуктурулган чычкандардагы in vivo безгекке каршы активдүүлүк, инфекциянын кайра пайда болушун баалаган recrudescence тести жана эки бөтөлкөлүү даам тандоо тести.

Изилдөөдө колдонулган биринчи маанилүү in vitro баалоо — Caco-2 клеткаларынын жашоого жөндөмдүүлүгү. Caco-2 клеткалары адамдын колоректалдык аденокарциномасынан келип чыкканы менен, ичеги эпителий тосмосуна байланыштуу фармацевтикалык изилдөөлөрдө кеңири колдонулган клеткалык модель. Изилдөөдө CLQ жана CLQ-R ар кандай концентрацияларда, 0,01–100 µM аралыгында сыналган. Чайыр өзүнчө 74 µg/mL концентрацияда бааланган. MTT тести менен метаболикалык активдүү клеткалардын жашоого жөндөмдүүлүгү өлчөнгөн.

Таблица 1ге ылайык, төмөн жана орто концентрацияларда CLQ менен CLQ-R ортосунда олуттуу айырма билдирилген эмес. Эң жогорку 100 µM концентрацияда болсо клеткалардын жашоого жөндөмдүүлүгү олуттуу азайган. Таблицада 100 µMде CLQ үчүн клетка жашоосу 68,1 ± 11, CLQ-R үчүн 61,1 ± 11 деп берилген. Авторлор бул жогорку концентрациядагы жашоонун төмөндөшүн хлорохиндин белгилүү клеткалык таасирлери, айрыкча лизосомаларда топтолушу, интрализосомалык pHты жогорулатышы жана аутофагиянын кеч баскычтарын бузушу менен байланыштырышкан. Чайырдын өзү клетка жашоосуна терс таасир тийгизбегени бул клетка модели үчүн чайыр инерттүү иш кылган деп түшүндүрүлгөн.

Хлорохиндин безгекке каршы таасири паразиттин сиңирүү вакуолунда топтолушу жана гемоглобиндин сиңирилиши учурунда пайда болгон уулуу бирикмелердин детоксикациясын бузушу менен байланыштуу. Бул механизм изилдөөдө деталдуу эксперименттер менен кайра далилденген эмес, бирок адабиятта кабыл алынган таасир механизминин контекстинде талкууланган. CLQ-Rдин эркин хлорохинге салыштырмалуу жогорку IC₅₀ көрсөтүшү хлорохиндин чайыр комплексинен бошонуу кинетикасынын айырмасы менен түшүндүрүлгөн. Чайырдан хлорохиндин бошонушу pHка сезгич; нейтралдуу pHга жакын чөйрөдө бошонуу жайлашы паразитке жеткен эркин дарынын убакыттык жеткиликтүүлүгүнө таасир этиши мүмкүн.

In vitro паразит изилдөөсүндө Plasmodium falciparum 3D7 штаммы колдонулган. Паразиттер синхрондоштурулган шакек баскычында 96 уячалуу пластиналарга жайгаштырылып, акыркы паразитемия %0,5 жана гематокрит %2 болуп даярдалган. CLQ жана CLQ-R эки эселенген сериялык суюлтуулар менен 200 nMден 3,12 nMге чейин сыналган. 72 сааттык инкубациядан кийин паразиттердин көбөйүшү SYBR Safe DNA боёгу менен өлчөнгөн.

Изилдөөдө берилген IC₅₀ түшүнүгүн төмөнкүдөй түшүнүүгө болот:

\[ IC_{50} \]

IC₅₀, сыналган шартта паразиттин көбөйүшүн же биологиялык жоопту %50 басаңдатуу үчүн талап кылынган концентрацияны билдирет. Маани канчалык төмөн болсо, тиешелүү эксперименттик шартта активдүүлүк ошончолук күчтүү деп эсептелет. Бул изилдөөдө CLQ үчүн IC₅₀ 13 nM, CLQ-R үчүн 30 nM деп билдирилген. CLQ-Rдин мааниси жогору болгону менен, наномолярдык диапазондо калгандыктан күчтүү антиплазмодиялык активдүүлүк сакталган деген тыянак чыгарылган.

Изилдөөдө флуоресценциялык өлчөөлөргө чайыр жасалма таасир береби же жокпу да текшерилген. Анткени SYBR Safe сыяктуу флуоресценцияга негизделген ыкмаларда сыналган материал сигналды көбөйтсө же азайтса, туура эмес интерпретация болушу мүмкүн. Изилдөөчүлөр чайыр колдонулган концентрацияларда анча маанилүү эмес деңгээлде флуоресценциялык тоскоолдук жаратканын билдиришкен. Бул көзөмөл CLQ-Rдин антиплазмодиялык таасири өлчөө артефактынан келип чыкпаганын колдоо үчүн маанилүү.

Гемолиз тести да маанилүү коопсуздук белгиси болуп саналат. Адамдын O+ кызыл кан клеткалары паразиттердин көбөйүү экспериментиндеги шарттарга окшош түрдө CLQ-R жана чайыр менен инкубацияланган. Гемоглобиндин бөлүнүшү 545 nm абсорбция өлчөөсү менен бааланган. Гемолиздин үлүшү төмөнкү формула менен эсептелген:

\[ \%\,hemoliz = \frac{A_{örnek} - A_{negatif\,kontrol}}{A_{pozitif\,kontrol} - A_{negatif\,kontrol}} \times 100 \]

Бул формулада A_үлгү, сыналган үлгүдөгү өлчөнгөн абсорбцияны; A_{терс көзөмөл}, лизис болбогон көзөмөлдүн абсорбциясын; A_{оң көзөмөл} болсо толук лизис көзөмөлүнүн абсорбциясын билдирет. Формула үлгү кызыл кан клеткаларын канчалык деңгээлде бузганын пайыз менен көрсөтөт. Изилдөөдө CLQ-R жана чайыр өз-өзүнчө төмөн гемолитикалык активдүүлүк көрсөткөн, гемолиз маанилери бардык сыналган концентрацияларда %10дон төмөн болгон. Бул табылга формуляция in vitro шартта кызыл кан клеткаларына байкаларлык зыян келтирбегенин көрсөтөт.

Фармакокинетикалык баалоо CLQ-R ашказан-ичеги системасында хлорохинди бошотобу жана плазмада эркин хлорохинге окшош экспозиция камсыз кылабы деген суроону түшүнүү үчүн жүргүзүлгөн. Чычкандарга ооз аркылуу гаваж менен CLQ, CLQ-R же чайыр берилген. CLQ үчүн 15,6 mg/kg хлорохин негизи, CLQ-R үчүн 26 mg/kg хлорохин негизи, ал эми чайыр үчүн CLQ-R дарылоосундагы чайыр массасына туура келген 61 mg/kg колдонулган. Кан үлгүлөрү 0,08; 0,25; 0,5; 0,75; 1; 2; 4 жана 6 сааттык чекиттерде алынган.

Плазмадагы хлорохин деңгээли LC-MS/MS ыкмасы менен өлчөнгөн. Chloroquine үчүн 319,8 > 246,9, ички стандарт карбамазепин үчүн 237,0 > 194,0 масса өтүүлөрү колдонулган. Ыкма 10–2000 ng/mL аралыгында валидациялангандыгы, ANVISA критерийлерине ылайык сезгичтик, тактык, күн ичиндеги жана күндөр аралык өзгөрүлмөлүүлүк, сызыктуулук, туруктуулук, carryover, матрица таасири жана селективдүүлүк сыяктуу параметрлер бааланганы айтылган.

Фармакокинетикалык таблицада CLQ жана CLQ-R нормалдаштырылган дозалар боюнча окшош профилдерди көрсөткөнү көрүнөт. t_max CLQ үчүн 0,50 саат, CLQ-R үчүн 0,75 саат. AUC_0-6h/Dose CLQ үчүн 2,33, CLQ-R үчүн 2,30 деп берилген. AUC_∞/Dose CLQ үчүн 2,79, CLQ-R үчүн 3,31. Элиминациянын жарым ажыроо мезгили CLQ үчүн 2,34 саат, CLQ-R үчүн 3,15 саат деп билдирилген. Бул жыйынтыктар хлорохиндин чайырга байланышы системалык экспозицияны байкаларлык бузган эмес деп түшүндүрүлгөн.

Фармакокинетикада колдонулган маанилүү түшүнүктөрдүн бири — AUC. Изилдөөнүн логикасын түшүндүрүү үчүн аны төмөнкү негизги байланыш менен түшүнүүгө болот:

\[ AUC = \int_{0}^{t} C(t)\,dt \]

Бул жерде C(t) убакыт ичиндеги плазмадагы дары концентрациясын; AUC болсо концентрация-убакыт ийри сызыгынын астындагы аянтты билдирет. AUC организмдин дарыга жалпы экспозициясын түшүнүүгө жардам берет. Бул изилдөөдө AUC маанилеринин CLQ жана CLQ-R үчүн жакын болушу комплекс ооз аркылуу берилгенден кийин хлорохинди системалык кан айланууга жеткире алганын колдойт.

Таблица 3 биохимиялык параметрлерди берет. Изилдөөчүлөр холестерин, заара кислотасы, AST, ALT, альбумин, жалпы белок, мочевина, щелочтук фосфатаза, глюкоза жана креатинин сыяктуу көрсөткүчтөрдү 24 жана 48 сааттан кийин баалашкан. CLQ жана CLQ-R 48 сааттан кийин щелочтук фосфатазанын деңгээлин жогорулаткан. CLQ-R тобунда креатинин деңгээли көзөмөл тобуна салыштырмалуу жогору болгон. Бирок авторлор бул өзгөрүүлөр адабиятта берилген физиологиялык референстик диапазондордон ашпаганын белгилешкен. Ошондуктан изилдөө кыска мөөнөттүү чычкан баалоосунда ачык системалык биохимиялык уулуулук белгиси байкалбаганын айтат. Ошентсе да бул жыйынтык узак мөөнөттүү коопсуздукту же адамдардагы коопсуздукту билдирбейт.

In vivo безгекке каршы натыйжалуулук үчүн Plasmodium berghei ANKA GFP менен жуктурулган C57BL/6 чычкандары колдонулган. Бул модель адам безгегинин бардык өзгөчөлүктөрүн толук кайталабайт; бирок безгек изилдөөлөрүндө жана безгекке каршы кошулмаларды скринингдөөдө кеңири колдонулган кемирүүчү модель. Изилдөөдө эки негизги in vivo тест жүргүзүлгөн: төрт күндүк басаңдатуу тести жана recrudescence, башкача айтканда дарылоодон кийин инфекциянын кайра пайда болушун көзөмөлдөгөн тест.

Төрт күндүк басаңдатуу тестинде чычкандар жуктурулгандан эки саат өткөндөн кийин топторго бөлүнүп, CLQ, CLQ-R же чайыр менен күн сайын дарылоо башталган. Дарылоо 4-күнгө чейин уланган жана паразитемия агымдык цитометрия менен өлчөнгөн. Антиплазмодиялык активдүүлүк төмөнкү формула менен эсептелген:

\[ Aktivite(\%) = 100 - \left(\frac{ortalama\,parazitemi_{tedavi}}{ortalama\,parazitemi_{tedavisiz}} \times 100\right) \]

Бул формула дарыланган топтогу орточо паразитемия дарыланбаган жуктурулган топко салыштырмалуу канчалык азайганын пайыз менен көрсөтөт. Эгер дарыланган топто паразитемия өтө төмөн болсо, активдүүлүк пайызы жогору болот. Изилдөөдө 14-күндүн аягында CLQ үчүн %99,84, CLQ-R үчүн %98,54 ингибиция билдирилген. Чайыр өзү маанилүү безгекке каршы активдүүлүк көрсөткөн эмес.

Сүрөт 2 in vivo басаңдатуу тестинин үч негизги жыйынтыгын көрсөтөт. A панелинде дарылоолордун жаныбарлардын салмагына таасири бааланат жана CLQ, CLQ-R же чайыр жуктурулган, дарыланбаган топко салыштырмалуу байкаларлык салмак өзгөрүүсүн жаратпаганы айтылат. B панелинде паразитемия ийри сызыгы көрсөтүлөт; дарыланбаган жуктурулган топ менен чайыр тобунда паразитемия көбөйсө, CLQ жана CLQ-R топторунда паразиттин өсүшү күчтүү басаңдаган. C панелиндеги таблица 4-, 7- жана 14-күндөрдөгү антиплазмодиялык активдүүлүк пайыздарын берет. CLQ-Rдин 4-күндө %98,64, 7-күндө %99,72, 14-күндө %98,54 активдүүлүк көрсөтүшү комплекс in vivo натыйжалуулугун сактаганын колдойт.

Recrudescence тестинде чычкандар инфекциянын 3-күнүндө CLQ, CLQ-R же чайырдын бир дозасын алышкан. Андан кийин паразитемия 96 саатка чейин, ал эми жашоо 22-күнгө чейин байкалган. Сүрөт 3Aда дарыланбаган жуктурулган топ менен чайыр тобунда паразитемия жогоруласа, CLQ жана CLQ-R топторунда ал төмөн бойдон калган. Сүрөт 3Bде 22-күндөгү жашоо жыйынтыктары берилет: дарыланбаган жуктурулган топто жана чайыр тобунда жашоо %0; CLQ тобунда %40, CLQ-R тобунда %50 жашоо билдирилген. Бул айырма изилдөөдө CLQ-R эркин хлорохинге окшош безгекке каршы натыйжалуулукту сактаган деп түшүндүрүлгөн.

Даамды жашыруу экспериментинин изилдөөдөгү орду өтө маанилүү. Анткени CLQ-R формуляциясынын негизги максаты дарынын натыйжалуулугун сактоо менен даамын кабыл алууга ыңгайлуураак кылуу. Бул максатта 48 сааттык эки бөтөлкөлүү тандоо тести жүргүзүлгөн. Чычкандарга бир учурда суу жана сыналуучу эритме бар эки бөтөлкө берилген. Ичилген суюктуктун көлөмү өлчөнүп, тандоо катышы эсептелген:

\[ PR(\%) = \frac{tadant\,alımı}{tadant\,alımı + su\,alımı} \times 100 \]

Бул формулада PR тандоо катышын билдирет. PR %50ден төмөн болсо, жаныбарлар сыналуучу эритмеге караганда сууну артык көрдү, башкача айтканда сыналуучу эритмеге авersion көрсөттү деп эсептелет. PR %50ден жогору болсо, сыналуучу эритмеге артыкчылык бар деп түшүндүрүлөт.

Алдын ала тесттерде хлорохиндин төмөн концентрацияларында, башкача айтканда 10^-5 mM жана 10^-2 mM деңгээлдеринде чычкандар хлорохин эритмесине айкын aversion көрсөткөн эмес. 10 mM концентрацияда болсо сууга салыштырмалуу хлорохин эритмесин керектөө байкаларлык азайган. Ошондуктан 10 mM кийинки даам жашыруу эксперименттери үчүн ачуу даам сезилген босого концентрация катары тандалган.

Сүрөт 4 CLQ жана CLQ-R ортосундагы даам тандоо айырмасын көрсөтөт. CLQ эритмесинде чычкандар сууну көбүрөөк ичип, CLQ үчүн тандоо көрсөткүчү болжол менен %34,9 болгон. Бул маани %50ден төмөн болгондуктан эркин хлорохинге aversion бар экенин көрсөтөт. CLQ-R эритмесинде болсо тандоо көрсөткүчү болжол менен %50,4 деп берилген. Бул маани CLQ-R эркин хлорохинге салыштырмалуу даамды жакшыраак жашырганын көрсөтөт. Чайыр өзү болжол менен %59,17 тандоо көрсөткүчүн берген; авторлор муну чайыр эритменин даамга ылайыктуулугун бир аз жогорулатышы мүмкүн деп түшүндүрүшкөн.

Бул жыйынтык педиатриялык формуляция үчүн практикалык мааниге ээ. Ачуу дарылар балдардын дарылоого кармануусун кыйындатышы мүмкүн. Эгер формуляция дарынын даамын жашырып, натыйжалуулугун сактай алса, кабыл алууга ыңгайлуураак оозеки продукт иштеп чыгууда баалуу талапкер ыкма болушу мүмкүн. Бирок чычкандардагы даам тандоо тести балдардагы чыныгы кабыл алуу изилдөөсүн алмаштырбайт. Адам балдарында даам, жыт, текстура, көлөм, дозалоо жыштыгы, ата-эненин берүү ыкмасы жана маданий факторлор сыяктуу көптөгөн өзгөрмөлөр бар.

Изилдөөнүн күчтүү жактарын бир нече пунктка топтоого болот. Биринчиден, физикалык-химиялык даам жашыруу дооматы менен гана чектелбестен, фармакологиялык активдүүлүктү да текшерген. Экинчиден, in vitro P. falciparum модели, адамдын кызыл кан клеткаларындагы гемолиз тести, чычкан фармакокинетикасы, биохимиялык анализдер, in vivo P. berghei модели жана жүрүм-турумдук даам тести сыяктуу көп катмарлуу баалоо жүргүзүлгөн. Үчүнчүдөн, чайыр өзү паразиттин көбөйүшүн азайтпаганы, флуоресценциялык өлчөөгө олуттуу тоскоол болбогону жана in vitro гемолиз жаратпаганы текшерилген. Төртүнчүдөн, комплекс даамды гана жашырып, дарыны таасирсиз кылбаганы in vitro да, in vivo да маалыматтар менен колдоого алынган.

Изилдөөнүн чектөөлөрү да ачык көрсөтүлүшү керек. Биринчиден, бул рецензиядан өтө элек preprint. Экинчиден, клиникалык изилдөө эмес; балдарда колдонууга жарамдуулук, дозанын тактыгы, дарылоого кармануу, узак мөөнөттүү коопсуздук же клиникалык натыйжалуулук бааланган эмес. Үчүнчүдөн, колдонулган жаныбар моделдери адамдагы оорунун бардык өзгөчөлүктөрүн толук чагылдырбайт. Төртүнчүдөн, даамды баалоо чычкандардын жүрүм-турумуна негизделген; бул педиатриялык пациенттин кабыл алуусу үчүн алдын ала көрсөткүч гана болушу мүмкүн. Бешинчиден, CLQ-Rдин IC₅₀ мааниси эркин хлорохинге караганда жогору; бул айырма изилдөөдө pHка көз каранды бошонуу жана дарынын жеткиликтүүлүгү менен байланыштырылган. Алтынчыдан, биохимиялык анализдер кыска мөөнөттүү баалоолор; өнөкөт колдонуу, ар башка курак топтору, ар башка дозалар же кайталанган дарылоонун коопсуздугу үчүн кеңири изилдөө керек.

Тарыхый жактан алганда хлорохин көптөн бери белгилүү жана безгектин айрым түрлөрүндө азыр да маанилүү дары. Бирок эски дарыларды балдарга ылайыктуу формуляцияларга айландыруу, өзгөчө ресурстары чектелүү аймактарда, дагы эле чечиле турган маселе. Бүгүнкү күндө бул изилдөө учурдагы дарыны жаңы фармацевтикалык ташуучу стратегия аркылуу кабыл алууга ыңгайлуураак кылуу идеясын колдойт. Келечекте CLQ-R сыяктуу чайыр комплекстери педиатриялык оозеки суспензиялар, чайналуучу таблеткалар же кайра формуляцияланган дозалык формалар үчүн өнүктүрүлүшү мүмкүн. Бирок бул мүмкүнчүлүктөр чыныгы продуктка айланышы үчүн фармацевтикалык туруктуулук, масштабдалуучу өндүрүш, дозанын бир тектүүлүгү, адамдардагы даам изилдөөлөрү, балдардагы кабыл алуу жана клиникалык ылайыктуулук сыяктуу кошумча баскычтар аткарылышы керек.

Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары

Изилдөөнүн ыкмасы хлорохин–чайыр комплексин даярдап, андан кийин аны in vitro, in vivo, фармакокинетикалык, биохимиялык жана даам сезүү жагынан текшерүүгө негизделген. Төмөнкү таблица ыкманын негизги компоненттерин иреттүү түрдө жыйынтыктайт.

CLQ-R комплексин даярдоо: Хлорохин резинаты изилдөө тобунун мурунку ишинде сүрөттөлгөн batch ыкмасы менен даярдалган. Хлорохин жана чайыр 1:1 дары/чайыр катышында колдонулган. Аралашма pH 4,5–5,0 аралыгындагы кычкыл чөйрөдө, бөлмө температурасында, жарыктан корголуп 24 саат аралаштырылган. Андан кийин вакуумдук фильтрация жүргүзүлүп, продукт 30 °Cде 48 саат кургатылган. Дары жүктөөнүн натыйжалуулугу супернатанттагы хлорохин курамынын комплекс түзүлгөнгө чейинки жана кийинки айырмасына жараша UV-visible спектрофотометрия менен эсептелген. Комплекстеги негиздик хлорохиндин курамы %42,6 деп билдирилген.

Caco-2 клеткаларынын жашоо жөндөмдүүлүгү боюнча жыйынтыктар: CLQ жана CLQ-R 0,01; 0,1; 1; 10 жана 100 µM концентрацияларында сыналган. Чайыр өзүнчө 74 µg/mL концентрацияда бааланган. Таблица 1деги маалыматтар төмөнкүдөй:

* p<0,05 жана ** p<0,01 деңгээлинде көзөмөл тобуна салыштырмалуу статистикалык маанилүүлүк катары берилген. Бул таблица чайыр өзү Caco-2 клеткаларынын жашоосун азайтпаганын, жогорку концентрацияда болсо CLQ жана CLQ-R жашоону төмөндөткөнүн көрсөтөт. Изилдөөдө бул таасир хлорохиндин лизосомалык топтолушу жана аутофагияга тийгизген таасирлери менен шайкеш болушу мүмкүн экени талкууланган.

In vitro антиплазмодиялык активдүүлүк: CLQ жана CLQ-R P. falciparum 3D7 паразиттеринде SYBR Safe негизиндеги флуоресценциялык тест менен бааланган. Сүрөт 1Aда доза-жооп ийри сызыктары, Сүрөт 1Bде IC₅₀ салыштыруусу, Сүрөт 1Cде болсо гемолиз маалыматтары көрсөтүлгөн. CLQ үчүн IC₅₀ 13 nM, CLQ-R үчүн 30 nM деп билдирилген. CLQ-Rдин мааниси статистикалык жактан жогору болгону менен, наномолярдык диапазондо күчтүү активдүүлүк сакталган.

Фармакокинетикалык жыйынтыктар: CLQ жана CLQ-Rдин плазма концентрациясынын профилдери бир жолку оозеки колдонгондон кийин салыштырылган. Дозага нормалдаштырылган параметрлер Таблица 2де берилген:

Бул маалыматтар CLQ-R ооз аркылуу берилгенден кийин хлорохинди системалык кан айланууга жеткире алганын жана жалпы фармакокинетикалык экспозиция профили эркин CLQге жакын болгонун көрсөтөт. Авторлор CLQ-R ашказанга жеткенде ашказан суюктуктарындагы атаандаш иондор жана кычкыл чөйрө себептүү хлорохин полимердик матрицадан бөлүнөрүн белгилешет.

Биохимиялык параметрлер: 24 жана 48 сааттан кийин өлчөнгөн биохимиялык параметрлерде жалпы физиологиялык референстик диапазондордон ашкан өзгөрүү билдирилген эмес. 48 сааттын аягында CLQ жана CLQ-R топторунда щелочтук фосфатазанын жогорулашы, CLQ-R тобунда болсо креатининдин жогорулашы статистикалык жактан маанилүү деп табылган; бирок бул өзгөрүүлөр референстик диапазондордон чыкпаганы айтылган. Бул жыйынтык кыска мөөнөттүү чычкан экспериментинде ачык биохимиялык уулуулук сигналы жок деп түшүндүрүлгөн.

In vivo төрт күндүк басаңдатуу тести: C57BL/6 чычкандары P. berghei ANKA GFP менен жуктурулуп, CLQ, CLQ-R же чайыр менен дарыланган. Паразитемия агымдык цитометрия менен көзөмөлдөнгөн. Сүрөт 2Cде берилген антиплазмодиялык активдүүлүк маанилери төмөнкүдөй:

DPI инфекциядан кийинки күн дегенди билдирет. Бул таблица CLQ жана CLQ-R паразитемияны күчтүү басаңдатканын, ал эми чайыр өзү безгекке каршы активдүүлүк көрсөтпөгөнүн айгинелейт.

Recrudescence жана жашоо тести: Сүрөт 3Aда дарылоодон кийинки паразитемия, Сүрөт 3Bде болсо 22-күндөгү жашоо маалыматтары көрсөтүлгөн. Дарыланбаган жуктурулган топ жана чайыр тобу 22-күндө %0 жашоо көрсөткөн. CLQ тобунда жашоо %40, CLQ-R тобунда %50 деп билдирилген. Бул жыйынтык CLQ-R инфекциянын кайра көтөрүлүшүн чектөөдө эркин хлорохинге окшош таасир көрсөтүшү мүмкүн экенин билдирет.

Даамды жашыруу жана тандоо тести: 48 сааттык эки бөтөлкөлүү тандоо тестинде чычкандарга суу жана тесттик эритме бир учурда берилген. Сүрөт 4тө CLQ, CLQ-R жана чайырга байланыштуу керектөө жана тандоо көрсөткүчтөрү көрсөтүлгөн. CLQ үчүн тандоо көрсөткүчү болжол менен %34,9, CLQ-R үчүн %50,4, чайыр үчүн %59,17 деп берилген.

CLQ-Rдин CLQге салыштырмалуу тандоо көрсөткүчүнүн жогорулашын төмөнкүдөй эсептөөгө болот:

[ 50.4 - 34.9 = 15.5 ]

Бул маани CLQ-R эркин хлорохинге салыштырмалуу 15,5 пунктка жогору тандоо көрсөткүчүн бергенин билдирет. Бул жыйынтык педиатриялык формуляция жагынан изилдөөнүн эң маанилүү практикалык табылгасы; бирок чычкандардагы жүрүм-турумдук тандоо тести адам балдарындагы даам кабыл алуусу же дарылоого кармануу үчүн түз клиникалык далил эмес.

Изилдөөнүн жалпы жыйынтыктары:

• CLQ-R комплекси 1:1 дары/чайыр катышында даярдалып, %42,6 негиздик хлорохин курамын көрсөткөн.
• Чайыр өзү Caco-2 клеткаларынын жашоого жөндөмдүүлүгүн азайткан эмес.
• 100 µMде CLQ да, CLQ-R да Caco-2 клеткаларынын жашоого жөндөмдүүлүгүн олуттуу азайткан.
• CLQ-R P. falciparum 3D7ге каршы 30 nM IC₅₀ мааниси менен наномолярдык деңгээлде күчтүү антиплазмодиялык активдүүлүктү сактаган.
• CLQ-R жана чайыр адамдын кызыл кан клеткаларында төмөн гемолитикалык активдүүлүк көрсөткөн; гемолиз маанилери %10дон төмөн болгон.
• CLQ-Rдин фармакокинетикалык параметрлери эркин CLQге жакын табылган.
• CLQ-R P. berghei ANKA чычкан моделинде паразитемияны күчтүү басаңдаткан.
• Төрт күндүк басаңдатуу тестинде 14-күндөгү CLQ-R антиплазмодиялык активдүүлүгү %98,54 деп берилген.
• Recrudescence тестинде CLQ-R менен дарыланган жаныбарларда 22-күндөгү жашоо %50 деп билдирилген.
• Эки бөтөлкөлүү даам тандоо тестинде CLQ-R эркин хлорохинге салыштырмалуу жогору тандоо көрсөткүчүн көрсөткөн.
• Изилдөө CLQ-R балдарга ылайыктуу оозеки формуляция иштеп чыгуу үчүн потенциалдуу экенин көрсөтөт; бирок бул клиникалык изилдөө эмес.

Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү

Бул мазмун Tatiana A. Pádua, Mariana X. V. Passos, Ellen D. Mascarenhas, Thadeu Estevam M. M. Costa, Gabriel P. E. Silveira, Douglas P. Pinto, Ramayana M. M. Brito, Alexander G. Maier, Lilian L. Bueno, Eduardo G. R. de Sousa, Elaine C. Rosas жана Thiago F. Guimarães даярдаган “Functional Assessment of Chloroquine–Resin Complexes for Improved Oral Antimalarial Formulations” аттуу изилдөөгө негизделип даярдалган.

Булактын түрү preprint изилдөө макаласы. Текстте ачык түрдө “This preprint research paper has not been peer reviewed” деген сөз айкашы бар. Ошондуктан изилдөө рецензиядан өткөн эмес. DOI, журналга акыркы кабыл алуу же рецензиялоо процессинин аяктаганын көрсөткөн маалымат тексттен ырасталбайт.

Бул макаладагы түшүндүрмөлөр изилдөөдөгү ыкмалар, таблицалар, сүрөттөр, фармакокинетикалык маалыматтар, in vitro жана in vivo эксперимент жыйынтыктары, даам тандоо тести жана авторлордун жыйынтыктары негизинде даярдалган. PDFде жок клиникалык ийгилик, педиатриялык пациенттердеги түз натыйжалуулук, лицензияланган продукт, дарылоо кепилдиги, коопсуздук кепилдиги же адамдарда колдонуу сунушу кошулган эмес.

Изилдөө клиникалык изилдөө эмес. Адам балдарында даам кабыл алуу, дарылоого кармануу, фармакокинетика, коопсуздук же натыйжалуулук бааланган эмес. In vitro бөлүмүндө P. falciparum 3D7 паразиттери, Caco-2 клеткалары жана адамдын кызыл кан клеткалары колдонулган. In vivo бөлүмүндө Swiss Webster жана C57BL/6 чычкандары колдонулган. Безгекке каршы натыйжалуулук P. berghei ANKA чычкан модели менен бааланган. Даам жашыруу таасири болсо чычкандарда эки бөтөлкөлүү тандоо тести менен изилденген.

CLQ-R комплекси балдарга ылайыктуу формуляция иштеп чыгуу үчүн потенциалга ээ деп жыйынтык чыгарууга болот; бирок бул потенциал чыныгы педиатриялык продуктка айланышы үчүн фармацевтикалык туруктуулук, дозанын тактыгы, өндүрүштү масштабдоо, адамдардагы даам изилдөөлөрү, балдардагы кабыл алуу, клиникалык коопсуздук жана натыйжалуулук боюнча кошумча изилдөөлөр талап кылынат. Preprint макамына байланыштуу жыйынтыктар рецензиядан кийин өзгөрүшү же кошумча ырастоону талап кылышы мүмкүн.