
Таваллуди фарзанди аввал на танҳо ҳаёти меҳнатии оилаҳоро, балки тарзи тақсим шудани 24 соати рӯзро низ ба таври куллӣ тағйир медиҳад. Ин таҳқиқот, ки Annabel Siegal ва Joanna Venator омода кардаанд, меомӯзад, ки пас аз таваллуди фарзанди аввал занон ва мардон дар Иёлоти Муттаҳида вақти худро барои кори музднок, нигоҳубини кӯдак, корҳои хона, фароғат ва хоб чӣ гуна тағйир медиҳанд.
Таҳқиқоти псевдо-ҳодисавӣ, ки бо истифода аз маълумоти American Time Use Survey (ATUS) барои давраи 2003-2023 сохта шудааст, нишон медиҳад, ки пас аз таваллуд вақти кори муздноки занон нисбат ба мардон дар як рӯз тақрибан 1,3 соат кам мешавад. Дар ҳамин давра вақти нигоҳубини кӯдак барои занон нисбат ба мардон тақрибан 1 соат ва вақти корҳои хона тақрибан 0,4 соат зиёд мешавад. Ба гуфтаи муҳаққиқон, қариб тамоми вақти аз кори музднок камшудаи занон ба нигоҳубини бемузд ва истеҳсоли хонагӣ мегузарад.
Яке аз саҳмҳои ҷолиби таҳқиқот он аст, ки на танҳо нигоҳубини кӯдакро ҳамчун “фаъолияти асосӣ”, балки “нигоҳубини дуюмдараҷаи кӯдак”-ро, ки ҳамзамон бо фаъолияти дигар анҷом мешавад, низ ба назар мегирад. Масалан, агар волидайн ҳангоми тамошои телевизор кӯдакро назорат кунанд ё ҳангоми корҳои хона масъулияти нигоҳубини кӯдакро ҳам бар дӯш дошта бошанд, ин вақт ҳамчун нигоҳубини дуюмдараҷаи кӯдак ҳисоб мешавад. Ҳангоми якҷоя ҳисоб кардани нигоҳубини асосӣ ва дуюмдараҷа, афзоиши нигоҳубини кӯдак дар соли таваллуд барои мардон тақрибан 5,8 соат ва барои занон 9,8 соат арзёбӣ мешавад. Фарқ байни занон ва мардон тақрибан ба 4 соат мерасад.
Гарчанде вақти фароғате, ки ҳамчун фаъолияти асосӣ чен шудааст, барои занон ва мардон тақрибан ба як андоза кам мешавад, ҳангоми ба назар гирифтани вақти воқеии фароғати бидуни халали нигоҳубини кӯдак манзараи дигар пайдо мешавад. Дар соли таваллуд вақти фароғати бехалали занон нисбат ба мардон дар як рӯз тақрибан 0,6 соат бештар кам мешавад. Занон махсусан ҳангоми корҳои хона ва фароғат ҳамзамон нигоҳубини кӯдакро анҷом медиҳанд.
Таҳқиқот инчунин сиёсати рухсатии муздноки оилавиро меомӯзад. Ин сиёсатҳо метавонанд дар соли таваллуд фарқи ҷинсиро дар нигоҳубини кӯдак муваққатан зиёд кунанд, аммо дар солҳои баъдӣ бо аз нав тақсим шудани масъулиятҳои нигоҳубин байни занон ва мардон бо кам шудани ин фарқ алоқаманданд. Дар иёлатҳое, ки рухсатии муздноки оилавӣ доранд, фарқи нигоҳубини пас аз таваллуд ба ҳисоби миёна тақрибан 0,95 соат камтар арзёбӣ мешавад. Бо вуҷуди ин, таҳқиқот preprint аст ва ҳанӯз аз баррасии ҳамтоён нагузаштааст.
Мушкилоти асосии таҳқиқот
Дер боз маълум аст, ки пас аз фарзанддор шудан занон дар муқоиса бо мардон дар шуғл, вақти кор ва даромад талафоти бештар мебинанд. Дар адабиёти иқтисодӣ ин ҳолат одатан “ҷаримаи фарзанд” ё барои занон “ҷаримаи модарӣ” номида мешавад. Аммо кам шудани вақти кори музднок маънои нопадид шудани вақтро надорад. Вақти камшуда ба фаъолиятҳои дигар мегузарад.
Саволи асосии ин таҳқиқот чунин аст: Пас аз таваллуди фарзанди аввал, вақти занон, ки дигар барои кори музднок истифода намешавад, ба куҷо меравад? Оё он ба нигоҳубини кӯдак, корҳои хона, хоб, фароғат ё равандҳои бисёрвазифа, ки чанд фаъолият ҳамзамон анҷом мешаванд, мегузарад?
Муҳаққиқон на танҳо ҳаҷми умумии вақт, балки сифати вақтро низ меомӯзанд. Шахс метавонад дар рӯи қоғаз ду соат вақти фароғат дошта бошад; аммо агар дар тамоми ин вақт маҷбур бошад кӯдакро назорат кунад ё ба эҳтиёҷоти ӯ посух диҳад, ин вақт бо истироҳати воқеан бехалал яксон нест. Ченаки “вақти фароғати бехалал” дар таҳқиқот ҳамин фарқро намоён мекунад.
Холигии адабиёт
Қисми зиёди таҳқиқоти қаблӣ ба таъсири фарзанддор шудан ба иштироки занон дар бозори меҳнат, соатҳои кор ва даромад тамаркуз кардаанд. Баъзе таҳқиқот дар бораи истеҳсоли хонагӣ, нигоҳубини кӯдак ва корҳои хона бештар бо муқоисаҳои тавсифӣ маҳдуд шудаанд.
Ин таҳқиқот се холигии асосиро пур кардан мехоҳад:
- Омӯхтани истифодаи вақт дар атрофи таваллуди фарзанди аввал дар Иёлоти Муттаҳида бо равиши вақти ҳодиса,
- Чен кардани нигоҳубини кӯдак на танҳо ҳамчун фаъолияти асосӣ, балки ҳамчун фаъолияти дуюмдараҷае, ки ҳамзамон бо фаъолиятҳои дигар анҷом мешавад,
- Омӯхтани он ки сиёсати рухсатии муздноки оилавӣ фарқи истифодаи вақт байни занон ва мардонро чӣ гуна тағйир медиҳад.
Ин равиш муҳим аст, зеро чен кардани танҳо фаъолиятҳои асосӣ метавонад масъулияти назорати ғайрифаъол ва омодагии доимие, ки махсусан занон бар дӯш доранд, ба таври назаррас кам нишон диҳад.
Маълумоти American Time Use Survey
Манбаи асосии маълумот American Time Use Survey барои давраи 2003-2023 аст. ATUS тавассути рӯзномаҳои вақт маълумот ҷамъ мекунад, ки одамон дар намунаи намояндаи миллӣ дар як рӯз ба фаъолиятҳои гуногун чӣ қадар вақт сарф мекунанд.
Тағйирёбандаҳои асосии натиҷа чунинанд:
- Вақти кори музднок,
- Нигоҳубини кӯдак ҳамчун фаъолияти асосӣ,
- Корҳои хона,
- Вақти фароғат,
- Хоб,
- Нигоҳубини кӯдак ҳамчун фаъолияти дуюмдараҷа,
- Вақти умумии нигоҳубин аз ҷамъбасти нигоҳубини асосӣ ва дуюмдараҷа,
- Вақти фароғате, ки бо нигоҳубини кӯдак халал намеёбад.
Таърифи муҳаққиқон аз фароғат инчунин фаъолиятҳои иҷтимоӣ, варзиш, нигоҳубини шахсӣ, истифодаи телефон ва вақти хӯрокхӯриро дар бар мегирад. Аз ин рӯ, “вақти фароғат” дар ин ҷо категорияи васеътар аст ва танҳо маънои истироҳат ё тамошои телевизорро надорад.
Гуфта мешавад, ки маҷмӯи додаҳо дар аввал тақрибан 245.000 мушоҳида дошт. Вақте намуна ба волидоне маҳдуд карда мешавад, ки ҳангоми таваллуди фарзанди аввал 18-50 сола буданд, тақрибан 39.000 волидайн боқӣ мемонанд. Дар анҷоми раванди мувофиқсозӣ зиёда аз 10.700 ҷуфти беназири волидайн-назорат ва тақрибан 30.300 мушоҳида дар панели псевдо ба даст омадааст.
Ҳама рӯзҳои ҳафта, аз ҷумла рӯзҳои истироҳат, ба таҳлил дохил шудаанд. Аз ин рӯ, натиҷаҳо танҳо рӯзи маъмулии кориро намояндагӣ намекунанд.
Чаро ба ҷои панели воқеӣ панели псевдо истифода шуд?
ATUS панели дарозмуддате нест, ки ҳамон шахсонро сол ба сол пайгирӣ кунад. Он ҳар сол аз шахсони гуногун буришҳои такрорӣ пешниҳод мекунад. Аз ин рӯ, муҳаққиқон наметавонанд мустақиман бубинанд, ки шахсе, ки фарзанддор шудааст, панҷ сол пеш аз таваллуд вақти худро чӣ гуна истифода мебурд.
Барои ҳал кардани ин мушкил, равиши “таҳқиқоти псевдо-ҳодисавӣ” истифода шудааст. Давраи пеш аз таваллуди як волидайн бо шахсоне аз солҳои қаблӣ намояндагӣ мешавад, ки ҳанӯз фарзанд надоштанд, вале аз ҷиҳати синну сол, ҷинс ва хусусиятҳои демографӣ монанд буданд.
Масалан, барои волидайне, ки фарзанди аввалааш соли 2008 дар синни 30-солагӣ таваллуд шудааст, шахси соли 2006-и 28-солае, ки ҳанӯз фарзанд надошт ва дар ҳамон гурӯҳи демографӣ буд, метавонад ҳамчун мушоҳидаи ду сол пеш аз таваллуд мувофиқ карда шавад.
Тағйирёбандаҳои мувофиқсозӣ чунинанд:
- Ҷинс,
- Синну сол ва соли таваллуди фарзанди аввал,
- Сатҳи таҳсил дар панҷ категория,
- Вазъи қаблан издивоҷкарда ё ҳеҷ гоҳ издивоҷнакарда,
- Чор гурӯҳи нажодӣ/этникӣ: White, Black, Hispanic ва дигар,
- Чор минтақаи ҷуғрофӣ: Northeast, Midwest, South ва West.
Мувофиқсозӣ дар дохили як сол бидуни ҷойгузорӣ, аммо байни солҳои гуногун бо иҷозаи истифодаи такрорӣ анҷом шудааст. Азбаски як мушоҳидаи пеш аз таваллуд метавонад дар панели псевдо чанд маротиба истифода шавад, мушоҳидаҳо бо баръакси басомади истифода вазн гирифтаанд.
Модели асосии регрессия
Модели асосие, ки барои чен кардани фарқи истифодаи вақти занон ва мардон пас аз таваллуд истифода шудааст, чунин аст:
\[ Y_{it} = \alpha + \beta D_{it} + \gamma X_i + \delta Z_i + \beta^{f}(F_i \times D_{it}) + \alpha^{f}F_i + \gamma^{f}(F_i \times X_i) + \delta^{f}(F_i \times Z_i) + u_{it} \]
- Yit соатҳои ҳаррӯзаест, ки шахс дар вақти ҳодиса ба фаъолияти дахлдор сарф мекунад.
- Dit вектори тағйирёбандаҳои dummy мебошад, ки вақти ҳодисаро нисбат ба таваллуди фарзанди аввал нишон медиҳад.
- Давраҳои байни t = -5 ва t = +10 таҳлил шудаанд.
- Давраи t = -1, яъне як сол пеш аз таваллуд, категорияи муқоисавӣ аст.
- Xi хусусиятҳои мувофиқсозӣ, аз ҷумла таҳсил, вазъи оилавӣ, гурӯҳи нажодӣ/этникӣ ва минтақаҳоро дар бар мегирад.
- Zi синну сол, соли тақвимӣ ва таъсирҳои собити иёлатро дар бар мегирад.
- Fi тағйирёбандаест, ки зан будани шахсро нишон медиҳад.
- Коэффисиентҳои βf нишон медиҳанд, ки тағйироти истифодаи вақти занон аз мардон чӣ қадар фарқ мекунад.
- uit қисми хатои шарҳнашуда аз ҷониби модел аст.
Коэффисиенти βf вақти умумии занонро намесанҷад; он фарқи тағйироти занон ва мардонро нисбат ба давраи пеш аз таваллуд чен мекунад. Масалан, βf = 1 барои нигоҳубини кӯдак маънои онро дорад, ки афзоиши вақти нигоҳубини занон нисбат ба мардон дар як рӯз 1 соат бештар аст.
Хатогиҳои стандартӣ дар сатҳи ҷуфти мувофиқшудаи инфиродӣ гурӯҳбандӣ шуда, вазнҳои намунавии ATUS истифода шудаанд. Дар графикҳо асосан фосилаҳои эътимоди 95-фоиза нишон дода шудаанд.
Моделе, ки рафтори занон ва мардонро алоҳида нишон медиҳад
Барои муайян кардани он ки фарқи умумӣ аз тағйироти рафтори занон ё мардон сарчашма мегирад, модел барои занон ва мардон алоҳида низ баҳогузорӣ шудааст:
\[ Y_{it}^{g} = \alpha^{g} + \beta^{g}D_{it}^{g} + \gamma^{g}X_i^{g} + \delta^{g}Z_i^{g} + u_{it}^{g} \]
Дар ин ҷо g гурӯҳи занон ё мардонро ифода мекунад. Ин модели дуюм, масалан, нишон медиҳад, ки фарқи кори муздноки занон ва мардон метавонад на танҳо аз кам кардани вақти кор аз ҷониби занон, балки аз зиёд кардани вақти кор аз ҷониби мардон ҳам ба вуҷуд ояд.
Натиҷаҳои асосии истифодаи вақти ибтидоӣ
Аввалин натиҷаи асосии таҳқиқот ин аст, ки пас аз таваллуди фарзанди аввал вақти кори муздноки занон нисбат ба мардон ба таври назаррас кам мешавад. Ба ҳисоби миёна дар давраҳои баъди таваллуд, камшавии нисбии вақти кори муздноки занон дар як рӯз тақрибан 1,3 соат, яъне нисбат ба миёнаи ибтидоӣ тақрибан 33,8 фоиз аст.
Дар ҳамин давра вақти нигоҳубини асосии кӯдак барои занон нисбат ба мардон тақрибан 1 соат ва корҳои хона тақрибан 0,4 соат зиёд мешавад. Афзоиши нисбии корҳои хона тақрибан 23,4 фоизи сатҳи ибтидоиро ташкил медиҳад.
| Фаъолият | Фарқи нисбии зан-мард пас аз таваллуд | Шарҳи асосӣ |
|---|---|---|
| Кори музднок | Тақрибан -1,3 соат/рӯз | Вақти кори занон нисбат ба мардон кам мешавад. |
| Нигоҳубини асосии кӯдак | Тақрибан +1,0 соат/рӯз | Афзоиши вақти нигоҳубини занон аз мардон бештар аст. |
| Корҳои хона | Тақрибан +0,4 соат/рӯз | Бори истеҳсоли бемузди хонагӣ барои занон бештар меафзояд. |
| Фароғати асосӣ | Фарқи оморӣ аҳамиятнок нест | Ҳар ду гурӯҳ фароғатро тақрибан ба як андоза кам мекунанд. |
| Хоб | Фарқи оморӣ аҳамиятнок нест | Ҳар ду гурӯҳ вақти хобро кам мекунанд. |
Ин натиҷаҳо нишон медиҳанд, ки вақти аз кори музднок камшудаи занон асосан ба нигоҳубини кӯдак ва корҳои хона мегузарад. Аммо ибораи “пурра ҷуброн шудан” маънои ҳисобкунии соат ба соат барои ҳар як занро надорад. Он танҳо ба наздик будани андозаи миёнаи гурӯҳӣ дар фаъолиятҳои гуногун ишора мекунад.
Тағйирот дар соли таваллуд
Дар муқоиса бо як сол пеш аз таваллуд, баҳодиҳии соли таваллуд шикасти ногаҳонии истифодаи вақтро равшантар нишон медиҳад:
| Фаъолият | Тағйироти занон | Тағйироти мардон | Фарқи зан-мард |
|---|---|---|---|
| Кори музднок | -0,793 соат | +1,082 соат | -1,875 соат |
| Нигоҳубини асосии кӯдак | +3,313 соат | +1,700 соат | +1,613 соат |
| Корҳои хона | +0,218 соат | -0,325 соат | +0,543 соат |
| Фароғати асосӣ | -1,262 соат | -1,509 соат | +0,248 соат; аҳамиятнок нест |
| Хоб | -0,575 соат | -0,540 соат | -0,035 соат; аҳамиятнок нест |
Ин ҷадвал як нуқтаи муҳимро нишон медиҳад: фарқи кори музднок байни занон ва мардон на танҳо аз кам шудани вақти кори занон ба вуҷуд меояд. Афзоиши вақти кори муздноки мардон дар соли таваллуд низ фарқи нисбиро зиёд мекунад.
Ба ҳамин монанд, аҳамиятнок набудани фарқи вақти фароғат байни занон ва мардон маънои онро надорад, ки модарон фароғатро аз даст намедиҳанд. Ҳам занон ва ҳам мардон фароғати асосии худро тақрибан 1,3-1,5 соат кам мекунанд. Фарқ хурд менамояд, зеро ҳар ду гурӯҳ талафот мебинанд.
Тахассусёбии дарозмуддат
Дар Шакли 1 фарқи кори музднок пас аз таваллуд дар минтақаи манфӣ боқӣ монда, дар қисми зиёди даҳ соли таҳлилшуда идома меёбад. Фарқи нигоҳубини кӯдак дар соли таваллуд ба авҷ мерасад ва бо калон шудани кӯдак кам мешавад, аммо ба сифр барнамегардад.
Фарқи корҳои хона бошад, бо калон шудани кӯдак тамоюли афзоиш дорад. Муҳаққиқон ин намунаҳоро бо идома ёфтани бори корҳои хона марбут медонанд, ҳатто вақте нигоҳубини мустақими кӯдак кам мешавад. Тозакунӣ пас аз кӯдак, омода кардани хӯрок ва зиёд шудани ҷомашӯӣ ҳамчун механизмҳои эҳтимолӣ баррасӣ мешаванд.
Ҷолиб аст, ки вақте вақти нигоҳубини кӯдак барои занон бо мурури вақт кам мешавад, вақти кори муздноки онҳо бо ҳамон суръат ба сатҳи пешина барнамегардад. Таҳқиқот пешниҳод мекунад, ки танаффусҳои таҷрибаи корӣ ва сармояи инсонии ҷамънашуда метавонанд бозгашт ба корро душвор кунанд. Аммо ин механизмҳо мустақиман санҷида нашудаанд.
Нигоҳубини дуюмдараҷаи кӯдак ва бисёрвазифагӣ
ATUS сабт мекунад, ки оё нигоҳубини кӯдак ҳангоми иҷрои фаъолияти дигар ҳамчун фаъолияти дуюмдараҷа анҷом мешавад ё не. Ин ченак вақтҳоеро фаро мегирад, ки волидайн тамоми диққатро ба кӯдак намедиҳанд, вале масъулияти кӯдакро ҳамоно бар дӯш доранд.
Масалан, ҳолатҳои зерин метавонанд ба нигоҳубини дуюмдараҷа дохил шаванд:
- Назорат кардани кӯдаке, ки дар ҳамон ҳуҷра бозӣ мекунад, ҳангоми тамошои телевизор,
- Посух додан ба эҳтиёҷоти кӯдак ҳангоми омода кардани хӯрок,
- Назорат кардани амнияти кӯдак ҳангоми тоза кардани хона,
- Бар дӯш доштани масъулияти кӯдак ҳангоми суҳбати телефонӣ ё истироҳат.
Ҳангоми якҷоя ҳисоб кардани нигоҳубини асосӣ ва дуюмдараҷа, баҳодиҳии соли таваллуд хеле калонтар аст:
| Ченак | Мардон | Занон | Фарқи зан-мард |
|---|---|---|---|
| Нигоҳубини асосӣ + дуюмдараҷа, соли таваллуд | +5,781 соат/рӯз | +9,819 соат/рӯз | +4,046 соат/рӯз |
| Танҳо нигоҳубини асосӣ, соли таваллуд | +1,700 соат/рӯз | +3,313 соат/рӯз | +1,613 соат/рӯз |
Арзиши 9,819 соат маънои онро надорад, ки ба рӯзи занон тақрибан 10 соати мустақил илова шудааст. Азбаски нигоҳубини дуюмдараҷа бо фаъолиятҳои дигар ҳампӯш мешавад, ҳамон соат метавонад ҳам ҳамчун корҳои хона ё фароғат ва ҳам ҳамчун нигоҳубини кӯдак ҳисоб шавад. Ин ченак бештар нишон медиҳад, ки шахс чӣ қадар вақт масъулияти нигоҳубинро бар дӯш дорад, на буҷети қатъии 24-соатаи вақт.
Ҳангоми дохил кардани нигоҳубини дуюмдараҷа, зиёд шудани фарқи зан-мард аз 1,6 соат то тақрибан 4 соат нишон медиҳад, ки таҳқиқотҳои танҳо фаъолияти асосиро ченкунанда метавонанд фарқи ҷинсиро дар бори нигоҳубин хеле кам нишон диҳанд.
Нигоҳубини кӯдак бо кадом фаъолиятҳо ҳамзамон анҷом мешавад?
Шакли 3 ва Ҷадвали A-7 нишон медиҳанд, ки занон нисбат ба мардон дар кадом фаъолиятҳо бештар ҳамзамон нигоҳубини кӯдакро анҷом медиҳанд. Фарқҳои нисбии соли таваллуд чунинанд:
| Фаъолияти ҳамзамон | Фарқи нисбии зан-мард | Арзёбии оморӣ |
|---|---|---|
| Нигоҳубини кӯдак ҳангоми корҳои хона | +0,894 соат/рӯз | Аз нигоҳи оморӣ аҳамиятнок |
| Нигоҳубини кӯдак ҳангоми фароғат | +0,851 соат/рӯз | Аз нигоҳи оморӣ аҳамиятнок |
| Нигоҳубини кӯдак ҳангоми кори музднок | -0,040 соат/рӯз | Аз нигоҳи оморӣ аҳамиятнок нест |
| Ҳамаи нигоҳубини дуюмдараҷа | +2,425 соат/рӯз | Аз нигоҳи оморӣ аҳамиятнок |
Таҳқиқот нишон медиҳад, ки занон нисбат ба мардон махсусан ҳангоми корҳои хона ва фароғат масъулияти нигоҳубини кӯдакро бештар бар дӯш доранд. Дар нигоҳубини кӯдак ҳамзамон бо кори музднок фарқи зан-мард дар соли таваллуд аҳамиятнок нест.
Ин натиҷа маънои онро надорад, ки таҳқиқот бори равонӣ ё стрессро мустақиман чен кардааст. Муҳаққиқон ҳамчун механизми эҳтимолӣ баҳс мекунанд, ки омодагии доимӣ ва қатъшавӣ метавонад бори равонӣ ва ҷисмонӣ эҷод кунад, вақти анҷоми вазифаҳоро дароз намояд ва ба ҳосилнокӣ таъсир расонад. Ин таъсирҳо дар таҳқиқот мустақиман чен нашудаанд.
Чаро вақти фароғати бехалал натиҷаи дигар медиҳад?
Азбаски вақти фароғати ҳамчун фаъолияти асосӣ ченшуда барои занон ва мардон ба як андоза кам мешавад, таҳлили аввал фарқи муҳимми ҷинсиро нишон намедиҳад. Аммо вақте аз вақти фароғат қисми ҳампӯши нигоҳубини кӯдак гирифта мешавад, “вақти фароғати бехалал” ба даст меояд.
Дар соли таваллуд:
- Вақти фароғати бехалали мардон тақрибан 3,515 соат кам мешавад.
- Вақти фароғати бехалали занон тақрибан 4,107 соат кам мешавад.
- Талафоти нисбии занон аз мардон тақрибан 0,604 соат бештар аст.
Мувофиқи ҳисобҳои таҳқиқот, ин арзишҳо барои мардон тақрибан 51,6 фоиз ва барои занон 62 фоизи сатҳи ибтидоиро ташкил медиҳанд.
Дар Шакли 4 хатҳои фароғати асосӣ барои занон ва мардон ба ҳам наздиканд, аммо пас аз хориҷ кардани вақти ҳампӯши нигоҳубини кӯдак, хати занон поёнтар мемонад. Ҳамин тавр, ҳатто агар миқдори умумии фароғат монанд намояд, сифати он ҳамчун вақти бехалал ва истироҳаткунанда метавонад фарқ кунад.
Сиёсати рухсатии муздноки оилавӣ чӣ гуна таҳлил шуд?
Муҳаққиқон барои арзёбии таъсири сиёсат иёлатҳоеро истифода карданд, ки дар солҳои 2003-2023 дар вақтҳои гуногун ба рухсатии муздноки оилавӣ гузаштанд. Дар ин давра California, New Jersey, Rhode Island, New York, District of Columbia, Washington, Massachusetts, Connecticut, Oregon ва Colorado чунин муқарраротро ҷорӣ карданд.
Дар таҳлили сиёсат барои ҳар татбиқ равзанаи мутавозини се соли пеш ва се соли баъд сохта шуд. Аз сабаби набудани равзанаи кофии мушоҳида, California, Massachusetts, Connecticut, Oregon ва Colorado аз таҳлили асосии ҷамъшуда хориҷ карда шуданд.
Иёлатҳои татбиқкунанда бо иёлатҳое, ки дар давраи дахлдор ҳеҷ гоҳ чунин сиёсатро ҷорӣ накарда буданд, дар гурӯҳҳои алоҳидаи муқоиса мувофиқ карда шуданд. Вазъи сиёсат аз рӯи муқаррароти иёлат дар санаи таваллуди кӯдак таъйин шуд. Хатогиҳои стандартӣ дар сатҳи иёлат ва гурӯҳи муқоиса гурӯҳбандӣ шуданд.
Натиҷаҳои рухсатии муздноки оилавӣ
Таъсири рухсатии муздноки оилавӣ ба истифодаи вақт дар соли таваллуд ва солҳои баъдӣ як самт надорад:
- Дар соли таваллуд фарқи зан-мард дар нигоҳубини кӯдак дар ҷойҳои дорои рухсатии музднок тақрибан 0,7 соат бештар аст. Натиҷа танҳо дар ҳадди марзӣ аҳамиятнок аст: p = 0,088.
- Дар соли аввали баъди таваллуд фарқ дар ҷойҳои дорои рухсатии музднок тақрибан 3,2 соат камтар аст.
- Дар солҳои дуюм ва сеюм фарқи байни ҷойҳои дорои ва бидуни сиёсат боз ба ҳам наздик мешавад.
- Ҳангоми якҷоя баҳогузорӣ кардани давраҳои баъди таваллуд, рухсатии муздноки оилавӣ бо камшавии тақрибан 0,95 соат дар фарқи ҷинсии нигоҳубини кӯдак алоқаманд аст: p < 0,001.
Дар Шакли 5 дар соли таваллуд вақти нигоҳубини занон дар иёлатҳои дорои рухсатии музднок баланд ва вақти мардон нисбатан паст менамояд. Дар соли аввали баъди таваллуд ин намуна баръакс мешавад; вақти нигоҳубини мардон зиёд ва вақти занон кам мешавад.
Таъсири тахминии рухсатии муздноки оилавӣ ба фарқи кори музднок тақрибан -0,7 соат аст; аммо ин натиҷа аз нигоҳи оморӣ аҳамиятнок нест: p = 0,28. Аз ин рӯ, таҳқиқот исбот намекунад, ки рухсатии муздноки оилавӣ ҳатман пайвастагии занонро ба кори музднок зиёд мекунад. Далели қавитар ба тақсимоти вақти нигоҳубини кӯдак байни занон ва мардон дахл дорад.
Тасдиқ бо PSID
Барои арзёбии эътимоднокии усули панели псевдо маълумоти Panel Study of Income Dynamics истифода шудааст. Азбаски PSID ҳамон шахсонро дар тӯли вақт пайгирӣ мекунад, таҳқиқоти воқеии ҳодисавӣ бо таҳқиқоти псевдо-ҳодисавӣ муқоиса мешавад.
Камбудии PSID дар он аст, ки истифодаи вақтро мисли ATUS бо рӯзномаҳои муфассал ҷамъ намекунад. Иштирокчиён вақти миёнаи худро дар рӯзи маъмулӣ ба таври бозгаштӣ гузориш медиҳанд. Азбаски барои фаъолиятҳои ҳамзамон маҳдудият нест, вақти умумии гузоришшуда метавонад аз 24 соат зиёд шавад ва бисёрвазифагӣ мустақиман чен намешавад.
Муқоисаҳои PSID нишон медиҳанд, ки фарқи кори муздноки занон ва мардон дар панели воқеӣ ва псевдо аз рӯи самт ва андоза тақрибан монанд аст. Аммо вақти кори муздноки мардон дар панели псевдо пас аз таваллуд зиёд мешавад, дар ҳоле ки дар панели воқеӣ чунин ҷаҳиш дида намешавад. Ин нишон медиҳад, ки панели псевдо метавонад сатҳҳои алоҳидаи занон ва мардонро бо ғараз баҳогузорӣ кунад, аммо фарқи байни ду гурӯҳро дурусттар нигоҳ дорад.
Дар бахши тасдиқи PSID дар номи тағйирёбандаи дуюми натиҷа номувофиқии дохилии матн вуҷуд дорад. Шарҳи усул ва Шакли A-1 ин тағйирёбандаро “housework”, яъне корҳои хона меноманд, дар ҳоле ки сархати натиҷаҳо ва эзоҳи Ҷадвали A-10 “childcare”, яъне нигоҳубини кӯдакро истифода мебаранд. Аз ин рӯ, номи дақиқи тағйирёбандаи дуюми тасдиқи PSID бе шарҳи муаллифон пурра равшан намешавад. Ин номувофиқӣ набояд пинҳонӣ ислоҳ карда шавад.
Санҷишҳои устуворӣ
Муҳаққиқон бо чор таърифи алтернативии мувофиқсозӣ санҷидаанд, ки натиҷаҳо ба гурӯҳҳои демографии истифодашуда вобаста ҳастанд ё не. Самт ва андозаи умумии фарқи нигоҳубини кӯдак ҳатто ҳангоми тағйири сатҳи таҳсил, вазъи оилавӣ, нажод/этникӣ, минтақа ва ҷузъиёти иёлат умуман нигоҳ дошта шудааст.
Мувофиқсозӣ дар сатҳи иёлат назорати ҷуғрофии муфассалтар медиҳад, аммо шумораи намунаҳоро хеле кам ва тавозуни баъзе хусусиятҳои демографиро бад кардааст. Аз ин рӯ, дар модели асосӣ чор минтақаи васеъ истифода шудаанд.
Мушкилоти идентификатсияи синну сол-давра-насл, ки аз вобастагии математикии синну сол, давра ва гурӯҳи таваллуд бармеояд, низ бо маҳдудиятҳои гуногун санҷида шудааст. Дар Шакли иловагии A-7 аксари нормализатсияҳои алтернативӣ натиҷаҳои асосиро зиёд тағйир намедиҳанд. Дар як таъриф бо таъсири собити синну сол ҳангоми таваллуд фарқ баъд аз соли панҷум калонтар мебарояд; муҳаққиқон аз ин рӯ мегӯянд, ки баҳодиҳии асосӣ барои давраи дароз метавонад эҳтиёткорона бошад.
Ҷиҳатҳои қавии таҳқиқот
- Истифодаи маълумоти бистсолаи ATUS бо намояндагии миллӣ,
- Омӯхтани тағйирот дар атрофи таваллуди фарзанди аввал бо равиши вақти ҳодиса,
- Ҷудо кардани нигоҳубини асосӣ ва дуюмдараҷаи кӯдак,
- Ба ченаки воқеӣ табдил додани мафҳуми фароғати бехалал,
- Муқоисаи натиҷаҳо бо маълумоти панели воқеӣ,
- Санҷишҳои устуворӣ бо таърифҳои гуногуни мувофиқсозӣ ва маҳдудиятҳои синну сол-насл,
- Арзёбии рухсатии муздноки оилавӣ на танҳо дар соли таваллуд, балки дар солҳои баъдӣ.
Маҳдудиятҳои асосӣ
- ATUS ҳамон шахсонро пеш ва баъд аз таваллуд пайгирӣ намекунад; мушоҳидаҳои пеш аз таваллуд аз шахсони гуногун, вале монанд сохта шудаанд.
- Мувофиқсозӣ танҳо хусусиятҳои мушоҳидашавандаро мувозинат карда метавонад. Хусусиятҳои нодида, аз ҷумла интизориҳои касбӣ, афзалиятҳои оилавӣ, саломатӣ, дастгирии ҳамсар ва меъёрҳои нигоҳубин, метавонанд фарқ кунанд.
- Натиҷаҳо тақсимоти мустақими вазифаҳоро дар ҷуфтҳои воқеии издивоҷкарда чен намекунанд. Миёнаи гурӯҳҳои волидайни зан ва мард муқоиса мешавад.
- ATUS ба рӯзномаи якрӯза такя мекунад ва метавонад реҷаи тағйирёбандаи ҳафта ба ҳафтаи шахсро пурра инъикос накунад.
- Азбаски нигоҳубини дуюмдараҷа бо фаъолиятҳои дигар ҳампӯш мешавад, вақтҳои ҷамъшуда набояд ҳамчун қисмҳои мустақили 24-соата шарҳ дода шаванд.
- Таҳлили рухсатии муздноки оилавӣ чен намекунад, ки шахс воқеан рухсатиро истифода кардааст ё не; гурӯҳбандӣ аз рӯи сиёсати иёлат дар вақти таваллуд анҷом мешавад.
- Давомнокии рухсатӣ, сатҳи ивазкунии музд ва шартҳои мувофиқат байни иёлатҳо фарқ мекунанд.
- Равзанаи мутавозини сиёсат боиси хориҷ шудани баъзе иёлатҳои калон аз таҳлил шуд.
- Дар бахши PSID дар номи тағйирёбандаи корҳои хона ва нигоҳубини кӯдак номувофиқии дохилӣ вуҷуд дорад.
- Таҳқиқот ҳанӯз аз баррасии ҳамтоён нагузаштааст.
Таҳқиқот чӣ мегӯяд ва чӣ намегӯяд
Таҳқиқот нишон медиҳад, ки пас аз таваллуди фарзанди аввал вақти занон нисбат ба мардон аз кори музднок ба нигоҳубини бемузд ва корҳои хона мегузарад. Он инчунин нишон медиҳад, ки занон ҳангоми фароғат ва корҳои хона бештар ҳамзамон нигоҳубини кӯдакро анҷом медиҳанд.
Таҳқиқот намегӯяд, ки дар ҳамаи оилаҳо ҳамин тақсимоти вазифаҳо вуҷуд дорад. Натиҷаҳо баҳодиҳии миёнаи гурӯҳҳои васеи демографӣ мебошанд.
Таҳқиқот исбот намекунад, ки фарзанддор шудан мустақиман бемории равонӣ, хастагии шадид ё ҳосилнокии пастро ба вуҷуд меорад. Қатъшавӣ ва бисёрвазифагӣ ҳамчун механизмҳои эҳтимолии мусоидаткунанда баррасӣ мешаванд.
Таҳқиқот нишон намедиҳад, ки рухсатии муздноки оилавӣ шуғл ё даромади занонро ҳатман зиёд мекунад. Баҳодиҳии сиёсат барои фарқи кори музднок аз нигоҳи оморӣ аҳамиятнок нест. Далели қавитар дар тақсимоти вақти нигоҳубини кӯдак байни ҷинсҳо дида мешавад.
Таҳқиқот инчунин намегӯяд, ки ҳамаи тарҳҳои рухсатии муздноки оилавӣ як натиҷа медиҳанд. Байни иёлатҳо дар фарогирӣ ва татбиқи сиёсат фарқҳо мавҷуданд.
Аҳамият барои гузашта, имрӯз ва оянда
Дар гузашта нобаробарии ҷинсӣ бештар бо музд, шуғл ва соатҳои ҳафтаинаи кор чен мешуд. Ин таҳқиқот нишон медиҳад, ки нобаробарӣ дар истифодаи вақт берун аз кори музднок ва дар масъулиятҳои ҳамзамон низ намоён аст.
Барои имрӯз, таҳқиқот нишон медиҳад, ки танҳо ченаки вақти умумии фароғат кофӣ нест. Вақти ба назар баробари фароғат барои як нафар метавонад бехалал бошад, барои дигаре бошад таҳти назорати пайвастаи кӯдак гузарад. Аз ин рӯ, на танҳо миқдор, балки пора-пора будан ва осон халал ёфтани вақт низ муҳим аст.
Таҳқиқоти оянда бояд рӯзномаҳои вақтеро истифода баранд, ки ҷуфтҳои воқеиро солҳои зиёд пайгирӣ мекунанд ва истифодаи рухсатии музднок, кори фосилавӣ, дастрасӣ ба нигоҳубини кӯдак, чандирии соатҳои кор ва равандҳои қабули қарор дар оиларо якҷоя арзёбӣ мекунанд. Аз нигоҳи сиёсат, на танҳо мавҷудияти ҳуқуқи рухсатӣ, балки тарзи истифодаи он аз ҷониби модарон ва падарон метавонад ҳалкунанда бошад.
Усул ва Натиҷаҳои Таҳқиқот
Хулосаи техникии усул
| Ҷузъ | Татбиқ дар таҳқиқот |
|---|---|
| Маълумоти асосӣ | American Time Use Survey, 2003-2023 |
| Шумораи ибтидоии мушоҳидаҳо | Тақрибан 245.000 |
| Намунаи волидон | Тақрибан 39.000 волидайне, ки ҳангоми таваллуди фарзанди аввал 18-50 сола буданд |
| Панели псевдои ниҳоӣ | Зиёда аз 10.700 ҷуфти беназир ва тақрибан 30.300 мушоҳида |
| Вақти ҳодиса | Аз 5 сол пеш аз таваллуд то 10 сол баъд аз таваллуд |
| Давраи истинод | Як сол пеш аз таваллуд, t = -1 |
| Мувофиқсозӣ | Ҷинс, синну сол, соли таваллуд, таҳсил, вазъи оилавӣ, нажод/этникӣ ва минтақа |
| Назоратҳо | Таъсирҳои собити синну сол, сол ва иёлат |
| Вазнгузорӣ | Вазнҳои намунавии ATUS ва баръакси басомади истифодаи мушоҳидаи пеш аз таваллуд |
| Хатогиҳои стандартӣ | Дар сатҳи ҷуфти инфиродӣ гурӯҳбандӣ шудаанд |
| Маълумоти тасдиқ | Panel Study of Income Dynamics, 2003-2023 |
| Таҳлили сиёсат | Равиши ҷамъшудаи фарқ-дар-фарқ бо се соли пеш ва се соли баъд |
| Хатогиҳои стандартии сиёсат | Дар сатҳи гурӯҳи муқоиса-иёлат гурӯҳбандӣ шудаанд |
Хулосаи ададии натиҷаҳои асосӣ
| Натиҷа | Баҳодиҳӣ | Шарҳ |
|---|---|---|
| Фарқи кори музднок баъд аз таваллуд | Барои занон тақрибан -1,3 соат/рӯз | Вақти кори муздноки занон нисбат ба мардон бештар кам мешавад. |
| Фарқи нигоҳубини асосӣ баъд аз таваллуд | Тақрибан +1,0 соат/рӯз | Афзоиши вақти нигоҳубини занон бештар аст. |
| Фарқи корҳои хона баъд аз таваллуд | Тақрибан +0,4 соат/рӯз | Бори корҳои бемузди хона барои занон бештар меафзояд. |
| Фарқи нигоҳубини якҷоя дар соли таваллуд | +4,046 соат/рӯз | Ҳангоми дохил кардани нигоҳубини дуюмдараҷа фарқ зиёда аз ду баробар мешавад. |
| Фарқи фароғати бехалал дар соли таваллуд | -0,604 соат/рӯз | Талафоти фароғати бехалали занон бештар аст. |
| Рухсатии муздноки оилавӣ ва фарқи нигоҳубин | Ба ҳисоби миёна -0,95 соат; p < 0,001 | Фарқи нигоҳубини баъд аз таваллуд дар ҷойҳои дорои сиёсат камтар аст. |
| Рухсатии муздноки оилавӣ ва фарқи кори музднок | Тақрибан -0,7 соат; p = 0,28 | Таъсири оморӣ аҳамиятноки сиёсат нишон дода нашудааст. |
Шарҳи техникии графикҳо
- Шакли 1: Меҳвари амудӣ тағйироти фарқи соатҳои зан-мардро нисбат ба як сол пеш аз таваллуд ва меҳвари уфуқӣ солро нисбат ба таваллуд нишон медиҳад. Хати кори музднок баъд аз таваллуд зери сифр, хатҳои нигоҳубини кӯдак ва корҳои хона болои сифр мебошанд. Фосилаҳои эътимоди фароғат ва хоб аксаран сифрро дар бар мегиранд.
- Шакли 2: Занон ва мардон алоҳида нишон дода шудаанд. Вақти кори муздноки мардон зиёд мешавад, вақти занон кам ё паст мемонад. Нигоҳубини кӯдак дар ҳар ду гурӯҳ зиёд мешавад, аммо афзоиш барои занон бештар аст. Хати корҳои хона барои занон сол ба сол боло меравад, дар ҳоле ки барои мардон дар атрофи сифр ё поён мемонад.
- Шакли 3: Ҷамъбасти нигоҳубини асосӣ ва дуюмдараҷа нисбат ба танҳо нигоҳубини асосӣ фарқи хеле калонтари зан-мард медиҳад. Фарқҳои ҳамзамони аз ҳама намоён дар корҳои хона ва фароғат дида мешаванд. Фосилаҳои эътимоди фарқи нигоҳубин ҳангоми кори музднок дар аксари давраҳо сифрро фаро мегиранд.
- Шакли 4: Фароғати асосӣ ва фароғати бехалал муқоиса мешаванд. Пас аз хориҷ кардани вақти ҳампӯши нигоҳубини кӯдак, талафоти фароғати занон аз мардон бештар аст.
- Шакли 5: Дар ҷойҳои дорои рухсатии муздноки оилавӣ фарқи нигоҳубин дар соли таваллуд зиёд мешавад, аммо дар соли аввали баъди таваллуд якбора кам мешавад. Фосилаҳои эътимод дар баъзе солҳо васеъанд; натиҷаи ҷамъшудаи қавитар фарқи миёнаи -0,95 соат пас аз таваллуд аст.
Аҳамиятнокии оморӣ
Дар графикҳои асосӣ фосилаҳои эътимоди 95-фоиза истифода шудаанд. Агар фосилаи эътимод сифрро дар бар нагирад, баҳодиҳӣ одатан дар сатҳи 5 фоиз аҳамиятнок ҳисоб мешавад. Ҳаддҳои ситораҳо дар ҷадвалҳои иловагӣ аз ҷадвал ба ҷадвал фарқ мекунанд. Дар баъзе ҷадвалҳо як ситора p < 0,10, ду ситора p < 0,05 ва се ситора p < 0,01-ро ифода мекунанд, дар ҳоле ки дар ҷадвали ислоҳшудаи нигоҳубини кӯдак ҳаддҳо p < 0,05, p < 0,01 ва p < 0,001 мебошанд. Аз ин рӯ, ситораҳоро бояд бо эзоҳи ҳар ҷадвал якҷо хонд.
Ёддошт оид ба Манбаъ ва Усул
- Номи пурраи аслии таҳқиқот: Where does the time go?: Decomposing men and women’s time use following a first-birth
- Муаллифон ва тартиби онҳо: 1. Annabel Siegal, 2. Joanna Venator
- Ҳаммуаллифии аввал/ҳиссагузории баробар: Дар PDF изҳорот дар бораи ҳиссагузории баробар ё ҳаммуаллифии аввал вуҷуд надорад.
- Муаллифи масъул: Joanna Venator
- Вобастагиҳои институтсионалӣ: Annabel Siegal – Boston College; Joanna Venator – Boston College
- Санаи нашр: 23 июни 2026
- Навъи манбаъ: Preprint ва гузориши кории Boston College Department of Economics
- Рақами гузориши корӣ: Boston College Economics Working Paper 1113
- Вазъи баррасии ҳамтоён: Ин таҳқиқот preprint аст ва аз баррасии ҳамтоён нагузаштааст.
- DOI: Дар ин версия маълумоти DOI вуҷуд надорад ва DOI аз манбаъҳои расмӣ тасдиқ карда нашуд.
- Маҷаллаи баррасишуда: Версияи нашршуда дар маҷаллаи баррасишуда тасдиқ карда нашуд.
- Ношири аслӣ: Ношири алоҳидаи тиҷоратӣ ё академӣ тасдиқ нашудааст. Гузориши кории институтсионалӣ аз ҷониби Boston College Department of Economics феҳрист шудааст.
- Платформаи preprint: SSRN
- Рақами сабти SSRN: 7034830
- Пайванди расмии SSRN:Саҳифаи таҳқиқот дар SSRN
- Пайванди расмии Boston College:Boston College Economics Working Papers
- Низои манфиат ва маблағгузорӣ: Муаллифон низои манфиат ё манбаи маблағгузориро гузориш накардаанд.
Ин муҳтаво бо баррасии матни асосӣ, усулҳо, муодилаҳо, ҷадвалҳо, шаклҳо ва замимаҳои онлайнии PDF-и боршуда омода шудааст. Ягон натиҷаи илмии берун аз PDF ба мақола илова нашудааст. Санҷиши манбаъҳои беруна танҳо барои маълумоти шахсияти библиографӣ, аз ҷумла муаллифон, рақами гузориши корӣ, платформа ва вазъи нашр истифода шудааст.
Маҳдудиятҳои асосии таҳқиқот инҳоянд: ATUS панели воқеии дарозмуддат нест, мушоҳидаҳои пеш аз таваллуд аз шахсони дигар мувофиқ карда мешаванд, интихоби эҳтимолӣ аз рӯи хусусиятҳои нодида вуҷуд дорад, вақти ҷамъшудаи нигоҳубин аз фаъолиятҳои ҳампӯш иборат аст, истифодаи рухсатии музднок дар сатҳи шахсӣ мушоҳида намешавад ва дар номи тағйирёбандаи дуюми натиҷа дар тасдиқи PSID номувофиқӣ мавҷуд аст.
Огоҳии илмӣ: Ин таҳқиқот preprint аст ва аз баррасии ҳамтоён нагузаштааст; натиҷаҳо бояд бо дарназардошти ин маҳдудият хонда шаванд. Таҳқиқот барои ҳамаи оилаҳо як тақсимоти вазифаҳоро исбот намекунад ва нишон намедиҳад, ки рухсатии муздноки оилавӣ барои шуғл ё даромади занон ҳатман натиҷаи сабабии муваффақ медиҳад.

Шарҳ гузоред
Нишонии почтаи электронии шумо нашр намешавад. Майдонҳои ҳатмӣ бо * нишон дода шудаанд