Paclitaxel ni kiwanja cha kundi la taxane kinachoathiri mgawanyiko wa seli na hutumiwa katika matibabu ya saratani. Baccatin III ni mojawapo ya mifupa ya msingi na vitangulizi vya taxane vinavyoweza kutumiwa katika uzalishaji wa nusu-sintetiki wa paclitaxel. Ingawa kihistoria viwanja hivi vimehusishwa hasa na spishi za Taxus, utafiti huu unatokana na tafiti zinazodokeza kuwa paclitaxel na Baccatin III pia zinaweza kupatikana katika tishu mbalimbali za hazelnut.

Mohammad Sina na wenzake walichunguza viwango vya paclitaxel na Baccatin III katika majani, ganda la nje la kijani, ganda gumu, punje mbichi na punje zilizokaangwa za aina tano za hazelnut za Iran. Aina zilizochunguzwa zilikuwa Segoush, Eshkevar, Nakhoni, Paraki na Shirvani. Hivyo, sampuli 25 za mchanganyiko wa aina-matriksi, zinazotokana na aina tano na matriksi tano tofauti, zilitathminiwa.

Kuoka punje za hazelnut kulifanywa kwa 150°C kwa muda wa saa moja. Mojawapo ya malengo muhimu ya utafiti ilikuwa kubaini kama kuoka kunabadilisha kiasi kinachoweza kupimwa cha paclitaxel na Baccatin III.

Kabla ya uchanganuzi, matriksi ya mmea na hazelnut ilipitia uchimbaji wa awali unaosaidiwa na ultrasound, protini na polisakaridi zikatolewa kwa kutumika kwa suluhisho za Carrez, kisha ikatumika dispersive liquid-liquid microextraction, yaani DLLME. Katika hatua ya DLLME, ethanol ilitumiwa kama kiyeyusho cha kutawanya na 1-octanol kama kiyeyusho cha uchimbaji.

Masharti ya DLLME yaliyobainishwa kwa central composite design na response surface methodology yaliripotiwa kuwa 600 µL ethanol, 60 µL 1-octanol, 1 g NaCl na pH 6,5. Ilielezwa kuwa katika kiasi kikubwa zaidi cha ethanol na 1-octanol athari ya kuchanganyika na kupungua kwa mkusanyiko hupunguza mwitikio wa uchimbaji, na katika kiasi cha chumvi kinachozidi gramu 1 hali ya usaturishaji kupita kiasi pia hupunguza mwitikio huo.

Uchanganuzi wa kromatografia ulifanywa kwa mfumo wa Agilent 1260 HPLC na kigunduzi cha UV-Vis. Kwa utenganishaji, ilitumiwa kolamu ya C18 yenye vipimo vya 250 × 4,6 mm na chembe za 5 µm. Awamu inayotembea iliandaliwa kwa methanol na maji yaliyotolewa ioni kwa uwiano wa ujazo 80:20; kasi ya mtiririko ilikuwa 1,0 mL/dakika na urefu wa wimbi la ugunduzi uliwekwa kuwa 230 nm.

Kulingana na sehemu ya mbinu, Baccatin III ilitoka kwenye kolamu karibu dakika 3,0 na paclitaxel karibu dakika 4,5. Utambulisho wa viwanja uliamuliwa kwa kulinganisha nyakati za retention za vilele vya sampuli na zile za viwango vilivyothibitishwa.

Matokeo ya jumla yaliyojitokeza zaidi yalikuwa kwamba viwango vya juu zaidi vya paclitaxel na hasa Baccatin III vilipimwa katika majani ya hazelnut. Paclitaxel katika sampuli za majani iliripotiwa katika kiwango cha 4,54–17,56 µg/g uzito mkavu, huku Baccatin III katika Jedwali 2 ikiripotiwa katika kiwango cha 6.851,67–8.660 µg/g uzito mkavu.

Thamani za majani za Baccatin III zikibadilishwa kuwa miligramu, zinakadiriwa kuwa karibu 6,85–8,66 mg/g uzito mkavu:

\[ 1000\ \mu\mathrm{g/g} = 1\ \mathrm{mg/g} \]

Kwa hiyo, viwango vya Baccatin III vilivyopimwa katika majani ni mamia ya mara juu kuliko viwango vya paclitaxel. Hata hivyo, kwa kuwa matokeo haya ya juu sana yanategemea tu ulinganishaji wa retention time kwa HPLC-UV, uthibitishaji kwa mbinu huru na yenye uteuzi mkubwa wa kimuundo unakuwa muhimu hasa.

Kwa paclitaxel katika majani, thamani ya juu zaidi iliripotiwa katika aina ya Segoush kwa 17,56 ± 0,92 µg/g na ya chini zaidi katika Eshkevar kwa 4,54 ± 0,24 µg/g.

Kwa matokeo ya Baccatin III katika majani kuna tofauti ya uripoti kati ya maandishi na jedwali. Maandishi ya matokeo yanataja thamani ya juu zaidi kwa Segoush kuwa 8.515,32 ± 408,7 µg/g, ilhali Jedwali 2 na heat map zinaonyesha Paraki ikiwa juu zaidi kwa namba, 8.660 ± 415,6 µg/g. Maandishi yanaandika 6.921,07 µg/g kwa Shirvani, lakini jedwali linaonyesha 6.851,67 µg/g.

Katika ganda la nje la kijani, kiwango cha juu zaidi cha paclitaxel kilipimwa katika Shirvani kwa 5,70 ± 0,28 µg/g, na kiwango cha juu zaidi cha Baccatin III pia katika Shirvani kwa 6.662,37 ± 355,1 µg/g.

Katika ganda gumu, thamani ya juu zaidi ya paclitaxel iliripotiwa katika Shirvani kwa 5,30 ± 0,29 µg/g, na thamani ya juu zaidi ya Baccatin III pia katika Shirvani kwa karibu 1.000,67 µg/g.

Katika punje mbichi za hazelnut, paclitaxel ilifikia thamani ya juu zaidi ya 4,15 ± 0,17 µg/g katika Segoush. Katika Paraki na Eshkevar, viwango vya chini sana vya karibu 0,05 na 0,04 µg/g vilipimwa, mtawalia.

Katika punje mbichi, Baccatin III iligunduliwa kwa kiwango kinachoonekana wazi tu katika Segoush, 43,72 ± 1,56 µg/g. Katika aina nyingine nne matokeo yalikuwa chini ya kikomo cha ugunduzi cha mbinu. Kwa uchanganuzi wa takwimu, ilielezwa kuwa matokeo yasiyogunduliwa yaliwakilishwa kwa nusu ya LOD, yaani 0,004 µg/g.

Katika punje zilizokaangwa, kiwango cha juu zaidi cha paclitaxel kiliripotiwa katika Paraki kwa 4,81 ± 0,23 µg/g, huku kiwango cha juu zaidi cha Baccatin III kikiwa katika Shirvani kwa 67,22 ± 3,06 µg/g.

Muhtasari na sehemu ya matokeo ya utafiti husisitiza kuwa punje zilizokaangwa zilikuwa na kiasi kikubwa zaidi cha paclitaxel na Baccatin III kuliko punje mbichi. Hata hivyo, inapochunguzwa kwa kila aina, ongezeko halitokei kwa mwelekeo mmoja katika sampuli zote.

Paclitaxel ilipungua katika Segoush kutoka 4,15 hadi 1,05 µg/g, na katika Nakhoni kutoka 2,75 hadi 2,46 µg/g. Iliongezeka katika Eshkevar, Paraki na Shirvani. Baccatin III, ambayo haikugunduliwa katika punje mbichi za aina nne, ikawa inayoweza kupimwa baada ya kuoka; lakini katika Segoush ilipungua kutoka 43,72 hadi karibu 23,90 µg/g.

Kwa hiyo, data zinaonyesha kuwa kuoka kunaweza kuongeza viwango vinavyoweza kupimwa vya taxane katika aina nyingi, lakini athari hutegemea kiwanja na aina ya hazelnut. Hitimisho la jumla kwamba “kuoka huongeza kiasi cha taxane katika aina zote” haliungwi mkono na data.

Watafiti hawakutafsiri ongezeko baada ya kuoka kuwa uthibitisho wa moja kwa moja wa usanisi mpya wa paclitaxel. Maelezo yaliyopendekezwa ni pamoja na kuvunjika kwa kuta za seli, kuachiliwa kwa taxane zilizofungwa au zisizofikika, kuingia kwa urahisi zaidi kwa kiyeyusho ndani ya matriksi, kuongezeka kwa ufanisi wa uchimbaji, na kutofanya kazi kwa vimeng’enya vya ndani vinavyobadilisha taxane kutokana na joto.

Pia ilijadiliwa kuwa sehemu ya ongezeko la Baccatin III inaweza kuhusiana na kupotea kwa mnyororo wa pembeni wa paclitaxel au kuachiliwa kwa vitangulizi vilivyofungwa. Hata hivyo, utafiti haukufuatilia bidhaa za mabadiliko ya kikemikali kabla na baada ya kuoka, haukuanzisha mass balance, na haukuonyesha moja kwa moja kwamba paclitaxel ilibadilishwa kuwa Baccatin III.

Kwa mbinu iliyotengenezwa, recovery ya paclitaxel iliripotiwa kuwa asilimia 92,05–99,42 na ya Baccatin III asilimia 92,59–98,53. Relative standard deviation ilikuwa asilimia 4,11–5,50 kwa paclitaxel na asilimia 3,59–5,33 kwa Baccatin III.

Kwa paclitaxel, limit of detection ilitolewa kuwa 1,86–2,17 ng/g na limit of quantification 6,13–7,16 ng/g; kwa Baccatin III limit of detection ilikuwa 2,11–2,35 ng/g na limit of quantification 6,96–7,75 ng/g.

Hata hivyo, kuna tofauti muhimu ndani ya utafiti kuhusu linear range. Maandishi ya mbinu na validation yanaripoti 1–1000 ng/g, Jedwali 1 linaonyesha 1–500.000 ng/g, na jedwali la kulinganisha linaonyesha 10–200.000 ng/g. Kwa hiyo, kiwango sahihi kilichothibitishwa cha kazi ya mbinu hakiwezi kutolewa kutoka PDF kama thamani moja iliyo thabiti.

Zaidi ya hayo, maelezo ya Kielelezo 3 yanataja kilele cha kwanza kuwa paclitaxel na kilele 2 kuwa Baccatin III. Kinyume chake, sehemu ya mbinu inaainisha kilele cha kwanza cha dakika 3,0 kama Baccatin III na kilele cha pili cha dakika 4,5 kama paclitaxel. Uwekaji wa majina ulio kinyume pia ni tatizo la uripoti linalohitaji kufafanuliwa katika tafsiri ya chromatogram.

Utafiti hauonyeshi kwamba kula hazelnut au hazelnut zilizokaangwa huzuia au kutibu saratani. Ufyonzwaji wa taxane kutoka chakula, bioavailability yake katika mwili wa binadamu, metabolism, usalama, dozi yenye ufanisi au matokeo ya kliniki hayakuchunguzwa. Viwango vya viwanja vya mimea vilivyopimwa haviwezi kuchukuliwa kuwa sawa na tiba ya kitabibu ya paclitaxel.

Tatizo kuu la kisayansi la utafiti

Paclitaxel ni taxane yenye muundo changamano wa molekuli. Utangulizi wa utafiti unaeleza kuwa ugumu wa kuipata kutoka chanzo chake asilia na michakato tata ya usanisi umehamasisha utafiti wa vyanzo mbadala vya mimea.

Hapo awali imeripotiwa kuwa taxane zinaweza kupatikana katika sehemu zisizoliwa za mti wa hazelnut, kama majani, ganda gumu na ganda la nje. Hata hivyo, kulinganisha aina na tishu tofauti za hazelnut kwa mbinu moja ya uchanganuzi, hasa kuchunguza jinsi kuoka kunavyobadilisha ishara ya paclitaxel na Baccatin III katika punje, kumekuwa kwa kiwango kidogo.

Utafiti unashughulikia maswali matatu makuu:

1. Paclitaxel na Baccatin III hupatikana kwa viwango vya juu zaidi katika tishu zipi za hazelnut?
2. Je, usambazaji wa taxane hutofautiana kati ya aina tano za hazelnut?
3. Kuoka kwa 150°C kwa saa moja kunaathiri vipi kiasi kinachoweza kupimwa cha paclitaxel na Baccatin III katika punje?

Tatizo la pili la upande wa uchanganuzi ni kutenganisha taxane za kiwango cha chini kutoka kwenye matriksi tata ya hazelnut yenye mafuta, protini, wanga na vipengele vingine vya mimea ndani ya muda mfupi.

Uhusiano kati ya paclitaxel na Baccatin III

Katika utafiti, paclitaxel inachukuliwa kama taxane inayotumiwa moja kwa moja katika tiba ya saratani, na Baccatin III kama muundo wa kitangulizi unaoweza kutumiwa katika uzalishaji wa paclitaxel.

Baccatin III si muundo kamili wa molekuli ya paclitaxel. Ni kiini cha msingi cha taxane kisicho na baadhi ya minyororo ya pembeni inayotofautisha paclitaxel. Kwa hiyo, kupatikana kwa Baccatin III nyingi katika sampuli hakumaanishi kwamba kuna kiasi sawa cha paclitaxel.

Kwamba Baccatin III imeripotiwa kwa viwango vya juu sana kuliko paclitaxel katika matriksi nyingi kunadokeza kuwa tishu za hazelnut zinaweza kuwa tajiri zaidi katika vitangulizi vya taxane au mifupa inayohusiana na taxane kuliko paclitaxel iliyokamilika. Hata hivyo, mkondo wa biosynthesis au kasi ya mabadiliko haukupimwa moja kwa moja.

Aina na tishu zipi za hazelnut zilichunguzwa?

Sampuli zilikusanywa kutoka maeneo ya vijijini ya Roudsar katika mkoa wa Gilan, Iran. Aina tano za hazelnut zilikuwa:

• Segoush,
• Eshkevar,
• Nakhoni,
• Paraki,
• Shirvani.

Katika kila aina, matriksi tano zilitathminiwa:

• Jani,
• Ganda la nje la kijani au zuruf,
• Ganda gumu la kahawia,
• Punje mbichi,
• Punje iliyokaangwa.

Hivyo, kulikuwa na mchanganyiko 25 wa aina-matriksi. PDF haielezi wazi ni miti mingapi, bustani ngapi au sampuli huru za kibayolojia zilizokusanywa kwa kila aina. Hata hivyo, imeelezwa kuwa kila sampuli iliyoandaliwa iliingizwa kwenye kifaa mara tatu.

Injections tatu za kiufundi hutathmini reproducibility ya kifaa na uchanganuzi. Lakini si sawa na sampuli huru za miti au mavuno. Kutotajwa kwa idadi ya biological replicates huru kunaacha kutokuwa na uhakika kuhusu kiwango ambacho utofauti wa asili kati ya aina unawakilishwa.

Kukausha na kuandaa sampuli

Majani na maganda ya nje yalikaushwa katika joto la chumba kwa wiki moja. Baada ya kusagwa, majani yalipitishwa kwenye ungo wa 70 mesh na maganda ya nje kwenye ungo wa 25 mesh.

Hazelnut zote zilikaushwa kwa wiki moja katika joto la chumba na kisha kuwekwa kwenye mwanga wa jua wa moja kwa moja kwa saa 24 zaidi ili kupunguza unyevunyevu uliobaki. Baada ya kutenganishwa, punje mbichi zilisagwa, zikapitishwa kwenye ungo wa 25 mesh na kuhifadhiwa kwa 4°C kwa hatua zinazofuata.

Athari ya kukausha kwa jua kwa uthabiti wa taxane haikutathminiwa. Kwa hiyo, viwango vilivyopimwa haviwakilishi tu kiwango cha awali katika tishu mbichi bali pia kiwango kinachobaki baada ya kukausha na kuhifadhi.

Kuoka kulifanywaje?

Tanuri ilipashwa joto mapema hadi 150°C na sampuli zikaokwa kwa saa moja. Ili joto lisambae sawasawa, sampuli ziliripotiwa kuchanganywa kwa vipindi fulani.

Baada ya kuoka, sampuli zilirudishwa kwenye joto la chumba na kisha kuchanganuliwa. Utafiti haukuripoti:

• Joto la ndani la bidhaa,
• Upotevu wa unyevunyevu,
• Water activity,
• Usambazaji wa joto ndani ya tanuri,
• Mabadiliko ya rangi au uzito mwishoni mwa kuoka.

Kwa hiyo, 150°C na saa moja ni masharti ya jina la mchakato; joto halisi la ndani au thermal dose ambayo kila sampuli ilipokea haijulikani.

Kwa nini uchimbaji wa awali ulirekebishwa kwa kila matriksi?

Jani la hazelnut, ganda la kijani, ganda gumu na punje hazina muundo sawa wa kikemikali. Jani linaweza kuwa tajiri katika lignoselulosi na pigmenti, ilhali punje ni matriksi tofauti yenye mafuta mengi.

Watafiti walitathmini kiasi cha awali cha ethanol kwa kila matriksi kwa majaribio ya kigezo kimoja. Katika kila jaribio, 0,5 g ya sampuli iliyosagwa ilitumika na kiasi cha ethanol kilibadilishwa kutoka 0 hadi 4 mL.

Matokeo haya yanaonyesha kuwa kiyeyusho kilekile hakitoi ufanisi sawa wa uchimbaji katika matriksi zote. Hata hivyo, itifaki ya jumla ya microextraction inaandika kwamba 3 mL ethanol iliongezwa kwa sampuli zote, huku sehemu ya baadaye ya matokeo ikisema kwamba kiasi maalumu kwa matriksi kilitumika. Maelezo haya mawili yanahitaji kuoanisha ili itifaki ya mwisho iweze kurudiwa.

Matumizi ya ultrasound

Suluhisho la sampuli lilitibiwa kwenye ultrasonic bath kwa 40°C. Sehemu ya mbinu inatoa muda wa ultrasound kuwa dakika 30. Katika sehemu inayojadili matokeo ya kuoka, hata hivyo, inaandikwa “dakika 15 kwa 40°C”.

Tofauti hii ya muda ni muhimu kwa uhamishaji wa mbinu kwa sababu muda wa ultrasound unaweza kuathiri kuvunjika kwa seli, ufanisi wa uchimbaji na mabadiliko yanayowezekana ya viwanja.

Kwa nini suluhisho za Carrez zilitumiwa?

Baada ya ultrasound na centrifugation ya kwanza, mililita moja ya Carrez I na mililita moja ya Carrez II ziliongezwa kwenye supernatant. Lengo lilikuwa kutenganisha protini na polisakaridi kwa precipitation ili kupata awamu ya juu iliyo safi zaidi.

Hata hivyo, kuna utata muhimu katika maelezo ya kuandaa suluhisho. Carrez I inaelezwa kutayarishwa kwa potassium hexacyanoferrate, lakini Carrez II pia imeandikwa tena kuwa potassium hexacyanoferrate. Katika sehemu hiyo hiyo ya vifaa, zinc acetate pia imeorodheshwa miongoni mwa reagents zilizonunuliwa.

Kwa hiyo, PDF haiwezeshi kubainisha kwa uhakika ni chumvi gani hasa ilitumika kwa Carrez II. Maelezo haya ni muhimu kwa tabia ya precipitation ya protini na reproducibility katika maabara nyingine.

DLLME hufanyaje kazi?

Katika dispersive liquid-liquid microextraction, kiasi kidogo cha kiyeyusho cha uchimbaji husambazwa katika suluhisho la sampuli kama matone mengi madogo kwa msaada wa kiyeyusho cha kutawanya. Kwa sababu eneo la jumla la mgusano huongezeka, viwanja lengwa vinaweza kuhamia haraka kutoka awamu ya maji kwenda awamu ya uchimbaji.

Katika utafiti:

• Ethanol ilitumiwa kama disperser solvent,
• 1-octanol kama extraction solvent,
• NaCl kwa salting-out.

Katika hatua iliyoboreshwa, 600 µL ethanol na 60 µL 1-octanol ziliongezwa kwenye sampuli, mchanganyiko ukavortexiwa kwa nguvu na centrifugation ikafanywa kwa 9.000 rpm kwa dakika tano. Awamu ya 1-octanol iliyotengana iliingizwa kwenye HPLC.

Athari ya salting-out

Kuongeza 1 g NaCl kwenye sampuli kulichukuliwa kupunguza umumunyifu wa viwanja lengwa katika awamu ya maji na kusaidia uhamishaji wake kwenda kwenye 1-octanol. Utaratibu huu kwa ujumla hujulikana kama salting-out.

Kiwango cha 0–2 g NaCl kilitathminiwa, na mwitikio bora uliripotiwa kwa 1 g. Zaidi ya gramu 1, supersaturation na kushuka kwa utendaji wa mchakato kulionekana.

Kwa nini 60 µL 1-octanol ilitumika?

Ikiwa kiasi cha extraction solvent ni kidogo sana, awamu inayokusanya viwanja lengwa inaweza kuwa na mkusanyiko mkubwa zaidi. Kinyume chake, kiasi kikiongezeka, kiasi kilekile cha analyte husambazwa katika kiyeyusho kingi zaidi na hivyo hupunguzwa mkusanyiko.

Katika utafiti, enrichment response ya juu zaidi ilipatikana kwa 60 µL 1-octanol. Kwa kiasi kikubwa zaidi athari ya dilution ilielezwa kuwa ndiyo iliyotawala.

Kwa nini 600 µL ethanol ilichaguliwa?

Ethanol husaidia 1-octanol kutawanyika kama matone madogo ndani ya suluhisho la sampuli. Kiasi cha ethanol kilipoongezeka hadi 600 µL, mgusano kati ya sampuli na awamu ya uchimbaji uliongezeka; kwa kiasi kikubwa zaidi, mwitikio ulipungua kutokana na dilution kubwa ya analyte.

Maana ya kuchagua pH 6,5

pH ya uchimbaji ilitathminiwa kutoka 3–9, na mwitikio wa juu ulipatikana kwa pH 6,5. Utafiti unapendekeza kwamba katika mazingira yenye asidi zaidi au alkali zaidi miundo ya analyte inaweza kubadilika na uchimbaji ukashindwa.

Hata hivyo, bidhaa za mabadiliko katika mazingira ya asidi au alkali hazikuchanganuliwa kivyake. Kwa hiyo, athari ya pH ni matokeo ya uboreshaji wa kimchakato yanayotegemea kupungua kwa mwitikio wa kromatografia.

Central composite design na response surface methodology

Vigezo vinne vya DLLME vilichunguzwa pamoja katika viwango vitano:

• Kiasi cha ethanol: 300–1000 µL,
• Kiasi cha 1-octanol: 60–120 µL,
• pH: 3–9,
• NaCl: 0–2 g.

Central composite design yenye majaribio 30 ilitumika. Tofauti na uboreshaji wa kigezo kimoja, response surface methodology pia hutathmini mwingiliano kati ya vigezo.

Kwa quadratic model iliripotiwa:

• F = 24,88,
• p < 0,0001,
• R² = 0,9587,
• Adjusted R² = 0,9202,
• Predicted R² = 0,8484,
• Adequate precision = 20,449.

Lack-of-fit test ilikuwa F = 0,53 na p = 0,8135. Lack of fit isiyo significant ilitafsiriwa kuwa hakuna muundo mkubwa wa kimfumo ambao model hauelezi katika data za majaribio.

R² inasomwaje?

Coefficient of determination huonyesha kiasi gani cha mabadiliko ya mwitikio kinachoelezwa na model:

\[ R^2 = 1 - \frac{\sum(y_i-\hat{y}_i)^2}{\sum(y_i-\bar{y})^2} \]

• \(y_i\) ni mwitikio uliopimwa katika jaribio,
• \(\hat{y}_i\) ni mwitikio uliotabiriwa na model,
• \(\bar{y}\) ni wastani wa miitikio yote ya majaribio.

R² = 0,9587 inaonyesha kwamba model inaeleza karibu asilimia 95,87 ya mabadiliko ya mwitikio. Predicted R² ya 0,8484 inaonyesha kwamba uwezo wa kutabiri masharti mapya ni chini ya fit ya model kwenye data zilizopo lakini bado ni juu.

Kielelezo 1 kinaonyesha nini?

Paneli ya kwanza ya Kielelezo 1 inalinganisha thamani zilizotabiriwa na model na matokeo halisi ya majaribio. Pointi kukusanyika karibu na mstari wa diagonal huonyesha ulinganifu kati ya utabiri na uchunguzi.

Paneli ya pili ni normal probability plot ya residuals zilizosanifishwa. Pointi kufuata kwa kiasi kikubwa muundo wa mstari huunga mkono tafsiri kwamba residuals ni takriban normal.

Paneli ya tatu ni Box-Cox transformation plot. Lambda bora ilitolewa kuwa 0,88 na confidence interval 0,65–1,05. Kwa kuwa Lambda = 1 iko ndani ya confidence interval, ilihitimishwa kuwa power transformation haikuhitajika.

Response surfaces tatu za pande tatu kwenye mstari wa chini zinaonyesha mwingiliano kati ya:

• NaCl na kiasi cha ethanol,
• pH na kiasi cha ethanol,
• NaCl na kiasi cha 1-octanol.

Surfaces zinaonyesha mwitikio ukiwa juu karibu na 600 µL ethanol, pH 6,5, 1 g NaCl na 60 µL 1-octanol.

Masharti ya utenganishaji wa HPLC

Utambulisho wa viwanja ulithibitishwa kwa kiwango gani?

Utambuzi wa paclitaxel na Baccatin III ulitegemea vilele vya sampuli kuonekana kwenye retention time sawa na viwango vilivyothibitishwa. Pia, standard addition ilifanywa kwenye sampuli ya Eshkevar iliyokaangwa na kuongezeka kwa vilele kukaonyeshwa.

Mbinu hii inaunga mkono identification ya kiuchanganuzi; hata hivyo, HPLC-UV retention time pekee si maalumu kwa muundo wa molekuli. Katika matriksi tata ya mmea au chakula, kiwanja kingine kinachotoka karibu na wakati huo huo kinaweza kutoa absorbance katika wavelength ileile.

Utafiti haukutumia:

• Mass spectrometry,
• UV spectral purity comparison,
• Column ya pili ya chromatography,
• Uthibitishaji kwa mobile phase tofauti,
• NMR au uchanganuzi mwingine wa kimuundo wa kilele kilichokusanywa.

Hasa viwango vya juu sana vya Baccatin III katika majani vinahitaji kuthibitishwa huru kwa mbinu yenye uteuzi mkubwa wa kimuundo kama LC-MS/MS.

Equations za calibration

Modeli ya msingi ya linear calibration ni:

[ y = mx + b ]

• \(y\) ni eneo la kilele cha chromatographic,
• \(x\) ni mkusanyiko wa analyte,
• \(m\) ni slope ya calibration na sensitivity,
• \(b\) ni intercept ya y-axis.

Equations zilizotolewa:

Paclitaxel:

\[ y = 18242x - 27{,}593 \]

\[ R^2 = 0{,}9997 \]

Baccatin III:

\[ y = 110{,}6x + 137{,}8 \]

\[ R^2 = 0{,}9991 \]

R² zote mbili zinaonyesha uhusiano mkubwa wa mstari. Hata hivyo, calibration range si thabiti kati ya maandishi na majedwali:

• Mbinu na validation text: 1–1000 ng/g,
• Standard preparation section: 1–10.000 ng/mL,
• Table 1: 1–500.000 ng/g,
• Table 3: 10–200.000 ng/g.

Mpaka tofauti hizi zitatuliwe, haiwezekani kusema kwa uhakika ni range ipi ilithibitishwa kikamilifu.

Limit of detection na limit of quantification

LOD ilifafanuliwa kama kilele cha analyte kufikia mara tatu ya background noise, na LOQ mara kumi:

\[ S/N_{\mathrm{LOD}} = 3 \]

\[ S/N_{\mathrm{LOQ}} = 10 \]

Hapa:

• \(S\) ni signal ya analyte,
• \(N\) ni chromatographic background noise.

Maandishi ya kulinganisha ya Table 3 pia yanatumia kauli “1 ng/mL LOD” kwa mbinu. Hii si sawa na matrix-specific values katika ng/g za Table 1, na units haziwezi kulinganishwa moja kwa moja.

Precision: Relative standard deviation

Formula ya msingi ya relative standard deviation ni:

\[ \mathrm{RSD}(\%) = \frac{s}{\bar{x}} \times 100 \]

• \(s\) ni standard deviation ya vipimo vinavyorudiwa,
• \(\bar{x}\) ni wastani wa vipimo.

RSD ilikuwa asilimia 4,11–5,50 kwa paclitaxel na asilimia 3,59–5,33 kwa Baccatin III. Hii inaonyesha mabadiliko ya takriban asilimia 3,6–5,5 katika vipimo vinavyorudiwa chini ya masharti yale yale.

Recovery

Recovery inaonyesha ni kiasi gani cha analyte kilichoongezwa kwa kiwango kinachojulikana kinapimwa tena baada ya maandalizi yote na uchanganuzi. Uhusiano wa maelezo ni:

\[ \mathrm{Geri\ kazanım}(\%) = \frac{C_{\mathrm{eklenmiş\ örnek}}-C_{\mathrm{başlangıç}}} {C_{\mathrm{eklenen}}} \times 100 \]

• \(C_{\mathrm{eklenmiş\ örnek}}\) ni kiasi cha jumla kilichopimwa katika sampuli iliyoongezewa standard,
• \(C_{\mathrm{başlangıç}}\) ni kiwango asilia cha analyte katika sampuli,
• \(C_{\mathrm{eklenen}}\) ni kiasi kinachojulikana cha standard iliyoongezwa.

Recovery ya chini zaidi ya paclitaxel ilikuwa asilimia 92,05 katika ganda gumu na ya juu zaidi asilimia 99,42 katika jani. Kwa Baccatin III, ya chini zaidi ilikuwa asilimia 92,59 katika punje mbichi na ya juu zaidi asilimia 98,53 katika ganda gumu.

Enrichment factor

Utafiti ulieleza enrichment factor kama uwiano wa analyte katika extraction solvent dhidi ya suluhisho la awali la sampuli:

\[ EF = \frac{C_{\mathrm{ekstraksiyon\ fazı}}}{C_{\mathrm{örnek\ çözeltisi}}} \]

EF ya paclitaxel ilikuwa 9,70–12,31 na ya Baccatin III 10,30–12,82. Kwa kuwa EF ni ratio, kwa kawaida haina unit. Maandishi ya matokeo yanaongeza alama ya asilimia baada ya baadhi ya Baccatin III values, ilhali Table 1 inaziwasilisha kama ratios.

MANOVA: matriksi au aina ilikuwa na athari kubwa zaidi?

Paclitaxel na Baccatin III zilipotathminiwa pamoja kama dependent variables:

• Athari ya aina: Pillai’s Trace = 1,325; F(8,50) = 12,26; p < 0,001; partial η² = 0,662,
• Athari ya matriksi: Pillai’s Trace = 1,819; F(8,50) = 62,63; p < 0,001; partial η² = 0,909,
• Interaction ya aina × matriksi: Pillai’s Trace = 1,785; F(32,50) = 12,99; p < 0,001; partial η² = 0,893.

Kulingana na partial η², athari kubwa zaidi ilikuwa aina ya matriksi. Interaction kati ya aina na matriksi pia ilikuwa kubwa sana. Hii inaonyesha kwamba kuwa na kiwango cha juu au cha chini cha taxane katika aina fulani si sifa thabiti isiyotegemea tishu.

Kwa mfano, Shirvani inafikia viwango vya juu katika ganda la nje na ganda gumu, Segoush inaongoza kwa paclitaxel katika punje mbichi, na Paraki ina kiwango cha juu zaidi cha paclitaxel katika punje zilizokaangwa.

Kielelezo 2: Usambazaji katika heat maps

Heat map ya paclitaxel upande wa kushoto wa Kielelezo 2 inaonyesha kwamba majani kwa ujumla yana viwango vya juu. Hata hivyo, baadhi ya combinations za aina-matriksi zinatoka kwenye muundo huu:

• Jani la Segoush kwa 17,56 µg/g ndilo lenye paclitaxel ya juu zaidi.
• Ganda la nje la Shirvani lina 5,70 µg/g na ganda gumu 5,30 µg/g, likiongoza katika matriksi hizo.
• Punje iliyokaangwa ya Paraki kwa 4,81 µg/g ndiyo ya juu zaidi kati ya sampuli zilizokaangwa.
• Paclitaxel ni ya chini sana katika punje mbichi za Eshkevar na Paraki.

Heat map ya Baccatin III upande wa kulia inaonyesha majani katika takriban 6.852–8.660 µg/g, yakitengana wazi na matriksi nyingine. Ganda la nje linaunda kundi la pili na ganda gumu kundi la tatu. Viwango katika punje ni chini sana kuliko hivi.

Heat map inaunga mkono kwa picha matokeo ya MANOVA kwamba kwa Baccatin III tishu ni determinant yenye nguvu zaidi kuliko aina.

Matokeo ya majani

Kwa paclitaxel variances hazikuwa sawa, hivyo Welch ANOVA ilitumika na tofauti kubwa kati ya aina ikapatikana: Welch F = 902,79; p < 0,001.

Kwa Baccatin III, Welch F = 0,39 na p = 0,81. Ingawa means za namba zinatofautiana, hakuna tofauti statistically significant kati ya aina kutokana na within-group variability kubwa.

Matokeo ya ganda la nje la kijani

Viwango vya juu zaidi vya paclitaxel na Baccatin III katika ganda la nje vilipimwa katika Shirvani. Athari ya aina ilikuwa significant kwa analytes zote mbili.

Matokeo ya ganda gumu

Ganda gumu la Shirvani lilionyesha viwango vya juu zaidi kwa viwanja vyote viwili. Baccatin III ilikuwa tena juu sana kuliko paclitaxel.

Matokeo ya punje mbichi

Kwamba Baccatin III iligunduliwa wazi katika punje mbichi ya Segoush pekee ni mojawapo ya mifano iliyo wazi zaidi ya interaction ya aina na matriksi.

Matokeo ya punje zilizokaangwa

Katika sampuli zilizokaangwa, Paraki iliongoza kwa paclitaxel na Shirvani kwa Baccatin III. Kwamba aina zilizo juu kwa analyte mbili ni tofauti kunaonyesha kuwa athari ya kuoka haiwezi kuelezwa kikamilifu na utaratibu mmoja wa pamoja.

Ulinganisho wa moja kwa moja wa punje mbichi na zilizokaangwa

Jedwali hili linaonyesha wazi kwamba mwelekeo wa athari ya kuoka unategemea aina na analyte. Kauli ya utafiti kwamba “mwelekeo wa ongezeko ulikuwa thabiti” haiendani kikamilifu na Segoush na Nakhoni.

Je, kuoka kuliunda paclitaxel mpya?

Utafiti hautoi jibu la moja kwa moja. Kuongezeka kwa analyte inayopimwa baada ya kuoka kunaweza kutokana na angalau michakato minne:

• Kuvunjika kwa muundo wa seli na uchimbaji kuwa rahisi,
• Kuachiliwa kwa pools za taxane zilizofungwa au zisizofikika,
• Kutofanya kazi kwa vimeng’enya vinavyovunja taxane kutokana na joto,
• Mabadiliko ya kikemikali kutoka derivative moja ya taxane kwenda nyingine.

Zaidi ya hayo, kupotea kwa unyevunyevu na vitu vingine tete wakati wa kuoka kunaweza kuchangia kuongezeka kwa apparent concentration inayoripotiwa kwa dry weight. Lakini utafiti haukutoa dry mass balance au moisture balance kabla na baada ya kuoka, hivyo ukubwa wa athari hiyo hauwezi kuhesabiwa.

Ili kuthibitisha uundaji wa molekuli mpya, mass balance ya taxane zote, intermediates na degradation products kabla na baada ya kuoka ingehitajika. Utafiti huu unalinganisha tu ishara za mwisho zinazopimika za paclitaxel na Baccatin III.

Kielelezo 3: Standard-addition chromatogram

Kielelezo 3 kinaonyesha chromatograms za sampuli ya Eshkevar iliyokaangwa kabla ya standard addition na baada ya kuongeza 50 ng/g mixed standard.

Baada ya kuongeza standard, vilele katika maeneo mawili lengwa vinaongezeka wazi, jambo linalounga mkono kwamba viwanja vinavyopimwa katika retention times hizo vinaendana na standards lengwa.

Hata hivyo, caption ya figure inataja kilele cha kwanza kuwa paclitaxel na kilele cha pili kuwa Baccatin III. Katika masharti ya mbinu, Baccatin III inaelezwa kutoka karibu dakika 3,0 na paclitaxel karibu dakika 4,5. Kwenye figure, peak ya kwanza iko karibu 3,0 na ya pili karibu 4,5. Kwa hiyo, ikiwa method text ndiyo sahihi, majina ya peak kwenye caption yanaonekana kubadilishwa.

Thamani inayowezekana ya majani ya hazelnut kama chanzo

Kwa sababu viwango vya juu zaidi vya taxane vilipatikana katika majani, utafiti unajadili biomass ya majani ya bustani za hazelnut kama chanzo kinachowezekana cha taxane asilia.

Hata hivyo, “high analytical concentration” si sawa na “industrial source inayofaa”. Tathmini ya viwanda pia ingehitaji:

• Jumla ya biomass ya majani,
• Msimu na wakati wa kuvuna,
• Isolation yield,
• Uthibitisho halisi wa utambulisho wa taxane,
• Gharama ya uzalishaji,
• Athari za mazingira,
• Batch-to-batch variability,
• Purity na pharmaceutical quality criteria.

Utafiti huu haukupima hayo; uliangalia tu HPLC-UV signals katika sampuli maalumu.

Utafiti unaonyesha nini kuhusu kula hazelnut na saratani?

Katika sehemu ya “practical application”, makala inasema kwamba kwa kuzingatia anti-cancer properties za paclitaxel na Baccatin III, kuingiza hazelnut katika diet basket kunaweza kuhimizwa.

Hata hivyo, katika utafiti:

• Hakuna binadamu au mnyama aliyelishwa hazelnut.
• Ufyonzwaji wa paclitaxel kutoka hazelnut haukupimwa.
• Uthabiti baada ya digestion haukuchunguzwa.
• Viwango vya taxane katika damu au tishu havikupimwa.
• Hakuna cancer cell assay, tumor model au clinical outcome iliyochunguzwa.
• Dietary safety au effective intake amount haikutathminiwa.

Kwa hiyo, data hizi haziruhusu hitimisho kwamba “kula hazelnut hutoa paclitaxel treatment”, “hazelnut iliyokaangwa huzuia saratani” au “mtu anapaswa kula hazelnut zaidi kwa sababu ya taxane”.

Ni muhimu kukumbuka kwamba huu ni utafiti wa analytical distribution katika tishu za mimea, si utafiti wa matumizi ya chakula.

Umuhimu wa kihistoria

Tafiti za awali zimeripoti matokeo tofauti kuhusu kuwepo kwa taxane katika majani, ganda gumu na sehemu ya ndani ya hazelnut. Baadhi hazikugundua paclitaxel au Baccatin III katika punje; nyingine zilipima viwango vya chini hasa katika fractions zenye brown skin.

Utafiti huu unapendekeza kwamba tofauti hizo zinaweza kutokana na genetic variety, sample matrix, kuwepo kwa ngozi/ganda, extraction technique na analytical sensitivity.

Umuhimu wa sasa

Mchango wa kiuchanganuzi ni kupendekeza ultrasound-DLLME-HPLC approach inayoripotiwa kukamilika chini ya saa moja badala ya defatting na maceration ndefu.

Kiasi kidogo cha 1-octanol na takriban 10–13-fold enrichment kinaweza kurahisisha kupima viwango vya chini kwa UV detector, ambayo ni rahisi kufikiwa lakini ina selectivity ndogo kuliko mass spectrometry.

Hata hivyo, practical superiority ya mbinu inahitaji kuangaliwa pamoja na false-positive risk, matrix selectivity na reproducibility katika maabara nyingine, si muda na solvent consumption pekee.

Mahitaji ya tafiti zijazo

• HPLC-UV results zithibitishwe kwa LC-MS/MS.
• Product ions na ion ratios za paclitaxel na Baccatin III zionyeshwe.
• Very high Baccatin III values katika majani zirudiwe katika maabara tofauti.
• Biological replicates kutoka miti, bustani na misimu tofauti zitumike.
• Calibration range na units ziwe consistent katika maandishi na majedwali.
• Peak identity ya Figure 3 ifafanuliwe.
• Carrez II composition irekebishwe na kuthibitishwa.
• Ielezwe wazi kama ultrasound ilikuwa dakika 15 au 30.
• Initial ethanol volume ya kila matrix iandikwe wazi katika final protocol.
• Moisture na dry-mass balance kabla na baada ya roasting zipimwe.
• Mass balance ya paclitaxel, Baccatin III na taxane nyingine itengenezwe.
• Taxane derivatives zinazoundwa au kupotea wakati wa roasting zichunguzwe kwa untargeted analysis.
• Temperatures na durations tofauti zitathminiwe.
• Athari ya storage temperature na duration kwa taxane stability ichunguzwe.
• Kwa industrial source claim, isolation, purification, cost na environmental analyses zifanywe.

Nguvu za utafiti

• Aina tano za hazelnut na tishu/matriksi tano zililinganishwa ndani ya utafiti mmoja.
• Sehemu zinazoliwa na zisizoliwa zilitathminiwa pamoja.
• Punje mbichi na zilizokaangwa zililinganishwa moja kwa moja.
• DLLME variables ziliboreka kwa central composite design na response surface methodology.
• Mwingiliano wa ethanol, 1-octanol, pH na chumvi ulichunguzwa.
• Ilionyeshwa kuwa matriksi tofauti hazihitaji kiasi sawa cha initial solvent.
• LOD, LOQ, RSD, recovery na enrichment factor ziliripotiwa.
• Variety, matrix na variety × matrix interaction zilitathminiwa pamoja kwa MANOVA.
• Welch ANOVA na Games-Howell zilitumiwa pale variances hazikuwa sawa.
• Standard-addition chromatogram ilionyesha signal increase katika target peak regions.
• Matokeo ya matriksi na aina zote yaliwasilishwa kwa jedwali la namba.

Mapungufu ya utafiti

• Ni preprint ambayo haijapitiwa na peer review.
• Utambulisho wa viwanja unategemea hasa HPLC-UV retention time.
• Hakuna LC-MS/MS au independent structural confirmation.
• Very high Baccatin III values hazijathibitishwa kwa orthogonal technique.
• Idadi ya independent biological samples haijaelezwa wazi.
• Haijaelezwa vizuri ikiwa triplicate injections ni technical repeats au independent samples kwa tafsiri ya statistical results.
• Sampuli zilitoka eneo moja maalumu la Iran.
• Harvest year, maturity stage na tree age hazijaripotiwa kwa kina.
• Athari ya sun-drying kwa taxane levels haikutathminiwa.
• Actual internal temperature na moisture loss wakati wa roasting havikupimwa.
• Roasting ilifanywa kwa temperature moja na duration moja tu.
• Haijabainishwa kama paclitaxel/Baccatin III increase ni new formation au improved extraction.
• Degradation na transformation products baada ya roasting hazikuchanganuliwa.
• Roasting effect si ya mwelekeo mmoja katika aina zote.
• Baadhi ya concentrations zinatofautiana kati ya text na Table 2.
• Retention times za methods section na peak names za Figure 3 zinaonekana kubadilishwa.
• Linear range inatofautiana sana kati ya text na tables.
• LOD units za ng/g na ng/mL zinachanganyika katika sehemu tofauti.
• Carrez II composition haiko wazi.
• Ultrasound duration imeandikwa dakika 30 katika sehemu moja na dakika 15 nyingine.
• Kuna tofauti kati ya general extraction protocol na matrix-specific ethanol volumes.
• Kauli ya data availability kwamba “no data were used” haiendani na experimental data zilizowasilishwa.
• Hazelnut consumption, bioavailability au clinical cancer outcomes hazikuchunguzwa.

Utafiti unasema nini?

• Signals za paclitaxel na Baccatin III zilipimwa katika tishu tofauti za aina tano za hazelnut za Iran.
• Aina ya matriksi ilikuwa determinant yenye nguvu zaidi ya usambazaji wa taxane mbili kuliko variety effect.
• Majani kwa ujumla yalikuwa na viwango vya juu zaidi vya viwanja vyote viwili.
• Baccatin III iliripotiwa kwa viwango vya juu sana kuliko paclitaxel katika tishu nyingi.
• Ganda la nje la kijani na ganda gumu pia yalikuwa na taxane zinazopimika.
• Taxane levels katika punje mbichi zilitofautiana sana kwa aina.
• Roasting iliongeza kiwango kinachopimika katika combinations nyingi za variety-compound.
• Athari ya roasting inategemea variety na target compound.
• 600 µL ethanol, 60 µL 1-octanol, 1 g NaCl na pH 6,5 ziliripotiwa kuwa optimal DLLME conditions.
• Mbinu ilitoa takriban asilimia 92–99 recovery na takriban 10–13-fold enrichment.

Utafiti hausomi nini?

• Hauonyeshi kwamba kula hazelnut huzuia au kutibu saratani.
• Hauonyeshi kwamba paclitaxel ya hazelnut inafyonzwa kupitia mfumo wa mmeng’enyo.
• Hauonyeshi kwamba hazelnut iliyokaangwa ni bora kiafya kuliko mbichi.
• Hauonyeshi kwamba roasting huongeza paclitaxel na Baccatin III katika kila variety.
• Hauonyeshi moja kwa moja synthesis ya new paclitaxel wakati wa roasting.
• Hauthibitishi kwamba Baccatin III increase inatokana na paclitaxel conversion.
• Hauhakiki identity ya peaks kwa mass spectrometry.
• Hauonyeshi kwamba hazelnut leaves ni economically viable pharmaceutical source.
• Hauonyeshi kwamba results za aina tano za Iran zinatumika kwa hazelnut varieties zote duniani.
• Hauonyeshi kwamba proposed method imethibitishwa independently katika maabara nyingine.

Mbinu na Matokeo ya Utafiti

Muhtasari wa kiufundi wa experimental design

Optimized DLLME conditions

Response surface model statistics

HPLC method validation summary

General distribution by matrix

Summary of ANOVA and MANOVA

Technical messages of figures

Integrated technical interpretation

• Matrix/tissue type ilikuwa factor yenye nguvu zaidi katika usambazaji wa taxane mbili.
• Variety effect ilikuwa kubwa hasa kwa paclitaxel.
• Strong variety × matrix interaction inazuia kutaja variety moja kuwa “highest-taxane variety” kwa ujumla.
• Leaves zilikuwa na general highest levels za paclitaxel na Baccatin III.
• Baccatin III levels katika leaves, outer husk na hard shell zilikuwa juu sana kuliko paclitaxel.
• Raw kernel paclitaxel/Baccatin III levels zilitofautiana sana kwa variety.
• Roasting iliongeza paclitaxel katika varieties tatu na kuipunguza katika mbili.
• Baccatin III ikawa measurable kutoka undetected katika varieties nne; ikapungua katika Segoush.
• Data zinaonyesha roasting effect si unidirectional na si sawa katika varieties zote.
• DLLME-HPLC method ilitoa short sample preparation na takriban 10–13-fold enrichment.
• Validation results zinaripoti acceptable analytical performance; lakini inconsistencies za method details zinapunguza reproducibility.

Maelezo ya Chanzo na Mbinu

Maudhui haya yanatokana na utafiti “Monitoring of Paclitaxel and Baccatin III in different hazelnut matrices and varieties: Investigation of roasting effects in hazelnut kernel using an efficient microextraction method coupled with liquid chromatography” ulioandaliwa na Mohammad Sina, Seyedeh Zahra Nasirifar, Sahar Shamsifar, Seyede Marzieh Hosseini, Marzieh Kamankesh na Abdorreza Mohammadi.

Utafiti ni preprint ya majaribio inayopima paclitaxel na Baccatin III katika majani, ganda la nje la kijani, ganda gumu, punje mbichi na punje zilizokaangwa za aina tano za hazelnut za Iran.

Maandishi yana onyo la wazi “This preprint research paper has not been peer reviewed”. Kwa hiyo, utafiti haujapitiwa na peer review. PDF haina taarifa iliyothibitishwa ya kukubaliwa na journal au final peer-reviewed publication.

Uchanganuzi ulitegemea ultrasound-assisted pre-extraction, Carrez precipitation, DLLME na HPLC-UV. Utambulisho wa viwanja ulitegemea hasa retention-time comparison dhidi ya certified standards na standard-addition experiments.

Hakuna mass spectrometry au independent structural confirmation iliyotumika. Kwa hiyo, hasa high Baccatin III results katika leaves zinahitaji kuthibitishwa kwa njia yenye selectivity kubwa zaidi kama LC-MS/MS.

Kuna inconsistencies katika PDF kuhusu linear range, baadhi ya retention time/peak labels, Carrez II composition, ultrasound duration na initial ethanol volumes.

Roasting experiment ilikuwa condition moja tu ya 150°C kwa saa moja. Haijabainishwa kama increases baada ya roasting zilitokana na new taxane formation, release ya bound compounds, enzyme inactivation, moisture loss au improved extraction.

Utafiti si clinical study. Paclitaxel absorption, cancer risk, treatment response au safety kwa watu wanaokula hazelnut havikuchunguzwa. Taxane levels zilizopimwa hazithibitishi kwamba hazelnut zinaweza kutumika kama cancer treatment au protective food.

Waandishi waliripoti kutokuwa na conflict of interest. Pia walieleza kwamba ChatGPT ilitumiwa kuboresha language, word choice na readability, huku scientific content, data analysis na conclusions zikiandaliwa na kukaguliwa na waandishi.

Makala hii ya Kiswahili imeandaliwa kwa kutegemea tu protocols, tables, figures, numerical results na author discussion katika preprint iliyopakiwa. Hakuna claims zisizokuwemo kwenye study kuhusu clinical benefit, cancer prevention, consumption recommendation, industrial production success au validated pharmaceutical source zilizoongezwa.