Кармашык өсүмдүк формуласылерин ханги компонентлеринин биологиялык еткмененре каткы сагладыгыны белирлемек, тек компонентли дарыларын анализинден чок дагы зордур. Бир өсүмдүк формуласы йүзлерже фарклы молекүл ичеребилир; бул молекүллер поларите, туруктуулук, миктар, ичегитан кечиш жана метаболизмйа уграма бичимлери бакымындан бирбиринден айрылыр.

Геленексел аналитикалык йаклашымларда мурда формүлүн химиялык бмененшими белирленир, ардындан канда өзгөрмеден булунан “прототип” компонентлер араштырылыр. Анжак бир бмененшигин канда өзгүн молекулярдык түзүлүшсыйла булунмамасы, онун еткисиз экени анламына гелмейебилир. Базы бмененшиклер ичеги бактериялары тарафындан парчаланабилир, шекери узаклаштырылабилир, редукцияланышы мүмкүн же башка метаболитлере дөнүштүрүлебилир. Олушан үрүн, ана бмененшиктен дагы колай еммененбилир же фарклы биологиялык өзелликлере сахип болушу мүмкүн.

Xи Жхен жана изилдөө аркадашлары, бул аналитикалык көр ноктайы азалтмак амажыйла ичеги микробиотасыны түздөн-түз компонент елеме стратежисине дахил еден бир иш акышы гелиштирмиштир. Ыкма, гиперурикемия жана подагра үчүн салттуу катары кулланылан тогуз өсүмдүктүү Qu-Zhuo-Tong-Bi декокцияу, кысажа QZTBD үзеринде бир каврам канытлама изилдөөсы катары колдонулган.

Илк ашамада QZTBD’нин капсамлы химиялык профильи UPLC-Q-TOF-MS^Е менен чыкарылмыш жана жалпы 221 компонент танымланмыш же убактылуу түшүндүрүлгөн. Бул компонентлер арасында 51 терпен, 46 флавоноид, 32 алкалоид, 30 фенол, 11 липид, 9 амино кислота жана түреви, 9 кумарин, 5 стероид, 4 көмүртекхидрат, 3 органик кислота, 3 сапонин, 2 лигнан жана 16 дигер компонент булунмактадыр.

QZTBD маалыматлен сычанларын серумлары инжелендигинде 221 компонентин болгону 42’си өзгөрмемиш прототип бичиминде системалык кан айланууда аныкталган. Башка бир ифадейле формүлде белирленен компонентлерин болжол менен йүзде 19’у прототип катары серумда гөрүлмүш, болжол менен йүзде 81’и олуштуран 179 компонент өзгүн бичимийле саптанмамыштыр.

Изилдөөжылар бул 179 компоненти түздөн-түз “etkisiz” кабул етмек йерине ики ашамалы ичеги микробиотасы тарамасына алмыштыр. Илк ашамада нормал ичеги микробиотасына сахип QZTBD маалыматлен сычанларла, гениш спектрумлу антибиотик коктейлийле микробиотасы азалтылан QZTBD маалыматлен сычанларын заң профиллери каршылаштырылмыштыр.

Антибиотик маалыматлен сычанларын заңсында 19 компонентин синйали йүкселмиштир. Изилдөөжылар бул бирикими, нормал кошулларда сөз конусуу компонентлерин ичеги микроорганизмдери тарафындан түкетмененбилдиги, парчаланабилдиги же дөнүштүрүлебилдиги йөнүнде бир ишарет катары йорумламыштыр. Микробиота азалтылдыгында бул кулланым же дөнүшүм азайган жана ана компонентлер заңда дагы көп калмыш болушу мүмкүн.

Икинжи ашамада бул 19 адай, 25–47 йашлары арасындаки 62 еркек подагра бейтапсындан елде едмененн заң микробиотасыйла анаэробдук ортамда 72 саат инкүбе едилмиштир. Микробиота камтыган ортам менен микроорганизм булунмайан контрол ортамы каршылаштырылдыгында докуз компонентин синйали маанилүү бичимде азайгантыр.

Бу докуз компонент; кверцитрин, сверозид, гесперидин, 3-каффеоилшиким кислотасы, диосмин, авикулярин, энгелетин, 5-О-каффеоилшиким кислотасы жана дегидрокоридалин катары көрсөтүлгөн. Анжак бунлар түзүлүшсы белирленмиш микробдук метаболитлер эмес. Изилдөө болгону ана компонент синйалинин микробиота варлыгында азалдыгыны көрсөтөт.

Серумда прототип катары булунан секиз темсилжи менен микробиота дөнүшүмүне адай компонентлер арасындан, фармаколожик илги жана референс стандарт булунабилирлиги де диккате алынарак 15 компонент максатли нижел анализ панелине сечилмиштир. Бул панел; энгелетин, авикулярин, коридалин, Д-тетрагидропальматин, пролин бетаин, кверцитрин, астилбин, лютеолин, диосмин, гесперидин, оксипеуседанин гидраты, пальматин, диосцин, сверозид жана дегидрокоридалин’ден олушмактадыр.

Бу 15 компонентин айны анализде өлчүлмеси үчүн үчтүк квадруполь LC-MS/MS жихазында чоклу реакция излеме, йани MRM ыкмаи гелиштирилмиштир. Ыкма спецификалуулук, сызыктуулук, сандык аныктоо чеги, жихаз кесикнлиги, күн ичиндеги жана күндөр аралык тактык, кайталануучулук, кайтарып алуу жана 24 саатлик эритме карарлылыгы ачысындан маанилендирилмиштир.

QZTBD үлгүлеринде ен жогорку миктарларда булунан компонентлер генел катары астилбин, энгелетин, кверцитрин жана пролин бетаин болгон. Табло 2’деки 15 үлгүте астилбин болжол менен 107,203–315,430 µг/г, энгелетин 22,925–105,325 µг/г, кверцитрин 28,584–97,616 µг/г жана пролин бетаин 8,285–41,809 µг/г аралыкларында кабарланган.

Изилдөөнын сон ашамасында ичеги микробиотасынын QZTBD’нин фармакодинамикалык еткисине каткысы, майы жогору диета жана мононатрий ураты кристаллийле олуштурулан подагра бензери чычкан модельинде изилденген. QZTBD уйгуламасы серум үрик асидини жана креатинини азалтмыш; сезгенүү гөстергелеринде, бут шишигинде жана меканик агры хассасийетинде иймененшмейле илишкмененндирилмиштир.

Ичеги микробиотасы антибиотиклерле азалтылдыгында бул иймененшмелерин бир бөлүмү алсызламыштыр. Бул жыйынтык, QZTBD’нин чычкан модельиндеки еткисинин ен азындан кысмен ичеги микробиотасыйла байланыштуу олабмененжегини дестеклемектедир.

Бунунла бирликте антибиотик денейи белирли бир бактеринин, ферментин же метаболитин себепсел ролүнү гөстермемектедир. Антибиотиклер микробиотайы гениш чапта өзгөртиребилир жана конак физйоложисини түздөн-түз да еткмененйебилир. Айрыжа тек тек сечилмиш 15 компонентин же микробийал дөнүшүм үрүнлеринин хайванлара маалыматлерек еткинликлеринин сынандыгы бир деней түзүлүшлмамыштыр.

Изилдөөнын темел каткысы йени бир подагра дарылоосини клиникалык катары канытламак эмес; кармашык өсүмдүк формуласылерде болгону канда өзгөрмеден гөрүлен молекүллере одакланманын йетерсиз олабмененжегини жана ичеги микробиотасыйла дөнүшме оласылыгынын аналитикалык компонент сечимине дахил едмененбмененжегини гөстермектир.

Кармашык өсүмдүк формуласылерде “актиф компонент” себеп колайжа белирленемийор?

Бир гана саф химиялык пункт камтыган дарыта анализ едмененжек ана молекүл беллидир. Буна каршылык бир өсүмдүксел декокция:

• Бирден көп өсүмдүкден,
• Йүзлерже ана жана йан компонентден,
• Фарклы поларитедеки молекүллерден,
• Шекер ташыйан гликозидлерден,
• Алкалоидлерден, флавоноидлерден жана терпенлерден,
• Суда чөзүнен жана йагда чөзүнен фраксийонлардан олушабилир.

Бир компонентин формүл үчүнде бол булунмасы, ичегитан өзгөрмеден еммененжеги дегенди билдирбейт. Терсине, формүлде төмөн миктарда булунан бир молекүл жогорку емилим же күчтүү биологиялык активите гөстеребилир.

Өзелликле гликозидлер, сапонинлер жана щелочьы жогорку поларители молекүллер ичеги зарындан прототип бичиминде чектелген кечебилир. Бул бмененшиклерин кант топтору ичеги микроорганизмдеринын ферментлери тарафындан узаклаштырылдыгында дагы чакан жана дагы липофилик агликонлар олушабилир.

Ошондуктан үч айры сору бирбиринден айрылмалыдыр:

1. Формүлде ханги молекүллер булунуйор?
2. Бу молекүллерден хангмененри өзгөрмеден кана кечийор?
3. Дегишмеден кана кечмейенлерден хангмененри ичегита биологиялык ачыдан маанилүү үрүнлере дөнүшебилир?

Изилдөөнын йенилик иддиасы өзелликле үчүнчү соруйу аналитикалык иш акышына дахил етмесидир.

Прототип компонент менен өзгөрүү прекурсору арасындаки фарк

“Прототип емилмиш компонент”, формүлде булундугу химиялык бичимле серумда саптанан молекүлдүр. Өрнегин молекүлүн молекулярдык күтлеси, кармалуу убактысы жана MS/MS фрагментация үлгүсү формүлдеки стандартла ылайыкйса прототип катары емилдиги кабул едилир.

“Прототип катары емилмейен компонент” исе формүлде белирленмесине рагмен серумда айны бичимийле саптанмайан молекүлдүр. Бунун биркач оласы себепи бар:

• Ичегитан хич емилмемеси,
• Ичеги микроорганизмларынжа дөнүштүрүлмеси,
• Ичеги клеткаларынде метаболизе едилмеси,
• Каражигер илк кечиш метаболизмсына уграмасы,
• Заңйла өзгөрмеден атылмасы,
• Аналитикалык аныктоо чегинын алтында калмасы,
• Үлгүлеме заманында серумда булунмамасы.

Долайысыйла “серумда прототип йок” сонужу, “farmakolojik katkısı yok” сонужуйла айны эмес.

Ичеги микроорганизмлары молекүллери насыл өзгөртиребилир?

Изилдөөда ичеги микробиотасынын гениш бир фермент репертуварына сахип экени вургуланмактадыр. Бунлар арасында:

• β-глюкозидаза,
• β-глюкуронидаза,
• Нитроредуктаза,
• Редүктаз,
• Естераз жана бензери микробийал ферментлер булунмактадыр.

Бу ферментлер шекер багларыны кесебилир, естерлери гидролиз едебилир, щелочьы фонксийонел груплары индиргеме же оксиддешүү реакцияларына сокабилир. Бөйлеже ана бмененшигин молекулярдык чоңлүгү, чөзүнүрлүгү жана биологиялык максатлерле еткмененшими өзгөребилир.

Анжак учурдагы изилдөө бул ферментлерин хангисинин QZTBD компонентлеринден хангисини дөнүштүрдүгүнү өлчмемиштир. Микробиота аражылы дөнүшүм, компонент синйалиндеки өзгөриме дайалы катары мурдаликлендирилмиштир.

Qu-Zhuo-Tong-Bi декокцияу ханги өсүмдүклерден олушуйор?

QZTBD докуз өсүмдүксел компонентден хазырланмыштыр:

Өсүмдүклер мурда хажимлеринин он каты деийонизе сууда бир саат беклетилмиш жана 40 дакика кайнатылмыштыр. Калан өсүмдүк посасы дагы кийин секиз хажим сууйла 30 дакика икинжи кез кайнатылмыштыр. Ики филтрат бирлештирилмиш, сүзүлмүш, йогунлаштырылмыш жана 4°Ж’де сакланмыштыр.

Изилдөөнын бүтүнлешик иш акышы

Изилдөө беш ана аналитикалык жана биологиялык катманы бирлештирмектедир:

1. Капсамлы химиялык профиль: QZTBD’деки мүмкүн экенинжа көп компонентин UPLC-Q-TOF-MS^Е менен белирленмеси.
2. Серум таасирленүү анализи: Сычан серумунда өзгөрмеден булунан прототип компонентлерин сечилмеси.
3. Микробиота дөнүшүм тарамасы: Прототип катары серумда булунмайан компонентлерин антибиотик денейи жана инсан заң микробиотасы инкубацияуйла маанилендирилмеси.
4. Хедефли нижел анализ: Сечилмиш 15 компонентин LC-MS/MS-MRM ыкмаийле бир убакта өлчүлмеси.
5. Фармакодинамик догрулама: Подагра бензери чычкан модельинде микробиота азалтылмасынын QZTBD еткисини өзгөртирип өзгөртирмедигинин инжеленмеси.

Шекил 6А бул иш акышыны гөрсел катары өзетлемектедир. Формүлде булунан компонентлер мурда прототип еммененнлер жана прототип емилмейенлер катары айрылмакта; икинжи груп, жанлы сычан заңсы салыштыруусы жана лаборатувар ортамындаки инсан микробиотасы инкубацияуйла йениден сүзүлмектедир.

UPLC-Q-TOF-MS^Е себеп кулланылды?

UPLC, компонентлери колонкада айырыркен Q-TOF күтле спектрометреси ийонларын жогорку тактыкла масса/заряд катышыны өлчмектедир.

Изилдөөнын мантыгыны түшүндүрмөк үчүн күтле спектрометрисиндеки темел илишки шөйле гөстермененбилир:

\[ m/z = \frac{\text{iyonun kütlesi}}{\text{iyonun yük sayısı}} \]

• м, ийонун күтлесини,
• з, ийонун електриксел йүкүнү ифаде едер.

МС^Е алымында төмөн жана жогорку кагылышуу энергиясы маалыматлери айны анализ үчүнде елде едилир. Дүшүк енержили маалымат ана ийону, жогорку енержили маалымат исе парчаланма үрүнлерини гөстермейе йардымжы олур.

Бу өзеллик кармашык карышымларда йарарлыдыр; анткени болгону молекулярдык күтлейе эмес, фрагментация жүрүмүна да бакыларак түзүлүш сунушу гелиштирмененбилир.

UPLC-Q-TOF-MS^Е кошуллары

221 компонентин химиялык дагылымы

Күтле хаталарынын өнермененн прекурсор ионлар үчүн ±5 ппм үчүнде калдыгы белгиленген. Бул тактык, түзүлүш өнермененрини дестеклер; бирок айны молекулярдык формүле сахип изомерлерин болгону так массайле кесикн катары айырт едилдиги дегенди билдирбейт.

Реферанс стандартла каршылаштырылан компонентлер дагы күчтүү бичимде догруланмыш, дигер компонентлерин өнемли бир бөлүмү так масса, фрагментация үлгүсү, маалымат табаны жана литератүр салыштыруусыйла убактылуу түшүндүрүлгөн.

Шекил 1’деки кроматограмлар не гөстерийор?

Шекил 1’де QZTBD өрнегинин позитиф жана терс ион модларындаки щелочь пик йогунлугу кроматограмлары менен референс стандарт эритмесинин кроматограмлары бирликте гөстерилмектедир.

QZTBD кроматограмларында анализ убактысыне йажылмыш чок саныда пик булунмасы, формүлүн химиялык чешитлилигини көрсөтөт. Реферанс стандарт кроматограмлары дагы аз жана белиргин пиклер камтыйт. Бул салыштыруу, белирли максат компонентлерин кармашык формүл үчүндеки алыконма бөлгелерини дестеклемек амажыйла пайдаланылган.

Флавоноидлерин парчаланма давранышлары

Шекил 2’де лютеолин, диосмин, астилбин жана энгелетинин MS/MS спектрумлары жана өнермененн парчаланма йоллары суунулмактадыр.

Лютеолин

Лютеолин негатиф ион режиминда м/з 285,0416 [M−H]⁻ прекурсор иону вермиштир. м/з 151,0040 жана 133,0298 ийонлары флавон искелетиндеки Retro-Diels–Алдер парчаланмасыйла илишкмененндирилмиштир.

Диосмин

Диосмин м/з 607,1671 [M−H]⁻ ийону гөстермиштир. м/з 299,0561 үрүнү, рутиноза грубунун узаклашмасыйла олушан диосметин агликонуйла илишкмененндирилмиштир.

Астилбин

Астилбин м/з 449,1098 [M−H]⁻ прекурсор ионуну олуштурмуштур. Рамноз кайбындан кийин м/з 303,0518 таxифолин агликон ийону; ардындан суу кайбыйла м/з 285,0413 жана RDA парчаланмасыйла м/з 151,0040 ийонлары көзленмиштир.

Энгелетин

Энгелетинде рамноза кайбы кийинсында м/з 287,0561 агликон ийону, суу кайбыйла м/з 269,0459 жана девам еден RDA парчаланмалары кабарланган.

Бу парчаланмалар, флавоноид гликозидлерде шекер грубунун айрылмасынын түзүлүш танымламасында насыл танысал билги сагладыгыны көрсөтөт.

Алкалоидлерин парчаланма давранышлары

Шекил 3 пальматин, дегидрокоридалин, коридалин жана Д-тетрагидропальматин үчүн позитиф ион режиминдаки парчаланма десенлерини көрсөтөт.

• Пальматин: м/з 352,1542 [M]⁺ прекурсор ионундан ЖХ₄ жана ЖО кайыпларыйла м/з 336,1228 жана 308,1279 ийонлары олушмуштур.
• Дегидрокоридалин: м/з 366,1703 [M]⁺ ийонундан м/з 350,1393, 322,1441 жана 306,1136 үрүнлери кабарланган.
• Коридалин: м/з 370,2014 [M+H]⁺ прекурсор ионундан м/з 354,1703 жана танысал м/з 192,1019 ийону олушмуштур.
• Д-тетрагидропальматин: м/з 356,1861 [M+H]⁺ ийону; м/з 324,1237, 192,1020 жана 176,0708 үрүнлерини вермиштир.

Изилдөөжылар бул алкалоидлерин өзелликле Йанхусууо өсүмдүксийле байланыштуу экенин жана формүлүн оласы агры менен сезгенүү баглантылы компонентлери арасында маанилендирмененбмененжегини төсүшмыштыр. Анжак бул изилдөөда сөз конусуу алкалоидлер тек башларына агры денейинде сынанмамыштыр.

Дигер түзүлүш сыныфларындан үлгүлер

Шекил 4’те үч фарклы түзүлүш сыныфы гөстерилмектедир:

• Сверозид: Иридоид гликозид; м/з 359,1341 [M+H]⁺ жана глюкоза кайбыйла м/з 197,0807.
• Диосцин: Стероидал сапонин; м/з 869,4903 [M+H]⁺ жана ардышык шекер кайыпларыйла м/з 723,4312, 577,3742 жана 415,3211.
• Оксипеуседанин гидраты: м/з 305,1021 [M+H]⁺; Ж₅Х₁₀О₂ кайбыйла м/з 203,0341 жана девамында м/з 147,0340.

Серумда прототип таасирленүү насыл белирленди?

QZTBD маалыматлен сычанларын серум профиллери контрол серумуйла каршылаштырылмыштыр. Бир компонентин прототип катары емилдигинин кабул едилмеси үчүн темел өлчүтлер шунлардыр:

• Дары маалыматлен серумда булунмасы жана бош серум йанытынын ен аз ики катына улашмасы,
• QZTBD екстрактындаки илгили компонентле ылайык кармалуу убактысы,
• Догру күтле жана молекулярдык формүл уйуму,
• Бензер MS/MS фрагментация жүрүмү.

Шекил 5’теки серум кроматограмы, өзгүн QZTBD екстрактындаки чок йогун пик түзүлүшсына кыйасла дагы чектелген саныда танымланмыш прототип компонент көрсөтөт.

42 прототип компонент ханги сыныфлардан олушту?

• 10 терпеноид,
• 9 алкалоид,
• 8 флавоноид,
• 5 фенол,
• 4 кумарин,
• Бирер органик кислота, көмүртекхидрат, амино кислота, стероид, антракинон жана сапонин.

Серум таасирленүүи, фармаколожик илги жана референс стандарт булунабилирлиги диккате алынарак секиз прототип темсилжи сечилмиштир:

• Коридалин,
• Д-тетрагидропальматин,
• Пальматин,
• Астилбин,
• Лютеолин,
• Оксипеуседанин гидраты,
• Пролин бетаин,
• Диосцин.

Антибиотикле микробиота азалтма денейи

Серум жана заң компонент анализи үчүн 24 еркек СД сычан дөрт груба айрылмыштыр; хер групта алты хайван булунмактадыр:

Антибиотик коктейли 14 гүн бойунжа ичме сууйунда шу пунктлери ичермиштир:

• Ванжомйжин: 0,5 г/Л,
• Ампижиллин: 0,1 г/Л,
• Неомйжин: 1,0 г/Л,
• Метронидазоле: 1,0 г/Л.

Ек гөрселде нормал жана антибиотик колдонулган сычан менен чычкан заң үлгүлеринин күлтүр плакалары каршылаштырылмактадыр. Нормал групларда йогун колонкаи олушуму гөрүлүркен антибиотик групларында белиргин азаюу булунмактадыр. Бул, күлтүре алынабмененн бактермененрин азалдыгыны дестеклер; ичеги ортамынын тамамен стерил хâле гелдигини гөстермез.

Неден антибиотик грубунда артан заң компонентлери өнемли?

Нормал микробиота бир ана компоненти түкетийор же башка үрүне дөнүштүрүйорса, антибиотикле бул ишлем азалтылдыгында ана компонент заңда дагы көп калабилир.

Бу мантык шөйле өзетленебилир:

\[ \text{Normal mikrobiyota: ana bileşen} \rightarrow \text{tüketim veya dönüşüm} \]

\[ \text{Mikrobiyota azaldığında: daha fazla dönüşmemiş ana bileşen} \]

Изилдөөда 19 компонентин ABX + QZTBD грубунун заңсында нормал QZTBD грубуна боюнча арттыгы белирленмиштир. Анжак өсүшын себепи болгону микробийал дөнүшүм олмайабилир; ичеги харекетлери, емилим, антибиотиклерин конак метаболизмсына еткиси же заң бмененшими де сонужу еткмененйебилир.

Подагра бейтапларындан алынан заң микробиотасыйла ин витро деней

Инсан заң үлгүлери 25–47 йашларында, подагра артрити танысы булунан 62 еркек катышуучудан алынмыштыр. Катышуучулардан билгмененндирилмиш онам алындыгы жана инсан изилдөөсынын етик курул тарафындан онайландыгы белгиленген.

Заң сүспансийону хазырлыгында:

• 200 мг заң 800 µЛ стерил PBS үчүнде сүспансе едилмиштир.
• Бүйүк парчажыклар 800 × г’де, 4°Ж’де үч дакика сантрифүжле узаклаштырылмыштыр.
• Бактери сүспансийону BHI ортамыйла 3 × 10⁹ CFU/mL деңгээлине айарланмыштыр.

Үч инкубация грубу курулмуштур:

Үлгүлер йүзде 80 Н₂, йүзде 10 Х₂ жана йүзде 10 ЖО₂ камтыган анаэробдук ортамда 37°Ж’де 72 саат инкүбе едилмиштир.

Микробиота булунан групта докуз ана компонентин синйали микробиотасыз контроле боюнча маанилүү бичимде азайгантыр. Бул азаюу сөз конусуу компонентлерин микроорганизмлар тарафындан түкетилмиш же дөнүштүрүлмүш олабмененжегини дестеклемектедир.

Бу докуз компонент микробдук метаболит мидир?

Хайыр. Изилдөөда өзелликле бул айрым түзүлүшлмактадыр. Докуз компонент, ичеги микробиотасына йаныт верен потансийел ана компонентлердир.

Изилдөө:

• Олушан йени метаболитлерин молекулярдык түзүлүшсыны белирлемемиштир.
• Ханги бактеринин ханги компоненти дөнүштүрдүгүнү гөстермемиштир.
• Дөнүшүмден сорумлу ферменти танымламамыштыр.
• Олушан метаболитин емилип емилмедигини өлчмемиштир.
• Метаболитин ана компонентден дагы актиф экенин гөстермемиштир.

Компонент синйалинин азайышы; биотрансформация, микробийал түкетим, химиялык ажыроо же клеткалере багланма гиби бирден көп мөөнөтже баглы болушу мүмкүн. Микробиотасыз ортам контролү кендилигинден ажыроойы кысмен айырмайа йардымжы олса да бүтүн меканизмалары түшүндүрмөз.

Неден докуз адайдан болгону йедиси максатли панеле гирди?

Серумдан сечмененн секиз прототип компоненте, микробиота тарамасындан гелен йеди компонент екленерек 15 компонентлик нижел панел түзүлгөн.

Микробиота тарамасында белирленен 3-каффеоилшиким кислотасы менен 5-О-каффеоилшиким кислотасы нихаи 15 компонент арасында йер алмамактадыр. Изилдөөнын сечим өлчүтлери арасында референс стандарт булунабилирлиги булундугу үчүн бул ики компонентин максатли нижел панеле алынмамасы бул өлчүтле ылайыкдур.

Бу абал өнемли бир чектелгенлыгы көрсөтөт: аналитикалык панел болгону биологиялык өнеме боюнча эмес, гүвенилир реферанс стандарда еришмененбилмесине боюнча де шекилленмиштир.

Өсүмдүк ексилтме денейлери нейи гөстерди?

Сечилмиш компонентлерин ханги өсүмдүкден булакландыгыны маанилендирмек үчүн QZTBD’нин там формүлүнден бир гана өсүмдүкнин чыкарылдыгы негатиф контрол декокциялары хазырланмыштыр.

Чыкарылан өсүмдүклер:

• Туфулинг,
• Биxие,
• Йийирен,
• Йанхусууо,
• Фосхоу’дур.

Шекил 6Е’деки жылуулук картасына боюнча:

• Астилбинин ана кайнагы Туфулинг катары белирленмиштир.
• Коридалин, Д-тетрагидропальматин жана дегидрокоридалин гиби алкалоидлерин темел каткыжысы Йанхусууо’дур.
• Пролин бетаин жана щелочьы наренжийе байланыштуу флавоноидлер Фосхоу чыкарылдыгында азайгантыр.
• Базы флавоноидлер жана гликозидлер бир гана өсүмдүкйе өзгү белиргин десен гөстермемиштир.

Бир компонентин тек өсүмдүк чыкарылдыгында азайышы о өсүмдүкнин өнемли булак экенин дестеклер; бмененшигин болгону о өсүмдүкде булундугуну кесикн катары гөстермез. Бирден көп өсүмдүк айны же бензер бмененшиги саглайабилир.

Хедефли LC-MS/MS ыкмаинин амажы

UPLC-Q-TOF-MS^Е йүзлерже компоненти гениш капсамлы бичимде тарамак үчүн пайдаланылган. Буна каршылык үчтүк квадруполь LC-MS/MS системи сечилмиш компонентлери дагы сечижи жана нижел бичимде өлчмек амажыйла пайдаланылган.

MRM ыкмаинде илк куадрупол белирли бир прекурсор иону сечер, чарпышма клеткасинде ийон парчаланыр жана үчүнчү куадрупол белирли бир өнүм ионууну излер. Бөйлеже хер компонент үчүн “прекурсор ион → өнүм иону” кечиши аналитикалык пармак изи гиби кулланылабилир.

LC-MS/MS анализ кошуллары

15 компонент үчүн MRM кечишлери

Ыкма валидацияу насыл түзүлүшлды?

Хедефли LC-MS/MS ыкмаи шу өлчүтлерле маанилендирилмиштир:

• Өзгүллүк: Карма стандарт, QZTBD өрнеги жана бош эриткич кроматограмларынын каршылаштырылмасы.
• Догрусаллык: Пик аланынын аналит концентрацияине каршы графиге кечирилмеси.
• LOQ: Гүвенилир нижел өлчүм түзүлүшлабмененн ен төмөн деңгээлин маанилендирилмеси.
• Жихаз кесикнлиги: Айны эритменин арт арда алты кез енжексийону.
• Гүн ичи тактык: Айны күн ичиндегиндеки текрар анализлери.
• Гүнлер арасы тактык: Үч ардышык гүндеки анализлер.
• Текрарланабилирлик: Айны өрнегин көз карандысыз хазырланан алты текрары.
• Гери казаным: Дүшүк, орта жана жогорку деңгээлде стандарт еклеме.
• Карарлылык: Айны өрнегин 0, 2, 4, 8, 12 жана 24 саат кийин йениден анализи.

Изилдөөда кайтарып алуу шу формүлле эсептелген:

\[ \text{Geri kazanım (\%)} = \frac{\text{ölçülen toplam miktar} - \text{başlangıç miktarı}} {\text{eklenen standart miktarı}} \times 100 \]

Йазарлар ыкмаин сызыктуулук, дуйарлылык, тактык, кайталануучулук, кайтарып алуу жана туруктуулук бакымындан татмин едижи экенин билдирмиштир. Анжак хер аналите аит бүтүн санысал валидация маанилери ана метинде тек тек маалыматлмемиш; айрынтылар ек таблолара йөнлендирилмиштир.

15 үлгүте өлчүлен миктар аралыклары

Ашагыдаки аралыклар Табло 2’де суунулан 15 QZTBD өрнегинин ен төмөн жана ен жогорку орталама маанилеринден чыкарылмыштыр. Биримлер µг/г’дир жана бүтүн QZTBD үретимлери үчүн евренсел спесификасйон катары йорумланмамалыдыр.

Бу гениш өзгөрим, кармашык өсүмдүк формуласылерде болгону бир же ики жогорку миктарлы белиртежин колдонулушунын бүтүн химиялык түзүлүшйы темсил етмейебмененжегини көрсөтөт.

Ен бол компонент ен өнемли компонент мидир?

Хайыр. Астилбинин миктары щелочьы үлгүлерде йүзлерже µг/г деңгэколундайкен щелочьы алкалоидлер 1 µг/г’ын алтында табылган. Буна рагмен төмөн миктарлы бир компонент жогорку биологиялык еткинлик гөстеребилир же колай еммененбилир.

Изилдөөнын өнердиги панел ошондуктан болгону миктара боюнча олуштурулмамыштыр. Сечимде:

• Кимйасал сыныф,
• Поларите,
• Серумда прототип таасирленүү,
• Микробиотайла дөнүшүм оласылыгы,
• Фармаколожик илги,
• Реферанс стандарт булунабилирлиги бирликте маанилендирилмиштир.

Фармакодинамик чычкан денейинин тасарымы

Топлам 30 еркек C57BL/6J чычкан беш груба айрылмыштыр; хер групта алты чычкан булунмактадыр:

Модел групларына майы жогору диета маалыматлмиш жана саг арка айак табанына хер 10 гүнде бир 40 µЛ PBS үчүнде 1 мг мононатрий ураты кристалли енжекте едилмиштир. Дарылоо алты хафта сүрмүштүр.

Ханги жыйынтыклар өлчүлдү?

• Серум үрик кислота деңгээли,
• Серум креатинин деңгээли,
• TNF-α,
• IL-6,
• IL-1β,
• NLRP3,
• Айак шишлиги индекси,
• Вон Фрей филаментлерийле меканик агры ешиги,
• Каражигер орган индекси,
• Бөйрөк орган индекси.

Айак шишлиги индексинин изилдөөдаки темел анламы шөйледир:

\[ \text{Ayak şişliği indeksi} = \frac{\text{sağ ayak tabanı ölçümü}} {\text{sol ayak tabanı ölçümü}} \]

Саг айак MSU енжексийону түзүлүшлан тарафтыр. Оранын йүкселмеси саг тарафтаки шишменин арттыгыны көрсөтөт.

Шекил 7 не анлатыйор?

Шекил 7 чок панелли катары бүтүн фармакодинамикалык денейин жыйынтыкларыны суунмактадыр:

• Модел грубунда серум үрик асиди йүкселмиштир.
• QZTBD уйгуламасы үрик кислота деңгээлини дүшүрмүштүр.
• Серум креатинининдеки модель байланыштуу өсүш QZTBD менен азайгантыр.
• TNF-α, IL-6, IL-1β жана NLRP3 жыйынтыклары сезгенүүун QZTBD менен баскыландыгыны дестеклемиштир.
• Айак шишлиги жана меканик аллодини QZTBD грубунда иймененшмиштир.
• Антибиотик + QZTBD грубундаки иймененшме болгону QZTBD грубуна боюнча дагы алсыз калган.
• Каражигер жана бөйрөк орган индекслеринде белиргин олумсууз өзгөрүүлик гөрүлмемиштир.

Антибиотик кийинсында еткинин алсызламасы, QZTBD’нин еткисинин ен азындан бир бөлүмүнде ичеги микробиотасынын рол ойнадыгыны дестеклемектедир. Анжак етки тамамен ортадан калкмамыштыр; долайысыйла изилдөө QZTBD’нин болгону микробиота үзеринден еткили экенин сөйлемемектедир.

Антибиотик денейи себепселлиги не өлчүде гөстерийор?

ABX + QZTBD грубунун QZTBD грубундан дагы алсыз йаныт вермеси микробиота каткысы үчүн өнемли бир табылгадур. Бунунла бирликте гениш спектрумлу антибиотиклер:

• Чок саныда бактери грубуну айны анда азалтыр,
• Ичеги барийерини өзгөртиребилир,
• Сафра асиди жана енержи метаболизмсыны еткмененйебилир,
• Дарыларын емилимини өзгөртиребилир,
• Конак багышыклыгы үзеринде түздөн-түз етки олуштурабилир.

Ошондуктан жыйынтык белирли бир бактери же метаболитин себепсел ролүнү гөстермез. Даха кесикн жыйынтыклар үчүн микробиота трансфери, тек бактери колонкаизасйону, белирли фермент инхибитөрлери же танымланмыш метаболит уйгуламалары герекир.

Гечмиш ачысындан изилдөөнын өнеми

Геленексел серум фармакохимиясы, формүлден кана өзгөрмеден кечен компонентлери оласы актиф пунктлер үчүн темел адай кабул едер. Бул йаклашым кан айланууа гирен прототиплери гөстермек ачысындан маанилидир; бирок гликозид жана жогорку поларители бмененшиклерин чогуну дышарыда быракабилир.

Бу изилдөө, серумда гөрүнмейен компонентлерин бир бөлүмүнү ичеги микробиотасыйла байланыштуу икинжи бир аналитикалык каналдан маанилендирмиштир. Бөйлеже “серумда йокса еле” йаклашымындан дагы гениш бир мурдаликлендирме черчевеси өнермиштир.

Бугүн ачысындан өнеми

Кармашык өсүмдүксел препаратларын калите контролүнде генелликле колай өлчүлен же жогорку миктарда булунан биркач белиртеч сечилир. Бул белиртечлер хер заман биологиялык таасирленүүи темсил етмейебилир.

Изилдөөнын өнердиги икили панел:

• Догрудан еммененн прототип компонентлери,
• Ичеги микробиотасыйла дөнүшмейе адай компонентлери айны нижел ыкмаде бир арайа гетирмектедир.

Бу йаклашым келечекте ботаник үрүнлерде калите контрол белиртечлеринин болгону химиялык боллуга эмес, биологиялык колдонулуу жолуна боюнча де сечилмесине каткы саглайабилир.

Гележек ачысындан ханги изилдөөлар герекийор?

• Азалан докуз ана компонентден олушан герчек микробдук метаболитлер танымланмалыдыр.
• Метаболитлер жогорку чечимдүүлүктөгү максатленмемиш метаболомикале изленмелидир.
• Дөнүшүмден сорумлу бактери түрлери жана ферментлер белирленмелидир.
• Каражигер микрозомлары жана ичеги клеткаси метаболизмсы да тарамайа екленмелидир.
• Сечилмиш ана компонентлер жана метаболитлер хайванларда тек тек уйгуланмалыдыр.
• Микробиота дөнүшүмүнүн системик таасирленүүи артырып артырмадыгы фармакокинетикалыкле өлчүлмелидир.
• Инсанларда QZTBD колдонулушу кийинсында серум, заара жана заң метаболомикалери бирликте маанилендирилмелидир.
• Подагра бейтаплары менен саглыклы бирейлерин микробийал дөнүшүм капкислотаеси каршылаштырылмалыдыр.
• Фарклы йаш, жинсийет, тамактануу жана антибиотик кечмишине сахип бирейлер инжеленмелидир.
• 15 компонентли панел көз карандысыз лаборатуварлар жана фарклы үретим партмененринде догруланмалыдыр.

Гүнделик жашоо жана саглык ачысындан насыл окунмалы?

Изилдөө QZTBD’нин инсанлар үчүн канытланмыш бир подагра дарылооси экенин гөстермемектедир. Фармакодинамик маалыматлер чычкан модельинден гелмектедир жана кулланылан QZTBD дозлары түздөн-түз инсан дозуна чеврмененмез.

Изилдөөнын күнүмдүк жашооа дагы генел каткысы, ичеги микробиотасынын ооздан алынан кармашык үрүнлери пасиф бичимде кечирен бир ортам олмадыгыны гөстермесидир. Инсанларын ичеги микроорганизмдери айны өсүмдүксел компоненти фарклы бичимде дөнүштүребилир. Бул абал келечекте кишиден кишийе өзгөрен йанытларын араштырылмасында өнемли болушу мүмкүн.

Анжак учурдагы изилдөө кишмененр арасы дарылоо йанытыны, бирейселлештирилмиш дозу же клиникалык башарыйы инжелемемиштир.

Изилдөөнын күчтүү йөнлери

• Кимйасал профил, серум таасирленүүи, заң анализи, инсан микробиотасы инкубацияу, максатли нижел анализ жана фармакодинамикалык деней айны черчеведе бирлештирилмиштир.
• QZTBD’де 221 компонент гениш капсамлы катары карактеризе едилмиштир.
• Позитиф жана терс ион модлары бирликте пайдаланылган.
• Йапы өнермененри так масса жана MS/MS парчаланма йолларыйла дестекленмиштир.
• Серумда булунан прототип компонентлерле булунмайан компонентлер ачыкча айрылмыштыр.
• Микробиота байланыштуу тарамада хем жанлы сычан салыштыруусы хем ин витро инсан микробиотасы пайдаланылган.
• Антибиотик грубу, микроорганизм варлыгына илишкин салыштыруулы арач сагламыштыр.
• Микробиотасыз ортам контролү кендилигинден химиялык өзгөрими айырмайа йардымжы болгон.
• 15 компонент гениш поларите жана түзүлүш аралыгыны капсамактадыр.
• Хедефли LC-MS/MS ыкмаи чок саныда валидация өлчүтүйле маанилендирилмиштир.
• Өсүмдүк ексилтме денейлерийле компонентлерин формүл үчүндеки мухтемел булаклары араштырылмыштыр.
• Фармакодинамик деней ичеги микробиотасынын QZTBD еткисине каткысыны ишлевсел деңгээлде сынамыштыр.
• Изилдөө адайлары “кесикn aktif maddeler” же “канытланмыш метаболитлер” катары эмес, мурдаликлендирмененн потансийел компонентлер катары суунмуштур.

Изилдөөнын чектелгенлыклары

• Изилдөө хакем маанилендирмесинден кечмемиш бир препринттир.
• 221 компонентин тамамы референс стандартла кесикн катары догруланмамыштыр.
• Айны молекулярдык күтлейе сахип изомерлер үчүн кечижи түзүлүш атамасы белирсизлик ташыйабилир.
• Серумда булунмайан 179 компонентден болгону докузу микробиота дөнүшүм адайы катары мурдаликлендирилмиштир.
• Калан 170 компонентин боор, ичеги клеткаси же башка метаболик йоллары маанилендирилмемиштир.
• Заңда ана компонентин азайышы олушан метаболитин түзүлүшсыны гөстермез.
• Микробийал метаболитлерин емилими же фармакокинетиги өлчүлмемиштир.
• Метаболитлерин биологиялык еткинлиги тек тек сынанмамыштыр.
• Дөнүшүмден сорумлу бактери түрлери же ферментлер танымланмамыштыр.
• Антибиотик уйгуламасы белирли микроплары эмес, микробийал топлулугун гениш бөлүмүнү өзгөртирмиштир.
• Антибиотиклерин конак үзериндеки түздөн-түз еткмененри тамамен дышланамамыштыр.
• Инсан заң изилдөөсы болгону 25–47 йашларында еркек подагра бейтапларыны капсамыштыр.
• Саглыклы инсан заң микробиотасыйла салыштыруу түзүлүшлмамыштыр.
• Инсан заңсы болгону ин витро инкубацияда пайдаланылган; инсанларда QZTBD дарылооси уйгуланмамыштыр.
• Фармакодинамик догрулама чычкан модельине дайанмактадыр.
• Фарелердеки подагра бензери модель инсан подагра бейтаплыгынын бүтүн өзелликлерини темсил етмез.
• Сечмененн 15 компонентин хичбири еткинлик үчүн тек башына уйгуланмамыштыр.
• 15 компонентли панел референс стандарт булунабилирлигинден еткмененнмиштир.
• Ики каффеоилшиким кислотасы адайы нижел панелин дышында калган.
• Валидацияун бүтүн аналитлере аит айрынтылы санысал жыйынтыклары ана метинде суунулмамыштыр.
• QZTBD үлгүлери арасында щелочьы компонентлерин миктары белиргин өлчүде өзгөрмиштир.
• Каражигер жана бөйрөк орган индекслеринин өзгөрмемеси капсамлы токсиколожик гүвенлик каныты эмес.
• Узун мөөнөтли токсисите, үреме токсиситеси же инсан гүвенлиги маанилендирилмемиштир.

Изилдөө не сөйлүйор?

• QZTBD’де 221 компонент карактеризе едилмиш же убактылуу түшүндүрүлгөн.
• Бу компонентлерин болгону 42’си сычан серумунда прототип бичиминде аныкталган.
• Прототип серум анализи формүлдеки компонентлерин чоң бөлүмүнү капсамамактадыр.
• Антибиотикле микробиота азалтылдыгында 19 компонент заңда бирикмиштир.
• Бу 19 компонентден докузакун синйали подагра бейтапларындан елде едмененн микробиотайла инкубацияда азайгантыр.
• Докуз компонент ичеги микробиотасыйла байланыштуу дөнүшебилир ана компонент адайыдыр.
• 15 темсилжи компонент айны LC-MS/MS ыкмаинде өлчүлебилмиштир.
• Астилбин, энгелетин, кверцитрин жана пролин бетаин боюнчаже жогорку миктарда табылган.
• QZTBD подагра бензери чычкан модельинде үрик кислота, сезгенүү, шишлик жана агры гөстергелерини иймененштирмиштир.
• Микробиота азалтылдыгында бул еткмененрин бир бөлүмү алсызламыштыр.
• Ичеги микробиотасы кармашык өсүмдүк формуласылерде потенциалдуу биоактивдүү компонент сечимине дахил едмененбилир.

Изилдөө не сөйлемийор?

• QZTBD’нин инсанларда клиникалык катары канытланмыш бир подагра дарылооси экенин гөстермемектедир.
• Сечмененн 15 компонентин кесикн актиф пунктлер экенин канытламамактадыр.
• Микробиота тарафындан олушан метаболитлерин кимликлерини гөстермемектедир.
• Докуз ана компонентин азайышынын болгону биотрансформациядан булакландыгыны кесикнлештирмемектедир.
• Белирли бир бактери түрүнүн QZTBD еткисинден сорумлу экенин гөстермемектедир.
• Ичеги микробиотасы олмадан QZTBD’нин тамамен еткисиз экенин гөстермемектедир.
• Фарелерде кулланылан дозларын инсанлар үчүн гүвенли же уйгун экенин гөстермемектедир.
• Орган индекслеринин өзгөрмемесини там гүвенлик гарантиси катары суунмамактадыр.
• 15 компонентли панелин бүтүн QZTBD үрүнлеринде калите стандарды экенин гөстермемектедир.
• Инсанлар арасындаки микробиота фарклылыкларына боюнча кишиселлештирилмиш дарылоо өнериси суунмамактадыр.

Изилдөөнын Ыкмаи жана Жыйынтыктары

Деней групларынын текник өзети

Аналитикалык елеме адымларынын санысал өзети

Шекиллерин темел билимсел месажлары

Темел жыйынтыктарын дүзенли өзети

• UPLC-Q-TOF-MS^Е менен 221 компонент химиялык сыныфларына айрылмыштыр.
• Күтле хаталары ±5 ппм үчүнде тутулмуштур.
• Серумда прототип катары болгону 42 компонент табылган.
• 179 компонент прототип серум анализинин дышында калган.
• Антибиотик кийинсы заңда 19 компонент бирикмиштир.
• Инсан подагра микробиотасыйла инкубацияда бунларын докузу азайгантыр.
• 15 темсилжи компонент үчүн 28 дакикалык LC-MS/MS-MRM ыкмаи курулмуштур.
• Хедефлер 0,013 µг/г’дан 315,430 µг/г’а узанан гениш миктар аралыгыны капсамыштыр.
• QZTBD чычкандарда серум үрик асиди жана подагра бензери сезгенүүчү жыйынтыктары азалтмыштыр.
• Антибиотик мүдагылеси QZTBD’нин бул еткмененрини кысмен алсызлатмыштыр.
• Жыйынтыклар микробиота дөнүшүмүнү аналитикалык мурдаликлендирмейе дахил етменин уйгуланабилир экенин гөстермиштир.

Булак жана Ыкма Ноту

Бу ичерик, Xи Жхен, Йи Зхао, Сийуе Сонг, Феи Луо, Xиxиан Конг, Йу Лоу, Йе Xу, Фусен Жхен, Йанфанг Баи, Каийуе Схи, Йуqинг Wанг, Йутонг Хуа жана Тиежуан Схао тарафындан хазырланан “А мижробиота-информед UPLC-Q-TOF-MS^Е анд LC-MS/MS стратегй фор приоритизинг потентиал биоажтиве жонституентс фром жомплеx хербал формулас: Апплижатион то Qu-Zhuo-Tong-Bi дежожтион” баш кийимлы изилдөөйа дайанмактадыр.

Изилдөө кармашык бир өсүмдүк формуласыдеки потансийел биологиялык ачыдан илгили компонентлери мурдаликлендирмек үчүн жогорку чечимдүүлүктөгү химиялык профиль, сычан серуму, сычан заңсы, антибиотикле микробиота азалтма, инсан заң микробиотасыйла ин витро инкубация, максатли LC-MS/MS нижел анализи жана подагра бензери чычкан модельини бирлештирен денейсел бир препринт изилдөө макаласидир.

Метинде ачыкча “This preprint research paper has not been peer reviewed” уйарысы булунмактадыр. Долайысыйла изилдөө хакем маанилендирмесинден кечмемиштир. PDF’де хакемли бир дерги кабулү же догруланмыш нихаи йайын билгиси булунмамактадыр.

Изилдөө бир инсан клиникалык дарылоо изилдөөсы эмес. Инсан катышуучулардан болгону заң үлгүлери алынмыш жана бул үлгүлерден елде едмененн микробиота лаборатувар ортамында QZTBD менен инкүбе едилмиштир. Инсанларда QZTBD маалыматлмемиш, серум үрик асиди же клиникалык подагра сонужу өлчүлмемиштир.

Фармакодинамик жыйынтыклар майы жогору диета жана MSU кристаллийле олуштурулмуш подагра бензери чычкан модельине дайанмактадыр. Фарелердеки еткмененр инсанларда дарылоо башарысы, доз гүвенлиги же клиникалык еткинлик гарантиси катары йорумланмамалыдыр.

“Микробиота тарафындан дөнүштүрүлебилир компонент” ифадеси, ана компонент синйалинин антибиотик жана ин витро инкубация салыштырууларында өзгөрмесине дайанмактадыр. Олушан микробдук метаболитлер түзүлүшсал катары танымланмамыштыр.

UPLC-Q-TOF-MS^Е менен ачыкланан 221 компонентин бир бөлүмү референс стандартла догруланмыш, гери каланы так масса, фрагментация үлгүсү, маалымат табаны жана литератүр салыштыруусыйла кечижи катары атанмыштыр.

Хедефли LC-MS/MS ыкмаи 15 компоненти айны изилдөөда өлчмек үзере догруланмыштыр. Бунунла бирликте хер аналите аит айрынтылы догрусал аралык, LOQ, RSD жана кайтарып алуу маанилеринин тамамы ана метинде йер алмамакта; ек таблолара йөнлендирилмектедир.

Хайван денейлери Зхежианг Жхинесе Медижал Университй етик курулу тарафындан IACUC-20240219-15 нумарасыйла; инсан заң өрнеги изилдөөсы 20240329-6 нумарасыйла онайланмыштыр. Катышуучулардан билгмененндирилмиш онам алындыгы белгиленген.

Йазарлар чыкар чатышмасы булунмадыгыны билдирмиштир. Изилдөө National Natural Science Foundation of China, Зхежианг Провинжиал Натурал Сжиенже Фоундатион жана Зхежианг Провинжиал Спежиал Суппорт Програм фор High-Level Талентс тарафындан дестекленмиштир.

Бу Түркче макала болгону йүкленен PDF’деки деней протоколлери, кроматограмлар, парчаланма шемалары, таблолар, хайван маалыматлери жана йазарларын төсүшмасына дайанарак хазырланмыштыр. PDF’де булунмайан клиникалык дарылоо башарысы, кесикн актиф пункт, догруланмыш микробдук метаболит, инсан гүвенлиги же тижари үрүн еткинлиги иддиасы екленмемиштир.