Bu çalışma, tungsten karbür-kobalt (WC–Co) sert metal hurdalarının tamamen geri dönüştürülmüş hammaddeye dönüştürülerek yeniden yüksek performanslı sementit karbür üretiminde kullanılıp kullanılamayacağını deneysel olarak inceliyor. Araştırmacılar hurdalara termal oksidasyon, 4 M laktik asitle 100°C'de liç, ardından indirgeme ve karbürleme işlemleri uyguladı; elde edilen geri kazanılmış WC–Co tozlarını standart toz metalurjisi, presleme ve sinter-HIP işlemleriyle numunelere dönüştürdü. FESEM mikroyapı analizi, Vickers sertliği, lazerle mikroçentik oluşturularak kırılma tokluğu, üç nokta eğme ve Weibull dayanım analizi sonuçları, geri dönüştürülmüş numunelerin ölçülen mekanik özelliklerinin virgin hammaddeden hazırlanan referans grade ile genel olarak karşılaştırılabilir olduğunu gösterdi. Geri dönüştürülmüş örneklerde WC tanelerinin daha uzun ve yassı morfoloji göstermesi temel mikroyapısal fark olurken, kırılma tokluğu bütün gruplarda yaklaşık 14 MPa·m^1/2 düzeyindeydi. Bununla birlikte geri dönüştürülmüş ve referans numuneler tam olarak aynı Co oranına ve WC tane boyutuna sahip değildir; ayrıca bazı geri dönüştürülmüş grupların Weibull modülü belirgin biçimde daha düşüktür. Bu nedenle çalışma laboratuvar ölçeğinde güçlü bir malzeme karşılaştırması sunmakta, ancak uzun dönem takım performansı veya endüstriyel kullanım ömrünü doğrudan kanıtlamamaktadır.

Türkiye açısından çalışma, WC–Co hurdalarının benzer bir geri kazanım zinciriyle değerlendirilmesi düşünülürse proses tasarımı açısından teknik bir referans oluşturabilir; ancak makaledeki sonuçlar Türkiye'deki hurda bileşimine, ekipmana veya üretim koşullarına doğrudan aktarılmamalıdır. Yerel hurdadaki W/Co oranı, kirleticiler, liç koşulları, karbürleme davranışı ve sinterleme parametreleri değişebileceğinden aynı mikroyapı ve mekanik performansın yerel numuneler üzerinde yeniden doğrulanması gerekir.

Araştırmanın temel problemi nedir?

WC–Co sementit karbürler veya sert metaller (hardmetals, HM), tungsten karbürün sert faz olarak ve kobaltın metalik bağlayıcı olarak kullanıldığı mühendislik malzemeleridir. Çalışmanın çıkış noktası, tungsten ve kobalt hammaddelerine bağımlılığı azaltmak amacıyla sert metal hurdalarının yeniden hammaddeye dönüştürülmesidir.

Araştırmacıların önceki çalışmalarında geliştirdikleri yaklaşım, sert WC–Co hurdalara uygulanan oksidasyon–indirgeme–karbürleme (oxidation–reduction–carburization, ORC) işlemlerini biyolojik kaynaklardan elde edilebilen organik asitlerin kullanıldığı hidrometalurjik bir liç aşamasıyla birleştirmektedir.

Bu yeni çalışmanın sorusu yalnız “metal geri kazanılabilir mi?” değildir. Asıl soru, bu proses sonucunda elde edilen geri dönüştürülmüş WC–Co tozlarının yeniden sinterlenmesi durumunda ortaya çıkan malzemenin mikroyapısal bütünlüğünün ve mekanik özelliklerinin geleneksel hammaddeden üretilen bir malzemeyle karşılaştırılabilir olup olmadığıdır.

Geleneksel geri dönüşüm yöntemlerinden farkı nedir?

Kaynakta kimyasal geri dönüşümün virgin benzeri hammadde sağlayabildiği, ancak çok sayıda enerji ve kimyasal gerektiren aşama içerdiği belirtilmektedir. Yerleşik doğrudan geri dönüşüm yöntemlerinden çinko prosesi ise farklı WC–Co toz sınıfları üretebilmektedir; ancak kaynakta bu geri dönüştürülmüş tozların nihai karışımlardaki kullanımının tipik olarak ağırlıkça %50 ile sınırlandırıldığı aktarılmaktadır.

Bu çalışmanın ayırt edici yönü, test edilen geri dönüştürülmüş sert metal numunelerinin toz hammaddesinin tamamen hurdadan geri kazanılmış malzemeye dayanmasıdır.

Geri kazanım prosesi nasıl gerçekleştirildi?

Sert metal hurda önce termal oksidasyona tabi tutulmuştur. Oksitlenmiş toz üzerindeki metal liçi, 100°C'de, 4 M sulu laktik asit çözeltisiyle ve pH=4 koşulunda gerçekleştirilmiştir. pH ayarı için NaOH kullanılmıştır.

Liçten sonra geri kazanılan malzeme indirgenmiş ve karbürlenerek hedef bileşime sahip WC–Co tozuna dönüştürülmüştür. Böylece geri kazanılmış malzeme yeniden klasik toz metalurjisi üretim zincirine girebilecek hâle getirilmiştir.

Numuneler nasıl üretildi?

Toz karışımları 1 litre hacimli döner tamburlarda etil alkol ortamında 48 saat bilyalı öğütmeye tabi tutulmuştur. Toz:bilya oranı 1:3 olarak belirlenmiş ve öğütmeden sonra vakumda kurutma yapılmıştır.

Tozlar 160 MPa basınç altında preslenmiştir. Taşlama sonrasında ISO 3327 “B tipi” standart prizmatik numune geometrisi elde edilmiştir:

20 × 6,5 × 5,25 mm³.

Numuneler mum giderme, ön sinterleme ve ardından sinter-HIP işleminden geçirilmiştir. Nihai sinterleme 1400°C'de, 50 bar argon atmosferi altında gerçekleştirilmiştir.

Neden altı farklı geri dönüştürülmüş grup var?

Araştırmacılar geri kazanılmış tozların karbon çalışma aralığını değerlendirmek için üç farklı karbon düzeyi hazırlamıştır. Kaynak tam karbon yüzdelerini tek tek vermemekte; grupları artan karbon içeriğine göre 1, 2 ve 3 olarak kodlamaktadır.

Ayrıca mum giderme ve ön sinterleme aşamasında iki atmosfer denenmiştir:

• N: saf azot atmosferi,
• H: azot + %5 hidrojen atmosferi.

Böylece geri dönüştürülmüş gruplar 1N, 1H, 2N, 2H, 3N ve 3H olarak adlandırılmıştır. Referans numune yalnız %5 hidrojen içeren atmosferde ön sinterlenmiştir.

Referans malzeme nasıl hazırlanmıştır?

Referans numunelerin WC ve Co tozları virgin hammaddeden sağlanmıştır. Kaynakta başlangıç WC tozu için 0,8 µm ve Co tozu için 1,2 µm değerleri belirtilmektedir.

Bu referans, geri dönüştürülmüş gruplarla aynı mekanik ve mikroyapısal değerlendirmelere tabi tutulmuştur. Bununla birlikte nihai referans ve geri dönüştürülmüş numunelerin bileşimleri tamamen özdeş değildir. Referansta Co oranı %18,9 ± 0,8 iken geri dönüştürülmüş numunelerde yaklaşık %16,1–16,4 aralığındadır.

Mikroyapı nasıl incelendi?

WC tane boyutu, bağlayıcı miktarı, WC kontigüitesi ve bağlayıcının ortalama serbest yolu, Zeiss Neon40 alan emisyonlu taramalı elektron mikroskobu (FESEM) görüntülerinden belirlenmiştir. Numuneler görüntüleme öncesinde ayna parlaklığına kadar taşlanıp parlatılmıştır.

Tane ve faz ölçümlerinde doğrusal kesişim yöntemi kullanılmış; yarı nicel faz analizi FESEM'e bağlı EDX sistemiyle gerçekleştirilmiştir. EDX sistemi ölçümler öncesinde yüksek saflıkta kobalt referansıyla kalibre edilmiştir.

Mikroyapısal sonuçlar ne gösterdi?

Altı geri dönüştürülmüş grubun kendi aralarındaki mikroyapısal parametreleri birbirine oldukça yakındır. Farklı karbon düzeyleri ve ön sinterleme atmosferleri bu ölçütlerde büyük değişim oluşturmamıştır.

Bununla birlikte FESEM görüntülerinde belirgin bir tane morfolojisi farkı görülmüştür. Geri dönüştürülmüş malzemelerde WC taneleri daha uzun ve yassı bir görünüm sergilerken referans numunede WC için daha tipik blok biçimli taneler görülmektedir. Yazarlar bu morfoloji değişiminin nedeninin hâlen araştırıldığını belirtmektedir.

Karbon dengesi açısından yapılan mikroyapısal ve fraktografik incelemelerde hiçbir numunede η-fazı veya serbest grafit bulgusuna rastlanmadığı bildirilmiştir.

Şekil 1 neyi gösteriyor?

Şekil 1'de 1N, 1H, 2N, 2H, 3N ve 3H geri dönüştürülmüş numuneleri ile REF numunesinin FESEM mikrografları aynı ölçekte karşılaştırılmaktadır. Görüntüler, geri dönüştürülmüş altı grubun birbirleriyle genel mikroyapısal benzerliğini desteklerken referansla arasındaki temel görsel farkın WC tane geometrisinde olduğunu ortaya koymaktadır.

Mikrograf gözlemi nicel tane ölçümlerinin yerine kullanılmamış; tane boyutu ayrıca görüntü analiziyle belirlenmiştir.

Sertlik nasıl ölçüldü?

Vickers sertliği iki farklı yükte, HV10 ve HV30 olarak ölçülmüştür. Her yük için aynı yüzey üzerinde beş indentasyon gerçekleştirilmiştir.

Referans numunede HV30 sertliği 12,8 ± 0,1 GPa iken geri dönüştürülmüş numunelerde 13,1–13,3 GPa aralığında ölçülmüştür. HV10 ölçümlerinde referans 12,2 ± 0,1 GPa; geri dönüştürülmüş gruplar ise 13,3–13,5 GPa aralığındadır.

Bu değerler, geri dönüştürülmüş grupların referans malzemeye göre sertlik kaybı göstermediğini ortaya koymaktadır. Bununla birlikte referans ve geri dönüştürülmüş numunelerin Co miktarı ile WC tane boyutu tamamen aynı olmadığı için sonuç yalnız geri dönüşüm prosesinin bağımsız etkisi şeklinde yorumlanmamalıdır.

Kırılma tokluğu neden klasik Vickers çatlağıyla ölçülemedi?

Çalışmada kullanılan sementit karbürler nispeten tok davranış gösterdiği için Vickers indentasyon köşelerinden yeterince tanımlı çatlaklar oluşmamıştır. Bu nedenle klasik keskin indentasyon yöntemi uygulanamamıştır.

Araştırmacılar bunun yerine ultra kısa darbeli lazer ablasyonu (ultrashort pulsed laser ablation, UPLA) ile numunelerin kalınlığı boyunca mikroçentikler oluşturmuş ve ardından üç nokta eğme deneyi gerçekleştirmiştir.

Kırılma tokluğu nasıl hesaplandı?

Gerilme şiddeti faktörü şu bağıntıyla hesaplanmıştır:

\[ K_{Ic}=\sigma Y\sqrt{a} \]

Burada:

• K_Ic: kırılma tokluğu / kritik gerilme şiddeti faktörü,
• σ: eğilme gerilmesi (MPa),
• a: çatlak veya çentik uzunluğu,
• Y: numune ve yükleme geometrisine bağlı boyutsuz faktördür.

Kullanılan özel deney konfigürasyonunda geometri faktörü kaynakta şu şekilde verilmiştir:

\[ Y= \frac{1.1215\sqrt{\pi}}{\beta^{3/2}} \left[ \frac{5}{8} -\frac{5}{12}\alpha +\frac{1}{8}\alpha^2\beta^6 +\frac{3}{8} \exp\left(-\frac{6.1342\alpha}{\beta}\right) \right] \]

Burada:

\[ \alpha=\frac{a}{W}, \qquad \beta=1-\alpha \]

ve W numune yüksekliğidir.

Kırılma tokluğu ne çıktı?

Bütün grupların kırılma tokluğu yaklaşık 14 MPa·m^1/2 çevresinde toplanmıştır. Referans 13,8 ± 0,3 MPa·m^1/2 iken geri dönüştürülmüş gruplar 13,0 ile 14,6 MPa·m^1/2 arasında ortalama değerler vermiştir.

En yüksek ortalama değer 2N grubunda 14,6 ± 0,7 MPa·m^1/2, en düşük değer 2H grubunda 13,0 ± 2,0 MPa·m^1/2 olarak raporlanmıştır. Çalışma bu farklar için ayrı bir hipotez testi raporlamamaktadır.

Enine kopma dayanımı nasıl değerlendirildi?

Transversal rupture strength (TRS), ISO 3327-B'ye uygun üç nokta eğme deneyiyle ölçülmüştür. Destek açıklığı 14,5 mm'dir.

Eğilme dayanımı:

\[ \sigma_f=\frac{3FL}{2bd^2} \]

bağıntısıyla hesaplanmıştır.

Burada F maksimum yükü (N), L destek açıklığını (mm), b numune genişliğini ve d numune kalınlığını ifade eder.

Neden Weibull analizi kullanıldı?

Sementit karbürlerin kırılması, en kritik kusurun boyutu ve konumuna duyarlı olduğu için dayanım değerlerinde dağılım beklenmektedir. Araştırmacılar bu değişkenliği iki parametreli Weibull dağılımıyla değerlendirmiştir:

\[ P_f= 1-\exp\left[ -\left(\frac{\sigma_f}{\sigma_0}\right)^m \right] \]

Burada:

• P_f: kırılma olasılığı,
• σ_f: ölçülen dayanım,
• σ₀: karakteristik dayanım,
• m: Weibull modülüdür.

Karakteristik dayanım σ₀, modelde kırılma olasılığının yaklaşık %63 olduğu gerilme düzeyini temsil eder. Weibull modülü m ise dayanım dağılımının saçılımını tanımlar; daha düşük m, daha geniş dayanım değişkenliğine karşılık gelir.

Mekanik sonuçların tamamı

Tablo, ortalama sertlik ve kırılma tokluğunun bütün geri dönüştürülmüş gruplarda referansla aynı genel aralıkta kaldığını gösteriyor. Karakteristik dayanımlar da genel olarak benzer büyüklükte olmakla birlikte özellikle 3N ve 3H numunelerinde Weibull modülünün düşük olması dayanım güvenilirliğinde daha geniş saçılım bulunduğunu gösteriyor.

Hidrojen içeren atmosfer dayanım güvenilirliğini nasıl etkiledi?

Aynı karbon düzeyi karşılaştırıldığında H gruplarının Weibull modülü N gruplarından daha yüksektir:

• 1N: m=18; 1H: m=29,
• 2N: m=19; 2H: m=17,
• 3N: m=9; 3H: m=14.

Kaynak metni genel olarak hidrojen atmosferindeki numunelerin aynı karbon içeriğindeki azot numunelerinden daha iyi Weibull modülleri sunduğunu ifade etmektedir. Ancak Tablo 2'de 2H için m=17, 2N için m=19 verilmiştir. Dolayısıyla kaynak metindeki genel ifade ile 2 serisinin sayısal değerleri tam olarak uyuşmamaktadır. Bu tutarsızlık sessizce düzeltilmemiştir.

Tablo verileri temel alındığında hidrojenli atmosfer 1 ve 3 karbon düzeylerinde daha yüksek Weibull modülü verirken, 2 serisinde tersine daha düşük m değeri bulunmaktadır.

Hangi grup referansa en çok yaklaştı?

Yazarlar mevcut veri çerçevesinde 1H grubunu referans numuneye en benzer dayanım davranışına sahip geri dönüştürülmüş kombinasyon olarak değerlendirmektedir.

1H grubunda karakteristik dayanım 3768 MPa ve Weibull modülü 29'dur. Referans için aynı değerler 3760 MPa ve 28'dir. Bununla birlikte yazarlar bu eğilimin doğrulanması için her koşulda daha fazla numunenin test edilmesi gerektiğini açıkça belirtmektedir.

Kırılma nereden başladı?

Şekil 3'te kırılmış numunelerin FESEM görüntüleri yer almaktadır. Geri dönüştürülmüş ve referans numunelerin tamamında kırılma başlangıcında karbür aglomerasyonları tespit edilmiştir.

Bazı kusurlar ortalama WC tane boyutundan onlarca mikrometre daha büyüktür. Numuneler arasındaki Weibull modülü farklarının, bu kritik kusurların boyut ve biçim dağılımındaki değişkenlikle ilişkili olabileceği belirtilmektedir.

Bu bulgu önemlidir; çünkü geri dönüştürülmüş malzemelerde kırılmayı tetikleyen kusurun tipi referanstan tamamen farklı yeni bir kusur mekanizmasına işaret etmemektedir. Bununla birlikte kusur boyutu dağılımı dayanım güvenilirliğini etkileyebilmektedir.

Çalışmanın desteklediği sonuçlar

• Tamamen geri dönüştürülmüş WC–Co tozlarından sinterlenmiş numuneler başarıyla üretilebilmiştir.
• Altı geri dönüştürülmüş grubun Co oranı, WC tane boyutu, kontigüite ve bağlayıcı serbest yolu kendi aralarında oldukça benzerdir.
• Geri dönüştürülmüş WC tanelerinin morfolojisi referanstaki blok biçiminden daha uzun ve yassı bir yapıya kaymıştır.
• İncelenen numunelerde η-fazı veya serbest grafit gözlenmemiştir.
• Geri dönüştürülmüş numunelerin sertliği referansla aynı genel performans aralığındadır.
• Kırılma tokluğu bütün gruplarda yaklaşık 14 MPa·m^1/2 düzeyindedir.
• Karakteristik dayanımlar referans ve geri dönüştürülmüş gruplar arasında aynı genel büyüklük aralığındadır.
• 1H numunesi mevcut veri setinde referansa en yakın Weibull dayanım davranışlarından birini göstermektedir.

Çalışmanın kanıtlamadığı veya doğrudan test etmediği sonuçlar

• Geri dönüştürülmüş malzemenin bütün WC–Co grade'lerinde virgin malzemeyle aynı performansı göstereceği kanıtlanmamıştır.
• Referans ve geri dönüştürülmüş numuneler tamamen eşleşmiş Co oranına ve WC tane boyutuna sahip olmadığından geri dönüşüm prosesinin tek başına etkisi kusursuz biçimde izole edilmemiştir.
• Uzun dönem yorulma, aşınma, kesici takım ömrü veya gerçek endüstriyel saha performansı test edilmemiştir.
• Yeni prosese ilişkin kapsamlı yaşam döngüsü değerlendirmesi veya enerji/karbon ayak izi hesabı sunulmamıştır.
• Laktik asit kullanımının diğer geri dönüşüm proseslerine göre nicel çevresel üstünlüğü bu deneyde ölçülmemiştir.
• Tungsten ve kobaltın liç çözeltisinden geri kazanıldığı bütünleşik proses bu çalışmada son ürün performansı açısından tamamıyla test edilmemiştir; yazarlar bunun devam eden araştırmanın konusu olduğunu belirtmektedir.
• “Pazar standardını karşılar” sonucu uzun süreli endüstriyel kullanım testi anlamına gelmez; çalışma esas olarak laboratuvar mikroyapı ve mekanik karakterizasyonuna dayanmaktadır.

Çalışmanın Yöntemi ve Bulguları

Üretim zincirinin teknik özeti

Karakterizasyon yöntemleri

• FESEM: WC tane morfolojisi ve mikroyapısal parametreler.
• EDX: yarı nicel faz/bileşim analizi.
• Doğrusal kesişim yöntemi: tane ve bağlayıcı geometrisinin nicel analizi.
• Vickers HV10/HV30: yük başına beş indentasyon.
• UPLA mikroçentik + üç nokta eğme: kırılma tokluğu.
• ISO 3327-B üç nokta eğme: enine kopma dayanımı.
• İki parametreli Weibull analizi: dayanımın karakteristik değeri ve saçılımı.
• FESEM/optik fraktografi: kırılma başlangıç bölgelerinin belirlenmesi.

Kritik karşılaştırma

Referans ile geri dönüştürülmüş malzemenin mekanik özelliklerinin benzer olması çalışmanın en önemli bulgusudur; ancak malzemeler mikroyapısal olarak özdeş değildir. Referans yaklaşık %18,9 Co ve 0,6 µm WC tane boyutuna sahipken geri dönüştürülmüş gruplar yaklaşık %16 Co ve 0,7 µm WC tane boyutuna sahiptir.

Bu nedenle çalışma “geri dönüştürülmüş WC–Co, ölçülen mekanik performans bakımından güçlü bir referans grade ile rekabet edebilir” sonucunu desteklemektedir. Ancak aynı hammaddenin yalnız geri dönüşüm geçmişi değiştirilerek gerçekleştirildiği izole kontrollü bir karşılaştırma olmadığı için bütün farkların veya benzerliklerin yalnız geri dönüşüm prosesine atfedilmesi uygun değildir.

Dayanım güvenilirliği

Karakteristik dayanımın birbirine yakın olması, dayanım ölçeğinin benzer olduğunu gösterirken Weibull modüllerindeki farklar malzemelerin istatistiksel güvenilirliğinin aynı olmadığını ortaya koymaktadır. Özellikle 3N için m=9 ve 3H için m=14 değerleri, referansın m=28 değerinden daha düşüktür.

Bu sonuç, yalnız ortalama veya karakteristik dayanım değerine bakmanın yeterli olmadığını; kusur popülasyonunun dağılımının da geri dönüştürülmüş sert metallerin güvenilirliği açısından önemli olduğunu göstermektedir.

Kaynağın kendi içinde dikkat gerektiren iki nokta

Birinci tutarsızlık: Tartışma metninde hidrojenli ön sinterleme atmosferinin aynı karbon içeriğindeki azotlu gruplara göre daha iyi Weibull modülü verdiği genellenmektedir. Ancak Tablo 2'de 2N için m=19, 2H için m=17'dir. Dolayısıyla bu genel ifade bütün üç karbon seviyesi için sayısal olarak geçerli değildir.

İkinci tutarsızlık: “Data availability” bölümünde “No data was used for the research described in the article.” ifadesi bulunmasına karşın makale deneysel olarak üretilen numunelerden çok sayıda mikroyapısal ve mekanik veri raporlamaktadır. Verianla bu ifadeyi sessizce değiştirmemiştir.

Başlıca yöntemsel sınırlılıklar

• Çalışma kısa iletişim formatındadır ve deney matrisi sınırlıdır.
• Kırılma tokluğu için grup başına üç numune kullanılmıştır.
• Yazarlar özellikle 1H eğilimini doğrulamak için daha fazla numunenin test edilmesi gerektiğini belirtmektedir.
• Mekanik ve mikroyapısal ortalamalar için kapsamlı hipotez testleri veya p-değerleri raporlanmamıştır.
• Referans grade ve geri dönüştürülmüş grade tamamen aynı Co içeriğine ve WC tane boyutuna sahip değildir.
• WC tane morfolojisindeki değişimin mekanizması henüz açıklanmamıştır.
• Gerçek takım ömrü, aşınma ve uzun dönem endüstriyel performans değerlendirilmemiştir.
• Liç çözeltisindeki W ve Co'nun tekrar kazanıldığı bütünleşik prosesin son ürün performansı henüz tamamlanmış değerlendirme kapsamında değildir.

Kaynak ve Yöntem Notu

Tam özgün çalışma adı: Microstructure and mechanical properties of cemented carbides recycled by a novel recovery process

Yazarlar: M. Cera; L. Cabezas; G.P. De Gaudenzi; S. Tedeschi; A. Serpe; L. Llanes.

Eş birinci yazarlar: M. Cera ve L. Cabezas. Kaynak bu iki yazarın eşit katkıda bulunduğunu ve birinci yazarlığı paylaştığını belirtmektedir.

Sorumlu yazarlar: A. Serpe ve L. Llanes.

Kurumlar: Department of Civil and Environmental Engineering and Architecture (DICAAR), University of Cagliari, Cagliari, Italy; CIEFMA – Department of Materials Science and Engineering ve Barcelona Research Centre in Multiscale Science and Engineering (CCEM), Universitat Politècnica de Catalunya–BarcelonaTech (UPC), Barcelona, Spain; OMCD TEK HUB SpA, Anzola d'Ossola, Italy.

DOI:10.1016/j.ijrmhm.2026.108041

Dergi: International Journal of Refractory Metals and Hard Materials.

Cilt / makale numarası: 141 (2026), 108041.

Kaynak türü: Short communication biçiminde deneysel malzeme bilimi araştırması.

Hakemlik durumu: Hakemli yayın.

Yayınevi: Elsevier Ltd.

Gönderim tarihi: 15 Mayıs 2026.

Revize sürüm tarihi: 18 Temmuz 2026.

Kabul tarihi: 3 Ağustos 2026.

Çevrim içi yayın tarihi: 4 Ağustos 2026.

Resmî yayın bağlantısı:ScienceDirect makale sayfası

Lisans: Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0).

Finansman ve destek: Çalışmada ve ilişkili araştırma programında İtalya Üniversite ve Araştırma Bakanlığı'nın “Dottorati su tematiche green” programı (Azione IV.5 – PON R&I 2014–2020, DOT1304527), ERASMUS+ Placedoc 2021–22, İtalya Çevre Bakanlığı CoW_aste projesi, FILMS corp. 2019 projesi, Fondazione di Sardegna F75F21001350007 hibesi; İspanya Hükümeti, Ministerio de Ciencia, Innovación y Universidades, Agencia Estatal de Investigación ve Avrupa Birliği FEDER kapsamında PID2023-150637OB-I00 ile CEX2023–001300-M desteği ve L. Cabezas için PRE2020-092445 doktora bursu bildirilmektedir.

Çıkar çatışması: L. Llanes'in International Journal of Refractory Metals and Hard Materials dergisinde Associate Editor olarak görev yaptığı beyan edilmiştir. Diğer yazarlar çalışmayı etkileyebilecek bilinen rekabet eden finansal çıkar veya kişisel ilişki bildirmemiştir.

Veri erişilebilirliği: Kaynakta “No data was used for the research described in the article.” ifadesi yer almaktadır. Bu beyan, makalede doğrudan raporlanan deneysel ölçümlerle ilk bakışta uyumsuz görünmektedir; Verianla tarafından değiştirilmemiş veya yeniden yorumlanmamıştır.

Yazar katkıları

• M. Cera: gözden geçirme ve düzenleme, ilk taslak, metodoloji, araştırma, biçimsel analiz, veri kürasyonu.
• L. Cabezas: gözden geçirme ve düzenleme, ilk taslak, metodoloji, araştırma, biçimsel analiz, veri kürasyonu.
• G.P. De Gaudenzi: gözden geçirme ve düzenleme, süpervizyon, kaynaklar, metodoloji, kavramsallaştırma.
• S. Tedeschi: gözden geçirme ve düzenleme, metodoloji, araştırma, veri kürasyonu.
• A. Serpe: gözden geçirme ve düzenleme, süpervizyon, proje yönetimi, metodoloji, finansman temini, kavramsallaştırma.
• L. Llanes: gözden geçirme ve düzenleme, süpervizyon, kaynaklar, metodoloji, finansman temini, kavramsallaştırma.

Bilimsel yorum sınırı

Çalışma, geri dönüştürülmüş WC–Co sementit karbürlerin laboratuvar ölçeğinde mikroyapı, sertlik, kırılma tokluğu ve eğilme dayanımı açısından umut verici sonuçlar verdiğini göstermektedir. Bu sonuç gerçek kesici takım ömrü, aşınma direnci, seri üretim verimi, ekonomik üstünlük veya bütün geri dönüştürülmüş WC–Co bileşimlerinde eşdeğer performans kanıtı olarak değerlendirilmemelidir.

Kaynağın “significantly” ifadesi ayrıca dikkatle ele alınmıştır; sertlik ve mikroyapısal özelliklerin tümü için ayrı istatistiksel anlamlılık testleri raporlanmadığından Verianla metni “istatistiksel olarak fark yoktur” şeklinde kaynakta gösterilmeyen bir sonuç üretmemektedir.

Bilimsel içerik yüklenen çalışmaya dayanmaktadır. Dış kaynak yalnız DOI, resmî yayın kimliği ve derginin hakemlik sürecinin bibliyografik doğrulanması amacıyla kullanılmış; dışarıdan yeni deneysel sertlik, kırılma, mikroyapı veya geri dönüşüm performansı verisi eklenmemiştir.