Mzunguko wa virutubisho (nutrient cycling) ni kazi muhimu ya mfumo ikolojia inayohusisha kuingia kwa vitu kama nitrojeni na fosforasi katika mfumo wa ikolojia wa mlango wa mto, kubadilishwa humo na kushiriki katika michakato ya uzalishaji wa kibayolojia. Utafiti huu unatumia data za gharama na uondoaji wa virutubisho katika mitambo ya ndani ya kusafisha maji taka (wastewater treatment works, WWTW) kama kipimo mbadala cha kuweka thamani ya kiuchumi kwa kazi ya milango ya mito ya Swartkops na Sundays River katika eneo la Algoa Bay, Afrika Kusini, ya kupunguza mzigo wa fosfati isokaboni iliyoyeyuka (DIP) na nitrojeni isokaboni iliyoyeyuka (DIN). Watafiti waliunganisha data za ubora wa maji ya milango ya mito katika kipindi cha 1994–2022 na gharama za WWTW ili kukadiria jamii ingegharimika kiasi gani kuondoa kiasi sawa cha virutubisho kwa kutumia miundombinu ya usafishaji wa bandia.

Matokeo yanaonyesha mabadiliko katika mielekeo tofauti sana katika milango hiyo miwili ya mito. Thamani iliyokadiriwa ya mzunguko wa virutubisho katika mlango wa mto wa Swartkops River iliongezeka kutoka ZAR8,6 milioni mwaka 1994 hadi ZAR123,4 milioni mwaka 2022. Katika mlango wa mto wa Sundays River, thamani ilipungua kutoka ZAR29,9 milioni hadi ZAR7,9 milioni katika kipindi hicho hicho. Milango yote miwili inapochukuliwa pamoja, jumla ya Jedwali 3 la chanzo ilikuwa ZAR38,5 milioni mwaka 1994 na ZAR131,4 milioni mwaka 2022. Kwa kutumia kiwango cha ubadilishaji cha USD1 = ZAR18,4519 kwa mwaka 2022, jumla ya thamani ni takribani USD7,12 milioni.

Thamani hizi si bei ya bidhaa inayouzwa sokoni kutoka katika milango hii ya mito. Thamani ya kiuchumi iliyokokotolewa ni makadirio ya thamani ya fedha ya kazi ya kiikolojia inayofanywa na milango hii kwa kuondoa DIP na DIN, kwa kutegemea gharama ambazo zingetokea kama kiasi hicho hicho kingeondolewa kupitia miundombinu ya WWTW. Aidha, thamani ya juu haimaanishi moja kwa moja mfumo ikolojia wenye afya bora zaidi; hasa ongezeko la Swartkops lilitathminiwa pamoja na mizigo mikubwa zaidi ya virutubisho na kuongezeka kwa shinikizo kutokana na shughuli za binadamu.

Mzunguko wa Virutubisho Katika Milango ya Mito Ni Nini?

Mzunguko wa virutubisho katika milango ya mito ni kusafirishwa kwa vitu vya kikaboni na visivyo vya kikaboni hadi mifumo ambamo maji baridi hukutana na mazingira ya bahari, virutubisho kama nitrojeni na fosforasi kupitia michakato tofauti ya kikemia na kibayolojia, na kushiriki katika uzalishaji wa viumbe hai. Kipengele muhimu kwa utafiti huu ni uwezekano wa kupungua kwa kiasi kikubwa cha nitrojeni na fosforasi isokaboni iliyoyeyuka katika urefu wa mlango wa mto, na hivyo kupunguza mzigo wa virutubisho unaosafirishwa kwenda katika maji ya pwani.

Kwa Nini DIP na DIN Ni Muhimu?

DIP ni fosfati isokaboni iliyoyeyuka; DIN ni nitrojeni isokaboni iliyoyeyuka. Chanzo kinajumuisha aina za nitrojeni katika DIN kama NO₃⁻ + NO₂⁻ na NH₄⁺.

Kuingia kwa maji taka yaliyosafishwa kwa kiwango kisichotosha au yasiyosafishwa kabisa katika milango ya mito kunaweza kuongeza viwango vya DIP na DIN. Chanzo kinaeleza kwamba viwango vya juu vya virutubisho, pamoja na hali nyingine kama joto la juu na utabakaji wa tabaka la maji, vinaweza kuchochea kuongezeka kwa mwani wenye madhara na hali zenye upungufu wa oksijeni; vinaweza pia kuhusishwa na matumizi ya oksijeni katika maji ya pwani na kupotea kwa viumbe wa baharini.

Hapa kazi ya kiikolojia ya milango ya mito inaunganishwa na uchambuzi wa kiuchumi: WWTW huhitaji gharama za mtaji, uendeshaji na matengenezo ili kupunguza virutubisho katika maji taka, ilhali michakato ya asili ndani ya mlango wa mto pia hufanya kazi ya kubadilisha na kupunguza mzigo wa virutubisho. Swali kuu la utafiti ni thamani ya fedha inayokadiriwa ya kazi hii ya asili inapowasilishwa kwa kuzingatia gharama za usafishaji za eneo hilo.

Pengo la utafiti

Kwa mujibu wa chanzo, ingawa tathmini za kiuchumi zimefanywa kwa burudani, ubora wa maji, uingiaji wa maji baridi na huduma nyingine za mfumo ikolojia katika milango ya mito ya Afrika Kusini, hakukuwa na tathmini ya kiuchumi ya ndani inayojulikana kuhusu huduma ya mzunguko wa virutubisho katika milango hiyo. Kwa sababu ya ukosefu huu wa data, thamani za huduma za mfumo ikolojia zilizokokotolewa katika nchi nyingine zinaweza kuhamishiwa kwenye mfumo wa eneo husika, yaani kutumia mkabala wa uhamishaji wa thamani.

Hata hivyo, chanzo kinaonyesha kwamba mkabala huu unaweza kuleta matatizo makubwa ya utofauti wa mazingira husika. Thamani ya mzunguko wa virutubisho iliyoripotiwa Uingereza ni USD579.632/ha, ilhali mfano wa Uholanzi uko katika kiwango cha USD2.661/ha. Tofauti kubwa sana hata kati ya mazingira mawili ya Ulaya yaliyo karibu kwa kiasi kijiografia inaonyesha kwamba muundo wa kiikolojia, hali za kiuchumi na tofauti za mbinu zinaweza kubadilisha matokeo kwa kiasi kikubwa.

Kwa Nini Ni Muhimu Kutumia Data za WWTW za Eneo Husika Badala ya Uhamishaji wa Thamani?

Data za WWTW za eneo husika huunganisha thamani ya fedha ya huduma ya mlango wa mto na mazingira ya eneo hilo kwa kutumia gharama za usafishaji na utendaji wa uondoaji wa eneo hilo hilo, badala ya kutumia moja kwa moja thamani kwa hekta iliyohamishwa kutoka hali za kiikolojia na kiuchumi za nchi nyingine. Mbinu hii si kamilifu na inategemea misururu ya muda ya mazingira yenye mapengo; hata hivyo, watafiti wanasema inatoa tathmini mbadala inayolingana zaidi na mazingira husika kuliko uhamishaji wa thamani.

Maeneo ya utafiti

Maeneo yote mawili yako katika eneo la Algoa Bay, jimbo la Eastern Cape, Afrika Kusini, na yanaelezwa kuwa milango ya mito iliyo wazi daima na inayoathiriwa na mawimbi. Mlango wa mto wa Swartkops River uko takribani katika 33°50′G, 25°36′D karibu na Gqeberha, mahali Swartkops River inapoingia Algoa Bay. Mlango wa mto wa Sundays River uko karibu na Colchester, takribani katika 33°42′53″G, 25°50′54″D.

Mfumo wa Swartkops una makazi mbalimbali ya viumbe, kama vinamasi vya chumvi, tambarare za matope zinazofichuliwa na kupwa kwa maji na kingo za mchanga. Mlango wa Sundays River unatajwa katika chanzo hasa kuhusiana na burudani, uendeshaji wa boti na uvuvi wa ndoana. Muundo wa makazi ya viumbe ni muhimu katika tathmini ya kiuchumi kwa kuwa aina tofauti za makazi ya kiikolojia zinaweza kuchangia mzunguko wa virutubisho kwa viwango tofauti.

Kwa Nini Thamani kwa Hekta Inategemea Ufafanuzi wa Eneo Linalotumika?

Hakuna kipimo kimoja kisichobadilika cha eneo kinachotumika kama kigawanyo kwa mlango wa mto. Inawezekana kutumia eneo la maji ya wazi pekee, au kujumuisha vinamasi vya chumvi, matete, mimea mikubwa ya majini iliyo chini ya maji, kingo za mchanga na matope, tambarare za mafuriko na makazi ya viumbe ya pwani. Kwa hiyo thamani ya kiasi kilekile cha jumla ya kiuchumi kwa hekta hubadilika kulingana na wigo wa kijiografia uliochaguliwa.

Thamani kwa hekta zilizosisitizwa na watafiti kwa 2022 zilikokotolewa kwa kutumia kigawanyo kidogo zaidi cha eneo, yaani maji ya wazi. Hivyo, thamani ya kila mwaka ya Swartkops ni ZAR344.692/ha, yaani USD18.681/ha; kwa Sundays River ni ZAR32.245/ha, yaani USD1.747/ha.

Mbinu na Matokeo ya Utafiti

Thamani ya Kiuchumi ya Mzunguko wa Virutubisho Ilihesabiwaje Katika Utafiti Huu?

Utafiti unakadiria mzigo wa virutubisho ulioondolewa kwa mwaka kutokana na tofauti ya viwango vya DIP na DIN kati ya kichwa na mdomo wa mlango wa mto; kisha unakokotoa gharama kwa kila kilogramu ya kuondoa kiasi hicho hicho katika WWTW za eneo husika na kutumia gharama hiyo kwa kila kilogramu kwenye jumla ya virutubisho vinavyokadiriwa kuondolewa na mlango wa mto. Kwa hivyo thamani ya fedha inayopatikana si bei ya soko bali ni thamani mbadala ya kiuchumi ya huduma ya mfumo ikolojia wa mlango wa mto, iliyokokotolewa kutoka gharama za WWTW.

Makundi matatu ya data

Mbinu hii inaunganisha makundi matatu makuu ya data:

• gharama za uendeshaji na mtaji za WWTW katika Algoa Bay,
• kiasi cha virutubisho kinachokadiriwa kuondolewa kila mwaka na milango ya mito,
• kiasi cha virutubisho kinachokadiriwa kuondolewa kila mwaka na WWTW tano katika Algoa Bay.

Hifadhidata ya mzigo wa virutubisho katika milango ya mito iliundwa kutokana na tafiti zilizochapishwa katika kipindi cha 1994–2022. Watafiti walikusanya viwango vya wastani vya DIP/DIN 12 katika kichwa cha Swartkops na 5 katika kichwa cha Sundays River; kwa midomo ya milango hiyo, walikusanya vipimo vya wastani 5 kwa Swartkops na 3 kwa Sundays River katika nyakati tofauti.

Seti ya data si kamili. Hakuna data kwa baadhi ya miaka; vipimo vimeripotiwa katika vipimo tofauti kama µM, mg/L na kg/yıl. Maeneo sahihi ya vituo vya kuchukua sampuli, idadi ya sampuli zilizo msingi wa wastani na nyakati za kuchukua sampuli ndani ya mwaka pia hutofautiana kati ya tafiti. Utofauti huu ni mojawapo ya vyanzo vikuu vya kutokuwa na uhakika katika utafiti.

Misururu minane ya muda

Hifadhidata ina misururu minane ifuatayo:

1. DIP katika kichwa cha mlango wa Swartkops,
2. DIP katika mdomo wa mlango wa Swartkops,
3. DIN katika kichwa cha mlango wa Swartkops,
4. DIN katika mdomo wa mlango wa Swartkops,
5. DIP katika kichwa cha mlango wa Sundays River,
6. DIP katika mdomo wa mlango wa Sundays River,
7. DIN katika kichwa cha mlango wa Sundays River,
8. DIN katika mdomo wa mlango wa Sundays River.

Viwango vyote vya wastani vilibadilishwa kuwa kipimo cha µM ili viweze kulinganishwa, kisha tofauti kati ya kichwa na mdomo wa mlango wa mto ikakokotolewa.

Mlinganyo 1: Mzigo wa DIP ulioondolewa na mlango wa mto

Uhusiano mkuu uliotumiwa katika chanzo kwa DIP ni huu:

\[ \text{kg DIP removed} = \frac{DIP_{\mu M}^{Head}-DIP_{\mu M}^{Mouth}}{10^{6}} \times \frac{\text{Molar Mass}_{P}}{1000} \times MAR(L) \]

Mlinganyo unakokotoa nini? Unatumia tofauti kati ya viwango vya wastani vya fosfati isokaboni iliyoyeyuka kwenye kichwa na mdomo wa mlango wa mto kukadiria kwa kilogramu kiasi cha DIP kinachodhaniwa kuondolewa na mfumo kwa mwaka.

Majukumu ya vigeu: \(DIP_{\mu M}^{Head}\) ni kiwango cha wastani kwenye kichwa cha mlango wa mto, na \(DIP_{\mu M}^{Mouth}\) ni kiwango cha wastani kwenye mdomo wake. Molar Mass_P ni uzito wa moli wa fosforasi, na \(MAR(L)\) ni mtiririko wa wastani wa mwaka unaoonyeshwa kwa lita. Vipengele \(10^6\) na 1000 ni hatua za ubadilishaji wa kipimo cha mkusanyiko na uzito katika mlinganyo wa chanzo.

Mantiki hiyo hiyo ya ukokotoaji inatumika kwa DIN pia. Katika hesabu za DIN, nitrojeni ya nitrati, nitriti na amoniamu huzingatiwa pamoja.

Uchakataji wa misururu ya muda isiyokamilika

Kila mmoja wa misururu minane ya data uliwekwa kwenye mchoro kwa kutumia vituo vya uchunguzi vilivyopo, kisha mikunjo ya kufaa zaidi iliundwa. Watafiti walitumia mikunjo hii kukokotoa mabadiliko ya viwango vya virutubisho katika vipindi vya nyuma kwa kutegemea wastani uliochapishwa. Kwa hiyo si miaka yote katika misururu hiyo inayowakilishwa na vipimo vya moja kwa moja; kuna sehemu zilizojazwa kwa modeli na mikunjo ya ulinganifu.

Gharama ya uondoaji kwa kilogramu katika WWTW

Katika hatua ya pili, watafiti walikokotoa gharama ya kuondoa kilogramu moja ya DIP au DIN katika WWTW. Mlinganyo 2 uliotolewa katika chanzo kwa DIP ni huu:

\[ \frac{ZAR}{\text{kg DIP removed}} = \frac{ZAR}{L_{\text{treated}}} \Bigg/ \left( \frac{\text{kg DIP in}}{L_{\text{treated}}} - \frac{\text{kg DIP out}}{L_{\text{treated}}} \right) \]

Mlinganyo huu hugawa gharama kwa kila kitengo cha maji yaliyosafishwa kwa wingi wa DIP unaoondolewa kati ya maji yanayoingia na kutoka. Hivyo gharama ya fedha ya WWTW ya kuondoa kilogramu moja ya DIP hupatikana. Muundo huo huo wa ukokotoaji hutumiwa kwa DIN.

Katika hatua ya mwisho, gharama hii ya WWTW kwa kila kitengo cha uondoaji inatumika kwa jumla ya kiasi cha DIP na DIN kinachokadiriwa kuondolewa na mlango wa mto. Matokeo ni makadirio ya gharama ambayo jamii ingelipa kuchukua nafasi ya kazi ya asili ya mzunguko wa virutubisho katika mlango wa mto kwa kutumia miundombinu ya usafishaji wa bandia.

Thamani ya kiuchumi ilibadilikaje kadiri muda ulivyopita?

Dokezo la takwimu ndani ya chanzo: Katika Jedwali 3, jumla za 2001 na 2002 zina tofauti ndogo na jumla inayopatikana kwa kuongeza moja kwa moja vipengele vinavyoonekana vikiwa vimezungushwa hadi nafasi moja ya desimali. Jedwali la Verianla linahifadhi jumla zilizochapishwa katika chanzo jinsi zilivyo; hakuna dhana mpya kuhusu usahihi wa kati usioonyeshwa au kuzungusha takwimu.

Ongezeko kutoka ZAR8,6 milioni hadi ZAR123,4 milioni katika mlango wa Swartkops limeripotiwa kuwa ongezeko la takribani %1330. Thamani sawa kwa USD ilikuwa USD466.076 mwaka 1994 na takribani USD6,7 milioni mwaka 2022.

Kwa mlango wa Sundays River mwelekeo ni kinyume: thamani ya ZAR29,9 milioni ya 1994 ilishuka hadi takribani ZAR7,9 milioni mwaka 2022. Thamani hizo zimeandikwa katika chanzo kuwa takribani USD1,6 milioni na USD428.140.

Viashiria vya uondoaji katika WWTW na milango ya mito

Chanzo kinatafsiri kupungua kwa kiashiria cha uondoaji wa WWTW kutoka 43,9 mwaka 1994 hadi 23,4 mwaka 2022 kama upungufu wa takribani %47; na kuongezeka kwa kiashiria husika kwa milango miwili ya mito kutoka 0,2 hadi 1,5 kama ongezeko la takribani %650 kutoka kiwango cha mwanzo kilichokuwa chini.

Tahadhari kuhusu uadilifu wa vipimo: Katika jedwali hapo juu, alama “mL/yıl” na “kg/mL” zimehifadhiwa jinsi zilivyochapishwa katika Jedwali 4 la chanzo. Kwa kuwa chanzo hakifafanui kama alama hizo zinawakilisha kiwango kingine cha ujazo, maandishi ya Verianla hayabadilishi vipimo kwa kudhania.

Je, Thamani ya Juu ya Kiuchumi ya Swartkops Inamaanisha Mlango wa Mto Wenye Afya Bora Zaidi?

Hapana. Kipimo cha thamani ya kiuchumi cha utafiti kinapima thamani ya mzigo wa virutubisho unaokadiriwa kuondolewa na mlango wa mto kwa kuzingatia gharama za WWTW; kwa hiyo mzigo mkubwa zaidi wa virutubisho na kazi nyingi zaidi ya kuondoa vinaweza kuongeza thamani ya fedha. Waandishi wanachambua ongezeko kubwa la Swartkops pamoja na kuongezeka kwa viwango vya DIP na DIN na kupungua kwa ufanisi wa WWTW, wakionyesha kuongezeka kwa shinikizo la shughuli za binadamu kwa mfumo huo.

Tafsiri ya matokeo kwa Swartkops

Chanzo kinahusisha ongezeko kubwa la thamani ya mzunguko wa virutubisho katika Swartkops kati ya 1994–2022 na kuongezeka kwa viwango vya DIP na DIN. Waandishi wanasema huenda ongezeko hili linahusiana na upanuzi wa viwanda katika Gqeberha na ukuaji wa makazi yasiyo rasmi. Kauli hii si matokeo ya uchambuzi wa sababu na athari uliodhibitiwa; ni tafsiri ya kisayansi katika sehemu ya majadiliano ya makala.

Tafsiri ya matokeo kwa Sundays River

Utafiti unatoa maelezo matatu yanayowezekana na yasiyokinzana kuhusu kupungua kwa thamani ya Sundays River:

• kuimarishwa na kutekelezwa kwa kanuni za kilimo huenda kulipunguza uingiaji wa vichafuzi kutoka kilimo,
• mfumo wa kuhamisha maji wa Orange–Fish–Sundays Rivers huenda ulibadilisha mtiririko na kupunguza viwango vya virutubisho kwa kuvichanganya na maji zaidi,
• upanuzi wa Addo Elephant National Park na juhudi za uhifadhi, pamoja na Marine Protected Area iliyotangazwa mwaka 2018, huenda zilipunguza virutubisho vinavyoingia.

Utafiti haukufanya uchambuzi wa sababu na athari unaobainisha sehemu ya mchango wa kila moja ya mifumo hii mitatu.

Funzo kutoka ulinganisho wa uhamishaji wa thamani

Thamani zilizohamishwa moja kwa moja kutoka tafiti za kimataifa zinatoa masafa mapana sana kati ya USD2.661/ha na USD579.632/ha. Chanzo kinasema kwamba hata baada ya kufananisha ufafanuzi wa eneo kwa kutumia kigawanyo cha maji ya wazi, masafa ya kulinganisha ni USD4.624/ha hadi USD9.377/ha. Thamani ya Swartkops ya USD18.681/ha ni takribani mara mbili ya kikomo hicho cha juu, wakati thamani ya Sundays River ya USD1.747/ha ni takribani %37 ya kikomo cha chini.

Tofauti hii inaonyesha kwamba kuhamisha moja kwa moja thamani moja ya kimataifa kwa hekta hadi mlango mwingine wa mto huenda kusitoe tathmini ya kuaminika kwa eneo husika. Muundo wa kiikolojia, mzigo wa virutubisho, miundombinu ya kusafisha maji ya eneo husika, idadi ya watu, viwanda na hali za utawala huathiri matokeo ya kiuchumi kwa pamoja.

Matokeo yanayoungwa mkono na yasiyoungwa mkono na utafiti

Mipaka mikuu ya mbinu

Vikwazo vya data vina umuhimu mkubwa katika kutafsiri matokeo ya utafiti. Tathmini bora ingehitaji vipimo vingi vya DIP na DIN vilivyochukuliwa mara kwa mara kwa miaka mingi katika sehemu zinazoweza kulinganishwa kiikolojia kwenye kichwa na mdomo wa mlango wa mto; vipimo vya mara kwa mara vya viwango vya virutubisho katika sehemu za kuingiza na kutoa maji za WWTW; na rekodi za kuaminika za mabadiliko ya ujazo wa usafishaji na gharama za uondoaji kwa kilogramu katika kipindi cha muda.

Hifadhidata iliyounganishwa kwa kiwango hicho haipo. Vipimo vya mazingira vilivyotumiwa vilitoka miaka tofauti, maeneo tofauti ya kuchukua sampuli, misimu tofauti na mifumo tofauti ya vipimo. Baadhi ya miaka haina data kabisa. Kwa hiyo utafiti unatoa mkabala wa vitendo unaounganisha data zilizopo lakini zenye mipaka na data za WWTW za eneo husika; matokeo hayapaswi kuchukuliwa kama uhasibu wa moja kwa moja wa kiikolojia wenye usahihi wa juu.

Kwa maneno ya chanzo chenyewe, ingawa uhamishaji wa thamani ni wa haraka na wa gharama ndogo, unaweza kutoa makadirio dhaifu kwa sababu ya tofauti za mazingira husika. Mbinu mbadala ya WWTW ya eneo husika pia ina mipaka kutokana na rekodi zisizokamilika, lakini watafiti wanaiona kuwa na uhusiano wa karibu zaidi na hali ya eneo husika.

Maelezo ya Chanzo na Mbinu

Ufadhili: Utafiti ulifadhiliwa ndani ya Algoa Bay Marine Spatial Planning Community of Practice na South African National Research Foundation kupitia ufadhili nambari 129498, mradi wa Belmont Forum MARISCO kupitia ufadhili nambari 03F0836A, na One Ocean Hub kupitia ufadhili nambari NE/S008950/1.

Michango ya waandishi: Rozanne Peacock alifanya utafiti, mbinu, uchambuzi rasmi, uandishi wa rasimu ya kwanza na uhakiki/uhariri; Matthew A. Orolowitz alifanya uundaji wa dhana, taswira, uchambuzi rasmi na uandishi wa rasimu ya kwanza; James N. Blignaut alifanya uundaji wa dhana, uthibitishaji, usimamizi na uhakiki/uhariri; Bernadette Snow alifanya usimamizi wa mradi, upatikanaji wa ufadhili na uhakiki/uhariri.

Dokezo la uwiano wa ndani ya chanzo: Katika Jedwali 3, jumla za 2001 na 2002 zina tofauti ndogo za kihesabu dhidi ya vipengele vinavyoonekana vilivyozungushwa. Aidha, maandishi ya matokeo yanatoa jumla ya 1994 kuwa takribani ZAR38,4 milioni na USD2,08 milioni, ilhali Jedwali 3 na muendelezo wa sehemu ya matokeo pia vinataja takribani ZAR38,5 milioni na USD2,09 milioni. Verianla haikuunganisha tofauti hizo kimyakimya kuwa thamani moja; ilihifadhi thamani za Jedwali 3 la chanzo katika jedwali.

Dokezo la vipimo: Katika Jedwali 4 la chanzo, viashiria vya ujazo na uondoaji vimeandikwa “mL/year” na “kg/mL”. Kwa kuwa chanzo hakielezi zaidi kipimo cha alama hizi, vipimo vimehifadhiwa bila kubadilishwa na mpaka wa tafsiri umeelezwa wazi.

Mipaka ya mbinu: Matokeo yanategemea rekodi tofauti za ubora wa maji zilizokusanywa katika miaka na tafiti mbalimbali, mikunjo ya ulinganifu, na matumizi ya data za gharama na uondoaji za WWTW kama kipimo mbadala. Kwa hiyo thamani za kiuchumi hazipaswi kutafsiriwa kama miamala ya moja kwa moja sokoni, bajeti kamili ya kibayofizikia ya virutubisho au kipimo cha athari ya kisababishi.