Ташхиси бисёрҷонибаи судии банкнотҳо равиши санҷиши ҳуҷҷатест, ки аслияти банкнотро тавассути муқоисаи ҳамзамони сохтори чоп, вокунишҳои оптикии амниятӣ, микросохтори сатҳ ва таркиби мавод арзёбӣ мекунад. Vasile Drobotă ва ҳамкоронаш ин равишро бо истифода аз маҷмӯаи намунаҳое, ки категорияҳои гуногуни банкнотҳоро нишон медиҳанд, шарҳ додаанд; таҳқиқи муфассали лабораторӣ дар минтақаҳои мувофиқи як банкноти шубҳаноки 500 EUR ва як банкноти аслии истинодии 500 EUR анҷом дода шудааст. Микроскопияи оптикӣ, микроскопияи электронии сканкунанда ва спектроскопияи рентгении парокандакунандаи энергия (SEM-EDX), инчунин спектроскопияи инфрасурхи табдили Фурйе бо инъикоси пурраи сустшуда (ATR-FTIR), байни ду банкноте, ки аз ҷиҳати намуди зоҳирӣ хеле монанданд, фарқиятҳои чоп, унсурҳои амниятӣ ва маводро ошкор кардаанд. Натиҷаҳо нишон медиҳанд, ки банкноти шубҳаноки таҳқиқшуда аслӣ нест; як ҷуфти ягонаи муқоисаи муфассал барои ҳамаи банкнотҳои евро нишондиҳандаи универсалии кимиёвӣ ё муваффақияти рақамии ошкорсозиро таъмин намекунад.

Саҳми таҳқиқ дастгоҳи нави таҳлилӣ ё алгоритми худкори таснифот нест. Таҳқиқ банкнотҳои комилан сохташуда, банкнотҳои аслие, ки баъдан тағйир дода шудаанд, ва намунаҳои ёдгорӣ, сохта ва реквизити филмро, ки ҳангоми истифодаи фиребанда аҳамияти судӣ пайдо мекунанд, дар як чаҳорчӯбаи санҷиш баррасӣ мекунад. Равиши асосӣ аввал ҳуҷҷатгузорӣ кардани хусусиятҳои намоён ва оптикӣ, дар ҳолати зарурат гузаштан ба таҳлили мақсадноки мавод ва якҷо кардани ҳамаи мушоҳидаҳо дар арзёбии пайгиришавандаи коршиносӣ мебошад.

Чаро дуруст будани намуди зоҳирӣ кофӣ нест?

Ранг, андоза ва тасвири меъмории рӯи банкнот метавонад дар назари аввал шинос намояд. Аммо ҳамон намуди зоҳирӣ метавонад бо истифода аз усулҳои гуногуни чоп ва маводҳои гуногун ба даст омада бошад. Савол дар ташхиси судӣ танҳо “Оё ин банкнот ба аслӣ монанд аст?” нест. Муҳаққиқ ҳамчунин арзёбӣ мекунад, ки унсури ба назар монанд сохтори истеҳсолӣ, вокуниш ба рӯшноӣ ва хусусиятҳои маводии банкноти истинодиро дорад ё не. Санҷиши макроскопӣ сохтори умумии бо чашми бараҳна ё дар калонкунии паст дидашавандаро; микроморфология бошад хусусиятҳои шакли миқёси хурд, аз ҷумла хатҳои чоп, зарраҳо ва бофтаи сатҳро баррасӣ мекунад.

Манбаъ қайд мекунад, ки санҷиши визуалӣ ва ламсӣ зуд аст, аммо метавонад аз таҷрибаи санҷанда таъсир гирад. Тасвирҳои оптикӣ ба кунҷи рӯшноӣ, фарсудашавии сатҳ, ифлосшавӣ ва шароити аксбардорӣ ҳассосанд. Дар ченкуниҳои спектроскопӣ сигналҳои ҷузъҳои гуногун метавонанд ба ҳам пӯшанд. SEM-EDX ба ҷойи додани як таркибе, ки тамоми банкнотро намояндагӣ кунад, минтақаҳои хеле хурди интихобшударо таҳлил мекунад. Аз ин рӯ, пурра кардани усулҳо аз ҷониби ҳамдигар аз интизори натиҷаи қатъӣ аз як усул дар ҳама шароит муҳимтар аст. Дастгоҳҳои худкори санҷиш низ дар манбаъ ҳамчун абзорҳои муфиди скринингӣ баррасӣ мешаванд; кори онҳо бо хусусиятҳои амниятии ченшаванда ва намунаҳои қалбакӣ, ки дар онҳо санҷида шудаанд, маҳдуд мешавад.

Маълумоти гардиши пул, ки дар муқаддимаи таҳқиқ оварда шудааст, асоснокии таҳқиқро шарҳ медиҳад. Ин маълумот дар ҷадвали зерин бо сана ва доираи дар манбаъ овардашуда пешниҳод шудааст; онҳо натиҷаҳое нестанд, ки муҳаққиқон аз ин маҷмӯаи банкнотҳо ҳисоб карда бошанд.

Ин таносубҳо ба давраҳо ва низомҳои пулии гуногун тааллуқ доранд. Онҳоро бо шумораи банкнотҳои маҷмӯаи намунаҳо якҷо карда, паҳншавӣ, хавф ё сатҳи нави ошкорсозиро ҳисоб кардан мумкин нест.

Фарқи банкноти комилан қалбакӣ аз банкноти аслии тағйирдодашуда чист?

Банкноти комилан қалбакӣ тақлидест, ки бо такрор истеҳсол кардани тарҳи банкноти аслӣ бе иҷозат сохта шудааст; банкноти аслии тағйирдодашуда бошад ҳуҷҷатест, ки ибтидо аслӣ буда, баъдан ба хусусиятҳое мисли навиштаҷоти номинал дахолат карда шудааст. Ин фарқ диққати санҷишро тағйир медиҳад: дар категорияи якум тамоми интиқолдиҳанда, чоп ва унсурҳои амниятӣ зери савол қарор мегиранд, дар категорияи дуюм бошад тағйирот дар маводи аслӣ ва номувофиқати муҳтаво таҳқиқ мешавад. Истифодаи фиребандаи намунаҳои ёдгорӣ ё реквизити филм дар таснифоти васеътари амалии таҳқиқ алоҳида арзёбӣ мешавад.

Канори чапи мавҷмонанд ва графикаи тасвиркунандаи зиндагии деҳот баъди ҷанг дар намунаи таърихии Расми 1, тарҳи махсуси рӯйдоди банкноти гирифтани офтоб ва чопҳои коллексионӣ нишон медиҳанд, ки чаро тарҳи ғайриодӣ бояд бо заминаи барориш хонда шавад. Муаллифон таваҷҷуҳи нумизматиро ҳамчунин бо тақлидҳои давраи бостон, чопҳои хато ва чопҳои ёдбудӣ мепайванданд. Номаи шикоятии Nanni ба Ea-Nāṣir дар бораи қолабҳои мис, ки тақрибан ба соли 1750 то милод нисбат дода мешавад, қисми ҳамин баёни таърихист; он далели таҷрибавӣ оид ба усули муосири санҷиши банкнот нест.

Намунаи реквизити филмии 200 EUR дар Расми 2, ҳангоми гузоштани паҳлӯи истиноди аслӣ, нишон медиҳад, ки монандии умумии ранг ва ҷойгиршавӣ то чӣ андоза қавӣ буда метавонад. Расмҳои 3 ва 4 ҳуҷҷатгузорӣ мекунанд, ки навиштаҷоти нишондиҳандаи воситаи пардохт набудан метавонанд хурд, ба тарҳ воридшуда ё бо алифбоҳои гуногун навишта шуда бошанд. Аз ин рӯ, огоҳиҳое мисли “Prop-copy”, “For motion picture use only” ва монанди онҳо дар санҷиши муфассал аҳамият доранд. Таҳқиқ истифодаи ин маҳсулотро дар муомилоти фиребанда аз нигоҳи таснифоти судӣ баррасӣ мекунад; равиши дар ин ҷо овардашуда набояд ҳамчун ҳукми ягонаи ҳуқуқӣ барои ҳамаи кишварҳо тафсир шавад.

Интиқолдиҳандаи полимерӣ низ худ аз худ кафолати аслӣ будан нест. Манбаъ гузариши Руминия ба истифодаи банкнотҳои полимериро ба давраи 1999–2000 ва гузариши ҳамаи банкнотҳо ба ин интиқолдиҳандаро ба соли 2005 мепайвандад. Дар тақлиди 100 RON-и таҳқиқшуда графикаи умумӣ, равзанаи шаффоф ва эҳсоси ламсӣ хеле боварибахш арзёбӣ шудаанд. Баръакс, таҳқиқ бо калонкунӣ ба ҷойи сохтори офсетии интизоршаванда нуқтаҳои хоси чопи рангаи inkjet-ро нишон дод. Панелҳои a, b, g ва h-и Расми 8 ин нуқтаҳоро дар қабати сафеди ношаффоф рӯи плёнкаи шаффоф; панелҳои дигар бошад фарқиятҳои унсурҳои амниятиро, ки нақши номинал, ниқобҳои театрии дохили равзана ва монограммаи BNR-ро тақлид мекунанд, нишон медиҳанд. Натиҷа дар ин ҷо ба санҷиши як намунаи мушаххаси қалбакӣ тааллуқ дорад; барои ҳамаи банкнотҳои полимерӣ сатҳи хато ҳисоб нашудааст.

Санҷиш пеш аз ченкунии дастгоҳ оғоз мешавад

Дар манбаъ ҷараёни кор танҳо бо вақти нигоҳ кардан дар зери микроскоп маҳдуд намешавад. Қабули далел, таъмин кардани пайгиришавии он, бастабандӣ, муҳргузорӣ, нигоҳдорӣ дар шароити мувофиқ, пешгирии ифлосшавӣ ва вайроншавӣ, ҳисоботдиҳӣ ва баргардонидан ба мақоми дахлдор қисмҳои як раванди ягона мебошанд. Агар маълум набошад, ки акс ба кадом банкнот ва кадом минтақа тааллуқ дорад, баланд будани тафсилоти тасвир худ аз худ муқоисаи боэътимодро таъмин намекунад.

Муаллифон аккредитатсияро ҳамчун кафолати институтсионалии риояи равандҳо ва шартҳои сифати муайяншуда баррасӣ мекунанд; онҳо иддао намекунанд, ки аккредитатсия ҳар тафсири коршиносро баҳснопазир мекунад. Мисолҳои онҳо дар бораи зерсоҳаҳои экспертиза бо намунаҳои кам, санҷиши изҳо, имзоҳои нусхашуда ва ҳуҷҷатҳои фотокопӣ шарҳ медиҳанд, ки чаро доираи усул ва ҳудудҳои тафсир бояд равшан нигоҳ дошта шаванд. Арзёбиҳои институтсионалӣ дар ин қисм фаъолияти аккредитатсияе нестанд, ки дар таҳқиқ бо таҷриба чен шуда бошанд.

Дар ташхиси банкнот намунаи аслии истинодӣ кай лозим аст?

Намунаи аслии истинодӣ, махсусан дар банкнотҳое, ки техникаи чоп ва таъсирҳои амниятиро бо монандии баланд тақлид мекунанд, асоси муқоиса аст. Таҳқиқи истиноди мувофиқ аз ҳамон силсилаи барориш дар шароити якхела фарқиятҳои хурди ранг, геометрия, чоп ва маводро намоён мекунад. Манбаъ баррасӣ мекунад, ки барои тарҳҳои сохтае, ки огоҳии равшани реквизитӣ доранд, ошкоро тағйир дода шудаанд ё расман вуҷуд надоранд, истиноди ҷисмонӣ дар ҳама ҳолат ҳатмӣ набошад; ин истисно маънои онро надорад, ки тақлидҳои баландсифатро бе истинод боэътимод ҷудо кардан мумкин аст.

Мантиқи омӯзандаи муқоиса ин аст, ки аввал бовар ҳосил шавад: чизҳои якхела муқоиса мешаванд. Нишонаи номиналии бо сиёҳии металлӣ чопшудаи банкноти шубҳанок бо коғази чопнашудаи истинод муқоиса намешавад. Агар кунҷи рӯшноӣ ё калонкунӣ тағйир дода шавад, фарқиятҳое, ки танҳо аз шароити гирифтани тасвир ба вуҷуд меоянд, метавонанд ҳамчун фарқи воқеии мавод қабул шаванд. Аз ин рӯ, таҳқиқ дар минтақаҳои мувофиқ шароити устувор ва мушоҳидаҳои такрориро махсус таъкид мекунад.

Амнияти оптикӣ: OVI, OVD ва нишонаи обӣ сохторҳои гуногунанд

Сиёҳии оптикии тағйирёбанда (optically variable ink, OVI) сиёҳии амниятиест, ки пигментҳои дорои вокуниши ранги намоёни вобаста ба кунҷи мушоҳида ё рӯшноиро дар бар мегирад. Дар намунаи 500 EUR-и таҳқиқ OVI дар рақами номиналии қисми поёни рости пушти банкнот санҷида шудааст. Унсури оптикии тағйирёбанда (optically variable device, OVD) дар таҳқиқ унсури амниятиеро ифода мекунад, ки дар фолгаи металлонидашудаи интиқолдиҳанда графика ва навиштаҷот дорад ва хусусиятҳои инъикос ва дифраксияи вобаста ба кунҷро нишон медиҳад. OVI қабати сиёҳӣ аст, OVD-и таҳқиқшуда бошад унсури амниятӣ бо сохтори алоҳидаи интиқолдиҳанда; ин ду ихтисорот набояд ба ҷойи ҳам истифода шаванд.

Нишонаи обӣ дар ин муқоисаи банкнотҳои коғазӣ нақшест, ки бо сабаби тағйироти маҳаллии ғафсӣ ва зичӣ дар дохили коғаз ҳангоми рӯшноии гузаранда дида мешавад. Нақши дар сатҳ чопшуда метавонад дар рӯшноии гузаранда тасвири монанд созад, аммо сохтори дохилии якхела надорад. Ин фарқ талаб мекунад, ки на танҳо ба шакли нақш, балки ба он нигоҳ карда шавад, ки нақш дар дохили коғаз ё рӯи сатҳ ташаккул ёфтааст.

Чаро таҳлили элементӣ ва молекулавӣ якҷо истифода мешаванд?

Микроскопияи электронии сканкунанда (scanning electron microscopy, SEM) сохтори миқёси хурди сатҳро тасвир мекунад. Спектроскопияи рентгении парокандакунандаи энергия (energy-dispersive X-ray spectroscopy, EDX), ки бо SEM пайваст аст, дар бораи он маълумот медиҳад, ки дар минтақаи интихобшуда кадом элементҳо метавонанд гузориш шаванд ва фоизҳои нисбии массаи онҳо чӣ гунаанд. Пайдо шудани як элемент дар EDX худ аз худ муайян намекунад, ки ин элемент дар кадом пайвастагии кимиёвӣ ҷой дорад. Масалан, аз сигнали барий бе далели иловагӣ формулаи пурраи кимиёвии рӯйпӯшро баровардан мумкин нест.

Спектроскопияи инфрасурхи табдили Фурйе бо инъикоси пурраи сустшуда (attenuated total reflectance Fourier-transform infrared spectroscopy, ATR-FTIR) усули спектроскопияест, ки хусусиятҳои ларзиши молекулаҳоро вобаста ба рӯшноии инфрасурх меомӯзад. Дар манбаъ намуна мустақиман бо булӯри алмосии ATR дар тамос гузошта мешавад. Меҳвари уфуқии спектр адади мавҷро, меҳвари амудӣ ҷаббишро нишон медиҳад. Воҳиди адади мавҷ cm⁻¹ аст; ин бузургӣ набояд бо дарозии мавҷи бо nm ифодашуда дар санҷиши UV омехта шавад. Ҷойгиршавии як банд дар спектр дар бораи гурӯҳҳои молекулавии мавод; намунае, ки бандҳо якҷо месозанд, дар бораи монандӣ ва фарқияти кимиёвии байни намунаҳо маълумот медиҳад.

SEM, EDX ва ATR-FTIR ба як савол як навъи ҷавоб намедиҳанд. SEM ба саволи “Сатҳ чӣ гуна ташкил шудааст?”; EDX ба “Дар минтақаи интихобшуда кадом элементҳо гузориш мешаванд?”; ATR-FTIR бошад ба “Кадом хусусиятҳои ларзиши молекулавӣ дида мешаванд?” саҳм мегузорад. Қувваи тафсирии таҳқиқ дар он аст, ки ин намудҳои гуногуни мушоҳида бо натиҷаҳои чоп ва оптикӣ якҷо баррасӣ мешаванд. Дар манбаъ муодилае дода нашудааст, ки аз шиддати спектр мустақиман ғафсии сиёҳӣ, миқдори полимер ё эҳтимоли қалбакиро ҳисоб кунад.

Усул ва Натиҷаҳои Таҳқиқот

Тарҳи намуна ва ҳудуди тафсири рақамҳо

Бахши 2.1-и манбаъ дар маҷмӯъ 11 банкнот гузориш медиҳад. Дар ҳамин бахш 2 истиноди аслӣ ва 5 банкноти ғайриаслӣ/шубҳанок ҳисоб мешаванд; ҳамчунин гуфта мешавад, ки 4 намуна аз коллексияҳои махсус ё истинодӣ ва 7 намуна аз парвандаҳои судӣ омадаанд. Алоҳида навишта шудааст, ки чор намунаи коллексионӣ танҳо хусусияти коллексионӣ доштанд. Аммо ҳисобкунии 2 аслӣ ва 5 шубҳанок худ аз худ маҷмӯи 11 намунаро шарҳ намедиҳад. Азбаски рӯйхати возеҳе вуҷуд надорад, ки нишон диҳад чор намунаи коллексионӣ бо категорияҳои дигар чӣ гуна мувофиқат мекунанд, дар ин матн тақсимоти нави категорияҳо сохта нашудааст.

Интихоб мақсаднок аст: намунаҳои EUR, USD ва RON барои нишон додани намудҳои гуногуне, ки дар ташхиси судӣ дучор шудан мумкин аст, якҷо карда шудаанд. Интихоби тасодуфӣ ё намояндагӣ анҷом дода нашудааст. Муқоисаи муфассали дастгоҳҳо бошад дар як банкноти шубҳаноки 500 EUR ва як истиноди аслии 500 EUR гузаронида шудааст. Чен кардани чанд нуқтаи ҳамон банкнот шумораи намунаҳоро аз банкнотҳои гуногун зиёд намекунад. Рақамҳои силсилавӣ ва маълумоти шиносоии парвандаҳои судӣ беном карда шудаанд.

Дастгоҳҳо, шароити ченкунӣ ва такрорҳо

Ин параметрҳо пайгирии усулҳоро имкон медиҳанд, аммо барои такрори пурра ва мустақил кофӣ нестанд. Манбаъ равшан муайян намекунад, ки арзишҳои ҷадвали EDX миёнаи се ченкунӣ мебошанд ё натиҷаи намояндагӣ; инҳирофи стандартӣ, фосилаи эътимод ва ҳудуди ошкорсозии хоси ҳар элемент низ дода нашудааст. Фишори тамоси ATR, нормализатсияи муфассали спектр ва ислоҳи хатти асосӣ гузориш нашудаанд. Ин норасоиҳо махсусан тафсири шиддатҳои мутлақи спектр ва фарқиятҳои хурди таркибро маҳдуд мекунанд.

Намуди умумӣ ва микросохтори чопи банкноти 500 EUR

Расмҳои 9 ва 10-и манбаъ ҷойгиршавии умумии банкноти шубҳанок ва аслии 500 EUR-ро муқоиса мекунанд. Дар рӯйи пеш номинал, навиштаҷоти асъор бо ҳарфҳои юнонӣ ва лотинӣ, парчами Иттиҳоди Аврупо, ихтисороти Бонки марказии Аврупо, сол ва минтақаи имзо; дар таркиби меъморӣ равзанаҳо ва гузаргоҳҳо мавҷуданд. Дар пушт пул, харитаи Аврупо, ситораҳо ва рақамҳои силсилавӣ ҷойгиранд. Нақшаи ранги асосан бунафш, заминаи нозуки геометрӣ ва нақшҳои мураккаби хаттие, ки guilloche ном доранд, ба монандии умумӣ саҳм мегузоранд. Ин намуди зоҳирӣ худ аз худ қарори аслӣ буданро намедиҳад.

Дар муқоисаи микроскопӣ манбаъ дар замина, графика ва навиштаҷоти ҳар ду банкнот сохтори чоперо гузориш медиҳад, ки Pantone ofset номида шудааст. Изҳои сиёҳӣ асосан яксон, хатҳо пайваста ва канорҳо равшананд. Аммо гузаришҳои ранг, контрасти баъзе унсурҳои графикӣ ва таносубҳои хурди шакл пурра мувофиқат намекунанд. Ба назар расидани истифодаи як навъи чоп маънои якхела будани ҳамаи хусусиятҳои истеҳсолӣ ва маводиро надорад.

Нуктае, ки дар тафсири Расми 11 бояд ба назар гирифта шавад: Матни асосӣ кандашавии хатҳои борики мавҷдори замина дар дохили минтақаи ситорамонандро ҳам дар банкноти шубҳанок ва ҳам дар истинодӣ тавсиф мекунад. Аз ин рӯ, кандашавии хат дар ин ҷо ҳамчун нишонаи хоси танҳо банкноти қалбакӣ пешниҳод нашудааст. Арзёбии фарқкунанда ба фарқиятҳои якҷо гузоришшудаи оҳанг, контраст ва таносубҳои микроморфологӣ такя мекунад.

Рақами номиналии OVI, рақамҳои силсилавӣ ва OVD-и металлонидашуда

Расмҳои 12 ва 13 намуди макроскопӣ ва микроскопии рақами номиналии OVI-ро дар пушти банкнот зери рӯшноии сафед аз кунҷҳои гуногун нишон медиҳанд. Дар ҳар ду намуна сохтори сиёҳии дорои пигменти металлӣ, ки бо чопи экранӣ гузошта шудааст, гузориш мешавад. Муаллифон тағйири ранги мушоҳидашударо байни бунафш ва қаҳваранг тавсиф мекунанд. Дидани тағйири монанд дар банкноти шубҳанок кофӣ нест: оҳанг ва контрасти ранг бо истинод пурра мувофиқат намекунанд. Тасвирҳои рӯшноии моил бо калонкунии 10× дар Расми 14 нишон медиҳанд, ки зичии бастабандӣ ва тақсимоти зарраҳои таъсири металлӣ низ фарқ мекунанд. Манбаъ барои зичии зарраҳо ченкунии рақамӣ намедиҳад.

Санҷиши рақами силсилавӣ фарқи дигари истеҳсолиро нишон медиҳад. Дар истиноди аслӣ рақамҳои силсилавии сиёҳи боло ва бунафши поёни пушти банкнот бо чопи баландбехатарии типографӣ сохта шудаанд. Дар рақами силсилавии болоии банкноти шубҳанок сохтори электрофотографӣ дар асоси тонери лазерии якранг, дар рақами поён бошад сохтори inkjet-и бунафш муайян шудааст. Дар Расми 15 панелҳои a ва c ин ду чопи шубҳанокро, панелҳои b ва d бошад изҳои типографии истинодро нишон медиҳанд. Ҳамин тавр, таҳқиқ на танҳо рақами хондашаванда, балки мавод ва изи чоперо, ки хати аломатро месозад, муқоиса мекунад.

Дар OVD-и металлонидашуда дурахши умумӣ ва тасвири вобаста ба кунҷ дар намунаи шубҳанок низ мавҷуд аст. Расми 16 ду банкнотро дар шароити афтодани рӯшноӣ бо 60°, 52.5° ва 30° ва зери рӯшноии гузарандаи мутамарказ муқоиса мекунад. Намунаи шубҳанок дар панелҳои a–d, истинод дар e–h аст. Паҳнои хатҳои микроматн, таносуби графикӣ ва тартиби геометрӣ баробар нестанд; рафтори оптикии вобаста ба дифраксия низ пурра мувофиқат намекунад. Мавҷудияти микроматнҳои мусбат ва манфӣ ва нақшҳои аз микросӯрохиҳо ҳосилшуда худ аз худ исбот намекунад, ки ин унсурҳо бо ҳамон сифати истинод истеҳсол шудаанд.

Натиҷаҳои UV, нишонаи обӣ ва риштаи амниятӣ

Расми 17 пушти ду банкнотро зери 254 nm UV нишон медиҳад. Ҳар ду заминаи коғазӣ дар маҷмӯъ намуди бидуни флуорессенсияи қавӣ доранд; заминаи истиноди аслӣ ториктар аст. Дар чопҳои ҳассос ба UV ва нахҳои амниятӣ фарқиятҳои оҳанги ранг ва эмиссия дида мешаванд. Хусусан нақши сатҳие, ки нишонаи обиро дар намунаи шубҳанок тақлид мекунад, зери UV флуорессенсияи намоён медиҳад. Ҳангоми якҷо баррасӣ кардан бо вокуниши гуногуни нишонаи обии аслии истинод, ин мушоҳида ба ҷудо кардани тақлиди рӯи сатҳ кумак мекунад.

Тасвирҳои рӯшноии гузарандаи Расми 18 ҳамон фарқро аз ҷиҳати сохторӣ пурра мекунанд. Дар банкноти шубҳанок тасвири манфие мавҷуд аст, ки аз чопи сатҳии ношаффоф бо оҳанги наздик ба заминаи коғаз ҳосил шудааст; дар истиноди аслӣ нақш аз тағйири ғафсӣ ва зичии дохилии худи коғаз ба вуҷуд меояд. Ҷойгиршавӣ ва паҳнои риштаи амниятӣ низ аз истинод фарқ мекунанд. Пас аз муайян шудани ин фарқиятҳо ба ришта санҷиши иловагии вайронкунанда гузаронда нашуд; ҳифзи якпорчагии далел ва баргардонидани он ба мақоми судӣ ба назар гирифта шуд. Ин интихоб нишон медиҳад, ки доираи таҳлил якҷо бо зарурати ҳифзи далел муайян шудааст.

Муаллифон ҳамчунин ба шабакаи нахҳои интиқолдиҳандаи коғазӣ, иловаҳои sizing ва муҳофизати сатҳ, сафедкунандаҳои оптикӣ ва унсурҳои амниятии дохилӣ таваҷҷуҳ мекунанд. Мақсадҳои гуногуни истеҳсоли коғази амниятӣ ва коғази оддии тиҷоратӣ метавонанд фарқиятҳои ламсӣ ва оптикӣ ба вуҷуд оранд. Бо вуҷуди ин, ин баёни умумии мавод маънои онро надорад, ки формулаи пурраи нах ё пайвандаки ҳар минтақаи таҳқиқшуда чен шудааст. Хусусан дар ҳолатҳое, ки интиқолдиҳанда аз ҷиҳати ҳис ва намуди зоҳирӣ монанд аст, муқоисаи мақсадноки мавод муҳим мешавад.

Барои SEM-EDX ва ATR-FTIR кадом минтақаҳо мувофиқ карда шуданд?

Манбаъ минтақаҳои банкноти шубҳанокро бо пасванди L ва минтақаҳои истиноди аслиро бо S рамзгузорӣ мекунад. P1–P4 чор мавқеи алоҳидаи санҷишро ифода мекунанд. Ин рамзҳо шумораи банкнотҳои гуногун нестанд; онҳо минтақаҳои гуногуни ҳамон ҷуфти муқоисаро нишон медиҳанд.

Расми 19 тасвирҳои SEM-и изҳои OVI ва коғази ҳамсояро; Расми 20 бошад сатҳи OVD-ро дар калонкунии 100× ва 500× муқоиса мекунад. Муаллифон дар намунаи аслӣ микросохтори мунтазамтар ва якхелатар, дар намунаи шубҳанок бошад номуназзамтар ва гетерогентарро тавсиф мекунанд. Хусусан қатъшавиҳои сохторӣ дар тасвирҳои OVD қисми муқоиса мебошанд. Ин баёнҳо арзёбиҳои сифатии ба тасвирҳо асосёфтаанд; барои ноҳамворӣ, ковокӣ ё тақсимоти зарраҳо индекси рақамӣ, хатти хато ё санҷиши оморӣ пешниҳод нашудааст.

Таркиби элементӣ: интиқоли пурраи ҷадвали манбаъ

Ду ҷадвали зерин ҳамаи сутунҳои элементӣ ва ҳамаи ҳашт минтақаро аз Ҷадвали 2-и манбаъ барои хондан осонтар ба ду қисм ҷудо мекунанд. Арзишҳо фоизи масса мебошанд (wt.%); онҳо набояд ҳамчун фоизи атомӣ ё ҳисса аз массаи умумии банкнот тафсир шаванд. Намоиши даҳӣ ҳамон тавре, ки дар манбаъ аст, нигоҳ дошта шудааст. Нишонаи “-” намоиши манбаъро нигоҳ медорад: дар ҳуҷайраи дахлдор арзиши рақамӣ дода нашудааст. Азбаски ҳудудҳои ошкорсозӣ шарҳ дода нашудаанд, ин нишона ба набудани қатъии физикӣ ё сифри барои ҳисоб истифодашаванда табдил дода нашудааст.

Аломатҳои элементҳо мувофиқан карбон (C), силисий (Si), алюминий (Al), магний (Mg), натрий (Na), калий (K), калсий (Ca), оҳан (Fe), хлор (Cl), хром (Cr), сулфур (S), барий (Ba) ва оксиген (O)-ро ифода мекунанд. Сутуни элементии “S” дар ҷадвалҳо сулфур аст; “S” дар охири рамзи намуна бошад намунаи аслии истинодиро нишон медиҳад. Маънои ин ду истифода гуногун аст.

Минтақаҳои OVI ва коғази ҳамсоя: Арзишҳои Si дар P1L ва P2L 13.01 ва 14.27 wt.% буда, дар P1S ва P2S 4.91 ва 5.41 wt.% гузориш шудаанд. Mg ва Fe дар ин ду минтақаи аслии истинодӣ бо рақам гузориш мешаванд: Mg 4.95 ва 6.31 wt.%, Fe 0.67 ва 1.09 wt.%. Ҳуҷайраҳои мувофиқи шубҳанок бо “-” нишон дода шудаанд. Дар P1L ва P2L Cr 5.11 ва 5.28 wt.% аст, дар ҳоле ки дар ҳуҷайраҳои мувофиқи истинодӣ арзиш дода нашудааст. Ин намуна дастгирӣ мекунад, ки минтақаҳои таҳлилшуда аз ҷиҳати мавод баробар нестанд.

Минтақаҳои OVD ва коғази ҳамсоя: Дар P3S ва P4S Ba мувофиқан 7.09 ва 4.59 wt.% гузориш шудааст, дар ҳоле ки ҳуҷайраҳои Ba дар минтақаҳои шубҳанок бо “-” нишона доранд. Манбаъ ин натиҷаро бо коркарди сатҳии дорои барий дар маводи амниятӣ мепайвандад. Аммо азбаски EDX маълумоти элементӣ медиҳад, ин робита худ аз худ маънои муайянкунии қатъии як пайвастагии мушаххас ё мавҷуд будани ҳамон сатҳи барий дар ҳамаи банкнотҳои аслиро надорад.

Ҳудуди умумисозӣ барои карбон: Матни манбаъ мегӯяд, ки карбон дар минтақаҳои шубҳанок умуман пасттар аст. Ҷадвал дар ҷуфтҳои P1, P2 ва P3 ин самтро нишон медиҳад; аммо арзиши P4L 14.83 wt.% ва P4S 14.42 wt.% аст. Аз ин рӯ, ибораи “дар ҳамаи минтақаҳои шубҳанок карбон пасттар аст” ба ҷадвал мувофиқат намекунад. Азбаски номуайянӣ дар бораи аҳамияти оморӣ ё таҳлилии фарқи P4 дода нашудааст, аз ин фарқи хурд механизми иловагии мавод бароварда нашудааст. Диапазони тақрибан 7–14 wt.% карбон, ки дар манбаъ истифода шудааст, арзиши 14.83 wt.%-и P4L-ро низ пурра дар бар намегирад.

Ҳудуди умумисозӣ барои хлор: Дар муҳокимаи манбаъ, ҳангоми арзёбии якҷояи Ca, Cl ва Cr, ибораи васеъе дар самти набудан ё сатҳи изӣ дар намунаи аслӣ оварда шудааст. Аммо Cl дар P1S, P2S ва P3S мувофиқан 4.29, 4.09 ва 6.95 wt.% дода шудааст. Арзиши Cl-и P3S ҳатто аз 1.17 wt.%-и P3L баландтар аст. Аз ин рӯ, мавҷудияти хлор дар ин матн худ ба танҳоӣ нишондиҳандаи қалбакӣ ҳисоб нашудааст. Ҳар элемент бояд якҷо бо минтақа ва ҷуфти муқоисаи худ хонда шавад.

Оё пайдо шудани як элемент дар SEM-EDX худ аз худ аслияти банкнотро исбот мекунад?

Не. Ченкуниҳои SEM-EDX дар ин таҳқиқ танҳо таркиби элементии минтақаҳои интихобшудаи як банкноти шубҳаноки 500 EUR ва як истиноди аслиро муқоиса мекунанд. Фарқиятҳо дар элементҳое мисли Mg, Fe ё Ba барои ҳамон минтақаҳо далели иловагӣ мебошанд; онҳо қоидаи универсалии кимиёвӣ нестанд, ки ба ҳамаи банкнотҳои аслӣ ё қалбакӣ татбиқ шаванд. Арзёбии аслият ба тафсири маълумоти элементӣ дар якҷоягӣ бо техникаи чоп, микросохтор, вокуниши оптикии амниятӣ ва натиҷаҳои молекулавӣ такя мекунад.

Манбаъ карбони пастро бо формулаи дигар ё қабати бориктари сиёҳӣ; силисийи баландро бо пигментҳои алтернативии ғайриорганикӣ мепайвандад. Инҳо тафсирҳои муаллифонанд, ки аз фоизҳои массаи ченшуда бармеоянд. Азбаски ғафсии сиёҳӣ мустақиман чен нашудааст, пайвандак ё навъи мушаххаси силикат мустақилона қатъӣ тасдиқ нашудааст ва саҳми ченкунии қабатҳои гуногун пурра ҷудо нашудааст, шарҳҳои эҳтимолиро ҳамчун натиҷаҳои нави исботшудаи мавод пешниҳод кардан мумкин нест.

ATR-FTIR: спектрҳо чӣ мегӯянд ва чӣ намегӯянд

Дар меҳвари уфуқии Расмҳои 21–23-и манбаъ адади мавҷ, дар меҳвари амудӣ сигнали ҷаббиш бо нишони absorbance, a.u. ҷойгир аст. “a.u.” воҳиди шартиро ифода мекунад. Меҳвари уфуқӣ аз тақрибан 4000 cm⁻¹ ба самти ададҳои мавҷи пасттар кам мешавад; диапазони ченкунӣ дар бахши усул 500–4000 cm⁻¹ дода шудааст. Азбаски каҷҳои спектр ҳамчун силсилаи хоми рақамӣ нашр нашудаанд, дар ин мақола нуқтаҳои нави фосилавӣ, шиддатҳои дақиқи қулла ё каҷҳои бозсохтаи ченкунӣ тавлид нашудаанд.

Дар Расми 21 P1L бо хати сиёҳ, P1S бо хати сурх нишон дода шудааст. Дар истиноди аслии минтақаи OVI як қатор бандҳо равшантар дида мешаванд. Матни асосӣ банди карбонилии эфирро тақрибан дар 1725 cm⁻¹, банди вобаста ба C–H-ро тақрибан дар 1448 cm⁻¹ ва ларзишҳоро дар минтақаи 800–900 cm⁻¹ баррасӣ мекунад. Дар расм инчунин нишонаҳои 3276, 2918, 1073 ва 807 cm⁻¹ мавҷуданд. Инҳо нишонаҳои ҷойгиршавии қуллаҳо мебошанд, ки расм медиҳад; таъиноти мустақили молекулавии ҳар яке дар матни асосӣ шарҳ дода нашудааст. Хусусан банди 1448 cm⁻¹ дар манбаъ “C–H stretching” номида шудааст; ин таъинот дар ин ҷо натиҷаи нави мустақилона тасдиқшуда ҳисоб намешавад.

Дар Расми 22 минтақаҳои коғази ҳамсояи OVI бо P2L хати кабуд ва P2S хати сурх муқоиса мешаванд. Матни асосӣ O–H-ро тақрибан дар 3266 cm⁻¹, C–H-ро дар 2918 cm⁻¹ ва бандҳои тақрибан 1316 ва 1056 cm⁻¹-ро, ки бо шабакаи полисахаридӣ алоқаманданд, тавсиф мекунад. Ҳар ду намуна бандҳои мувофиқ бо интиқолдиҳандаи селлюлозаро нишон медиҳанд, дар ҳоле ки баъзе сигналҳо дар истиноди аслӣ баландтаранд. Дар расм нишонаи 1644 cm⁻¹ низ ҳаст; матни асосии манбаъ барои ин нишона таъиноти алоҳида намедиҳад.

Расми 23 чор спектри OVD ва коғази ҳамсояро якҷо пешниҳод мекунад: P3L хати сиёҳ, P4L сурх, P3S кабуд ва P4S бунафш аст. Дар график нишонаҳои 3250, 1728, 1644, 1137 ва 838 cm⁻¹ мавҷуданд. Дар баъзе ададҳои мавҷ каҷҳои истиноди аслӣ қуллаҳои равшан доранд, аммо ҳамон намуна дар намунаҳои шубҳанок ба ҳамон шакл дида намешавад. Бо вуҷуди ин, матни асосӣ ҳамаи нишонаҳоро ба гурӯҳҳои алоҳидаи кимиёвӣ намепайвандад. Аз ин рӯ, ба қуллаҳои алоҳида ҳувиятҳои дақиқи кимиёвие, ки дар манбаъ нестанд, дода нашудаанд.

Муаллифон баъзе бандҳои заифтари намунаи шубҳанокро бо формулаи дигари сиёҳӣ, қабати бориктар, сохтори камтар зичи селлюлоза ё коркарди дигари сатҳ мепайванданд. Аммо манбаъ дар охири бахш вазни тафсирро махсусан ба хусусиятҳои спектрии такроршаванда ва фарқиятҳои ҷойгиршавии бандҳо медиҳад; фарқиятҳои шиддати мутлақро ҳамчун мушоҳидаи дастгиркунанда маҳдуд мекунад. Ин фарқ бояд нигоҳ дошта шавад. Маълумоти пешниҳодшуда ғафсии мушаххаси қабат, зичии селлюлоза ё консентратсияи пайвандакро мустақиман чен накардааст.

Навъҳои гуногуни далел ба натиҷаи умумӣ чӣ гуна пайваст шуданд?

Натиҷаи манбаъ ин аст, ки банкноти таҳқиқшуда аз ҷиҳати намуди умумӣ тақлиди баландсифат аст, аммо ба хусусиятҳои истеҳсолӣ ва маводии истиноди аслӣ ҷавобгӯ нест. Натиҷа ба ҳалкунанда будани як элемент ё як тасвири дурахш коҳиш дода намешавад. Ибораи “якҷо арзёбӣ кардани далелҳо” низ маънои исбот шудани мустақилияти омории ченкуниҳоро надорад: таҳқиқ модели эҳтимолии якҷо кардани далелҳо ё ҳадди рақамии қарор насохтааст.

Изҳои биологӣ дар банкнот: самти алоҳидаи таҳқиқ

Бахши 3.4-и манбаъ таҳқиқоти изҳои ниҳонӣ ва DNA-ро баррасӣ мекунад, ки метавонанд ба муайян кардани он, ки кӣ ба банкнот даст расондааст, саҳм гузоранд; ин аз санҷиши аслияти банкнот фарқ мекунад. Он чизе, ки дар ин бахш тавсиф шудааст, натиҷаи озмоиши DNA дар парвандаи 500 EUR нест. Муаллифон мегӯянд, ки ин мавзӯъ дар таҳқиқи алоҳидаи оянда баррасӣ хоҳад шуд.

Манбаъ барои сатҳи полимерии бепора усули тампони пахтагии бо 40–80 µL моеъ таршуда, кунҷи тамоси тақрибан 60° ва ҳаракати даврзанандаро; барои сатҳи коғазии пора-пора бошад усули дукаратаи поккунӣ бо аввал тампони тар ва баъд хушкро баррасӣ мекунад. Усулҳои ҷаббиши филтрӣ ва таҳқиқи маводи биологие, ки байни қабатҳои часпанда нигоҳ дошта мешавад, бо истихроҷи Chelex низ дар заминаи таҳқиқоти қаблӣ зикр мешаванд. Таркиби моеъ, маълумоти муқоисавии барқарорсозӣ ва параметрҳои муфассали тасдиқ дар ин мақола дода нашудаанд. Аз ин рӯ, ин баён протоколи пурраи намунагирии биологӣ ё сатҳи мушаххаси муваффақияти DNA нест, ки аз ҷониби ин таҳқиқ тасдиқ шуда бошад.

Саҳми натиҷаи DNA дар нишон додани тамос ё робитаи эҳтимолии манбаъ ва аслияти банкнот аз ҷиҳати чоп ва мавод саволҳои ҷудогонаанд. Ин таҳқиқ нишон намедиҳад, ки истеҳсолкунандаи банкноти таҳқиқшударо тавассути DNA муайян кардааст.

Доираи муқоиса бо таҳқиқоти қаблӣ

Бахши 3.5-и манбаъ ин таҳқиқро бо корҳои таснифоти худкор дар як категория ҷой намедиҳад. Дар мисолҳои овардаи муаллифон Oliveira ва ҳамкоронаш 300 банкноти аслӣ ва 227 банкноти қалбакии Бразилияро бо спектроскопияи наздики инфрасурхи сайёр ва хемометрия; Guo ва ҳамкоронаш 21 намунаи коғази банкноти қалбакиро аз 13 парвандаи судӣ бо флуорессенсияи рентгенӣ ва таҳлили бисёртағйирёбанда таҳқиқ кардаанд. Ин рақамҳо ҳамон рақамҳое мебошанд, ки мақолаи боршуда ҳангоми шарҳи адабиёти қаблӣ овардааст; онҳо ба намунаи таҳқиқи ҷорӣ илова нашудаанд ва дар ин ҷо муқоисаи нави самаранокӣ дар асоси матни пурраи таҳқиқоти дахлдор анҷом нашудааст.

Манбаъ ҳамчунин ҷудокунии ATR-FTIR бо шумораи маҳдуди намунаҳо, микроскопияи сайёри пайваст ба смартфон, томографияи когерентии оптикии домени спектрӣ, тасвиргирии гиперспектралӣ, таҳлили графикии номуайян ва хемометрияи бар граф асосёфтаро зикр мекунад. Гуфтан мумкин нест, ки ин усулҳо дар таҳқиқи ҷорӣ истифода шудаанд. Маънои муқоиса нишон додани фоидаи соҳаҳои гуногуни таҳлил ва нигоҳ доштани фарқ байни сохтани таснифгаре, ки бо намунаи калон тасдиқ шудааст, ва якҷо кардани далелҳо дар як парванда мебошад.

Ҷиҳатҳои қавии таҳқиқ ва натиҷаҳое, ки он дастгирӣ мекунад

• Ба таври муфассал нишон медиҳад, ки дар банкноте, ки аз ҷиҳати намуди зоҳирӣ ба истиноди аслӣ хеле монанд аст, натиҷаҳои чоп, хусусиятҳои оптикӣ, микросохтор ва таркиб чӣ гуна метавонанд ба ҳам пайваст шаванд.
• Минтақаҳои мувофиқро ҷуфт мекунад; назорати рӯшноӣ, экспозитсия ва калонкунӣ дар муқоисаи оптикӣ ва ченкуниҳои такрории маҳаллиро дар EDX гузориш медиҳад.
• Байни тақлиди комил, банкноти аслии тағйирдодашуда, намунаҳои ёдгорӣ ва реквизит фарқ мегузорад ва шарҳ медиҳад, ки саволи санҷиш вобаста ба навъи намуна тағйир меёбад.
• Дастгирӣ мекунад, ки банкноти шубҳаноки 500 EUR-и таҳқиқшуда аз ҷиҳати чоп, сохтори амниятӣ ва таркиби маҳаллии мавод ба истиноди аслӣ баробар нест.
• Ҳифзи далел, пайгиришавии натиҷаҳо ва нақши протоколҳои муассисаҳоро дар як чаҳорчӯба бо ченкуниҳои дастгоҳӣ баррасӣ мекунад.

Умумисозиҳое, ки таҳқиқ дастгирӣ намекунад, ва маҳдудиятҳои ошкор

• Намуна мақсаднок ва хурд аст; муқоисаи муфассали кимиёвӣ ба як ҷуфти шубҳанок–истинодӣ такя мекунад. Басомади қалбакиҳо дар гардиш ё тақсимоти гурӯҳҳои гуногуни истеҳсолиро аз ин намуна ҳисоб кардан мумкин нест.
• Дақиқӣ, ҳассосият, хусусиятнокӣ, сатҳи мусбати бардурӯғ, фосилаи эътимод, арзиши p, каҷи ROC ё ҳадди таснифот дода нашудаанд. Фарқиятҳои намоён дар матнро худкор ба даъвои аҳамияти оморӣ табдил додан мумкин нест.
• Се ченкунии маҳаллии EDX се банкноти мустақил нестанд. Тарзи якҷо кардани арзишҳои ҷадвал ва номуайяниҳои ченкунӣ равшан нест.
• Профилҳои элементӣ маҳаллӣ мебошанд. Мавҷуд будан ё гузориш нашудани як элемент барои ҳамаи банкнотҳои аслӣ ё қалбакии евро қоидаи универсалӣ эҷод намекунад.
• Силсилаҳои хоми рақамии спектр ва шароити муфассали пешкоркард пешниҳод нашудаанд. Шиддати мутлақи банд дар манбаъ низ ҳамчун мушоҳидаи дастгиркунанда маҳдуд шудааст.
• Аз парвандаҳои судӣ омадани намунаҳо маънои онро надорад, ки усул дар лабораторияҳои гуногун бо арзёбии кӯр ё дар намунаи намояндагии саҳроӣ тасдиқ шудааст. Такрорпазирии байнилабораторӣ ва мувофиқати қарорҳои байни коршиносон гузориш нашудаанд.
• Ба риштаи амниятӣ санҷиши иловагии вайронкунанда гузаронида нашудааст. Бахши DNA ва усулҳои худкори зикршуда озмоишҳои анҷомёфта дар ин парванда нестанд.
• Дар бораи шумораи намунаҳо, баъзе умумисозиҳои матн–ҷадвал, диапазонҳои калонкунӣ ва мувофиқати рӯйхати манбаъҳо номуайяниҳои дар поён зикршуда мавҷуданд.

Ин равишро ба асъорҳои дигар ё муҳитҳои гуногуни истифода интиқол додан истинодҳои аслии силсилаҳои дахлдори барориш, шароити муқоисашавандаи дастгоҳҳо, гурӯҳҳои васеътари намунаҳои аслӣ ва қалбакӣ ва арзёбиҳои равшани самаранокиро талаб мекунад. Таҳқиқи ҷорӣ дар чунин доира тасдиқ пешниҳод намекунад. Арзиши таҳқиқ дар он аст, ки далелҳои парвандаи таҳқиқшударо ба тартиби омӯзишпазир мегузорад ва ҳудуди умумисозӣ аз як хусусиятро нишон медиҳад.

Ёддошт оид ба Манбаъ ва Усул

Унвони пурраи аслӣ:Forensic Examination of Counterfeit Banknotes: Classification Principles and Analytical Procedures.

Муаллифон, тартиби аслӣ: Vasile Drobotă; Ion Sandu; Luiza Mădălina Grădinaru; Ioan Cristinel Negru; Daniel Potolincă; Bogdan Hațegan; Lucian Lipan-Grosu; Andrei Victor Sandu. Дар манбаъ изҳороте дар бораи ҳаммуаллифии якум ё саҳми баробар вуҷуд надорад. Муаллифони масъул Ion Sandu ва Andrei Victor Sandu мебошанд.

Нашр:Applied Sciences, 2026, ҷилди 16, шумораи 17, мақолаи 8768; ношир MDPI, Базел, Швейтсария. DOI: 10.3390/app16178768. Саҳифаи расмии нашр. Дар PDF навъи мақола “Article”; ирсол 27 июли 2026, бознигарӣ 29 августи 2026, қабул 31 августи 2026 ва нашр 3 сентябри 2026 нишон дода шудааст. Муҳаррири илмӣ Andrea Atrei мебошад. Манбаъ версияи нашршуда ҳамчун мақолаи маҷаллаи баррасишудаи ҳамтоён аст; preprint нест.

Доираи санҷиш: DOI, ҷилди маҷалла, шумора, рақами мақола ва санаи нашри 3 сентябри 2026 бо сабтҳои расмии ҷустуҷӯии дастраси MDPI мувофиқ карда шудаанд. Азбаски муҳтавои пурраи саҳифаи расмии мақола бо сабаби маҳдудияти дастрасӣ кушода нашуд, муаллифон, муассисаҳои муфассал, таърихи қабул ва изҳоротҳо бар асоси PDF-и боршуда оварда шудаанд. Барои баёни илмӣ аз веби беруна озмоиш ё натиҷаи нав илова нашудааст.

Иҷозатнома ва манбаи тасвир: PDF ҳамчун © 2026 муаллифон ва бо дастрасии кушода тибқи иҷозатномаи Creative Commons Attribution (CC BY) нишон дода шудааст. Муаллифон мегӯянд, ки ҳамаи аксҳоро худ гирифтаанд. Нақшаҳои шарҳдиҳандаи ин матни Verianla аз робитаҳои манбаъ аз нав танзим шудаанд ва ҷадвалҳои рақамӣ аз Ҷадвали 2-и манбаъ интиқол ёфтаанд. Аксҳои аслии банкнот, тасвирҳои SEM ё каҷҳои FTIR ҳамчун ченкуниҳои нав аз нав истеҳсол нашудаанд.

Маблағгузорӣ: Таҳқиқ маблағгузории беруна нагирифтааст. Кумитаи ахлоқ ва ризоияти огоҳона: Дар манбаъ қайд шудааст, ки татбиқ намешавад. Дастрасии маълумот: Гуфта мешавад, ки саҳмҳои аслӣ дар мақола мавҷуданд ва саволҳои иловагӣ метавонанд ба муаллифони масъул фиристода шаванд; пайванди ҷудогона ба анбори маълумоти хом дода нашудааст. Шарҳ дода шудааст, ки намунаҳои аз парвандаҳои судӣ омада ҳамроҳи ҳисоботҳояшон ба мақомоти ваколатдор баргардонида шудаанд.

Изҳороти бархӯрди манфиатҳо: Манбаъ робитаҳои муаллифонро бо мақомоти ҳифзи ҳуқуқ, полиси сарҳадӣ ва Romanian Inventors’ Forum ошкор мекунад; муаллифони дигар набудани муносибатҳои тиҷоратӣ ё молиявиро, ки метавонанд бархӯрди эҳтимолии манфиатҳо эҷод кунанд, гузориш медиҳанд. Дар изҳорот як ном ду маротиба ба шакли “Vasile Drobotă and Vasile Drobotă” навишта шудааст. Ин такрор хомӯшона бо номи муаллифи дигар иваз нашудааст; мувофиқати муассиса–муаллиф аз аффилиатсияҳои саҳифаи аввали мақола гирифта шудааст.

Мувофиқати дохилии манбаъ ва қарорҳои интиқол

Пурра мувофиқат накардани маҷмӯи 11 намуна бо категорияҳои 2 аслӣ ва 5 шубҳанок; мавҷуд будани тасвири 100× дар Расми 20 бар хилофи диапазони 200×–1000× SEM дар матни усул; доираи UV-и дастгоҳи Regula дар ду ҷой бо тафсилоти гуногун оварда шудан; кандашавии хат дар Расми 11 дар матни асосӣ барои ҳар ду банкнот тавсиф шудан; ва пурра мувофиқат накардани ибораҳои васеъ дар бораи карбон ва хлор бо Ҷадвали 2 дар ҷойҳои дахлдори мақола намоён нигоҳ дошта шудаанд. Барои Расми 5 ибораи 10 USD дар матн ва шарҳи аслӣ интиқол дода шудааст; ислоҳи дар манбаъ набуда анҷом нашудааст.

Дар манбаъ баъзе рақамҳои истинодҳои дохили матн низ ба унвонҳои рӯйхати адабиёт мувофиқ намеоянд. Масалан, [33] дар баҳси чоп дар рӯйхати адабиёт ба таҳқиқи изи ангушти DNA; [39] дар баҳси DNA бошад ба бахши спектроскопияи инфрасурх мувофиқат мекунад. Аз ин рӯ, дар баёни Verianla ин рақамҳо ҳамчун далелҳои мустақили тасдиқшуда такрор нашудаанд; ҷойҳои бахш, расм ва ҷадвали худи мақолаи боршуда истифода шудаанд. Азбаски дар манбаъ модели математикӣ ё муодилаи марказии алоҳида рақамгузоришуда вуҷуд надорад, формулаи нав илова нашудааст.