Бир эле англис тили боюнча тапшырма бир студентти шыктандырышы мүмкүн, ал эми башка студенттин толугу менен четтеп калышына алып келиши мүмкүн. Бул изилдөө мындай айырма колдонулган окутуу ыкмасы менен гана эмес, студенттин класста башынан өткөргөн психологиялык тажрыйбасы менен да байланыштуу болушу мүмкүн экенин ырастайт.

Изилдөө Self-Determination Theory — Өзүн-өзү аныктоо теориясы — алкагында үч негизги психологиялык муктаждыкка көңүл бурат: автономия, компетенттүүлүк жана байланыштуулук. Автономия студенттин тандоо жана ыктыярдуулук сезимин, компетенттүүлүк өзүн жөндөмдүү жана алдыга жылып жаткандай сезишин, байланыштуулук болсо класста байланыш жана таандык болуу сезимин башынан өткөрүшүн билдирет.

Изилдөөгө Yangon University of Education окуу жайында билим алган 28 төртүнчү курс студенти катышкан. Студенттер жети кишиден турган төрт топко бөлүнүп, эки айлык мезгил ичинде окуу, сүйлөө жана жазуу көндүмдөрүн камтыган сегиз тапшырмага негизделген иш-аракетти аткарышкан.

Чийки байкоо маалыматтары төрт топ сегиз тапшырманын ичинде жалпысынан 274 катышуу упайын алганын жана окуу тапшырмалары сүйлөө жана жазуу тапшырмаларына караганда күнүмдүк чийки катышууну жогорураак түзгөнүн көрсөтөт. Студенттердин сурамжылоосу да топко негизделген окууга жалпысынан оң жооптор болгонун билдирет.

Макала бул жыйынтыктарды болжол менен %70 активдүү катышкан жана %30 катышуудан четтеген студенттердин бөлүнүшү катары чечмелейт; оң топто автономия, компетенттүүлүк жана байланыштуулук муктаждыктары канааттандырылганын, ал эми четтеген топто өзгөчө автономия жана компетенттүүлүк жагынан муктаждыктардын бөгөттөлүшү болгонун сунуштайт.

Бирок бул %70/%30 бөлүнүшү 28 студенттин жеке упайларынан кандайча чыгарылганы PDFде көрсөтүлгөн эмес. Сурамжылоо бир жерде 20 пункттан турган, ал эми жыйынтыктар бөлүмүндө 14 пункттан турган деп сүрөттөлөт; мындан тышкары, пункттардын саны менен жооптордун жалпы суммаларында бири-бирине дал келбеген маанилер бар.

Изилдөө pre-post өлчөөлөрү бар квази-эксперименттик ыкманы да талкуулаганы менен, корутундуда pre-test жана control group жок экени ачык айтылат. Ошондуктан муктаждыктардын канааттандырылышы катышуунун өсүшүнө себептик түрдө ортомчулук кылганы же коммуникативдик компетенттүүлүктү жогорулатканы учурдагы дизайн менен так аныктала албайт.

Булактын эң күчтүү педагогикалык билдирүүсү кыйла өлчөмдүү: жакшы иштелип чыккан тапшырманын өзү бардык студенттердин катышуусуна кепилдик бербейт. Студенттин тандоо сезими, тапшырманын кыйынчылык деңгээли жана топ ичиндеги социалдык тажрыйбасы бир эле окутуу иш-аракетинин ар башка адамдарда абдан ар түрдүү натыйжаларды жаратышына салым кошушу мүмкүн.

Self-Determination Theory бул изилдөөдө эмнени түшүндүрүүгө аракет кылат?

Task-Based Language Teaching студенттин маанилүү тапшырмалар аркылуу тилди колдонушун көздөйт. Бирок бир эле тапшырма дизайны бардык студенттерде бирдей мотивация жаратат деп болжолдоого болбойт.

Self-Determination Theory бул жеке айырманы үч психологиялык муктаждык аркылуу чечмелейт.

Автономия: Студент тапшырманы сырттан болгон басымдан улам гана эмес, өзүнүн тандоосу жана катышуусу менен аткарып жатканын сезиши.

Компетенттүүлүк: Тапшырма студенттин жөндөмүнө ылайык кыйындыкта болуп, студент өзүнүн алдыга жылып жатканын сезе алышы.

Байланыштуулук: Студенттин класста колдоо, кабыл алуу жана социалдык байланыш сезимин башынан өткөрүшү.

Изилдөөнүн негизги сунушу: TBLT тапшырманын түзүлүшүн, ал эми SDT студент бул тапшырманы психологиялык жактан кандай башынан өткөрөрүн түшүндүрө алат.

Бир Эле Тапшырма Эмне Үчүн Ар Башка Студенттерде Ар Башка Натыйжа Бериши Мүмкүн?

Топтук иш-аракет бир студентке тандоо, достордун колдоосу жана ийгилик сезимин бере алат. Ошол эле иш-аракет башка студент үчүн мажбурланган топтук иш, ийгиликсиздиктен коркуу же курдаштардын баалоосуна байланышкан тынчсызданууну жаратышы мүмкүн.

Ошондуктан окутуу ыкмасы техникалык жактан бирдей бойдон калса да, студенттердин психологиялык муктаждык профилдери ар башка болушу мүмкүн.

Булактын эң баалуу теориялык айырмасы ушул:

TBLT тапшырма эмне экенин түшүндүрөт; SDT болсо студент ал тапшырмага эмне үчүн катышарын же эмне үчүн четтеп каларын түшүндүрүүгө аракет кылат.

Изилдөө Кантип Жүргүзүлдү?

Изилдөөгө 28 төртүнчү курс, англис тилинен башка адистикте окуган студент катышкан.

Студенттер жети кишиден турган төрт топко бөлүнгөн.

Программа эки ай бою сегиз сессияга созулган. Ар бир сессия үчүн 30 мүнөт деп көрсөтүлгөн.

Булакта жалпы убакыт 120 мүнөт деп жазылган; бирок сегиз 30 мүнөттүк сессия математикалык жактан 240 мүнөттү түзөт. Ошондуктан изилдөөнүн узактыгын баяндоодо булак ичиндеги арифметикалык дал келбестик бар.

Тапшырмалар Психологиялык Муктаждыктарды Кантип Колдоого Аракет Кылган?

Автономияны колдоо үчүн студенттерге тема, талкуу же роль тандоосу берилген.

Компетенттүүлүк үчүн gap-fill, sequencing, structured prompt жана model-text сыяктуу scaffolding каражаттары колдонулган.

Байланыштуулук үчүн топторду салыштыруу, курдаштардын суроолору, курдаштардын пикири, топтук консенсус жана курдаштык редакциялоо сыяктуу кызматташууга негизделген практикалар колдонулган.

Бул түзүлүш бир тапшырманын ичинде педагогикалык дизайн менен психологиялык муктаждыктарды колдоону айкалыштырууну көздөйт.

Катышуу Маалыматтары Эмнени Көрсөтөт?

Булак бул чийки маанилерди %71–%84 аралыгындагы топтук катышуу көрсөткүчтөрү жана жалпысынан %76 деп чечмелейт.

Бирок колдонулган максималдуу упай/бөлүүчү так эмес. Таблицада төрт топтун күнүмдүк маанилери 10го чейин жеткенде, булак күнүмдүк максимум катары 50ни, жалпы максимум катары 360ты колдонот. Бул маанилер бир эле упайлоо түзүмүнүн ичинде бири-бирине шайкеш келбейт.

Ошондуктан Verianla баянында чийки упайлар сакталат, ал эми булактагы пайыздар так кайра эсептелген катыштар катары колдонулбайт.

Кайсы Тапшырма Түрүндө Катышуу Жогорураак Болгон?

Окуу күндөрүнүн чийки суммалары 34, 36, 40 жана 38.

Сүйлөө күндөрүндө 27 жана 30; жазуу күндөрүндө 26 жана 32 упай болгон.

Күнүмдүк орточо көрсөткүчтөр:

\[ Reading=37 \]

\[ Writing=29 \]

\[ Speaking=28,5 \]

болот.

Ошондуктан окуу тапшырмалары жогорураак катышууну жараткандай ачык көрүнөт.

Бирок булак текстиндеги “reading > speaking > writing” ирети өзүнүн чийки маалыматтарына дал келбейт; жазуунун күнүмдүк орточо көрсөткүчү сүйлөөдөн бир аз жогору.

%70 Активдүү жана %30 Четтеген Жыйынтыкты Кантип Окуу Керек?

Макала студенттердин %70ин активдүү, %30ун катышуудан четтеген деп мүнөздөйт.

Бирок Results бөлүмүндө ачык көрсөтүлгөн билдирүү сурамжылоодогу жооптордун болжол менен %70и катышуу багытында, ал эми %30у четтөө багытында болгонун айтат.

Жооптордун пайызын түздөн-түз студенттердин пайызына айландыруу үчүн ар бир студенттин упайлары жана классификация босогосу көрсөтүлүшү керек.

PDF бул жеке классификация таблицасын бербейт.

Демек, %70/%30 бөлүнүшүн булак билдирген чечмелөө катары сактоого болот; бирок 28 студент так 70/30 катышында эки топко бөлүнгөнү өз алдынча тастыкталбайт.

Сурамжылоо Эмне Үчүн Кайра Текшерилиши Керек?

Abstract жана methodology сурамжылоону 20 пункттан турган деп сүрөттөйт.

SDT mapping таблицасы да Item 1–20 аралыгындагы пункттарды колдонот.

Ал эми Results бөлүмүндөгү сурамжылоо Item 1–14 гана көрсөтүп, текст аны 14-item questionnaire деп атайт.

Ошол эле бөлүмдө 14 True, 6 False жана 4 None жыйынтыгы берилет.

Бул үч сан жалпысынан 24 болгондуктан, ал 14 да, 20 да пункттан турган бир сурамжылоого түздөн-түз туура келбейт.

Мындан тышкары, кийинки discussion бөлүмдөрү Item 17 жана Item 18 сурамжылоодо жок экенин ачык айтат; бирок мурунку SDT mapping таблицасы ушул эки пунктту колдонот.

Ошондуктан автономия, компетенттүүлүк, байланыштуулук жана amotivation боюнча субупайлар так кандай эсептелгени учурдагы PDFден кайра чыгарылбайт.

Муктаждыктардын Канааттандырылышы Чыныгы Ортомчу Өзгөрмө Катары Сыналдыбы?

Изилдөөнүн теориялык моделинде муктаждыктардын канааттандырылышы тапшырма дизайны менен катышуунун ортосундагы ортомчу өзгөрмө катары аныкталат.

Бирок булакта regression-based mediation, path analysis же indirect-effect estimation тууралуу маалымат берилген эмес.

Ошондуктан муктаждыктардын канааттандырылышынын статистикалык ортомчулук таасири көрсөтүлгөн деп айтууга болбойт.

Изилдөө негизинен төмөнкүлөрдү кылат:

байкалган студенттик реакцияларды SDT түшүнүктөрү аркылуу чечмелейт.

Бул айырма себептик доомат жагынан маанилүү.

Коммуникативдик Компетенттүүлүк менен Катышуу Бир Эле Нерсеби?

Жок.

Катышуу студенттин тапшырмага канчалык катышканын; коммуникативдик компетенттүүлүк болсо тилди канчалык натыйжалуу жана туура колдоно аларын билдирет.

Булак communicative competence gains жөнүндө сөз кылат; бирок негизги Results таблицасы топтук катышуу упайларын көрсөтөт.

Мындан тышкары, pre-test жок экени булактын conclusion бөлүмүндө ачык белгиленген.

Ошондуктан коммуникативдик компетенттүүлүк intervention натыйжасында канчалык жогорулаганын сандык түрдө эсептөө мүмкүн эмес.

Изилдөөнүн Ыкмасы жана Жыйынтыктары

Катышуучулар

28 төртүнчү курс, англис тилинен башка адистиктин студенти; жети кишиден турган төрт топ.

Тандоо

Ыктыярдуу кызыгуу жана каалоого негизделген тандоо; булак self-selection bias коркунучун моюнга алат.

Узактыгы

Эки ай бою сегиз сессия. Булак ар бир сессия үчүн 30 мүнөт жана жалпы 120 мүнөт деп билдирет; бул эки маанинин арифметикалык дал келүүсү жок.

Тапшырмалар

Окуу, сүйлөө жана жазуу көндүмдөрүн камтыган сегиз интеграцияланган тапшырма.

Теориялык алкак

Self-Determination Theory: автономия, компетенттүүлүк жана байланыштуулук.

Негизги чийки катышуу жыйынтыгы

Төрт топ жалпысынан 274 байкоолук катышуу упайын түзгөн. Топтордун чийки суммалары 64, 70, 64 жана 76.

Көндүмдөрдүн үлгүсү

Окуу тапшырмалары эң жогорку чийки күнүмдүк катышууну көрсөткөн. Жазуу менен сүйлөө бири-бирине жакын, ал эми чийки күнүмдүк орточодо жазуу бир аз жогору.

Сурамжылоонун жыйынтыгы

Булак жалпы тенденцияны %70 катышуу жана %30 четтөө деп чечмелейт; бирок бул катыштардын студент деңгээлиндеги классификациясы PDFде көрсөтүлгөн эмес.

Муктаждык профилдери

Активдүү деп чечмеленген жооптор автономиялык тандоо, компетенттүүлүк/өзүнө ишеним жана топтук байланыштуулук менен байланыштырылган. Четтеген жооптор болсо өзгөчө автономия жана компетенттүүлүк муктаждыктарынын бөгөттөлүшү аркылуу түшүндүрүлгөн.

Этика

Булак Yangon University of Education окуу жайынан этикалык уруксат алынганын билдирет.

Изилдөө колдогон жыйынтыктар

Бир класстагы студенттер тапшырмага негизделген иш-аракеттерге ар кандай деңгээлде катышканы байкалган. Окуу тапшырмалары байкоо боюнча жогорураак катышууну жараткан. Топ, тандоо жана scaffolding дизайны студенттик мотивация үчүн маанилүү болушу мүмкүн экенин көрсөткөн натыйжалар бар. SDT бул айырмачылыктарды автономия, компетенттүүлүк жана байланыштуулук жагынан чечмелөө үчүн пайдалуу теориялык алкак берет.

Изилдөө колдобогон жыйынтыктар

Муктаждыктардын канааттандырылышы катышууга себептик mediation түзөрү статистикалык жактан далилденген эмес. TBLT студенттердин коммуникативдик компетенттүүлүгүн канчалык жогорулатканы pre/post test жок болгондуктан эсептелбейт. %70 активдүү / %30 четтеген бөлүнүшү жеке студент деңгээлинде кандай түзүлгөнү көрсөтүлгөн эмес. Жыйынтыктарды 28 студенттен тышкаркы Myanmar EFL/ESP популяцияларына түздөн-түз жалпылоого болбойт.

Булак жана Ыкма Жөнүндө Эскертүү

Түп нуска изилдөө:Investigating Basic Psychological Needs and Learner Engagement in EFL Academic Contexts: An SDT-Based Approach for English for Specific Purposes

Автор: Aye Pa Pa Myo (PhD).

Мекеме: Nanjing Normal University, School of Foreign Languages; Pathein University, Department of English.

Изилдөө жүргүзүлгөн жер: Yangon University of Education, Myanmar.

Платформа: SSRN.

SSRN жарыяланган күнү: 11 июнь 2026.

DOI: 10.2139/ssrn.6916029.

Булактын көлөмү: 23 бет.

Жарыянын түрү: Preprint research paper.

Рецензиялоо абалы: Preprint not peer reviewed.

Лицензия: All rights reserved; no reuse allowed without permission.

Негизги теориялык алкак: Self-Determination Theory жана Task-Based Language Teaching.

Негизги методологиялык чектөөлөр: N=28 чакан жана ыктыярдуу тандалма; контролдук топтун жоктугу; pre-test жок болушу; катышуу пайыздарындагы түшүндүрүлбөгөн бөлүүчү дал келбестиги; 20-item/14-item questionnaire карама-каршылыгы; questionnaire response сандарынын арифметикалык жактан шайкеш келбеши; Item 17–18 дал келбестиги; formal mediation анализинин жүргүзүлбөшү; communicative competence менен participation өлчөөлөрүнүн так ажыратылбашы; questionnaire психометрикалык ишенимдүүлүк коэффициенттеринин берилбеши.

Адабияттар боюнча эскертүү: Questionnaire Nunan (2011)ден ылайыкташтырылганы айтылганына карабастан, PDFдин көрүнгөн references бөлүмүндө Nunan (2005) жазуусу бар; 2011 булагы көрүнбөйт.

Автордук укук / кайра пайдалануу эскертүүсү: Булак изилдөө ачык кайра пайдалануу лицензиясынын алдында эмес. Coursebook тапшырмалары, questionnaire сүйлөмдөрү жана булак таблицалары сөзмө-сөз кайра колдонулбашы керек.

Verianla баяндоо принциби: Бул мазмун булак preprintинин толук тексттик котормосу эмес. SDT ыкмасы, тапшырма түзүлүшү, чийки participation маалыматтары жана булактын ичиндеги методологиялык көйгөйлөр сакталуу менен өз алдынча, сынчыл жана үйрөтүүчү илимий баяндоо түзүлгөн.