Alkoqol siyasətlərinın etkisi çoğunlukla qadağa və ya məhdudiyyət yürürlükteyken incelenir. Ancaq asıl zor sual, davranışların siyasət aradan qaldırıldıqdan sonra dəyişmiş kalıp kalmadığıdır. Tüketicilər daha düşük alkoqollu daxilieceklere, başka satış nöqtələrina və ya evdə daxiliməye gecebilir. İşletmeler lisenziyalarını dəyiştirebilir. Məhdudiyyət kaldırıldığında eski alışqanlıklar geri dönebilir.

Arnab K. Basu, Tsenguunjav Byambasuren və Nancy H. Chau, bu sualı Kerala’da yaşanan sıra xariciı bir politika döngüsü üzərindən incelemiştir. Eyalet yönetimi 2014 ilında barlarda sərt daxiliki satışını büyük ölçüde sərhədlandırmış, təxminən 719 özel barın FL-3 lisenziyası iki aşamada sona ermiş və bu işletmeler sərt daxiliki servis edemez hâle gelmiştir. Beş ildızlı oteller, dövlətin işlettiği pərakəndə daxiliki mağazaları və pivə, şərab ilə toddy kimi qələviı daxiliecekler kapsam xariciında bırakılmıştır.

Politika, Kerala’yı on il üçünde alkoqolsuz bir ştate dönüştürme planının ilk aşaması olaraq sunulmuştur. Ancaq 2017’de yeni yönetim, turizm və vergi gəliri kaygılarını gerekçe göstererek məhdudiyyətyı tersine çevirmiş və üç və ya daha çox ulduzlu otellərin sərt daxiliki servisine yenidən izin vermiştir.

Bu politika tam bir alkoqol qanunğı deyil. Araşdırmanın ayırt edici özelliği de budur. Məhdudiyyət:

• Sərt daxilikiye odaklanmıştır.
• Özellikle bar və restnisbətlardaki yerinde istehlaki hədəflemiştir.
• Perakende mağazalardan eve götürmek üzəre yapılan satın alımları sürdürmüştür.
• Bira, şərab və toddy kimi daxiliecekleri kapsam xariciında bırakmıştır.
• Yaklaşık üç il sonra kaldırılmıştır.

Araşdırmacılar üç əsas ulusal məlumat kaynağını birleştirmiştir:

• Consumer Pyramids Household Survey: Ev təsərrüfatılerin aylık alkoqol harcamalarını və alkoqolün evde mi yoxsa bar, restnisbət, salon və ya davetlerde mi tüketildiğini göstərir.
• Demographic and Health Survey: Qadınların son on iki ayda maruz kaldıklarını bildirdikleri fiziki yaxın partnyor zorakılığı bdaxiliimlerini ehtiva edir.
• National Sample Survey: Politika əvvəlsindeki toplam və sərt daxiliki istehlakini kullanarak rayonlarin məhdudiyyətya ne kadar maruz kaldığını və əvvəlki eğilimleri ölçmektedir.

Kerala’nın rayonlari eyni ölçüde etkilənmemiştir. Politika əvvəlsinde ştatteki sərt daxiliki istehlakinin daha büyük bölməüne sahip rayonlarin bar məhdudiyyətsından daha yoğun bdaxiliimde etkiləndiği varsailmıştır. Araşdırmacılar bu müalicə intensivliyinu, siyasətdən əvvəl rayon sərt daxiliki istehlakinin Kerala toplamındaki payıyla ölçmüştür.

Alkoqol istehlaki nəticəları dinamiktir. Bar harcamaları politika başladıktan sonra ilk sekiz ayda belirgin bdaxiliimde düşmüştür. Yaklaşık onuncu ayda azalma zəiflamış, on birinci ayda ise bar istehlakı qadağa əvvəlsi səviyyəsine dönmüştür.

Araşdırmacılar bu toparlanmayı, sərt daxiliki lisenziyasını kaybeden işletmelerin bir bölməünün pivə və şərab salonlarına dönüşmesiyle ilişkiləndirmektedir. Yaklaşık 300 işletmeye pivə və şərab servisine izin veren FL-11 lisenziyası məlumatlmiştir. Bu dönüşümün başvuru və denetim süreçleri zaman aldığı üçün bar istehlakındeki ilk azalmaün kademeli bdaxiliimde ortadan kalkmasıyla uyğun bir zamanlama ortaya çıxmışdır.

Ancaq harcama məlumatleri daxilieceğin miktarını və türünü göstermemektedir. Bu səbəbdən bar xərcinın toparlanmasının ne kadarının tüketilən alkoqol miktarındaki artımtan, ne kadarının pivə və şaraba gecişten və ya fiyat dəyişiminden mənbəlandığı qəti olaraq ayrılamamaktadır.

Politika dövrinde evdə istehlak edilmək üçün alınan alkoqole yapılan harcamada əhəmiyyətli və sürekli bir artım görülmemiştir. Bu nəticə, barlarda erişimi sərhədlanan istehlakçılerin sərt daxilikiyi perakende mağazalardan alarak topluca evdə daxiliməye yöneldiği izahsını desteklememektedir.

Məhdudiyyətnın kaldırılmasından sonra bar istehlakı əvvəl birkaç ay artmış, daha sonra yenidən zəiflamıştır. Yaklaşık iki il sonra, özellikle 2019’da, bar xərclərinda daha güclü bir artım görülmüşdür. Bu gec artımın bir bölməü, Kerala’nın başkenti Thiruvananthapuram’da 2018’de bar iş saatlarınin uzatılmasıyla əlaqəlidir. Başkent analizden çıkarıldığında uzun dövrli artım önemli ölçüde zəiflamıştır.

Fiziksel yaxın partnyor zorakılığı bütün nümunəlem üzərindən dəyərlendirildiğinde:

• Politika dövrindeki əmsallar negatiftir ancaq ənənəvi əhəmiyyətlilık səviyyəlerine ulaşmamıştır.
• Məhdudiyyət kaldırıldıktan sonraki əmsallar pozitiftir ancaq çoğu qəti deyil.
• Qadağa əvvəlsi ilə aradan qaldırıldıqdan sonra dövr qarşılaştırıldığında kalıcı bir ortalama azalma bulunmamıştır.

Bu ortalama nəticəlar, politiqanın hdaxilibir qadın üzərinde etkili olmadığını göstermemektedir. Kısıtlanan sərt daxiliki görece pahalı olduğu üçün etkilərin varlı ev təsərrüfatlarıde yoğunlaşabiləceği öngörülmüşdür.

Ev təsərrüfatı sərvətine göre yapılan analizde siyasət dövründe daha varlı ev təsərrüfatlarıde:

• Herhangi bir fiziki zorakılıq həyata olasılığı azalmıştır.
• Azalma ağırlıklı olaraq “qələvien” meydana gelen, daha seyrek zorakılıq bdaxiliimlerinde görülmüşdür.
• “Sık” yaşanan zorakılıq üzərindeki əsas tahmin daha küçük və daha belirsizdir.

Məhdudiyyət kaldırıldıktan sonra eyni sərvət grubunda zorakılıq göstergeleri yenidən yüksəlmiştir. Politika sonrası artım, kısa dövrdeki azalmanın büyük bölməünü ortadan kaldırmıştır.

En aktivlı beşte birlik gruba odaklanan alternatif modelde, kişi başına aylık sərt daxiliki istehlakindeki 0,01 litrelik politika mənbəlı azalma, son on iki ayda herhangi bir fiziki zorakılıq bildirme olasılığında 0,91 yüzde puanlık azalmale ilişkiləndirilmiştir.

Yazarların miqyaslandırmasine göre bu büyüklük, Kerala’daki ən varlı beşdə birlik qrupta bulunan 15–49 yaş arası evli qadınlar arasında təxminən 33.400 daha az qadının fiziki zorakılıq həyatasıyla eşdəyər ola bilər. Kerala’nın aylık kişi başı sərt daxiliki istehlakinin yarısına denk gelen daha büyük bir azalma ise 2,55 yüzde puanlık azalma və təxminən 93.600 daha az qadın anlamına gelebilir.

Bu sailar birbaşa sailmış mağdur saiları deyil. Regresyon əmsalsının əhalia uygulanmasıyla hesaplanan kontrafaktual miqyaslandırmalerdir və model varsayımlarına bağlıdır.

Tədqiqatnın genel mesajı, gecici alkoqol məhdudiyyətlarının kısa dövrde istehlaki və belirli ev təsərrüfatlarıde yaxın partnyor zorakılığıni azaltabiləceği; ancaq işletmelerin və istehlakçılerin uyum sağlamasıyla istehlak etkisinin zəiflayabiləceği, məhdudiyyət kaldırıldığında ise zorakılıq kazanımlarının geri dönebiləceğidir.

Araşdırmanın mərkəzindeki politika neydi?

Kerala hükümeti 2014 ilında, ştati on il üçünde tamamen alkoqolsuz hâle getirmeyi hədəfleyen aşamalı bir plan açıklamıştır. İlk aşamada, beş ulduzlu otellər xariciındaki barların sərt daxiliki servisi yapmasını sağlayan FL-3 lisenziyalarının yenilənmemesi kararlaştırılmıştır.

Sərt daxiliki kapsamına viski, rom, brendi, votka, cin, konyak, tekila və Hindistan’da üretilən yabancı tip daxilikilər kimi yüksek alkoqollu ürünler girmektedir.

İdari qeydlara göre 719 özel barın sərt daxiliki satma hakkı sona ermiştir:

Uygulamanın iki aşamada gerçekleşmesinin səbəbi lisenziyaların illık yenilənme takvimidir. Lisansı daha əvvəl yenilənmiş işletmeler sürenin bitimine kadar faaliyete devam edebilmiştir.

Politika neleri qadağalamadı?

Bu ayrım nəticələrin yorumlanması üçün kritiktir. Politika:

• Dövlət kontrolündeki pərakəndə daxiliki mağazalarını hemen kapatmamıştır.
• Beş ildızlı otellerde sərt daxiliki servisini sürdürmüştür.
• Bira və şərab satışını qadağalamamıştır.
• Hindistan cevizi və ya palmiye özsuyundan üretilən toddy satışını qadağalamamıştır.
• Evde tüketilmek üzəre perakende satın almayı tamamen engellememiştir.

Dolayısıyla politika alkoqol arzını bütünüyle kesmemiş, belirli daxiliecek və satış nöqtələrina yönelik bir erişim məhdudiyyətsı oluşturmuştur.

2017’de ne dəyişti?

Politika Temmuz 2017’de yeni ştat yönetimi tarafından tersine çevrilmiştir. Üç və ya daha çox ildızı bulunan otellerin sərt daxiliki servisine yenidən izin məlumatlmiştir.

Yönetim bu dəyişikliği:

• Alkoqol vergisi gelirlerindeki azalma,
• Turizm sektöründeki olumsuzluklar,
• Konaklama işletmelerinin iqtisadi kayıpları

ilə gerekçelendirmiştir.

Məqalənin qələviı bölməleri bu dəyişimi “tam kaldırılma”, qələviı bölməleri ise “kısmi tersine dönüş” olaraq adlandırmaktadır. Operasional olaraq araşdırmanın odaklandığı dəyişiklik, sərt daxilikinin bar və otel ortamında yenidən daha geniş ölçüde erişiləbilir hâle gelmesidir.

Kerala neden önemli bir araşdırma alanıydı?

2011–2012 National Sample Survey məlumatlerine göre Kerala, siyasətdən əvvəlnde Hindistan’ın alkoqol istehlakı yüksek ştatlarinden biridir.

PDF’nin 6. sayfasındaki grafik, Kerala’nın özellikle sərt daxiliki və toddy istehlakindeki yüksek konumunu göstərir. Sərt daxilikinin Hindistan ortalamasının təxminən yedi katı səviyyəsinde olması, bar lisenziyası məhdudiyyətsının ölçülə bilən nəticə üretmesi üçün güclü bir ortam oluşturmuştur.

Alkoqol istehlakindeki cinsiyet fərqı

Hindistan’da alkoqol istehlakı büyük ölçüde kişilərde yoğunlaşmaktadır. Məqalədeki DHS məlumatlerine göre kişilərin %30’dan çoxsı alkoqol kullandığını bildirirken qadınlarda nisbət %3’ün altındadır.

Kerala’da kişilərin bildirdiği alkoqol kullanımı:

• 2005–2006’da %44,9,
• 2015–2016’da %37,4

səviyyəsindedir.

Qadınların alkoqol istehlakı ise bütün dövrlərde çok düşük kalmıştır. Ek grafiklerde Kerala, Karnataka və Tamil Nadu’da qadınların bildirdiği kullanım çoğunlukla %1 civarında və ya altındadır.

Politika əvvəlsi yaxın partnyor zorakılığı

DHS məlumatlerinde Kerala’daki qadınların son on iki ayda fiziki zorakılıq bildirme nisbətı:

Kerala’nın seviyesi bütün dövrlərde ulusal ortalamanın altındadır. Bu durum, politika etkisinin yüksek başlanğıc zorakılıqi bulunan bir ştatte değil, görece düşük ortalamaya sahip bir ştatte incelendiği mənasına gəlir.

Fiziksel yaxın partnyor zorakılığı nasıl ölçüldü?

DHS’de qadınlara son on iki ay üçünde eşleri və ya partnyorleri tarafından aşağıdaki davranışlara maruz kalıp kalmadıkları suallmuştur:

• İtilme və ya sarsılma,
• Üzerine bir şey atılması,
• Tokatlanma,
• Yumrukla və ya zarar verebiləcek bir nesneyle vurulma,
• Kolunun bükülmesi və ya saçının çekilmesi,
• Tekmelenme və ya sürüklenme,
• Boğulmaya və ya yakılmaya çalışılma,
• Bıçak, silah və ya başka bir silahla tehdit edilme.

Tədqiqat dört nəticə oluşturmuştur:

Tədqiqat yalnız fiziki zorakılıqi incelemektedir. Cinsi zorakılıq biliksi eski DHS turunda bulunmadığı üçün bütün dövrlərde qarşılaştırılabilir bir cinsi zorakılıq analizi aparılmamışdır.

Verilər kişilərin maruz kaldığı yaxın partnyor zorakılığıni de daxiliermemektedir.

Alkoqol ilə zorakılıq arasındaki ham ilişki

Birleştirilmiş DHS məlumatlerindeki ikili korelasyonlar, ərin alkoqol kullanımı ilə qadının son on iki ayda fiziki zorakılıq bildirmesi arasında pozitif ilişki göstərir:

Bütün korelasyonlar statistik olaraq əhəmiyyətlidır. Ancaq bunlar nedensel etki deyil. Alkoqol istehlakiyle əlaqəli gelir, kişilik, stres, ailə yapısı və ya sosyal çevre kimi başka özellikler de zorakılıq riskini etkiləyebilir.

Birinci məlumat kaynağı: Consumer Pyramids Household Survey

CPHS, Ocak 2014’ten itibaren ev təsərrüfatlarının aylık harcamalarını izleyen panel məlumatları setidir. Araşdırmanın alkoqol istehlakı analizi üçün iki ayrı harcama dəyişkeni önemlidir:

1. Evde tüketilmek üzəre satın alınan alkoqol,
2. Bar, restnisbət, salon və ya davetlerde tüketilmek üzəre alınan alkoqol.

Panel yapı sayesinde eyni ev təsərrüfatınin zaman üçündeki dəyişimi izlenebilmiş və ev təsərrüfatı sabit təsirləri istifadə edilmişdir.

Veri daxiliecek türünü göstermemektedir. Bu səbəbdən araşdırmacılar bar xərcinın viski, pivə və ya şərab arasında nasıl dağıldığını birbaşa görememektedir.

İkinci məlumat kaynağı: Demographic and Health Survey

Fiziksel zorakılıq analizinde üç DHS turu istifadə edilmişdir:

Kerala və Karnataka’daki son dövr görüşmeleri 2019’da, COVID-19 əvvəlsinde tamamlanmıştır. Tamil Nadu’nun son dövr sorğui kısmen 2020’de və pandemi sırasında yapıldığı üçün siyasətdən sonra analizlerde Tamil Nadu kontrol qrupundan çıkarılmıştır.

Üçüncü məlumat kaynağı: National Sample Survey

NSS’nin 2001–2002 ilə 2011–2012 arasındaki dokuz turu iki amaçla istifadə edilmişdir:

• Rayonlerin siyasətdən əvvəl sərt daxiliki istehlak paylarını hesaplamak,
• Kerala və kontrol ştatlarinin siyasətdən əvvəl istehlak eğilimlerinin paralel olup olmadığını test etmek.

NSS, bar və ev istehlakini ayırmadığı üçün uzun siyasətdən əvvəl testler toplam alkoqol və sərt daxiliki istehlaki üzərindən yapılmıştır.

Müalicə yoğunluğu nasıl hesaplandı?

Temel müalicə intensivliyi, bir Kerala rayonsinin 2012’deki sərt daxiliki istehlakinin ştat toplamındaki payıdır:

\[ Treatment_d= \frac{ \text{İlçe }d\text{ sert içki tüketimi} }{ \text{Kerala toplam sert içki tüketimi} } \]

Bu ölçütün mantığı şöyledir: Qadağa əvvəlsinde sərt daxiliki istehlaki yüksek olan rayonlarin, barlarda sərt daxiliki satışının sərhədlandırılmasından daha çox etkilənmesi beklenir.

Kontrol ştatlarindeki rayonlarin müalicə intensivliyi sıfır olaraq tərif edilmişdir.

Ek analizlerde iki alternatif ölçüt istifadə edilmişdir:

• Rayondeki kişi başına sərt daxiliki istehlaki,
• Milyon kişi başına kapatılan bar sayısı.

PDF’nin 43. sayfasındaki Şəkil A.2, üç ölçütün tam olaraq eyni sıralamayı üretmediğini göstərir. Örneğin Thiruvananthapuram ştat toplamındaki istehlak payında açık bdaxiliimde ilk sıradayken kişi başı istehlak qayğıından qələviı daha küçük rayonlar yüksek dəyərlere ulaşmaktadır.

Alkoqol istehlaki üçün hadisə tədqiqatı modeli

Kısa dövr bar və ev istehlaki modeli sadeleştirilmiş bdaxiliimde şöyledir:

\[ \log(Consumption_{ht}) = \alpha+ \sum_{\tau}\beta_{\tau} \left(I_{\tau}\times Treatment_d\right) + X_{ht}^{\prime}\delta + M_{dt}^{\prime}\lambda + \mu_h + \gamma_t + \xi_{ht} \]

• \(Consumption_{ht}\): \(h\) ev təsərrüfatısinin \(t\) ayındaki alkoqol harcaması.
• \(I_{\tau}\): Bar kapanışına və ya yenidən açılışa göre olay zamanı göstergesi.
• \(Treatment_d\): Rayonnin siyasət intensivliyi.
• \(\beta_{\tau}\): Politiqanın olay zamanına göre dinamik etkisi.
• \(X_{ht}\): Ev təsərrüfatı büyüklüğü, kent-kır konumu, yaş grubu, meslek, təhsil, cinsiyet və kişi başı gelir kimi kontroller.
• \(M_{dt}\): Rayon səviyyəsinde gerçek kişi başı iqtisadi üretim kimi dəyişkenler.
• \(\mu_h\): Ev təsərrüfatı sabit etkisi.
• \(\gamma_t\): Yıl, ay və ştat-zaman etkilərinin biləşimi.

Ev təsərrüfatı sabit etkisi, her ev təsərrüfatınin zaman üçünde dəyişmeyen alkoqol seçimləri, kültürel özellikleri və ölçülmeyen struktur fərqlılıklarını kontrol etmektedir.

Fiziksel zorakılıq üçün fərqlərin fərqi modeli

Kısa dövr əsas model:

\[ DV_{ihdst} = \alpha+ \beta \left( Treatment_d\times Post_t \right) + Z_{idst}^{\prime}\gamma + X_{hdst}^{\prime}\delta + M_{dt}^{\prime}\lambda + \theta_d + \pi_{st} + \mu_t + \varepsilon_{ihdst} \]

• \(DV_{ihdst}\): Qadının fiziki zorakılıq göstergesi.
• \(Post_t\): İncelenen siyasətdən sonra dövr göstergesi.
• \(\beta\): Daha yüksek sərt daxiliki məruz qalmaine sahip rayonlardeki göreli politika etkisi.
• \(Z_{idst}\): Qadının yaşı, yaşın karesi, təhsili, istihdamı, ailə vəziyyətiu və dini kimi bireysel özellikler.
• \(X_{hdst}\): Ev təsərrüfatı sərvəti, ev təsərrüfatı büyüklüğü və kent-kır konumu.
• \(M_{dt}\): Rayon səviyyəsindeki gerçek kişi başı iqtisadi üretim.
• \(\theta_d\): Rayon sabit təsirləri.
• \(\pi_{st}\): Eyalet-il sabit təsirləri.
• \(\mu_t\): Ortak zaman etkiləri.

Kısa dövr modelinde 1998–2000 ilə 2015–2016, kaldırılma modelinde 2015–2016 ilə 2019, uzun dövr modelinde ise 1998–2000 ilə 2019 qarşılaştırılmıştır.

Neden rayonlar səviyyəsinde yoğunluk kullanıldı?

Politika ştat səviyyəsindedir: bir müalicə ştati və iki kontrol ştati vardır. Standart hatalar ştat səviyyəsinde kümelenseydi yalnız üç küme bulunacaktı. Bu durum etimadilir statistik çıkarım üçün ciddi bir sualndur.

Araşdırmacılar müalicə intensivliyinu rayon səviyyəsinde tanımlayarak kısa dövr istehlak modelinde:

• Kerala’dan 14,
• Karnataka’dan 28,
• Tamil Nadu’dan 30

olmak üzəre toplam 72 rayon kümesi kullanmıştır.

Politika sonrası modellerde Tamil Nadu çıkarıldığında 44 rayon kalmıştır. Araşdırmacılar bu modeller üçün ayrıca wild cluster bootstrap kontrolleri uygulamıştır.

Paralel eğilim varsayımı

Fərqların fərqı yaklaşımı, politika olmasaydı yüksek və düşük məruz qalmali rayonlarde nəticələrin benzer eğilim izleyeceği varsayımına dayanır.

CPHS’de siyasətdən əvvəlnde yalnız Ocak–Mart 2014 olmak üzəre üç aylık məlumat vardır. Bu süre güclü bir ön eğilim testi üçün yetersizdir.

Araşdırmacılar bu eksikliği NSS’nin 2001–2002 ilə 2011–2012 arasındaki dokuz turuyla gidermeye çalışmıştır. PDF’nin 45. sayfasındaki Şəkil A.4’te:

• Toplam alkoqol istehlakı,
• Sərt daxiliki istehlaki

üçün siyasətdən əvvəl əmsalların çoğu sıfıra yakındır və etimad aralıkları sıfırı əhatə edir.

Gelir gruplarına göre ayrı ön eğilim testlerinde de sistematik ayrışma görülmemiştir.

Zorakılıq üçün ön eğilim nasıl dəyərlendirildi?

DHS’de rayon kimlikli birden çox siyasətdən əvvəl zorakılıq turu mövcud deyil. Bu səbəbdən bireysel zorakılıq sonucu üçün birbaşa ön eğilim testi yapılamamıştır.

Araşdırmacılar bunun yerine National Crime Records Bureau’nun 2001–2016 ilları arasındaki, ər və ya akrabaları tarafından kötü muamele olaraq kaydedilən rayon səviyyəsi suç məlumatlerini kullanmıştır.

PDF’nin 46. sayfasındaki Şəkil A.6’da 2014 əvvəlsindeki əmsallar genel olaraq küçük və statistik olaraq anlamsızdır. Bu test DHS’deki özünübildirmə ölçütüyle eyni sonucu kullanmasa da yakın əlaqəli idari zorakılıq kaydında əvvəlden ayrışan eğilim bulunmadığına ilişkin destek sunmaktadır.

Sürekli müalicəde güclü paralel meyl

Politika etkisi sıfır-bir göstergesi yerine sürekli bir istehlak yoğunluğuyla ölçüldüğü üçün yüksek və düşük yoğunluklu rayonlarin öz üçünde de benzer kontrafaktual eğilimlere sahip olması gerekir.

Araşdırmacılar Kerala rayonlarini siyasətdən əvvəl sərt daxiliki istehlakine göre ikiye ayırmıştır:

• Ortanca dəyərin üzərindeki yüksek yoğunluklu rayonlar,
• Ortanca dəyərin altındaki düşük yoğunluklu rayonlar.

PDF’nin 47 və 48. sayfalarındaki grafiklerde iki grubun da siyasətdən əvvəl istehlak və idari zorakılıq eğilimlerinin kontrol rayonlarinden sistematik bdaxiliimde ayrılmadığı görülmektedir.

Bölgeler arası taşma etkiləri

Kerala sakinleri komşu ştatlare giderek alkoqol tüketseydi və ya sərhəddan kaçak daxiliki girişi yaygınlaşsaydı kontrol qrupu da politikadan etkilənebilirdi.

Araşdırmacılar bu riski azaltan üç özellik qeyd edir:

• Kerala’nın batısında Ərəb dənizi bulunması,
• Doğu sərhədının önemli bölməünün dağlık olması,
• Sərt daxilikinin Kerala’daki perakende mağazalarda qanunl olaraq bulunmaya devam etmesi.

PDF’nin 20. sayfasındaki əhali və yüksəlti xəritələrı, Kerala’nın kıyı şeridi ilə doğudaki dağlık sərhədını göstərir.

Ek analizlerde kontrol qrupu:

• Sərhəd rayonlari,
• İç kəsikm rayonlari,
• Yalnızca Karnataka

olaraq yenidən tanımlanmış və ana nəticələrin genel yönünün dəyişmediği bildirilmişdir.

Bar istehlakinde kısa dövr sonucu

PDF’nin 22. sayfasındaki Şəkil 4a politika başladıktan sonra bar xərclərinın seyrini göstərir.

Dinamik örüntü şöyledir:

• İlk aylarda bar istehlakı düşmeye başlar.
• Azalma təxminən altıncı–sekizinci aylarda en güclü səviyyəe ulaşır.
• Dokuzuncu və onuncu aylarda etki zəiflar.
• On birinci ay civarında tahmin yenidən sıfıra yaklaşır.
• Politika dövrinin kalanında kalıcı negatif sapma görülmez.

Bu nəticə, barların kapanmasının istehlakçı davranışını kalıcı bdaxiliimde dəyiştirmediğini göstərir. Ancaq harcama ölçüldüğü üçün gerçek alkoqol hacminin eyni hızla geri dönüp dönmediği qəti deyil.

İşletmelerin pivə və şaraba gecişi

FL-3 lisenziyasını kaybeden işletmeler FL-11 lisenziyasıyla pivə və şərab salonu olaraq çalışabilmiştir. Yaklaşık 300 yeni FL-11 lisenziyası məlumatldiği bildirilmektedir.

Bu uyum meqanizması iki nedenle zaman üçünde ortaya çıkmış ola bilər:

• Yeni lisenziya başvurusunun hazırlanması və dəyərlendirilmesi zaman almıştır.
• İşletmelerin ürün, stok, tedarik və hizmet yapısını dəyiştirmesi gerekmiştir.

Bar harcamalarının ilk aylarda düşmesi və təxminən on ay sonra toparlanması bu gecikmeli kurumsal uyumla uyğundur.

Ancaq tədqiqatda işletme səviyyəsinde lisenziya gecişi ilə ev təsərrüfatı istehlaki birbaşa eşleştirilmemiştir. Bu meqanizma destekleyici fakat qəti olmayan bir izahdır.

Bar istehlakindeki azalma gerçek istehlak azalmaü müydü?

Nəticə dəyişkeni alkoqol miktarı değil, rupi cinsinden harcamadır:

\[ Expenditure = Price \times Quantity \]

Dolayısıyla harcama azalmaü:

• Daha az alkoqol tüketilmesinden,
• Daha ucuz pivə və şaraba gecilmesinden,
• Bar fiyatlarının dəyişmesinden,
• Bu üç etkenin birleşiminden

mənbəlanabilir.

Yazarlar, təxminən 700 sərt daxiliki lisenziyasının sona ermesine qarşılık yalnız təxminən 300 pivə-şərab lisenziyası məlumatlmesini gerekçe göstererek ilk azalmaün yalnız ucuz ürüne gecişten oluşmasının olası görünmediğini müdafiə edir.

Evde istehlak arttı mı?

PDF’nin 51. sayfasındaki Şəkil A.13 üç ayrı dövrde evdə istehlak edilmək üçün alınan alkoqole yapılan harcamayı göstərir:

• Məhdudiyyət dövri,
• Məhdudiyyətnın kaldırılması,
• Qadağa əvvəlsi ilə aradan qaldırıldıqdan sonra uzun dövr müqayisəsı.

Üç panelde de əmsallar büyük ölçüde sıfır çevresindedir. Gelir gruplarına göre ayrıştırılan 52–53. sayfa grafiklerinde de tutarlı bir artım mövcud deyil.

Bu səbəbdən araşdırmacılar, bar istehlakındeki azalmanın evdə daxiliməyle telafi edildiğine ilişkin qanıt bulmamıştır.

Bu nəticə “evde hdaxili alkoqol tüketilmedi” mənasına gəlmir. Politika səbəbiyle ev istehlakinde sistematik bir göreli artım saptanmadığı mənasına gəlir.

Gelir gruplarına göre bar istehlakı

Kısa dövr azalma özellikle ikinci, üçüncü və dördüncü gəlir beşdə birlik qruplarında yoğunlaşmıştır.

En düşük gelir grubunda belirgin tepki görülmemesi, bu grubun siyasətdən əvvəlnde pahalı sərt daxilikiyi barlarda daha az tüketmesiyle uyğundur.

En yüksek gelir grubunda kısa dövr tepkisinin zəif olması ise bu grubun:

• Qadağatan muaf beş ulduzlu otelləri kullanabilmesi,
• Alternatif daxiliecek və satış nöqtələrina daha kolay erişebilmesi

ilə açıklanabilir.

Bu izahlar birbaşa test edilmemiştir; gelir gruplarındaki davranış örüntüsünü yorumlamak üçün təqdim olunur.

Məhdudiyyət kaldırıldığında bar istehlakı

Temmuz 2017’de sərt daxiliki servisinin yenidən genişlemesinden sonra:

• Bazı gelir gruplarında bar istehlakı hemen artmıştır.
• İlk artım təxminən altı aya kadar sürmüştür.
• Daha sonraki aylarda etkilər sıfıra yaklaşmıştır.
• Yaklaşık yirminci aydan sonra, özellikle en yüksek gelir grubunda güclü bir artım başlamıştır.

PDF’nin 50. sayfasındaki Şəkil A.11’de en üst gelir grubunun 2019’a düzgün belirgin bdaxiliimde yukarı ayrıldığı görülmektedir.

2018’de bar saatlerinin uzatılması

Kerala hükümeti Nisan 2018’de turizmi desteklemek amacıyla Thiruvananthapuram’daki barların tədqiqat saatini uzatmıştır.

Bu reform:

• 2014 məhdudiyyətsından ayrıdır.
• 2017’deki yenidən açılmadan sonra gerçekleşmiştir.
• Yalnızca başkent bölgesinde tətbiq edilmişdir.

Başkent nümunəlemden çıkarıldığında:

• 2014 məhdudiyyətsının ilk etkisi dəyişmemiştir.
• 2017’deki ilk yenidən açılma etkisi büyük ölçüde korunmuştur.
• Yaklaşık iki il sonra görülen keskin uzun dövr artımı zəiflamıştır.

Bu nəticə, gec dövrdeki bar xərci artımının tamamını eski qanunğın kaldırılmasına yüklememek gerektiğini göstərir.

Ortalama fiziki zorakılıq nəticəları

Kısa dövr əmsallarının tümü negatiftir; ancaq hdaxilibirinin standart xətası yeterince küçük deyil.

Məhdudiyyət kaldırıldıktan sonra herhangi bir fiziki zorakılıq əmsalsı %10 səviyyəsinde əhəmiyyətli görünmüştür. Ancaq 999 tekrarlı wild cluster bootstrap kullanıldığında sıfırdan ayırt ediləmemiştir.

Bu səbəbdən tədqiqatnın etimadilir ana sonucu bütün qadınlarda ortalama bir azalma deyil.

Neden ortalama etki zəif ola bilər?

Politiqanın hədəflediği sərt daxiliki pahalıdır və bütün ev təsərrüfatları eyni miktarda tüketmemektedir. Zorakılıq üzərindeki etki, sərt daxilikiyi barlarda tüketen belirli ev təsərrüfatlarıde yoğunlaşıyorsa bütün qadınların bir araya getirildiği analiz etkiyi seyreltebilir.

Bu səbəbdən araşdırmacılar nəticəları:

• Ev təsərrüfatı sərvəti,
• Gelir,
• Qadının təhsili,
• Kent və ya kırda həyata,
• Planlı kast və ya kabilə üyeliği,
• En az bir kişi çocuğa sahip olma,
• Eşler arasındaki yaş fərqı,
• Qadının alkoqol kullanımı

qayğıından ayrıştırmıştır.

Servete göre əsas nəticə

* p<0,10; ** p<0,05; *** p<0,01.

Politika dövrinde aktiv səviyyəsi yüksəldikçe fiziki zorakılıq göstergelerinin azaldığı görülmektedir. Məhdudiyyət kaldırıldığında yön tersine dönmektedir.

En güclü və qəti siyasətdən sonra artım “qələvien” gerçekleşen zorakılıq göstergesindedir.

Neden daha seyrek zorakılıq bdaxiliimleri daha çox dəyişmiş ola bilər?

Tədqiqatnın yorumu, tez-tez gerçekleşen və daha yerleşik zorakılıqin yalnız güncel alkoqol erişimine bağlı olmayabiləceğidir. Bu tür zorakılıqte:

• Kalıcı kontrol davranışları,
• Uzun süreli çatışma,
• Ağır bağımlılık,
• Ekonomik və psikolojik etkenler

daha önemli ola bilər.

Buna qarşılık daha seyrek zorakılıq olayları, belirli bir daxilime olayı sırasında oluşan impulsivlik və ya çatışmaya daha duyarlı ola bilər.

Bu meqanizma birbaşa ölçülmemiştir. Nəticələrın tezlik örüntüsünü açıklayan bir yorumdur.

En aktivlı beşte birlik gruptaki nəticə

Alternatif modelde sərvət endeksi yerine en aktivlı %20’lik grubu gösteren bir dəyişken və rayon başına sərt daxiliki istehlaki istifadə edilmişdir.

Bu tabloda uzun dövr əmsalları pozitif olsa da əhəmiyyətli deyil. Dolayısıyla sərvət üçün sürekli endeks istifadə olunan model ilə en üst beşte birlik gösterge istifadə olunan model uzun dövr qətiliği qayğıından eyni sonucu vermemektedir.

İki modelin ortak mesajı, kısa dövr azalmanın və aradan qaldırıldıqdan sonra artımın görece varlı ev təsərrüfatlarıde yoğunlaşmasıdır.

0,91 yüzde puanlık nəticə nasıl hesaplanıyor?

Kısa dövr əmsalsı −0,910’dur. Müalicə dəyişkeni kişi başına aylık litre cinsindendir.

0,01 litrelik azalma üçün:

\[ -0{,}910\times 0{,}01=-0{,}00910 \]

Bu dəyər olasılık ölçeğinde:

\[ -0{,}00910\times100=-0{,}91 \]

yüzde puana qarşılık gelir.

Kerala’nın kişi başına aylık sərt daxiliki istehlaki 0,056 litre olduğundan yarısı təxminən 0,028 litredir:

\[ -0{,}910\times0{,}028 \approx -0{,}0255 \]

Bu da təxminən 2,55 yüzde puanlık azalma mənasına gəlir.

33.400 və 93.600 saiları ne anlama geliyor?

Araşdırmacılar Kerala’da ən varlı beşdə birlik qrupta bulunan, evli və 15–49 yaş arasındaki qadın əhaliunu təxminən 3,67 milyon olaraq almıştır.

0,91 yüzde puan üçün:

\[ 3.670.000\times0{,}0091 \approx 33.400 \]

2,55 yüzde puan üçün:

\[ 3.670.000\times0{,}0255 \approx 93.600 \]

Bu hesaplamalar, model əmsalsının bütün ilgili əhalia uygulanmasıyla elde edilən təxminən kontrafaktual dəyərlerdir. Sorğu sırasında tek tek tespit edilmiş 93.600 olay mənasına gəlmir.

Qadınların öz alkoqol kullanımı etkili miydi?

Politiqanın qadınların alkoqol kullanma olasılığı üzərindeki tahmini:

\[ \hat{\beta}=-0{,}063,\quad SE=0{,}062,\quad p=0{,}31 \]

olaraq aşkar edilmişdir. Yani əhəmiyyətli bir dəyişim yoxdur.

Qadınların alkoqol kullanım nisbətı %1’in altında olduğu üçün bu alt gruptaki analizlerin müşahidə sayısı çok küçüktür.

Yüksek sərvətli və alkoqol kullandığını bildiren qadınlarda qələviı əmsallar büyük görünmektedir; ancaq yazarlar bu nəticələrin sərhədlı müşahidə səbəbiyle ihtiyatla dəyərlendirilmesi gerektiğini qeyd edir.

Kocaların daxiliki kullanımı neden birbaşa test edilmedi?

DHS’de ərların daxiliki durumu ilgili nümunəlemin təxminən %90’ında eksiktir. Bu səbəbdən araşdırmacılar qanunğın ərların alkoqol kullanımı üzərindeki etkisini etimadilir bdaxiliimde tahmin edememiştir.

Tədqiqatnın meqanizma zincirinde önemli bir eksik bağlantı budur:

\[ \text{Bar kısıtlaması} \rightarrow \text{Erkeğin alkol tüketimi} \rightarrow \text{Fiziksel şiddet} \]

İlk aşama ev təsərrüfatı bar xərciyla, son aşama qadınların zorakılıq bildirimiyle gözlenmektedir. Ancaq eyni ev təsərrüfatıdeki erkeğin istehlakindeki dəyişiklik birbaşa izlenememektedir.

Diğer alt gruplar

Ana metin; təhsil, kent-kır konumu, planlı kasta və ya kabilə durumu, kişi uşaq sahibi olma və eşler arasındaki yaş fərqında tutarlı kısa və ya uzun dövr heterogenlik bulunmadığını qeyd edir.

Bununla belə onlayn eklerdeki qələviı alt grup tablolarında, özellikle planlı kasta və ya kabilə etkiləşimlerinde siyasətdən sonra və uzun dövr üçün əhəmiyyətli əmsallar yer alır. Ana metin bunları genel və ya kararlı bir örüntü olaraq öne çıkarmamıştır. Bu səbəbdən bu əmsallar tədqiqatnın əsas sonucu değil, ek analizlerde ortaya çıqan və başka nümunəlemlerde düzgünlanması gereken tapıntılar olaraq dəyərlendirilmelidir.

Zorakılıqteki dəyişim hangi meqanizmayla açıklanıyor?

Yazarların əsas meqanizması alkoqolün davranış üzərindeki kısa süreli etkisidir. Alkoqol:

• Bilişsel kontrolü azaltabilir,
• Dürtüselliği artırabilir,
• Çatışma sırasında dəyərlendirme yetisini zəiflatabilir,
• Bazı bireylerde aqressiv davranış riskini yüksəltebilir.

Barlarda sərt daxiliki erişiminin azalması, özellikle bu qanalı kullanan ev təsərrüfatlarıde sərxoşluq səviyyəsini və buna bağlı davranışsal riski düşürmüş ola bilər.

Bu tədqiqatda qandaki alkoqol səviyyəsi, sərxoşluq, saldırganlık və ya nörobiyolojik özellik ölçülmemiştir. Meqanizma əvvəlki literatüre və politika dövrləri arasındaki paralel örüntüye əsaslanır.

İçecek türü dəyişimi zorakılıqi etkiləyebilir mi?

Sərt daxilikiden pivə və şaraba geciş, toplam alkoqol harcaması kısa sürede geri dönse bilə alınan saf alkoqol miktarını və ya sərxoşluq hızını azaltmış ola bilər.

Bu durumda:

• Bar harcaması qadağa əvvəlsi səviyyəe yaklaşabilir,
• Ancaq tüketilən daxilieceğin alkoqol yoğunluğu daha düşük kalabilir,
• Zorakılıq riski bir süre daha düşük ola bilər.

Veri daxiliecek türünü göstermediği üçün bu olasılık birbaşa test ediləmemektedir.

Alkoqol toleransı izahsı

Tədqiqat, məhdudiyyət aradan qaldırıldıqdan sonraki zorakılıq artımı üçün alkoqol tolerantlığındaki dəyişimi de tartımmaktadır.

Düzenli alkoqol kullanımı zamanla eyni miktarın davranışsal etkisini azaltabilir. Tüketim bir süre düştüğünde tolerans azalabilir. Kişi yenidən eski miktarda daxilimeye başladığında daha güclü sərxoşluq yaşayabilir.

Bu səbəbdən aradan qaldırıldıqdan sonra kısa dövrde:

\[ \text{Yeniden artan tüketim} + \text{Azalmış tolerans} \rightarrow \text{Daha güçlü davranışsal etki} \]

oluşmuş ola bilər.

Tədqiqat toleransı ölçmemiştir. Bu meqanizma olası fakat spekülatif olaraq təqdim olunur.

Ev təsərrüfatı gəliri meqanizması

Alkoqol istehlaki azalırsa iş məlumatmliliği və gelir artabilir; tersine bar kapanışları istihdam kaybına yol açabilir. Her iki durum da ev təsərrüfatı daxilii çatışmayı etkiləyebilir.

Araşdırmacılar CPHS’de kişi başına ev təsərrüfatı gəlirini nəticə olaraq kullanmış və siyasət dövründe sistematik bir gelir artımı bulmamıştır.

Məhdudiyyətnın kaldırılması da ev təsərrüfatı gəlirinde əhəmiyyətli dəyişim oluşturmamıştır.

DHS’de sərvət endeksinin politika tarafından dəyişip dəyişmediği ayrıca test edilmiş və əhəmiyyətli etki bulunmamıştır:

\[ \hat{\beta}=1{,}014,\quad SE=1{,}061,\quad p=0{,}34 \]

Bu nəticəlar, zorakılıq etkisinin sərvət gruplarının politika səbəbiyle yenidən sınıflandırılmasından mənbəlandığı izahsını zəiflatmaktadır.

Bar işçilərının iş kaybı

Bar kapanışları konaklama və daxiliki xidmətlərinde işçi kişilərin işini və ya gəlirini etkiləyebilir.

Kişi işsizliğinin yaxın partnyor zorakılığı üzərindeki yönü nəzəri olaraq belirsizdir:

• Qadının göreli iqtisadi danışıq gücünü artırarak zorakılıqi azaltabilir.
• Erkeğin evde gecirdiği zamanı, stresi və çatışmayı artırarak zorakılıqi yüksəltebilir.

DHS məlumatleri bu istihdam qanalını birbaşa sınamak üçün yeterli deyil. Yazarlar bar sektöründeki iş kaybının toplam iş gücüne nisbətla sərhədlı olabiləceğini qeyd edir.

Evlilik piqanunsı dəyişti mi?

Alkoqol kullanımının azalması evlilik kararlarını və ya eş seçimini etkiləyebilirdi. Araşdırmacılar ailə vəziyyətiu nəticə olaraq kullanmıştır:

\[ \hat{\beta}\approx0{,}000,\quad SE=0{,}002,\quad p=0{,}847 \]

Politiqanın mevcut evlilik nisbətında ölçülə bilən etkisi bulunmamıştır.

Bu nəticə eş seçimi, evlilik kalitesi və ya boşanma tehdidinde daha ince dəyişiklikleri xaricilamaz; yalnız mevcut evli olma göstergesinde etki bulunmadığını göstərir.

Genel suç davranışı sonucu açıklıyor mu?

Zorakılıq uygulayan kişilər başka suç və aqressiv davranışlarda da bulunabilir. Politika ümumi cinayət davranışını dəyiştirdiyse yaxın partnyor zorakılığı bunun bir hissəsi olaraq dəyişmiş ola bilər.

Araşdırmacılar 2015–2016 ilə 2019 müqayisəsına rayon səviyyəsindeki cinayət nisbətlərinı eklemiştir. Məhdudiyyətnın kaldırılmasına ilişkin zorakılıq tahminleri büyük ölçüde dəyişmemiştir.

Bu nəticə ümumi cinayət nisbətındaki eyni vaxtda dəyişimlerin ana tapıntıyu izahdığını düşündürmektedir.

Öz bildirim və hesabat yanlılığı

Fiziksel zorakılıq məlumatleri qadınların özünübildirməlerine əsaslanır. Politika yalnız gerçek zorakılıqi değil, bildirme isteğini de dəyiştirmiş ola bilər.

Olası yönler birbirine zıttır:

• Alkoqol qanunğına ilişkin toplumsal tartımma qadınların zorakılıqi daha çox bildirmesine yol açabilir.
• Failin davranışının dəyişmesi bildirim maliyetini azaltabilir.
• Zorakılıqin kabul ediləbilirliğine ilişkin normlar dəyişebilir.
• Qadın, politika etkili görünmeli düşüncəsiyle daha az olay bildirebilir.

Net yön bilinsultdiği üçün yazarlar nəticəları “bildirilən yaxın partnyor zorakılığındeki dəyişim” olaraq yorumlamaktadır.

Politika sonrası ortalama nəticə neden kalıcı olmadı?

Tədqiqatnın məlumatleri üç uyum sürecine işaret etmektedir:

1. İşletmeler pivə və şərab lisenziyalarına gecmiştir.
2. Tüketicilərin bar ortamına erişimi yenidən oluşmuştur.
3. 2017’den sonra sərt daxiliki servisi yenidən genişletilmiştir.

Dolayısıyla politika kalıcı bir davranış dönüşümünden çok gecici bir erişim şoku oluşturmuş ola bilər.

Qadağa kaldırıldığında zorakılıqin eyni aktiv grubunda yenidən yüksəlmesi, kalıcı norm dəyişimi və ya ev təsərrüfatı davranışı dönüşümünden ziyade mevcut alkoqol erişiminin önemli olduğunu düşündürmektedir.

Tədqiqatnın söylediği

• Kerala’daki 2014 məhdudiyyətsı barlarda alkoqol harcamasını ilk aylarda azaltmıştır.
• Bar istehlakindeki azalma təxminən on ay sonra zəiflamış və on birinci ay civarında ortadan kalkmıştır.
• Evde tüketilmek üzəre alınan alkoqole yapılan harcamada əhəmiyyətli bir artım bulunmamıştır.
• Politika sonrası bar istehlakı yenidən artmıştır.
• 2019’daki güclü artımın bir bölməü Thiruvananthapuram’daki uzatılmış bar saatleriyle əlaqəlidir.
• Bütün qadınların bir arada dəyərlendirildiği nümunəlemde fiziki zorakılıq üzərindeki ortalama kısa dövr etki qəti deyil.
• Politika dövrindeki azalma daha aktivlı və daha yüksek politika məruz qalmaine sahip ev təsərrüfatlarıde yoğunlaşmıştır.
• Azalma ağırlıklı olaraq daha seyrek bildirilən zorakılıq bdaxiliimlerinde görülmüşdür.
• Məhdudiyyət kaldırıldıktan sonra varlı ev təsərrüfatlarıde zorakılıq yenidən yüksəlmiştir.
• Qadağa əvvəlsi ilə aradan qaldırıldıqdan sonra dövr arasında kalıcı bir genel zorakılıq azalması bulunmamıştır.
• Nəticəlar alternatif müalicə intensivliyi ölçməleri və kontrol gruplarıyla genel olaraq korunmuştur.
• Geçici satış nöqtəsi məhdudiyyətları kısa dövrli yarar oluşturabilir; ancaq uyğunlaşma qanalları və siyasət geri dönüşü bu yararı ortadan kaldırabilir.

Tədqiqatnın söylemediği

• Her türlü alkoqol qanunğının yaxın partnyor zorakılığıni qəti olaraq azaltacağını göstermemektedir.
• Kerala’daki bütün qadınlarda əhəmiyyətli bir ortalama zorakılıq azalması bulmamıştır.
• En varlı ev təsərrüfatlarıde hesaplanan 93.600 sayısının birbaşa gözlenmiş olay sayısı olduğunu söylememektedir.
• Bar harcamasındaki azalmaün tamamen tüketilən saf alkoqol miktarındaki azalma olduğunu qanıtlamamaktadır.
• Tüketicilərin hangi daxiliki türüne gectiğini birbaşa göstermemektedir.
• Kocaların alkoqol istehlakındeki dəyişimi eyni ev təsərrüfatlarıde ölçmemektedir.
• Alkoqol toleransının gerçekten azaldığını göstermemektedir.
• Politiqanın cinsi zorakılıq üzərindeki etkisini incelememektedir.
• Kişilərin maruz kaldığı yaxın partnyor zorakılığıni dəyərlendirmemektedir.
• Zorakılıq bildirimindeki dəyişim ilə gerçek olay sayısındaki dəyişimi tamamen ayıramamaktadır.
• 2019’daki bütün artımı 2017’deki politika kaldırılmasına bağlamamaktadır.
• Tam kapsamlı qadağaların, fiyat artımlarının və ya vergi politikalarının eyni etkiyi göstereceğini qanıtlamamaktadır.
• Geçici qanunğın ev təsərrüfatı normlarını və ya davranışlarını kalıcı bdaxiliimde dəyiştirdiğini göstermemektedir.

Tədqiqatnın güclü tərəfləri

• Aynı politik ortamda hem məhdudiyyət hem kaldırılma dövrini incelemesi,
• Geçici politiqanın kısa və uzunmüddətli nəticələrnı ayırması,
• Aylık yüksek freqanslı ev təsərrüfatı panel məlumatlarısi kullanması,
• Bar və ev istehlakini ayrı ölçmesi,
• Üç büyük ulusal məlumat kaynağını birleştirmesi,
• Rayonler arasındaki siyasətdən əvvəl sərt daxiliki istehlak fərqlarından yararlanması,
• Ev təsərrüfatı və rayon sabit effektləri kullanması,
• Uzun dövr NSS məlumatleriyle istehlak ön eğilimlerini sınaması,
• NCRB qeydlarıyla zorakılıq ön eğilimlerine destek sunması,
• Sürekli müalicə üçün yüksek və düşük yoğunluklu bölgeleri ayrı sınaması,
• Evde daxilimeye geciş olasılığını birbaşa dəyərlendirmesi,
• Servete göre politika etkisini ayırması,
• Alternatif kişi başı istehlak və kapanan bar sayısı ölçməleri kullanması,
• Karnataka-only və sərhəd-daxili bölge kontrol gruplarını denemesi,
• Doğrusal modelleri logit və probit analizleriyle müqayisəsı,
• Başkentteki tədqiqat saati reformunu ayrı bir karıştırıcı etken olaraq incelemesi,
• Gelir, sərvət, əhali, evlilik və ümumi cinayət kimi alternatif meqanizmaları test etmesi.

Tədqiqatnın məhdudiyyətlərı

• Politika təsadüfi uygulanmamıştır.
• Temel müqayisəda yalnız bir müalicə ştati bulunmaktadır.
• Müalicə yoğunluğu siyasətdən əvvəl istehlak ölçməüne əsaslanır.
• CPHS’de siyasətdən əvvəl yalnız üç aylık birbaşa panel məlumatları vardır.
• Uzun ön eğilim testleri başka bir məlumat seti olan NSS ilə yapılmıştır.
• NSS ilə CPHS’nin istehlak tanımları və nümunəlem strukturları eyni deyil.
• Alkoqol harcaması miktar və fiyat etkisini birbirinden ayıramamaktadır.
• CPHS daxiliecek türünü göstermemektedir.
• Bar harcaması ev təsərrüfatı üyelerinden hangisinin daxilitiğini göstermemektedir.
• DHS’de ərların alkoqol kullanımı büyük ölçüde eksiktir.
• Fiziksel zorakılıq özünübildirməe əsaslanır.
• Eski DHS turunda ayrıntılı zorakılıq türleri mövcud deyil.
• DHS-2 ilə sonraki turlar arasında uzun zaman aralığı bulunmaktadır.
• DHS zorakılıq ölçməü son on iki ayı kapsadığı üçün görüşme tarixiyle politika başlangıcı arasında küçük bir örtüşme ola bilər.
• Rayon səviyyəsindeki NCRB məlumatsi bireysel DHS zorakılıq ölçütüyle eyni deyil.
• Qadınların alkoqol kullandığı alt nümunəlem çok küçüktür.
• Servet güncel endeksle ölçülmektedir və siyasətdən əvvəl sabit özellik deyil.
• En varlı ev təsərrüfatları beş ildızlı otel muafiyetinden yararlanmış ola bilər.
• 2018’deki bar saati reformu uzunmüddətli nəticələrnı karıştırmaktadır.
• Başkent hardaxili tutulduğunda qələviı uzun dövr etkiləri zəiflamaktadır.
• Rayonler arası və ya ştatlar arası kaçak istehlak tamamen xaricilanamaz.
• Zorakılıqteki davranışsal və nörobiyolojik meqanizmalar birbaşa ölçülmemiştir.
• Politika yalnız belirli bir daxiliki türünü və satış qanalını hədəflediği üçün xarici gecerlilik sərhədlıdır.
• Yüklenen PDF’de hakem dəyərlendirmesi və ya nihai yayın durumu belirtilmemektedir.

Gelecekte hangi araşdırmalar yapılmalı?

• Alkoqol miktarını, fiyatını və daxiliecek türünü birlikte izleyen satış məlumatleri kullanılmalı.
• Bar lisenziyası dəyişiklikleri işletme səviyyəsinde istehlak məlumatleriyle eşleştirilmeli.
• Aynı ev təsərrüfatıdeki kişilərin daxilime davranışı və qadınların zorakılıq təcrübəimi birlikte izləmə edilmeli.
• Kandaki alkoqol, sərxoşluq və ya aşırı daxilime olayları kimi daha birbaşa ölçüler kullanılmalı.
• Geçici və kalıcı məhdudiyyətlar eyni araşdırma tasarımında qarşılaştırılmalı.
• Sərt daxiliki, pivə və şərab məhdudiyyətlarının ayrı etkiləri incelenmeli.
• Fiyat, vergi, tədqiqat saati və satış nöqtəsi politikaları qarşılaştırılmalı.
• Zorakılıq nəticəları daha tez-tez aralıklarla toplanmalı.
• Öz bildirim məlumatleri səhiyyə, yardım xətti, sığınacaq və polis qeydləriyla birlikte dəyərlendirilmelidir.
• Zorakılıqin tez-tezlığı kadar zorakılıqi, yaralanma və səhiyyə sonucu da ölçülmeli.
• Politiqanın uşaqlar və diğer ev təsərrüfatı üyeleri üzərindeki etkisi incelenmeli.
• Ekonomik maliyet, vergi kaybı, turizm və səhiyyə yararları birlikte hesaplanmalı.
• İşletmelerin lisenziya və ürün dəyiştirerek politikaya nasıl uyum sağladığı araştırılmalı.
• Politiqanın kaldırılması əvvəlden duyurulduğunda gözlənti təsirləri incelenmeli.
• Fərqlı ştatlarde və fərqlı uygulama qabiliyyətine sahip ölkəlerde tekrar tədqiqatlar yapılmalı.

Mənbə və Metod Qeydi

Tədqiqatnın tam özgün adı:Alcohol Consumption and Intimate Partner Violence: Long-Term Effects of a Temporary Alcohol Ban

Yazarlar və sıraları: Arnab K. Basu, Tsenguunjav Byambasuren və Nancy H. Chau.

Eş birinci yazarlık: PDF’de eş katkı və ya eş birinci yazarlık izahsı mövcud deyil.

Kurumsal bağlantılar:

• Arnab K. Basu: Cornell University və IZA.
• Tsenguunjav Byambasuren: Department of Economics, Trinity College Dublin.
• Nancy H. Chau: Cornell University və IZA.

Tədqiqat tarixi: 28 Haziran 2026.

Mənbə türü: Gerçek bir kamu politikası dəyişikliğini inceleyen yarı təcrübəsel ekonometrik tədqiqat.

Yayın durumu: PDF’de akademik dergi, dəri, sayı, kabul tarixi və ya yayımlanma biliksi mövcud deyil.

DOI: PDF’de DOI belirtilmemiştir.

Hakemlik durumu: Yüklenen sürümde tamamlanmış hakem dəyərlendirmesine ilişkin açık bilik mövcud deyil.

Anahtar kelimeler: Alcohol prohibition, domestic violence, Kerala və India.

JEL kodları: D04, D12, J16 və K42.

Politika alanı: Kerala, Hindistan.

Politika dövri: Nisan 2014–Temmuz 2017.

Politika yapısı: Beş ildızlı oteller xariciındaki FL-3 lisenziyalı barlarda sərt daxiliki satışının sərhədlandırılması; pivə, şərab, toddy və perakende satış qanallarının büyük ölçüde açık kalması.

Kapatılan bar sayısı: İdari qeydlara göre təxminən 719 FL-3 lisenziyalı özel bar; təxminən 400’ü 2014, təxminən 300’ü 2015 aşamasında.

Politiqanın kaldırılması: Temmuz 2017’de üç və üzəri ildızlı otellere sərt daxiliki servisi izni məlumatlmesi.

Ana məlumat mənbəları:

• Consumer Pyramids Household Survey aylık ev təsərrüfatı paneli,
• India Demographic and Health Survey,
• National Sample Survey,
• Destekleyici analizlerde National Crime Records Bureau qeydları,
• Kerala Excise Department bar kapanışı məlumatleri,
• Rayon səviyyəsi iqtisadi üretim və əhali məlumatleri.

CPHS dövri: Ocak 2014’ten Aralık 2019’a uzanan aylık məlumatler; incelenen modele göre dövr sərhədlərı dəyişmektedir.

DHS dövrləri: 1998–2000, 2015–2016 və 2019–2021. Ana siyasətdən sonra Kerala və Karnataka görüşmeleri 2019’da tamamlanmıştır.

NSS dövri: 2001–2002 ilə 2011–2012 arasındaki dokuz tur.

Temel müalicə intensivliyi: Rayonnin 2012’de Kerala’nın toplam sərt daxiliki istehlakindeki payı.

Alternatif müalicə ölçməleri: Rayon kişi başı sərt daxiliki istehlaki və milyon kişi başına kapanan bar sayısı.

Ana metodler: Fərqların fərqı, sürekli müalicə intensivliyi, hadisə araşdırması, ev təsərrüfatı və rayon sabit effektləri, ştat-zaman sabit effektləri və rayon səviyyəsinde klasterləşdirilmiş standart xətalar.

Kısa dövr zorakılıq nümunəlemi: 15.710 qadın müşahidəi.

Məhdudiyyətnın kaldırılması nümunəlemi: 5.925 qadın müşahidəi.

Uzun dövr zorakılıq nümunəlemi: 9.072 qadın müşahidəi.

Ana istehlak sonucu: Barlarda tüketilmek üzəre alınan alkoqole yapılan aylık ev təsərrüfatı harcamasının logaritması.

Alternatif istehlak sonucu: Evde tüketilmek üzəre alınan alkoqole yapılan aylık ev təsərrüfatı harcamasının logaritması.

Zorakılıq nəticəları: Son on iki ayda herhangi bir fiziki zorakılıq, qələvien yaşanan zorakılıq, tez-tez yaşanan zorakılıq və kategorik zorakılıq tez-tezlığı.

Kontrol grupları: Kısa dövr modellerinde Karnataka və Tamil Nadu; 2017 sonrası modellerde esas olaraq Karnataka.

Temel kontrol dəyişkenleri: Yaş və yaşın karesi, təhsil, istihdam, ailə vəziyyəti, din, kent-kır konumu, ev təsərrüfatı sərvəti, ev təsərrüfatı büyüklüğü və rayon səviyyəsinde gerçek kişi başı iqtisadi üretim.

Ön eğilim testleri: NSS toplam və sərt daxiliki istehlaki; NCRB’nin ər və ya akrabaları tarafından kötü muamele qeydları.

Sağlamlık analizleri: Alternatif müalicə yoğunlukları, Karnataka-only kontrol qrupu, sərhəd və daxili bölge rayonlari, logit və probit modelleri, NCRB zorakılıq qeydları və wild cluster bootstrap.

Ana sayısal yorum: En aktivlı beşte birlik grupta kişi başı aylık sərt daxiliki istehlakindeki 0,01 litrelik azalma, son on iki ayda herhangi bir fiziki zorakılıq olasılığında təxminən 0,91 yüzde puanlık azalmale ilişkiləndirilmiştir.

Nüfusa miqyaslandırma: Yazarlar bu tahmini təxminən 33.400 daha az qadın; Kerala’nın kişi başı sərt daxiliki istehlakinin yarısına denk gelen azalmayı ise təxminən 93.600 daha az qadın olaraq ölçeklendirmiştir.

Veri erişimi: PDF’de tək bir birleşik məlumat paylaşım bağlantısı və ya ayrı məlumat erişiləbilirliği beyanı mövcud deyil. Tədqiqat ulusal araşdırmalar, CPHS və idari bar kapanışı qeydlarını birleştirmektedir.

Finansman: PDF’de ayrı bir maliyyələşmə və ya hibe beyanı mövcud deyil.

Çıkar çatışması: PDF’de ayrı bir çıkar çatışması beyanı mövcud deyil.

Etik kurul: PDF’de ikincil məlumat analizine ilişkin ayrı bir etik kurul adı və ya karar numarası məlumatlmemiştir.

Yapay zekâ kullanımı: PDF’de məhsuldar süni intellekt və ya süni intellekt destekli yazım kullanıldığına ilişkin izah mövcud deyil.

Hazırlama metodi: Bu Türkçe məqalə, yüklenen 86 sayfalık PDF’deki ana metin, politika bağlamı, məlumat tanımları, matematiksel modeller, ana nəticəlar, heterogenlik analizleri, meqanizma tartımmaları və onlayn eklerdeki dayanıqlılıq testleri birlikte dəyərlendirilərek hazırlanmıştır.

Görsel inceleme: 6. sayfadaki Kerala alkoqol profili; 8. sayfadaki politika və məlumat zaman çizelgesi; 20. sayfadaki əhali yoğunluğu və arazi yüksəltisi xəritələrı; 22. sayfadaki kısa, aradan qaldırıldıqdan sonra və uzun dövr bar istehlakı grafikleri; 24–27. sayfalardaki zorakılıq nəticə tabloları; 30. sayfadaki Thiruvananthapuram hardaxili istehlak grafikleri; 42. sayfadaki cinsiyete göre alkoqol eğilimleri; 43. sayfadaki müalicə intensivliyi müqayisəları; 45–49. sayfalardaki paralel meyl testleri və 50–53. sayfalardaki gelir grubu ilə ev istehlaki grafikleri ayrıca incələnmişdir.

Temel yorum sərhədı: Tədqiqatnın en güclü sonucu, Kerala’daki belirli satış nöqtələrina yönelik gecici sərt daxiliki məhdudiyyətsının kısa dövrde bar istehlakıni və daha varlı ev təsərrüfatlarıde bildirilən fiziki yaxın partnyor zorakılığıni azalttığı; istehlakçı və işletme uyumu ilə politika kaldırıldığında bu yararın kalıcı olmadığı yönündedir. Nəticə, bütün alkoqol qadağaları və ya bütün ev təsərrüfatları üçün eyni etkiyi göstermemektedir.