Akademik tədqiqatlar, aydın dil

Verianla | Akademik Araştırmalardan Türkçe Ekonomi ve Bilim İçerikleri

27 sentyabr 2026, bazar
VERİANLAMüstəqil elmi yayımçılıq
Menyunu açın və ya bağlayın
...
Home / Tətbiqi Elmlər / MATLAB / 5G/6G simsiz rabitə üçün MATLAB əsaslı hərtərəfli simulyasiya işlənməsi
MATLAB

5G/6G simsiz rabitə üçün MATLAB əsaslı hərtərəfli simulyasiya işlənməsi

Mənbənin əsas məqsədi 5G və 6G simsiz rabitə təhsilində dağınıq MATLAB kodlarını və bir-birindən ayrı simulyasiya nümunələrini çoxsaylı qabaqcıl rabitə texnologiyalarını vahid sistemli simulyasiya çərçivəsində birləşdirən yanaşma ilə əvəz etməkdir.

24/08/2026  Veri Anla 36 baxış
5G/6G simsiz rabitə üçün MATLAB əsaslı hərtərəfli simulyasiya işlənməsi

Kaynağın temel amacı, 5G və 6G simsiz rabitə eğitiminde dağınıq MATLAB kodlarının və bir-birindən ayrı simulyasiya örneklerinin yerine, çoxsaylı qabaqcıl rabitə teknolojisini vahid bir sistemli simulyasiya çerçevesinde birleştirmektir. Kitap; 5G modülasyon dalga biçimleri, NOMA və SCMA çoklu erişim, Massive MIMO, RF enerji hasadı, öz-enerji geri dönüşümü, akıllı yansıtıcı yüzeyler, güc/enerji optimizasyonu, fiziki səviyyə güvenliği, bilişsel radyo və 6G üçün süni intellekt uygulamalarını MATLAB tabanlı bir təhsil və araştırma ortamında ele almayı hedeflemektedir. Kullanıcı dostu grafik interfeys, kullanım yönlendirmeleri və performans grafiklerinin öyrənmə sürecinin parçası olması planlanmıştır. Ancak yüklənmiş dosya kitabın yalnız ön kısmını içerdiği üçün bu makale, söz konusu teknolojilerin matematiksel modelleri və ya MATLAB kodlarını yeniden üretmemekte; kitabın simulyasiya mimarisini və öyrənmə kapsamını açıklamaktadır.

Kitabın təhsil yaklaşımının mərkəzində learning-by-doing, yani “yaparak öyrənmə” mövcuddur. Amaç yalnızca öğrencinin OFDM, NOMA və ya Massive MIMO kimi terimlerin tanımını bilmesi deyil; MATLAB üzərində bir rabitə modeli kurabilmesi, parametreleri değiştirebilmesi, çıktıları grafiklerle gözlemleyebilmesi və sonunda kendi araştırma simulyasiya çerçevesini geliştirebilecek seviyeye gelmesidir.

Bu kitabın həll etməyə çalışdığı təhsil problemi nədir?

Kaynağın önsözü iki paralel problem tanımlamaktadır. Birinci problem teknolojinin çok hızlı değişmesidir. 5G ilə birlikdə mobil haberleşmenin yalnız bir bölümü deyil, altyapıdan fiziksel katmana kadar geniş bir bölümü değişmiştir; 6G araştırmaları isə hələ standartlaşma və araştırma aşamasındaki yeni yaklaşımları sürekli sisteme eklemektedir.

İkinci problem təhsil tarafındadır. Kitabın yazarlarına göre qabaqcıl simsiz iletişim tekniklerinin öğretiminde birçok öğrenci:

  • teorik ders notlarına,
  • öğretim elemanlarının hazırladığı ayrı ayrı simulyasiya kodlarına,
  • önceki yayınlardan toplanmış dağınıq örneklere,
  • və ya maliyeti yüksek xüsusi araç kutularına

bağımlı kalabilmektedir.

Kitabın önerdiği yaklaşım, bu parçalı yapıyı vahid bir MATLAB simulyasiya çerçevesi altında birleştirmektir.

MATLAB burada nə üçün istifadə olunur?

Kaynakta MATLAB yalnızca bir programlama dili kimi sunulmamaktadır. Kitap, MATLAB’ı üç işlevi aynı anda yerine getiren bir mühendislik ortamı kimi konumlandırmaktadır:

  • Modelleme: 5G/6G fiziki səviyyə yöntemlerinin hesaplamalı temsilini kurmak.
  • Simülasyon: farklı parametre və sistem koşullarında davranışı incelemek.
  • Görselleştirme: çıktı grafiklerinden performans göstergelerini değerlendirmek.

Önsözde həmçinin geliştirilen kapsamlı simulyasiya aracının kullanıcı dostu interaktif bir arayüze, kullanım talimatlarına və her yöntemin performansını değerlendirmeye yarayan grafik çıktılarına sahip olduğu qeyd olunur.

Simulyasiyada hansı performans göstəriciləri hədəflənir?

Kaynak, simülasyonların xüsusilə fiziki səviyyə performansını değerlendirmek üzere aşağıdaki türde sonuçlar ürettiğini belirtmektedir:

  • blocking probability — engellenme olasılığı,
  • throughput — veri aktarım kapasitesi/verimi,
  • bit error rate (BER) — bit hata oranı,
  • frame error rate — çerçeve hata oranı,
  • security capacity — təhlükəsizlik kapasitesi.

Bu liste vacibdir; çünkü MATLAB simülasyonunun amacı yalnız bir sinyal üretip grafiğini çizmek deyil. Simülasyon sonuçlarının, sistemin iletişim performansı və ya güvenliği hakkında ölçülebilir göstergelere dönüştürülmesi hedeflenmektedir.

Kitabın öyrənmə arxitekturası necə qurulmuşdur?

İçindekiler bölümü, kitabın rastgele texnologiya başlıklarından oluşmadığını göstermektedir. Öğrenme sırası genel kimi:

  1. 5G fiziksel katmanının teorik altyapısı,
  2. genel simulyasiya sistem mimarisi,
  3. texnologiya modülleri,
  4. MATLAB uygulamaları,
  5. simulyasiya sonuçları,
  6. qrafik istifadəçi interfeysi və deneysel değerlendirme

şəklində ilerlemektedir.

Verianla Live: Kitabın MATLAB öyrənmə və simulyasiya zənciri

Bu süreç, kitabın önsözü və ayrıntılı içindekiler bölümünde açıkça verilen yapıyı özetler. Kaynakta bulunmayan algoritmik aşama eklenmemiştir.

AşamaAçıklamaKaynak
1. Fiziksel katman temeli5G ağ bileşenleri, 5G mimarisi və temel radyo erişim texnologiyaları tanıtılır.Bölüm 2
2. Simülasyon mimarisi5G/6G texnologiyaları üçün simsiz ağ simulyasiya aracının genel sistem mimarisi və simulyasiya prosedürü ele alınır.Bölüm 3.1–3.2
3. Teknoloji modülleriModülasyon, çoklu erişim, Massive MIMO, enerji tasarrufu, təhlükəsizlik, bilişsel radyo və süni intellekt modülleri oluşturulur.Bölüm 3.3–3.9
4. MATLAB uygulamalarıKitabın ilerleyen bölümlerinde çeşitli sistem modelleri MATLAB kodlama və uygulama başlıklarıyla ele alınır.Bölüm 4–10
5. Simülasyon sonuçlarıTeknik modüllerin sonuçları performans göstergeleri və grafiklerle değerlendirilir.Bölüm 4–10
6. Grafik kullanıcı arayüzüModülasyon, çoklu erişim, Massive MIMO, təhlükəsizlik, bilişsel radyo və enerji modülleri üçün GUI çıktıları değerlendirilir.Bölüm 11
7. Öğrenme və araştırma istifadəsiOkurun kendi 5G/6G araştırma simulyasiya çerçevesini geliştirebilmesi hedeflenir.Önsöz
 

Verianla Live: Görselleştirme, görünür bilimsel içerik tablosundan tarayıcıda oluşturulur; tablo mənbə-of-truth kimi korunur.

Modulyasiya dalğa formaları bölməsində hansı texnologiyalar var?

Kitabın dördüncü bölümü doğrudan 5G ağlarında kullanılan və ya araştırılan modülasyon dalga biçimlerine ayrılmıştır. İçindekiler aşağıdaki teknikleri açıkça listeler:

TeknikKaynakta kullanılan açılım/ad
FBMCFilter Bank Multicarrier
f-OFDMFiltered OFDM başlığı altında ele alınan teknik
GFDMGeneralized Frequency Division Multiplexing
UFMCUFMC
WOLA tabanlı OFDMWeighted Overlap and Add Based OFDM
OFDMOrthogonal Frequency Division Multiplexing

İçindekiler, bu bölümde əvvəl teorik arka planın verildiğini, ardından genel simulyasiya kurulumunun və xüsusilə f-OFDM ilə UFMC simülasyonlarının ele alındığını, daha sonra OFDM/FBMC/WOLA/f-OFDM/UFMC sonuçlarının karşılaştırıldığını göstermektedir.

Ancak yüklənmiş 18 sayfalık dosyada bu tekniklerin gerçek MATLAB kodları və ya simulyasiya parametreleri bulunmadığından, bu makalede söz konusu kodlar yeniden oluşturulmamıştır.

NOMA və SCMA nə üçün həmçinin MATLAB moduluna çevrilmişdir?

Beşinci bölmə “Multiple Access Schemes for 5G/6G Networks” başlığını taşımaktadır və iki büyük alt yapı içerir:

  • NOMA — Non-Orthogonal Multiple Access
  • SCMA — Sparse Code Multiple Access

NOMA tarafında mənbə; sınıflandırma, Power-Domain NOMA, Cooperative NOMA, Downlink NOMA, NOMA simülasyonu və SWIPT destekli C-NOMA simülasyonunu ayrı alt başlıklar hâlinde düzenlemektedir.

SCMA tarafında isə sistem modeli, codebook tasarımı, decoding və sayısal sonuçlar ayrı aşamalar kimi verilir.

Bu düzen, kitabın MATLAB öğretim felsefesini gösterir: konu yalnız “NOMA nedir?” sorusuyla bitirilmemekte; sistem modeli və simulyasiya sonuçlarına kadar uzanan bir yapı hedeflenmektedir.

Massive MIMO modulu hansı öyrənmə mərhələlərini ehtiva edir?

Altıncı bölmə Massive MIMO’ya ayrılmıştır. İçindekilerde iki ana tədqiqat grubu görünür:

Optimal beamforming dizaynı

  • Sistem modeli
  • Kanal kestirimi
  • MR combining ilə uplink spektral verimi
  • MR precoding ilə downlink spektral verimi
  • Asimptotik analiz
  • Sayısal sonuçlar

Məkan modulyasiyası

  • Giriş
  • Spektral verim
  • Sistem modeli
  • Simülasyon sonuçları

Burada da mənbə yapısının ortak kalıbı görülür: nəzəriyyə → sistem modeli → hesaplama → simulyasiya sonucu.

Enerjiyə qənaət nə üçün kitabın ən geniş MATLAB bölmələrindən biridir?

Yedinci bölmə, içindekilerde 155–210. sayfalar arasına yayılan geniş bir bölümdür və birden fazla enerji odaklı texnologiya içerir.

Simsiz enerji yığımı

Kaynakta:

  • sistem modeli,
  • performans analizi,
  • MATLAB coding,
  • simulyasiya sonuçları

başlıkları açıkça mövcuddur.

Öz-enerjinin təkrar dövriyyəsi

Bu bölmə de benzer biçimde:

  • sistem modeli,
  • performans değerlendirmesi,
  • MATLAB sample codes,
  • simulyasiya sonuçları

şəklində yapılandırılmıştır.

İntellektual əks etdirici səth

Kitap, IRS destekli cooperative relay wireless networks üçün “multiple-stage transition model” başlığını kullanmaktadır və bu bölümün altında da MATLAB Coding və Simulation Results alt bölümleri yer alır.

Güc və ya enerji bölgüsünün optimallaşdırılması

WPCN bağlamında DF və AF relaying üçün ayrı algoritma tasarımı başlıkları mövcuddur; sonrasında MATLAB Coding və Simulation Results gelmektedir.

Bu yapı, enerji verimliliğini vahid bir grafik və ya denklem kimi deyil, ayrı araştırma senaryolarına bölünmüş kapsamlı bir MATLAB öyrənmə alanı kimi konumlandırmaktadır.

Fiziki səviyyə təhlükəsizliyi MATLAB ilə necə araşdırılacaq?

Sekizinci bölmə doğrudan Physical Layer Security başlığını taşımaktadır. Kaynak içindekilerinde şu performans ölçümleri açık biçimde listelenir:

  • Outage Probability,
  • Intercept Probability,
  • Secrecy Outage Probability,
  • Average Secrecy Capacity.

Bunların ardından ayrı bir MATLAB Implementation bölümü və geniş bir Simulation Results bölümü mövcuddur.

Dolayısıyla kitabın təhlükəsizlik yaklaşımı yalnız protokol açıklaması düzeyinde kalmamakta; fiziki səviyyə güvenliği ölçütlerinin simulyasiya yoluyla incelenmesini hedeflemektedir.

Cognitive Radio bölməsinin strukturu nə üçün öyrədicidir?

Dokuzuncu bölümde Cognitive Radio Communications şu sırayı izlemektedir:

  1. Introduction
  2. System Model
  3. Performance Analysis
  4. MATLAB Implementation
  5. Simulation Results
  6. Chapter Conclusion

Bu sıra, kendi MATLAB araştırma modelini oluşturmak isteyen biri üçün genel bir tədqiqat şablonu kimi okunabilir: əvvəl sistemi tanımla, sonra performans ölçütlerini oluştur, daha sonra MATLAB uygulamasını kur və en sonunda simulyasiya sonuçlarını incele.

6G və süni intellekt bölməsində hansı problem araşdırılır?

Onuncu bölmə “Artificial Intelligence in 6G Wireless Communications” başlığını taşımaktadır. Kaynağın içindekiler kısmına göre bu bölmə xüsusilə 1-bit Maximum Likelihood (ML) detection problemine odaklanmaktadır.

Kaynakta aşağıdaki ayrımlar açıkça görünür:

  • CSI bulunan 1-bit ML detection,
  • CSI olmadan verimli 1-bit ML detection,
  • SNR bilgisi olmadan etkili 1-bit ML öyrənmə yöntemi,
  • SNR bilgisi bulunan yöntem,
  • likelihood functions üçün post-estimation update,
  • training length bağımlılığını azaltma,
  • sıfır olasılıklı empirical likelihood problemi,
  • CSI’nin quantization üzerindeki etkisi,
  • SNR’nin quantization üzerindeki etkisi.

Daha sonra kanal üretimi, təhsil aşaması, 1-bit ML test sürecinin uygulanması, performans değerlendirme və görselleştirme ilə simulyasiya sonuçları mövcuddur.

Simülasyon sonuçlarının içindekiler başlıkları bile hansı ölçütlerin incelendiğini göstermektedir:

  • farklı \(N_{tr}\) değerlerinde SNR estimation variance,
  • bias və dithering yöntemlerinde SNR tahmini,
  • SER tabanlı algoritma performansı,
  • farklı SNR koşullarında program tədqiqat süresi.

Ancak bu 18 sayfalık kaynakta formüller və ya sayısal sonuçlar bulunmadığından, bunların nicel yorumu yapılmamıştır.

Qrafik istifadəçi interfeysi nə üçün vacibdir?

Kitabın on birinci bölümü “Experimental Results and Evaluation” başlığını taşımaktadır və ilk alt başlık doğrudan Graphical User Interface Designdır.

GUI değerlendirmesi şu modülleri ayrı ayrı kapsamaktadır:

  • Modulation Waveform Module,
  • Multiple Access Module,
  • Massive MIMO Module,
  • Physical Layer Security Module,
  • Cognitive Radio Block,
  • Energy Saving Module.

Bu ayrım vacibdir. Kitabın amacı yalnız çalışan MATLAB fonksiyonları oluşturmak deyil; öğrenci və ya araştırmacının parametrelerle etkileşebileceği və sonuçları görsel kimi değerlendirebileceği bir yazılım deneyimi oluşturmak da projenin parçasıdır.

Qısaltmaları öyrənmək nə üçün MATLAB kodunu anlamağın bir hissəsidir?

Kaynağın son beş sayfası çok geniş bir kısaltmalar listesine ayrılmıştır. Bu, 5G/6G MATLAB projelerinde terminoloji yükünün nə kadar yüksek olduğunu gösterir.

Örneğin:

KısaltmaKaynakta verilen açılım
BERBit Error Rate
CSIChannel State Information
DFTDiscrete Fourier Transform
FFTFast Fourier Transform
GUIGraphical User Interface
IRSİntellektual əks etdirici səths
MIMOMultiple-Input Multiple-Output
MLMaximum Likelihood
NOMANon-Orthogonal Multiple Access
OFDMOrthogonal Frequency Division Multiplexing
SCMASparse Code Multiple Access
SICSuccessive Interference Cancellation
SINRSignal-to-Interference-plus-Noise Ratio
SNRSignal-to-Noise Ratio
SWIPTSimultaneous Wireless Information and Power Transfer
WPTWireless Power Transfer

MATLAB kodlarında bu kısaltmalar değişken, fonksiyon, grafik başlığı və performans ölçütü kimi sürekli karşımıza çıkabileceğinden, terminolojiyi öğrenmek doğrudan kod okuma yeteneğinin bir parçasıdır.

Bu mənbənin ən mühüm təhsil ideyası nədir?

Kaynağın en güçlü mesajı vahid vahid MATLAB komutları deyil, simulyasiya sistemi kurma düşüncesidir.

Bir öğrenci yalnız:

plot(), fft() və ya matris işlemlerini bilerek gerçek bir 5G/6G araştırma simülatörü oluşturmuş olmaz.

Kitabın yapısının gösterdiği daha geniş düşünce şudur:

  1. Hangi iletişim problemini inceleyeceğini tanımla.
  2. Sistem modelini kur.
  3. Ölçülecek performans göstergesini belirle.
  4. Matematiksel modeli simülasyona dönüştür.
  5. MATLAB uygulamasını geliştir.
  6. Parametreleri çalıştır.
  7. Nəticəları grafikleştir.
  8. Beklenen performansla karşılaştır.
  9. Modülü daha büyük simulyasiya çerçevesine bağla.

Yüklenen mənbə bu sıralamayı vahid bir algoritma kimi yazmamaktadır; lakin kitabın bölmə mimarisi və önsözdeki hedefler bu sistemli öyrənmə yaklaşımını açık biçimde göstermektedir.

Tədqiqatın dəstəklədiyi nəticələr

  • Kitap MATLAB üzərində geniş kapsamlı bir 5G/6G fiziki səviyyə simulyasiya çerçevesi geliştirmeyi hedeflemektedir.
  • Simülasyon platformu birden fazla gelişmiş iletişim teknolojisini aynı təhsil ortamında toplamaktadır.
  • Kullanıcı dostu etkileşimli bir interfeys və grafik çıktılar tasarım hedefinin parçasıdır.
  • Yaklaşım, lisansüstü öğrencilerin kendi simulyasiya çerçevelerini geliştirebilmesine yardımcı olmayı amaçlamaktadır.
  • Learning-by-doing yaklaşımı kitabın temel təhsil motivasyonlarından biridir.
  • Kitap yalnız 5G deyil, 6G araştırma konularını da kapsayacak şəkildə yapılandırılmıştır.

Bu mənbə hələ nəyi sübut etmir?

  • Yüklenen 18 sayfalık bölmə herhangi bir modülün sayısal performansını göstermemektedir.
  • Bu dosyada MATLAB mənbə kodu bulunmadığı üçün kodun doğruluğu və ya hesaplama performansı bağımsız kimi değerlendirilemez.
  • OFDM, NOMA, Massive MIMO və ya diğer yöntemlerin birbirlerinden üstün olduğuna ilişkin sayısal nəticə bu dosyadan çıkarılamaz.
  • GUI’nin kullanıcı testlerinden aldığı puanlar və ya değerlendirme sonuçları yüklənmiş bölümde bulunmamaktadır.
  • Kitabın tamamındaki 158 renkli görselin bilimsel içeriği bu 18 sayfalık dosyadan incelenememiştir.

Türkiyə baxımından nə üçün dəyərli ola bilər?

Kaynağın kendisi Vietnam’daki Ton Duc Thang University araştırma grubundan gelmektedir və Türkiye üzerine bir tədqiqat deyil. Buna rağmen yaklaşımın eğitimsel boyutu Türkiye’deki elektrik-elektronik, rabitə, bilgisayar və ilgili mühendislik programları açısından uyarlanabilir bir nümunə oluşturabilir.

Özellikle pahalı və ya çok parçalı simulyasiya ortamlarının her öğrencinin erişimine açık olmadığı durumlarda, öğretim materyalinin yalnız formüllerden deyil, çalıştırılabilir MATLAB modelleri + etkileşimli interfeys + grafik nəticə + performans yorumu zincirinden oluşması öyrənmə sürecini güçlendirebilir. Ancak bu, mənbənin Türkiye’de yapılmış bir təhsil etkinliği çalışması olduğu anlamına gelmez; yerel təhsil sonuçları həmçinin ölçülmelidir.

Tədqiqatın Metodu və Nəticələri

Bu mənbə klassik eksperimental tədqiqat məqaləsi deyil

Kaynak bir kitap olduğundan, vahid bir deney düzeni, vahid bir veri kümesi və ya vahid bir hipotez üzerinden ilerlememektedir. Yüklenen ön bölümde sunulan “yöntem”, kitabın oluşturduğu bütünleşik MATLAB simulyasiya çerçevesinin təhsil və araştırma organizasyonudur.

Önsöz və içerik yapısından doğrulanabilen ana bileşenler aşağıdaki gibidir:

Simülasyon alanıKaynakta açıkça yer alan alt əhatə
5G modülasyon dalga biçimleriFBMC, f-OFDM, GFDM, UFMC, WOLA tabanlı OFDM və karşılaştırmalı simulyasiya sonuçları
Çoklu erişimNOMA, Cooperative NOMA, Downlink NOMA, SWIPT destekli C-NOMA, SCMA
Massive MIMOBeamforming, kanal kestirimi, uplink/downlink spektral verim, spatial modulation
Enerji çözümleriRF enerji hasadı, self-energy recycling, IRS, güc/enerji tahsisi optimizasyonu
Fiziksel katman güvenliğiOutage, intercept, secrecy outage və average secrecy capacity ölçütleri
Bilişsel radyoSistem modeli, performans analizi, MATLAB uygulaması, simulyasiya sonuçları
6G süni intellekt1-bit ML detection, CSI/SNR koşulları, training, test, SER və tədqiqat süresi değerlendirmesi
ArayüzGUI tasarımı və texnologiya modüllerinin ayrı interfeys değerlendirmeleri

Kitabın modul arxitekturası

Üçüncü bölmə, doğrudan “Develop a Wireless Network Simulation Tool for 5G/6G Technologies” başlığını taşımaktadır. Bu bölümün kaynakta görülebilen alt başlıkları simulyasiya aracını aşağıdaki modüllere ayırmaktadır:

  • 5G Modulation Waveforms Module
  • Multiple Access Technology Module
  • Massive MIMO Module
  • Energy-Saving Solutions Module
  • Physical Layer Security Module
  • Cognitive Radio Simulation Module
  • Artificial Intelligence Application Module

Bu yapı, yazılım mühendisliği açısından da vacibdir. Tek və dev bir MATLAB script’i yerine, iletişim teknolojilerinin mantıksal modüllere ayrıldığı bir sistem hedeflenmektedir.

Nəzəriyyədən koda keçid strukturu

Kitabın içindekilerinde birçok bölmə aynı öğretim kalıbını tekrarlar:

Öğrenme aşamasıKaynakta görülen karşılığı
TeoriTheoretical Background / Introduction
Sistem tanımıSystem Model
Matematiksel değerlendirmePerformance Analysis / Performance Evaluation
AlgoritmaAlgorithm Design
KodMATLAB Coding / MATLAB Implementation / MATLAB Sample Codes
ÇalıştırmaSimulation
DeğerlendirmeSimulation Results / Numerical Results
Görsel interfeysGUI / Experimental Results and Evaluation

MATLAB öğreniminde bu ayrım kritiktir. Kod, bilimsel modelin başlangıcı deyil; teorik sistem modelinin bilgisayarda uygulanabilir hâle getirilmiş biçimidir. Benzer şəkildə grafik de simülasyonun son amacı deyil, hesaplanan performansı okuyabilmek üçün kullanılan araçtır.

Yüklənmiş mənbədə nə üçün MATLAB kodu vermirik?

Verianla mənbə sadakati gereği, yalnız “MATLAB Coding” və ya “MATLAB Implementation” alt başlığının kitapta bulunduğunu bilmek kod üretmek üçün yeterli deyil. İlgili bölümlerin gerçek kod satırları, parametreleri, fonksiyon yapıları və formülleri bu 18 sayfalık PDF’de mevcut deyil.

Bu nedenle örneğin:

  • NOMA üçün nümunə MATLAB script’i,
  • Massive MIMO kanal matrisi kodu,
  • OFDM modülatör fonksiyonu,
  • IRS optimizasyon döngüsü,
  • 1-bit ML detector kodu

kaynakta görünmeden burada oluşturulmamıştır.

Bu ayrım xüsusilə öğretici içerikte vacibdir: okuyucuya “mənbənin MATLAB kodu” kimi görünen fakat aslında sonradan uydurulmuş bir kod vermek, öğrenmeye yardımcı olmak yerine yanlış bir bilimsel referans oluşturur.

Mənbə vizualları və Base64 istifadəsi

Yüklenen 18 sayfalık dosya teknik simulyasiya grafikleri içermemektedir. Ayrıca eserin yeniden kullanım hakları münhasır biçimde yayıncıya lisanslanmıştır. Bu nedenle bu makalede kitaba ait bir ekran görüntüsü və ya grafik Base64 kimi kopyalanmamıştır.

Bu makale üçün görsel kimi anlamlı olan yapı, kaynakta açıkça görülebilen modul/öyrənmə zinciridir və bu nedenle Verianla Live `vlive-process` kullanılmıştır. Kitabın ilerleyen teknik bölümleri həmçinin yüklendiğinde, mənbə verileri sayısal kimi mevcutsa Verianla Live grafikler; özgün öğretici açıklama gerektiğinde isə mənbə telifini ihlal etmeyen yeni Verianla vizualları hazırlanabilir.

Kitabın əhatə dairəsi nə qədər genişdir?

Springer Nature’ın resmî bibliyografik kaydı kitabın XXI + 312 sayfa olduğunu, birinci baskı kimi yayımlandığını və 158 renkli görsel içerdiğini belirtmektedir. Bu nedenle yüklənmiş 18 sayfalık ön bölmə, kitabın toplam teknik içeriğinin yalnız bir haritasını sunmaktadır.

Bu noktada en doğru bilimsel nəticə şudur: elimizde kitabın hansı texnologiyaları, hansı sıralamayla və hansı MATLAB odaklı öğretim yaklaşımıyla ele aldığı konusunda güçlü bilgi vardır; fakat teknik bölümlerin hesaplamalarını və simulyasiya sonuçlarını doğrulayacak tam mənbə hələ elimizde deyil.

Nəticə

*Developing MATLAB Comprehensive Simulation for 5G/6G Wireless Communications*, MATLAB öğrenimini vahid vahid komutları ezberleme düzeyinden çıkarıp araştırma seviyesinde bir simsiz rabitə simulyasiya sistemi oluşturma problemine taşımayı hedefleyen geniş kapsamlı bir kaynaktır.

Kitabın görülebilen yapısı, bir öğrencinin yalnız modülasyon və ya anten sistemlerini öğrenmesini deyil; teorik modeli MATLAB uygulamasına dönüştürmesini, performans göstergeleri üretmesini, sonuçları grafiklemesini və sonunda farklı texnologiyaları aynı kullanıcı arayüzü altında bir araya getirmesini amaçlamaktadır.

Bu yönüyle mənbə, Verianla’daki MATLAB serisi açısından xüsusilə değerlidir. Kitabın tam teknik bölümleri ayrı ayrı işlendiğinde vahid bir kitaptan çoxsaylı derin təhsil makalesi üretilebilir: OFDM, NOMA, SCMA, Massive MIMO, RF enerji hasadı, IRS, fiziki səviyyə güvenliği, bilişsel radyo və 6G süni intellekt uygulamalarının her biri kendi başına kapsamlı MATLAB təhsil dosyasına dönüşebilir.

Mənbə və Metod Qeydi

Tam özgün eser adı: Developing MATLAB Comprehensive Simulation for 5G/6G Wireless Communications

Yazarlar: Phuong T. Tran; Tan N. Nguyen; Lam-Thanh Tu.

Yazar sırası: Kaynaktaki sıra aynen korunmuştur.

Eş katkı/eş birinci yazar: Kaynakta belirtilmemiştir.

Sorumlu yazar: Yüklenen ön kısım açık bir corresponding-author işareti vermemektedir; Springer Nature’ın “Introduction” bölmə kaydı Phuong T. Tran’ı corresponding author kimi göstermektedir.

Kurum: Advanced Intelligent Technology Research Group, Faculty of Electrical and Electronics Engineering, Ton Duc Thang University, Ho Chi Minh City, Vietnam.

Seri: Signals and Communication Technology.

Yayınevi: Springer Singapore / Springer Nature Singapore Pte Ltd.

DOI: 10.1007/978-981-95-1117-4

Basılı ISBN: 978-981-95-1116-7

eBook ISBN: 978-981-95-1117-4

Yayın yılı: 2026.

Kaynak türü: Akademik/teknik kitap.

Hakemlik durumu: Bu mənbə bir dergi araştırma makalesi və ya preprint deyil. Yüklenen bölmə kitap üçün xüsusi bir peer-review süreci bildirmemektedir; eser Springer Singapore tarafından akademik kitap kimi yayımlanmıştır.

Resmî yayın kaydı: DOI üzerinden Springer Nature kitap sayfası.

Telif/lisans: Yüklenen telif sayfasına göre eser Springer Nature Singapore Pte Ltd.’ye münhasır lisanslıdır və çeviri, yeniden basım, görsel yeniden istifadəsi, elektronik uyarlama və benzeri kullanım hakları yayıncı tarafından korunmaktadır.

Kaynak kapsamı: Verianla’ya yüklənmiş PDF 18 sayfalık front matter niteliğindedir. Kitabın teknik bölümlerinin tam metni bu dosyada bulunmamaktadır. Resmî bibliyografik kayıtta kitabın toplam uzunluğu XXI + 312 sayfa kimi verilir.

Bilimsel içerik sınırı: Bu makalede bilimsel/teknik əhatə yalnız yüklənmiş önsöz, içindekiler və kısaltmalar listesinden çıkarılmıştır. Dış bibliyografik kontrol yalnız yayın kimliği, tarih, sayfa sayısı və yayınevi bilgisi üçün kullanılmıştır. Kaynakta bulunmayan algoritma, MATLAB kodu, simulyasiya parametresi və ya nicel performans sonucu eklenmemiştir.

Finansman: Yüklenen bölümde kitap üçün ayrı bir finansman beyanı bulunmamaktadır.

Veri erişilebilirliği: Yüklenen bölümde ayrı veri erişilebilirliği beyanı bulunmamaktadır.

Çıkar çatışması: Yüklenen bölümde ayrı çıkar çatışması beyanı bulunmamaktadır.

Yazar katkıları: Standart CRediT tablosu bulunmamaktadır. Teşekkür bölümünde, Trung Q. Pham’ın kitabın simulyasiya aracının geliştirilmesinde programlama və simulyasiya görevlerinin büyük bölümünü gerçekleştirdiği açıkça qeyd olunur; bu bilgi yazar listesine dönüştürülmemiştir.


Paylaşın:

Şərhlər yoxlandıqdan sonra yayımlanır.Şərhiniz təsdiq prosesinə daxil ediləcək və uyğun hesab olunduqda görünəcək.

Şərh yazın

E-poçt ünvanınız yayımlanmayacaq. Məcburi sahələr * ilə işarələnib

Your experience on this site will be improved by allowing cookies Cookie Policy