İrəliləmiş dil xərçəngində cərrahi müalicə bəzən dilin çox böyük hissəsinin və ya demək olar ki, tamamının çıxarılmasını tələb edir. Bu əməliyyat qlossektomiya adlanır. Əgər dilin hamısı çıxarılırsa total qlossektomiya, çox böyük hissəsi çıxarılıb kiçik hissəsi saxlanılırsa totala yaxın qlossektomiya söz konusudur.

Dil yalnız danışıq orqanı deyil. Udma, qidanın ağız daxilində daşınması, çeynəmə zamanı qidanın yönləndirilməsi, ağızdaxili təzyiqin yaradılması, səslərin formalaşdırılması, tüpürcək və bolusun idarəsi kimi çox əsas funksiyalarda iştirak edir. Buna görə dilin böyük hissəsinin çıxarıldığı pasiyentlərdə rekonstruksiyanın məqsədi yalnız ağızdakı boşluğu bağlamaq deyil. Əsas məqsəd yeni yaradılan toxumanın, yəni neotongue quruluşunun kifayət qədər həcmə, uyğun çıxıntıya, damaqla təmas qura biləcək yüksəkliyə və udma-danışma funksiyasını dəstəkləyəcək mövqeyə sahib olmasıdır.

Tədqiqat məhz bu nöqtəyə fokuslanır: Total və ya totala yaxın qlossektomiyadan sonra dil rekonstruksiyasında hansı flep daha yaxşı funksional və onkoloji nəticə verir? Uzun illərdir istifadə olunan VRAM flepmi, yoxsa donor sahə morbidliyi daha aşağı hesab edilən ALT flepmi daha üstün seçimdir?

Bu problem niyə vacibdir?

T4 dilin skuamöz hüceyrəli karsinoması həm həyat üçün təhlükəli, həm də pasiyentin gündəlik həyat keyfiyyətinə ciddi təsir edən xəstəlikdir. İrəliləmiş dil şişləri çox vaxt ağrı, udma çətinliyi, nitq pozğunluğu, qidalanma çatışmazlığı və çəki itkisi ilə müşayiət olunur. Cərrahi müalicə şişi çıxarmaq üçün lazım ola bilər; lakin əməliyyatdan sonra danışma və udma funksiyalarının qorunması pasiyentin həyata qayıtması baxımından ən azı şiş nəzarəti qədər vacibdir.

Bu pasiyentlərdə yaxşı rekonstruksiya yalnız estetik məsələ deyil. Pasiyent ağızdan qidalana biləcəkmi? Danışığı başa düşüləcəkmi? Aspirasiya riski azalacaqmı? Neodil ağız daxilində kifayət qədər hündürlüyə çata biləcəkmi? Radioterapiyadan sonra həcm itkisi olarsa funksiya qoruna biləcəkmi? Tədqiqat bu suallara VRAM və ALT flepləri üzərindən cavab axtarır.

VRAM flep nədir?

VRAM flep, qarının ön divarındakı rectus abdominis əzələsi və onun üzərindəki dəri-dərialtı toxumalarla birlikdə hazırlanan əzələ-dəri flepidir. Total dil rekonstruksiyasında uzun müddət mühüm seçimlərdən biri hesab olunub. Tədqiqatın giriş bölməsində rectus abdominis flepinin total qlossektomiyadan sonra rekonstruksiyada uzun müddətdir “gold standard” qəbul edildiyi bildirilir.

VRAM flepin üstünlüyü yalnız həcm təmin etməsi deyil. Rectus fassiyasından istifadə etməklə neomylohyoid sling bənzəri dəstək yaradıla bilər. Bu quruluş yeni dil toxumasının aşağı sallanmasını, yəni ptosis inkişafını azaltmağı və neodilin ağız dibi üzərində daha dəstəkli qalmasını hədəfləyir. Total qlossektomiyadan sonra ən böyük problemlərdən biri neodilin kifayət qədər qabarıq və önə-yuxarı istiqamətdə təmas qura biləcək quruluş yarada bilməməsidir. VRAM flepində əzələ və fassiya komponenti bu baxımdan funksional dəstək verə bilər.

ALT flep nədir?

ALT flep, budun anterolateral bölgəsindən götürülən fassiokutan flepdir. Baş-boyun rekonstruksiyasında geniş istifadə olunan mühüm sərbəst fleplərdən biridir. Tədqiqatda ALT flepinin üstünlüyü xüsusilə daha aşağı donor sahə morbidliyi ilə əlaqələndirilir. Yəni qarın divarından əzələ götürmək əvəzinə buddan toxuma götürülməsi bəzi pasiyentlərdə daha az funksional itki və ya daha qəbul edilən donor sahə nəticəsi verə bilər.

Lakin ALT flepinin dil rekonstruksiyasında kritik çətinliyi var: Pasiyentin bud bölgəsində dərialtı yağ qalınlığından asılı olaraq flep çox qalın və ya həcmli ola bilər. Bəzi pasiyentlərdə bu həcm total dil rekonstruksiyası üçün üstünlük təşkil etsə də, digərlərində ağız daxilində həddindən artıq həcm problem yarada bilər. Tədqiqatda flep seçimi buna görə əməliyyatdan əvvəl pinch test nəticəsinə əsasən aparılıb.

Tədqiqatdakı pasiyent qrupları necə yaradılıb?

Tədqiqat 2019-cu ilin fevralı ilə 2023-cü ilin fevralı arasında müalicə olunan ümumilikdə 75 pasiyenti əhatə edir. Pasiyentlərin 60’ı kişidir, 15’i qadındır. Bütün pasiyentlərdə oral dilin histoloji təsdiqlənmiş skuamöz hüceyrəli karsinoması var və pasiyentlər AJCC 8. nəşrinə görə mərhələ IVA və ya IVB xəstəliklə müalicə olunub.

Pasiyentlər iki qrupa bölünüb:

• Qrup A: VRAM flep tətbiq edilən 30 pasiyent.
• Qrup B: ALT flep tətbiq edilən 45 pasiyent.

Bu bölgü randomizə edilməyib. Budun anterolateral bölgəsində dəri və dərialtı yağ qalınlığı pinch test ilə ölçülüb. Ölçü <1,5 cm olduqda VRAM flep, ≥1,5 cm olduqda ALT flep seçilib. Bu hədd dil rekonstruksiyasında qənaətbəxş funksional nəticə üçün minimum flep qalınlığına dair əvvəlki tövsiyələrə əsaslandırılıb.

Cərrahiyyə və rekonstruksiya necə tətbiq olunub?

Bütün pasiyentlərdə primer şiş üçün geniş lokal eksiziya aparılıb, cərrahi sərhəd kimi 1,5–2 cm hədəflənib və bilateral modifikasiya olunmuş radikal boyun disseksiyası edilib. Tədqiqata yalnız Ansarin və əməkdaşlarının qlossektomiya təsnifatına görə tip IVB və ya tip V qlossektomiya keçirmiş pasiyentlər daxil edilib.

Rekonstruksiya planlamasında defektin ölçüləri müəyyən edilib. Uzunluq dil ucundan defektin posterior sərhədinə qədər, genişlik isə maksimum transversal ölçü kimi qiymətləndirilib. VRAM flep defekt genişliyindən %30 daha geniş hazırlanıb. ALT flep isə həm genişlik, həm uzunluq baxımından defektdən %40 daha böyük hazırlanıb.

Bu məqsədli böyütmə vacibdir. Çünki rekonstruksiyadan sonra fleplər zamanla həcm itirə bilər, radioterapiya və çapıq kontraksiyası ilə neodil kiçilə bilər. Total dil rekonstruksiyasında başlanğıcda kifayət qədər həcm yaradılmasa, sonrakı aylarda danışma və udma daha da pisləşə bilər.

VRAM flepində rectus fassiyası mylohyoid line boyunca yaradılan tunellərdən keçirilmiş ağır, sorulmayan tikişlərlə asılıb. Məqsəd flepin aşağı sallanmasının qarşısını almaq və neodilə aşağıdan dəstək verməkdir. ALT flepində isə flepin distal %40’lıq hissəsi öz üzərinə qatlanaraq rectus abdominis əzələsinin dəstəkləyici funksiyası təqlid edilməyə çalışılıb və mandibulaya fiksasiya edilib. Bütün pasiyentlərdə əlavə olaraq hioid sümükdən mandibulanın parasimfiz bölgəsinə qalıcı tikişlərlə laringeal suspensiya aparılıb.

Adjuvant müalicə necə tətbiq olunub?

Tədqiqatda 75 pasiyentin 73’ünə, yəni %97,3’ünə postoperativ radioterapiya verilib. Radioterapiya dozası 60 Gy / 30 fraksiya olaraq bildirilib. Mərhələ IVB pasiyentlərə həftəlik sisplatin 40 mg/m² ilə eyni vaxtda kimyaterapiya tətbiq olunub. Mərhələ IVA pasiyentlərdə yalnız radioterapiya tətbiq edilib. İki pasiyent adjuvant müalicədən imtina edib.

Bu məlumat vacibdir, çünki funksional nəticələr yalnız fleplə deyil, radioterapiyanın toxumalara təsiri ilə də əlaqəlidir. Radioterapiyadan sonra çapıq, həcm itkisi, yumşaq toxuma sərtliyi, ağız quruluğu və udma funksiyasında dəyişikliklər görülə bilər. Buna görə flep müqayisəsi multimodal müalicə kontekstində şərh edilməlidir.

Danışma və udma necə qiymətləndirilib?

Funksional nəticələr danışma və udma əsasında qiymətləndirilib. Danışığın anlaşıqlılığı Performance Status Scale for Head and Neck Cancer Patients istifadə edilərək 0–4 aralığında ballandırılıb. Udma isə 7 ballıq Functional Oral Intake Scale ilə qiymətləndirilib.

Qiymətləndirmələr üç mütəxəssis tərəfindən müstəqil aparılıb: bir baş-boyun cərrahı, bir radiasiya onkoloqu və bir fiziki terapiya/reabilitasiya mütəxəssisi. Son ballar bu qiymətləndirmələrin ortalaması götürülərək hesablanıb. Mətndə funksiyaların əməliyyatdan sonra 1. ay, 6. ay və 12. ay kontekstində izlənildiyi bildirilsə də, metod bölməsində radioterapiya tamamlandıqdan sonra 6 və 12 aylıq qiymətləndirmələr vurğulanır. Buna görə zaman nöqtələri şərh edilərkən mətndəki bu ifadə fərqi nəzərə alınmalıdır.

Ümumi pasiyent qrupunda funksional nəticələr necə idi?

Ümumi müqayisədə ALT qrupu erkən funksional nəticələr baxımından daha yaxşı görünür. Cədvəl 1-ə görə danışma balı 1. ayda VRAM qrupunda 1,17 ± 0,45, ALT qrupunda 2,33 ± 0,70 olub. Bu fərq statistik olaraq əhəmiyyətlidir (p < 0,001). 6. ayda danışma balı VRAM qrupunda 2,57 ± 0,48, ALT qrupunda 3,07 ± 0,67 olaraq verilib; bu fərq də əhəmiyyətlidir (p < 0,001).

Udma baxımından da oxşar erkən üstünlük müşahidə olunub. 1. ay udma balı VRAM qrupunda 1,70 ± 0,70, ALT qrupunda 3,60 ± 0,54 olaraq bildirilib (p < 0,001). 6. ayda VRAM qrupunda 4,40 ± 1,35, ALT qrupunda 5,11 ± 0,86 olub (p = 0,02).

Bu rəqəmlər ilk baxışda ALT flepinin daha yaxşı olduğunu düşündürür. Lakin tədqiqat burada mühüm düzəliş edir: VRAM qrupundakı bütün pasiyentlər total qlossektomiya keçirib; ALT qrupunda isə yalnız 17 pasiyent total qlossektomiya keçirib, digərləri totala yaxın qlossektomiya olub. Yəni ALT qrupunun daha yaxşı funksiya göstərməsi flepin özündən çox daha çox təbii dil toxumasının qorunması ilə əlaqəli ola bilər.

Tip V, yəni total qlossektomiya alt qrup analizi niyə vacibdir?

Bu qərəzi azaltmaq üçün tədqiqatçılar yalnız tip V total qlossektomiya keçirmiş pasiyentləri müqayisə ediblər. Bu analizdə VRAM qrupundakı 30 pasiyentin hamısı ilə ALT qrupundakı 17 total qlossektomiya pasiyenti müqayisə olunub.

Bu alt qrup analizində ALT qrupu 1. ayda danışma və udma baxımından hələ də daha yaxşı nəticə göstərib (p < 0,001). Lakin 6. aya çatdıqda danışma balında fərq əhəmiyyətli deyil (p = 0,482) və udma balında da fərq əhəmiyyətli deyil (p = 0,918). Bundan əlavə bu alt qrupda DOI dəyərləri müqayisə oluna bilən hesab edilib (p = 0,484).

Bu nəticə tədqiqatın ən mühüm klinik mesajlarından biridir: Total dil rekonstruksiyasında uyğun həcm və protuberans təmin edilərsə, VRAM və ALT flepləri uzun müddətdə oxşar danışma və udma nəticələri verə bilər. Erkən dövrdə ALT üstün görünsə də, total qlossektomiya alt qrupunda 6. ayda fərq yox olur.

Neodil protuberansı niyə bu qədər vacibdir?

Neodil protuberansı rekonstruksiya edilmiş yeni dil toxumasının ağız daxilində nə qədər qabarıq, çıxıntılı və damağa yaxınlaşa bilən olduğunu ifadə edir. Total dil rekonstruksiyasında bu xüsusiyyət kritikdir. Çünki təbii dilin hərəkəti itirildikdə, yeni toxumanın passiv həcmi və damaqla təmas qabiliyyəti udma və danışma üçün müəyyənedici olur.

Tədqiqatda Yun və əməkdaşlarının təklif etdiyi neodil protuberans dərəcələndirmə sistemi istifadə olunub. Vizual materialda bu dərəcələndirmə sxematik göstərilir və fərqli protuberans ballarına malik rekonstruksiya nümunələri təqdim olunur. Sxemdə daha yüksək protuberans neodilin ağız boşluğunda daha çox yüksəlməsini və potensial olaraq damaqla daha yaxşı təmas qurmasını ifadə edir.

Cədvəl 1-də orta neodil protuberans dərəcəsi VRAM qrupunda 3,0, ALT qrupunda 2,9 olaraq bildirilib və fərq əhəmiyyətli deyil (p = 0,535). Bu, hər iki cərrahi yanaşmada oxşar həcmli neodil çıxıntısının hədəfləndiyini düşündürür.

Şəkillər tədqiqatın nəticələrini necə dəstəkləyir?

Tədqiqatdakı rekonstruksiya çertyojları VRAM və ALT fleplərinin yerləşdirilmə prinsiplərini vizuallaşdırır. VRAM çertyojunda rectus abdominis toxumasının ağız dibi və dil defektini dolduraraq dəstəklənmiş neodil yaratdığı; ALT çertyojunda isə flepin qatlanaraq həcm və dəstək yaratmağa çalışdığı görünür. Bu çertyojlar mətndəki “həcm artığı ilə dizayn” və “neotongue bulk” anlayışlarını daha aydın edir.

Klinik fotoşəkillər rekonstruksiyadan sonra ağız daxilində neodil quruluşunun fərqli görünüşlərini göstərir. Bu görüntülər tədqiqatın əsas iddiasını dəstəkləyir: Total qlossektomiyadan sonra uğur yalnız flepin yaşaması ilə deyil, ağız daxilində kifayət qədər qabarıqlıq və funksional forma yaratması ilə bağlıdır.

Kaplan–Meier əyrisində VRAM və ALT qruplarının xəstəliksiz sağqalım xətləri bir-birinə yaxın gedir. Qrafikdə iki qrup arasında aydın ayrılma görünmür. Bu vizual nəticə statistik analizdəki p = 0,557 dəyəri ilə uyğun gəlir və flep tipinin xəstəliksiz sağqalımı əhəmiyyətli dərəcədə dəyişdirmədiyi şərhini dəstəkləyir.

Onkoloji nəticələr necə idi?

Bütün kohort üçün median izləmə müddəti 21,0 ay olaraq verilib. Yalnız xəstəliksiz qalan, yəni senzura edilmiş pasiyentlər arasında median izləmə müddəti 34,5 aydır. Təxmin edilən 2 illik xəstəliksiz sağqalım nisbəti VRAM qrupunda %50,9, ALT qrupunda %43,0 olaraq bildirilib. Log-rank testi ilə bu fərq əhəmiyyətli deyil (p = 0,557).

Bu nəticə rekonstruksiya tipinin şiş nəzarətini müəyyən edən əsas faktor olmadığını düşündürür. Dil xərçəngi kimi irəliləmiş şişlərdə xəstəliksiz sağqalımı daha çox şiş biologiyası və patoloji risk faktorları müəyyən edir. Tədqiqat da çoxdəyişənli analizdə flep tipinin müstəqil proqnostik faktor olmadığını göstərib.

DOI niyə bu qədər vacibdir?

Depth of invasion, yəni invaziya dərinliyi, şişin səthdən dərin toxumalara nə qədər irəlilədiyini göstərən çox mühüm patoloji parametrdir. Bu tədqiqatda DOI xəstəliksiz sağqalım baxımından ən diqqətçəkən göstəricilərdən biri olub.

DOI ≤20 mm olan pasiyentlərdə təxmin edilən xəstəliksiz sağqalım nisbəti %62,7 olduğu halda, DOI >20 mm olanlarda bu nisbət %34,5 olaraq bildirilib. Bu fərq əhəmiyyətlidir. Müəlliflər DOI >20 mm dəyərinin T4 dil skuamöz hüceyrəli karsinomasında güclü mənfi proqnostik faktor olduğunu və mövcud mərhələləndirmə daxilində daha incə alt kateqoriya kimi qiymətləndirilməli olduğunu təklif edirlər.

Bu şərhin bioloji məntiqi var. Daha dərin invaziya şişin daha aqressiv yayılma qabiliyyətinə malik olduğunu, limfa düyünü metastazı və extranodal extension riskinin arta biləcəyini və pasiyentin daha ağır klinik mənzərə ilə müraciət edə biləcəyini düşündürür. Tədqiqat DOI >20 mm-nin yalnız anatomik ölçü deyil, xəstəliyin gedişini əks etdirən güclü göstərici olduğunu müdafiə edir.

ENE pozitivliyi nə deməkdir?

Extranodal extension (ENE), xərçəngin metastatik limfa düyününün kapsulunu keçərək ətraf toxumalara yayılmasıdır. Baş-boyun xərçənglərində ENE adətən pis proqnozla əlaqəlidir. Bu tədqiqatda da ENE pozitivliyi xəstəliksiz sağqalımı mənfi təsirləndirib.

Tədqiqata görə bütün mərhələ IVB halları ENE pozitivdir. ENE pozitiv pasiyentlərdə median DFS 9 ay, 2 illik DFS nisbəti %28,4 olaraq bildirilib. ENE neqativ pasiyentlərdə isə 2 illik DFS %58,4 səviyyəsindədir. Bu fərq statistik olaraq əhəmiyyətlidir (p = 0,026).

Bu nəticə irəliləmiş dil xərçəngində limfa düyünü biologiyasının nə qədər vacib olduğunu göstərir. Primer şişin çıxarılması və rekonstruksiya uğuru vacib olsa da, nodal xəstəliyin kapsul xaricinə yayılması residiv riskini ciddi şəkildə artıra bilər.

BMI niyə proqnostik faktor kimi ortaya çıxdı?

Tədqiqatda daha aşağı preoperativ bədən kütlə indeksinin pis xəstəliksiz sağqalım üçün müstəqil proqnozlaşdırıcı olduğu bildirilib. VRAM qrupunda orta BMI 17,8 ± 1,7, ALT qrupunda isə 21,2 ± 2,1 olub. Bu fərq əhəmiyyətlidir (p < 0,001).

İrəliləmiş dil xərçəngində aşağı BMI yalnız arıq bədən quruluşunu deyil, xəstəliyin yaratdığı ağrı, udma çətinliyi, kifayət qədər qidalanmama, çəki itkisi və ümumi fizioloji rezervin azalmasını da əks etdirə bilər. Daha aşağı BMI pasiyentin cərrahiyyə, radioterapiya və kimyaterapiya kimi intensiv müalicələrə dözümlülüyünü azalda bilər. Buna görə tədqiqatda BMI-nin müstəqil proqnostik faktor kimi çıxması klinik baxımdan məntiqlidir.

Fəsadlar necə idi?

Cədvəl 1-də bildirilən fəsad nisbətləri iki qrup arasında ümumilikdə oxşardır. Qanaxma nisbəti hər iki qrupda %6,7, fistula nisbəti hər iki qrupda %6,7 olaraq verilib. İnfeksiya VRAM qrupunda %3,3, ALT qrupunda %2,2 səviyyəsindədir.

Bu məlumatlar tədqiqatda iki flep arasında erkən cərrahi fəsad baxımından aydın fərq olmadığını düşündürür. Lakin fəsadlar məhdud sayda başlıq üzrə bildirilib; donor sahənin funksiyası, uzunmüddətli həcm itkisi və pasiyent tərəfindən bildirilən həyat keyfiyyəti kimi daha geniş parametrlər ayrıca qiymətləndirilməlidir.

Tədqiqatın ədəbiyyatdakı boşluğu nədir?

Məqalə total və ya totala yaxın qlossektomiyadan sonra VRAM və ALT fleplərinin birbaşa müqayisə edildiyi tədqiqatların məhdud olduğunu bildirir. Xüsusilə T4 oral dil skuamöz hüceyrəli karsinomasında həm funksional, həm onkoloji nəticələri eyni kohort daxilində qiymətləndirən məlumat azdır.

Bu tədqiqat iki geniş istifadə olunan flepi eyni cərrahi mərkəzdə, standartlaşdırılmış seçim protokolu və oxşar cərrahi prinsiplərlə müqayisə edərək bu boşluğu doldurmağı hədəfləyir. Xüsusilə fleplərin məqsədli həcm artığı ilə dizayn edilməsi total dil rekonstruksiyasında neodil həcmini qorumağa yönəlik mühüm praktik strategiya kimi önə çıxarılıb.

Tədqiqatın güclü tərəfləri

Tədqiqatın güclü tərəflərindən biri real klinik pasiyent seriyasına əsaslanmasıdır. T4 dil skuamöz hüceyrəli karsinoması kimi ağır və funksional baxımdan dağıdıcı xəstəlikdə cərrahi rekonstruksiyanın danışma, udma və xəstəliksiz sağqalım üzərindəki təsirini birlikdə qiymətləndirir.

İkinci güclü tərəf VRAM və ALT flep seçimində açıq protokolun istifadə edilməsidir. Pinch test ilə budun dərialtı yağ qalınlığına görə flep seçilib, VRAM %30, ALT %40 həcm artığı ilə dizayn olunub. Bu yanaşma total dil rekonstruksiyasında həcm itkisi və protuberans problemlərini başlanğıcdan nəzərə alır.

Üçüncü güclü tərəf ümumi qrup analizinə əlavə olaraq tip V total qlossektomiya alt qrup analizinin aparılmasıdır. Bu analiz ALT qrupunda daha çox təbii dil toxumasının qorunmasının yarada biləcəyi qərəzi azaltmağa çalışıb.

Dördüncü güclü tərəf yalnız funksional nəticələrə deyil, xəstəliksiz sağqalım və proqnostik faktorlara da baxmasıdır. Beləliklə tədqiqat rekonstruksiya seçiminin xərçəng nəzarətindən ayrı qiymətləndirilməməli olduğunu göstərir.

Tədqiqatın məhdudiyyətləri

Məqalənin öz məhdudiyyətlər bölməsində də bildirildiyi kimi, tədqiqat tək mərkəzli və randomizə olunmayan müqayisəli klinik tədqiqatdır. Buna görə seçim qərəzi riski var. VRAM qrupunda BMI daha aşağı, DOI daha yüksəkdir və bütün pasiyentlər total qlossektomiya keçirib. ALT qrupunda isə totala yaxın qlossektomiya keçirmiş pasiyentlər də var. Bu fərqlər funksional və onkoloji nəticələrə təsir edə bilər.

İkinci məhdudiyyət izləmə müddətidir. Bütün kohort üçün median izləmə 21,0 aydır. Xəstəliksiz qalanlarda bu müddət 34,5 ay olsa da, uzunmüddətli onkoloji nəticələri tam qiymətləndirmək üçün daha uzun izləmə lazımdır.

Üçüncü məhdudiyyət funksional qiymətləndirməni aparan mütəxəssislərin korlaşdırılmamasıdır. Bu, müşahidəçi qərəzi yarada bilər. Danışma və udma kimi yarı-subyektiv qiymətləndirmələrdə korlaşdırma vacibdir.

Dördüncü məhdudiyyət nümunə ölçüsüdür. Xüsusilə ALT qrupundakı tip V total qlossektomiya alt qrupu yalnız 17 pasiyentdən ibarətdir. Bu say bəzi statistik müqayisələr üçün məhdud güc verir.

Beşinci olaraq, tədqiqat resenziyadan keçməmiş preprintdir. Buna görə nəticələr ehtiyatla oxunmalı və daha geniş, tercihen çoxmərkəzli təsdiqləyici tədqiqatlarla dəstəklənməlidir.

Tədqiqat nə deyir, nə demir?

Bu tədqiqat bunu deyir: Total və ya totala yaxın qlossektomiyadan sonra dil rekonstruksiyasında həm VRAM, həm də ALT flepləri uyğun həcm planlaması ilə funksional nəticələr təmin edə bilər. Ümumi qrupda ALT flepi erkən danışma və udma baxımından daha yaxşı görünsə də, total qlossektomiya alt qrupunda 6. ayda bu fərq yox olur. Flep tipi xəstəliksiz sağqalım baxımından müstəqil proqnostik faktor deyil.

Tədqiqat bunu demir: ALT və ya VRAM flepi bütün pasiyentlər üçün qəti şəkildə üstündür. Həmçinin bu tədqiqat randomizə klinik tədqiqat olmadığı üçün iki flep arasında mütləq səbəb-nəticə üstünlüyünü sübut etmir. Cərrahi seçim pasiyentin BMI dəyəri, bud toxumasının qalınlığı, defekt tipi, şişin invaziya dərinliyi, gözlənilən radioterapiya təsiri və cərrahın rekonstruksiya strategiyası ilə birlikdə qiymətləndirilməlidir.

Tədqiqatın Metodu və Nəticələri

Tədqiqat dizaynı

Qrup xüsusiyyətləri

Funksional nəticələr

Tip V total qlossektomiya alt qrup nəticəsi

Fəsadlar

Xəstəliksiz sağqalım və proqnostik faktorlar

Çoxdəyişənli analizdən çıxan müstəqil risk faktorları

Şəkil və qrafiklərin göstərdiyi əsas fikirlər

Kaplan–Meier əyrisi VRAM və ALT qruplarının xəstəliksiz sağqalım xətlərinin bir-birinə yaxın olduğunu göstərir. Bu qrafik iki flep arasında onkoloji nəticə baxımından əhəmiyyətli fərq olmadığını dəstəkləyir.

Neodil protuberans sxemi total dil rekonstruksiyasında yalnız həcmin deyil, bu həcmin ağız daxilində necə yerləşdirilməsinin də vacib olduğunu göstərir. Damağa yaxınlaşa bilən və kifayət qədər çıxıntı yaradan neodil udma və danışma üçün daha funksional hesab olunur.

VRAM və ALT rekonstruksiya çertyojları iki cərrahi strategiyanın dil defektini fərqli şəkildə doldurduğunu göstərir. VRAM-də rectus toxuması və fassiya dəstəyi; ALT-də isə flepin qatlanaraq həcmləndirilməsi və mandibulaya fiksasiyası önə çıxır. Bu görüntülər tədqiqat boyunca vurğulanan “həcmi qoruma” və “sallanmaya mane olma” məntiqini konkretləşdirir.

Ümumi texniki nəticə

Bu tədqiqatın texniki nəticəsi total dil rekonstruksiyasında flep tipindən daha çox neodil həcmi, protuberans, defekt genişliyi, qorunmuş təbii dil toxuması və şiş biologiyasının müəyyənedici olmasıdır. ALT flepi ümumi qrupda erkən funksional üstünlük vermiş görünsə də, total qlossektomiya alt qrupunda 6. ayda VRAM ilə müqayisəolunan səviyyəyə çatıb. Onkoloji baxımdan flep tipi deyil, DOI >20 mm, ENE pozitivliyi və aşağı BMI daha kritik hesab edilib.

Mənbə və Metod Qeydi

Bu məqalə Khoi A. Nguyen, Can Q. Nguyen və Khuong H. Le tərəfindən hazırlanmış “Comparative Functional and Oncologic Outcomes of Vertical Rectus Abdominis Musculocutaneous Versus Anterolateral Thigh Flap Reconstruction After Total or Near-Total Glossectomy for T4 Tongue Squamous Cell Carcinoma” adlı tədqiqata əsaslanaraq hazırlanıb. Tədqiqat T4 oral dil skuamöz hüceyrəli karsinomasına görə total və ya totala yaxın qlossektomiya tətbiq olunan pasiyentlərdə VRAM və ALT flep rekonstruksiyalarını müqayisə edir.

Mənbə mətn preprintdir və mətndə açıq şəkildə “This preprint research paper has not been peer reviewed” ifadəsi var. Buna görə tədqiqat resenziyadan keçməyib. Nəticələr yekun klinik təlimat və ya standart müalicə tövsiyəsi kimi deyil, diqqətlə qiymətləndirilməli klinik tədqiqat məlumatı kimi oxunmalıdır.

Bu məzmun yalnız PDF-də təqdim olunan metod, pasiyent qrupları, cədvəllər, Kaplan–Meier qrafiki, funksional qiymətləndirmələr, cərrahi çertyojlar və nəticələr əsasında hazırlanıb. PDF-də olmayan klinik uğur zəmanəti, bir flepin bütün pasiyentlərdə qəti üstün olduğu iddiası, dəqiq sağqalım vədi və ya müalicə standartında dəyişiklik əlavə edilməyib.

Tədqiqatın mühüm məhdudiyyətləri var: tək mərkəzlidir, randomizə olunmayıb, qruplar başlanğıcda fərqlidir, VRAM qrupundakı bütün pasiyentlər total qlossektomiya keçirib, ALT qrupunda isə totala yaxın qlossektomiya pasiyentləri də var. Funksional qiymətləndirmə kor aparılmayıb və izləmə müddəti uzunmüddətli onkoloji nəticələr üçün məhdud ola bilər. Buna görə nəticələr daha geniş, çoxmərkəzli və mümkün qədər daha balanslı qruplarda təsdiqlənməlidir.